Ngày biết mình là thủ khoa tốt nghiệp toàn Trường ĐH Y Dược (ĐH Huế), Khánh nói bản thân vừa vui, vừa tự hào nhưng cũng rất bất ngờ.
“Suốt những năm học, mình chưa bao giờ nghĩ sẽ đạt được danh hiệu này. Điều khiến mình hạnh phúc nhất không chỉ là thành tích, mà còn là cảm giác mình đã có một dấu mốc đẹp của tuổi trẻ, có thể khiến bản thân và gia đình tự hào, phần nào đền đáp công ơn ba mẹ”, Khánh chia sẻ.
Điều khiến nam sinh trân quý hơn cả là sau 6 năm đại học, bên cạnh sự giúp đỡ của thầy cô còn có những người bạn luôn sẵn sàng đồng hành, động viên nhau trong một môi trường học tập vốn có nhiều sự cạnh tranh.
6 năm trước, Khánh là thủ khoa khối B00 của TP.Huế với số điểm 29,35, nhưng ít ai biết, lựa chọn học y của anh chàng lại bắt đầu từ một lý do rất giản dị. “Thú thật, khi đăng ký nguyện vọng đại học, mình chưa hiểu nhiều về ngành y, cũng chưa mang trong mình một đam mê mãnh liệt. Mình chọn đơn giản là vì… trường gần nhà”, Khánh cười và kể.
Nhưng chính những năm tháng được học tập tại Trường ĐH Y Dược Huế đã khiến lựa chọn tưởng như tình cờ ấy trở thành con đường Khánh muốn gắn bó cả đời.
“Từ những bài giảng đầu tiên đến thời gian học lâm sàng ở bệnh viện, các thầy cô không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn truyền cho chúng mình niềm say mê học tập, tinh thần trách nhiệm và tình yêu với nghề. Lửa nghề cứ lớn dần theo năm tháng và trở thành động lực để mình vượt qua mọi áp lực”, Khánh nói.
Vì thế, với Khánh, danh hiệu thủ khoa không phải đích đến. “Chỉ một, hai tháng nữa thôi, khi khoác lên mình chiếc áo blouse của một bác sĩ trẻ, mình cũng sẽ giống như bao tân bác sĩ khác, vẫn phải bắt đầu từ những bước đi đầu tiên. Danh hiệu này là động lực để nhắc mình phải nỗ lực nhiều hơn chứ không có nghĩa mình là người giỏi nhất”, Khánh tâm sự.
Nhìn lại hành trình 6 năm học đã qua, Khánh cho rằng hai năm đầu là khoảng thời gian khó khăn nhất. Khối lượng kiến thức lớn, lịch thi dày đặc, môi trường hoàn toàn mới, trong khi Khánh lại là lớp trưởng nhưng vốn nhút nhát và thiếu tự tin.
“Mình rất sợ những kỳ thi kéo dài cả tuần, có nhiều lần vừa khóc vừa học. Nhưng rồi mọi thứ cũng dần vào quỹ đạo. Bây giờ nhìn lại, mình thấy bản thân đã bình tĩnh hơn rất nhiều trước áp lực”, Khánh nhớ lại.
Ngoài việc học, các công việc như lớp trưởng, Phó chủ nhiệm Câu lạc bộ tiếng Anh, hoạt động Đoàn – Hội,… Khánh đều hoàn thành hiệu quả. “Học tập chắc chắn là ưu tiên hàng đầu, nhưng nếu chỉ học thôi thì sẽ rất tiếc cho quãng thời gian thanh xuân. Những hoạt động ngoại khóa giúp mình học được kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm, sự tự tin và có cơ hội học hỏi từ các anh chị khóa trên. Điều quan trọng nhất là học được cách cân bằng”, Khánh cho hay.
Về bí quyết học tập để đạt GPA 3.89/4.0, Khánh cho rằng không có phương pháp quá đặc biệt. Bản thân luôn cố gắng tập trung tối đa trên giảng đường, chủ động trả lời câu hỏi của giảng viên, học đều ngay từ đầu học kỳ thay vì “nước đến chân mới nhảy”.
Ngoài ra, Khánh luôn cố gắng hiểu đến cùng những điều còn thắc mắc, thay vì để kiến thức tồn đọng. Nam thủ khoa thường chủ động tra cứu thêm tài liệu, hỏi thầy cô và tận dụng AI như một công cụ hỗ trợ để tìm câu trả lời. Bên cạnh đó, Khánh duy trì thói quen đọc lại mỗi bài học từ hai đến ba lần.
“Mỗi lần đọc, mình lại hiểu thêm một chút. Học y không phải học một lần là xong, mà là quá trình đọc đi đọc lại để hiểu bản chất và kết nối kiến thức với thực tế lâm sàng”, Khánh chia sẻ.
Đặc biệt, khoảng thời gian đi thực tập lâm sàng là điều Khánh tâm đắc nhất. “Mỗi ngày mình đều cố gắng đến hỏi bệnh, thăm khám bệnh nhân dù ban đầu rất lúng túng. Khi đối chiếu kiến thức trong sách với người bệnh thật, mọi thứ trở nên dễ hiểu và ý nghĩa hơn rất nhiều”, Khánh cho hay.
Tuy nhiên, trải nghiệm khiến Khánh thay đổi nhiều nhất lại đến từ một lần mà chính cậu trở thành… bệnh nhân. Khánh kể năm thứ ba đại học phải nhập viện vì viêm ruột thừa. “Trước đó mình từng gặp rất nhiều bệnh nhân bị viêm ruột thừa, nhưng chỉ khi chính mình nằm trên giường bệnh, mới hiểu có những điều người bệnh trải qua mà lời nói không diễn tả hết”, Khánh kể.
Theo Khánh, lúc đau ốm, con người không chỉ chịu nỗi đau thể xác mà còn có sự lo lắng, bất an. “Mình nhận ra điều người bệnh cần không chỉ là một chẩn đoán đúng hay đơn thuốc phù hợp, mà còn cả sự lắng nghe, thấu cảm và cảm giác được đồng hành. Sau lần nhập viện đó, mình càng quyết tâm theo đuổi nghề y, vì mong một ngày nào đó mình cũng có thể mang lại sự an tâm và hy vọng cho bệnh nhân”, Khánh tâm sự.
Thạc sĩ, bác sĩ Văn Thị Minh An, giảng viên bộ môn Nội, Trường ĐH Y Dược (ĐH Huế), người đồng hành cùng Khánh từ năm 2 và trực tiếp hướng dẫn dự án học thuật của nam sinh, nhận xét Khánh là sinh viên có tư duy tốt, thông minh và nhạy bén. Theo thạc sĩ An, Khánh luôn thể hiện sự tự giác, chăm chỉ, chủ động và có tinh thần trách nhiệm cao trong học tập.
“Mỗi khi được giao nhiệm vụ, Khánh đều hoàn thành rất tốt và đúng thời hạn. Em ấy còn là người rất kiên trì, dù phải chỉnh sửa một công việc nhiều lần vẫn luôn bình tĩnh tiếp thu, hoàn thiện đến khi đạt kết quả tốt nhất”, thạc sĩ An chia sẻ.
Những ngày gần đây, mạng xã hội xuất hiện nhiều hình ảnh, video được ghi lại tại một công viên mang phong cách hiphop nằm trong khuôn viên Công viên Bờ sông Sài Gòn (TP.HCM). Không gian đậm chất đường phố cùng những bức tường graffiti đầy màu sắc khiến nhiều người lầm tưởng đây là một địa điểm ở nước ngoài.
Theo ghi nhận, sáng sớm, khu vực này đã nhộn nhịp người đến vui chơi, chụp ảnh. Nhiều người chọn nơi đây dừng chân nghỉ ngơi sau hành trình đạp xe dài. Ở một góc khác, các nhóm bạn trẻ diện trang phục cá tính, tạo dáng để ghi lại những bức ảnh mang phong cách hiphop.
"Lúc xem ảnh trên mạng, mình tưởng đây là một công viên ở nước ngoài. Khi biết địa điểm nằm ngay tại TP.HCM, mình rủ bạn đến để chụp ảnh. Ở đây có rất nhiều góc sống ảo, chụp kiểu nào cũng có ảnh đẹp", Phạm Tấn Phát, sinh viên Trường ĐH Văn Lang chia sẻ.
Theo Phát, ngoài những mảng tường graffiti đầy màu sắc, khu vực các container được thiết kế đẹp mắt cũng là địa điểm được nhiều bạn trẻ yêu thích. "Chỉ cần đứng vào là có ảnh rất "nghệ". Không gian ở đây rất khác biệt so với những công viên thông thường", nam sinh nói.
Không chỉ thu hút giới trẻ đến check-in, khu vực này còn là địa điểm mới của cộng đồng yêu thích bộ môn trượt ván. Phát kể vào buổi chiều khi nắng dịu bớt, nhiều bạn trẻ đến đây tập luyện.
Đến công viên cùng các bạn, Nguyễn Thị Khánh Ngọc, học sinh Trường THCS Phan Tây Hồ (TP.HCM), tỏ ra thích thú với không gian nơi đây.
"Em rất ấn tượng với bức tường graffiti rất lớn và nhiều màu sắc. Chỗ này chụp hình rất đẹp, lại có nhiều hoạt động nên em muốn quay lại nhiều lần để chụp ảnh, hóng gió", Ngọc chia sẻ.
Ngọc nói em mê tít bức tranh tường graffiti cao khoảng 3,6 m, dài 36 m bao quanh sân trượt. Ngoài ra còn có các không gian về barber, graffiti, ván trượt và thời trang được thiết kế từ những chiếc container, tạo nên một không gian đậm chất văn hóa đường phố.
Anh Lê Tuấn Trường (31 tuổi), ngụ đường 13, P.Bình Trưng (TP.HCM) cho biết anh thường đưa con đến đây vui chơi.
"Không gian ở đây rộng, thoáng mát vì gần bờ sông. Tôi thích nhất là khu vực này miễn phí, trẻ em có thể chạy nhảy, xem các anh chị biểu diễn trượt ván hoặc tham gia nhiều hoạt động ngoài trời", anh Trường nói.
Điều khiến địa điểm này trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở sân trượt mà còn ở bầu không khí cởi mở. Ở đây, mọi người có thể gặp gỡ, giao lưu và chia sẻ niềm đam mê hiphop với nhau.
Với vị trí đắc địa cùng hàng loạt góc check-in độc đáo, công viên hiphop này đang dần trở thành điểm hẹn quen thuộc của giới trẻ TP.HCM trong mùa hè.
Buổi sáng tại Bến xe buýt Sài Gòn, TP.HCM (ở Công viên 23.9, đường Phạm Ngũ Lão, P.Bến Thành), đông đảo hành khách đến đây kéo vali, đeo ba lô… đứng chờ xe đi Vũng Tàu. Không phải xe khách limousine, cũng không phải xe máy phượt như trước đây, lựa chọn của họ lần này là tuyến xe buýt số 172 vừa được chuyển sang xe buýt điện.
"Nghe nói xe mới đổi sang xe buýt điện nên tụi mình muốn đi thử. Vừa rẻ, vừa tiện, lại xuất phát ngay trung tâm TP.HCM", Phan Kim Phúc (26 tuổi), ngụ đường Kha Vạn Cân, P.Linh Xuân (TP.HCM), chia sẻ khi đang chờ lên xe.
Theo thông tin từ Trung tâm Quản lý giao thông công cộng TP.HCM, từ ngày 1.6, tuyến xe buýt số 172 Bến xe Vũng Tàu - Trung tâm hành chính Bà Rịa Vũng Tàu - Bến xe buýt Sài Gòn chính thức hoạt động bằng xe buýt điện. Đây là tuyến kết nối trực tiếp từ trung tâm TP.HCM đến Vũng Tàu, phục vụ người dân, sinh viên, du khách và người lao động thường xuyên di chuyển giữa 2 địa phương.
Theo ghi nhận của người viết, điều khiến nhiều hành khách chú ý đầu tiên là giá vé. Giá vé tuyến xe buýt điện đi Vũng Tàu dao động từ 30.000 - 110.000 đồng/lượt tùy chặng. Nếu đi trọn tuyến từ TP.HCM đến Vũng Tàu, hành khách trả 110.000 đồng/lượt, mức giá được nhiều bạn trẻ đánh giá là tương đối dễ chịu, chỉ bằng khoảng một nửa so với một số loại xe khách thông thường.
"Với sinh viên hoặc người trẻ muốn đi chơi cuối tuần, mức giá này khá hợp lý. Xe còn có wifi, máy lạnh, thanh toán không tiền mặt… nên cảm giác không khác nhiều so với các phương tiện dịch vụ khác", Phúc nói.
Khi bước lên xe, ấn tượng đầu tiên của người viết là không gian sạch, mát mẻ. Xe sử dụng dòng Kim Long 40 chỗ, có máy lạnh, màu sơn xanh đặc trưng. Khi xe lăn bánh, tiếng động cơ gần như rất nhẹ, không có cảm giác rung ồn như nhiều xe buýt chạy dầu trước đây. Trên hành trình từ trung tâm TP.HCM ra Vũng Tàu, xe đi qua hầm sông Sài Gòn, đường Mai Chí Thọ, cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, rồi nối vào quốc lộ 51.
Ngồi bên cửa sổ, hành khách có thể vừa xem phim, nghe nhạc, lướt mạng… bằng wifi trên xe, vừa tranh thủ chợp mắt. Với những người không thích tự lái xe máy đường dài hay còn ngại chi phí cao khi đi xe khách, thì tuyến xe buýt điện 172 trở thành lựa chọn đáng cân nhắc cho một chuyến "đổi gió" ra biển.
Trên đường đi, xe có dừng tại trạm nghỉ. Tài xế cho hành khách vài phút để đi vệ sinh, mua nước, ăn nhẹ trước… khi tiếp tục hành trình.
Tại Bến xe Vũng Tàu, lượng khách chờ xe buýt điện cũng rất đông, dù là ngày thường. Chưa đến giờ xuất phát, nhưng theo ghi nhận của người viết, nhiều hành khách đã có mặt từ sớm, ngồi gần kín xe.
Chị Huỳnh Thị Thanh Nga (34 tuổi), ngụ đường Nguyễn Xuân Khoát, P.Phú Thọ Hòa (TP.HCM), cho biết chị chọn xe buýt để đi Vũng Tàu chơi và tranh thủ về lại trung tâm TP.HCM trong ngày.
"Mình thấy tiện vì không cần đặt xe phức tạp. Ra bến, lên xe là đi. Xe mới, mát, chạy êm nên mình thấy thoải mái", chị Nga nói.
Nguyễn Minh Tuấn, sinh viên Trường ĐH Bách khoa TP.HCM, cho biết bạn chọn tuyến xe buýt điện 172 cho chuyến đi chơi hè cùng bạn. Tuấn chia sẻ trước đây nếu muốn đi Vũng Tàu, nhóm thường chọn xe khách hay xe máy. Tuy nhiên, xe máy đi xa khá mệt, còn xe khách dịp cuối tuần đôi khi hết chỗ, khó tìm được giờ phù hợp.
"Xe buýt này hợp với tụi mình vì giá rẻ, lại có điểm xuất phát ở trung tâm. Nhờ vậy mà tiết kiệm được kha khá", Tuấn chia sẻ.
Theo thông tin từ Trung tâm Quản lý giao thông công cộng TP.HCM, tuyến 172 có cự ly khoảng 97 km, thời gian giãn cách từ 10 - 80 phút/chuyến tùy khung giờ. Tại Bến xe Vũng Tàu, chuyến đầu tiên khởi hành lúc 4 giờ, chuyến cuối lúc 18 giờ 20. Tại Bến xe buýt Sài Gòn, chuyến đầu tiên lúc 5 giờ, chuyến cuối lúc 19 giờ 30. Việc đưa xe buýt điện vào khai thác trên tuyến 172 nằm trong lộ trình phát triển giao thông công cộng xanh, thân thiện môi trường.
Ngoài tuyến đi Vũng Tàu, trung tâm cũng thông tin một số tuyến khác tại TP.HCM vừa được thay đổi phương tiện sang xe buýt điện, như tuyến 57 từ ngày 15.6, tuyến 74 và 99 từ ngày 20.5… nhằm nâng chất lượng phục vụ hành khách bằng những chuyến xe xanh, sạch, mát mẻ hơn.
Nguyễn Thụy An, học sinh lớp 9 (ngụ P.Tân Hưng, TP.HCM), cho biết mùa hè mọi năm em thường dành thời gian đi chơi cùng gia đình thay vì tham gia lớp học kỹ năng. Tuy nhiên, hè năm nay, An dành một khoảng thời gian để học cách áp dụng trí tuệ nhân tạo (AI), tìm hiểu thêm về các phần mềm hỗ trợ học tập để chuẩn bị vào lớp 10.
Cùng quan điểm, Lê Quang Thanh, học sinh lớp 9, Trường THCS Huỳnh Tấn Phát (P.Tân Thuận, TP.HCM), cho rằng việc học AI hiện nay rất quan trọng vì đây là xu hướng cho sự phát triển tương lai.
"Bản thân em đã sử dụng ChatGPT và các công cụ AI để tóm tắt thông tin nhanh, mở rộng kiến thức, dù độ chính xác của AI vẫn cần được kiểm chứng", Thanh chia sẻ.
Trong khi đó, Trần Đăng Nguyên, học sinh lớp 8 (ngụ P.Tân Mỹ, TP.HCM), chia sẻ môn kỹ năng em muốn học nhất trong hè là bơi vì giúp phòng tránh đuối nước.
"Dù vậy, em vẫn dành thời gian hè này tìm hiểu các công cụ và phần mềm công nghệ vì nó giúp ích cho việc học của em như giải bài tập khó", Nguyên nói.
Ở góc nhìn phụ huynh, anh Lê Văn Đoán (50 tuổi, ngụ P.Tân Thuận, TP.HCM), cho biết mùa hè, nếu có điều kiện thì nên cho trẻ tiếp cận AI và công nghệ từ sớm vì đây là lĩnh vực rất phát triển và hữu ích cho tương lai của các em.
"Tôi có hai con đang học lớp 5 và lớp 9, có khả năng cũng cho các con tiếp xúc với các công cụ AI sớm để việc học nhanh và hiệu quả hơn nhờ nó hỗ trợ", anh Đoán nói.
Chị Nguyễn Thị Thu Thảo (48 tuổi, ngụ P.Phú Thuận, TP.HCM), có con đang học lớp 8, cho biết việc học AI và công nghệ sớm là điều tích cực để các bạn trẻ bắt kịp xu hướng của thời đại. "Có các phần mềm thông minh hỗ trợ giúp các con học nhanh và hiệu quả hơn, phụ huynh cũng đỡ cực hơn trọng dạy các con học", chị Thảo nói.
Hoạt động trong lĩnh vực chuyển đổi số giáo dục và phát triển các giải pháp công nghệ phục vụ dạy học, ứng dụng AI trong giáo dục, ông Huỳnh Quốc Thắng, Chủ tịch Tập đoàn khoa học và công nghệ Bách Khoa (P.Xuân Hòa, TP.HCM), cho rằng trí tuệ nhân tạo đang dần trở thành một phần quen thuộc trong học tập, công việc và đời sống hằng ngày. Học sinh có thể tiếp cận AI thông qua công cụ tìm kiếm, phần mềm học ngoại ngữ, công cụ tạo hình ảnh, thiết kế bài thuyết trình hay hỗ trợ viết nội dung.
"Vấn đề quan trọng hiện nay không còn là "có nên cho học sinh biết AI sớm hay không", mà là cần dạy các em hiểu và sử dụng AI như thế nào cho đúng và hiệu quả", ông Thắng nói.
Theo ông Thắng, nếu được định hướng bài bản, AI có thể giúp trẻ phát triển tư duy logic, khả năng giải quyết vấn đề, tăng tính sáng tạo, hình thành kỹ năng học tập chủ động, rèn luyện tư duy phản biện và chuẩn bị kỹ năng nghề nghiệp cho tương lai. Không chỉ hỗ trợ tìm kiếm, xử lý thông tin nhanh và đa dạng, AI còn giúp học sinh thích nghi với những xu hướng công nghệ mới của thời đại số.
Bên cạnh những lợi ích, vẫn có những lo ngại trẻ có thể lệ thuộc vào công nghệ nếu thiếu sự hướng dẫn phù hợp. ÔngThắng cho rằng nếu nhà trường, giáo viên và phụ huynh không đưa ra nguyên tắc sử dụng rõ ràng, học sinh rất dễ xem AI như một "lối tắt" để lấy đáp án thay vì tự đọc, tự suy nghĩ và tự rèn luyện. Việc lạm dụng AI có thể khiến học sinh giảm khả năng tự nghiên cứu, bỏ qua quá trình tìm hiểu tài liệu và hệ thống kiến thức.
"Các em cũng dễ hình thành thói quen phụ thuộc vào đáp án có sẵn, nhận kết quả cuối cùng nhưng không hiểu được quá trình tư duy phía sau", ông Thắng phân tích.
Ngoài ra, theo ông, AI còn đặt ra nguy cơ về tính trung thực khi học sinh có thể sao chép máy móc nội dung do AI tạo ra mà không thực sự hiểu bài hay bảo vệ được quan điểm của mình. Một rủi ro khác là học sinh khó phân biệt đúng - sai bởi AI đôi khi vẫn đưa ra thông tin thiếu chính xác hoặc không phù hợp với chương trình học. Nếu lạm dụng AI để viết thay, các em còn có thể giảm khả năng diễn đạt cá nhân, ít rèn luyện kỹ năng lập luận, trình bày cảm xúc và xây dựng phong cách riêng. Bên cạnh đó, việc nhập thông tin cá nhân, hình ảnh hoặc sử dụng nội dung có bản quyền trên các nền tảng AI cũng tiềm ẩn rủi ro về dữ liệu cá nhân và đạo đức số.
"Điều quan trọng hiện nay là cần giúp học sinh học cách sử dụng công nghệ có trách nhiệm. Khi được hướng dẫn đúng cách, AI sẽ trở thành công cụ hỗ trợ để học sinh học sâu hơn, chủ động và sáng tạo hơn, thay vì trở thành nguyên nhân làm suy giảm năng lực tự học và tư duy độc lập", ông Thắng nói.
Theo PGS.TS Phạm Hồng Long, Chủ tịch Hội đồng đào tạo Khoa Du lịch học, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia Hà Nội), trong bối cảnh AI phát triển mạnh mẽ, hiện diện trong học tập và đời sống, học sinh, sinh viên trước hết cần xác định AI là một "trợ thủ" đắc lực trong học tập, nghiên cứu và công việc, thay vì xem đó là "mối đe dọa". Điều đáng lo ngại không phải AI, mà là việc con người không biết cách sử dụng hiệu quả. Vì vậy, bạn trẻ cần có tâm thế chủ động, biết tận dụng AI để hỗ trợ bản thân nhưng không được lệ thuộc hay để công nghệ "điều phối" mình.
"Sự phát triển của AI khiến thông tin thay đổi nhanh, đa chiều và phức tạp hơn, do đó các bạn trẻ cần xây dựng tinh thần học tập chủ động, liên tục cập nhật kiến thức từ nhiều nguồn khác nhau, trong đó có AI. Bên cạnh khả năng sử dụng công nghệ sớm, bạn trẻ cần tránh tâm lý ỷ lại, luôn giữ vai trò là người kiểm soát và định hướng cách sử dụng AI", ông Long nói.
Ông Long cho rằng để cân bằng giữa việc tận dụng AI và tránh phụ thuộc vào công nghệ, nhà trường cần cho học sinh, sinh viên và chính các bạn nên tăng cường trải nghiệm thực tế, tham gia các hoạt động xã hội, thực tập, làm việc nhóm và giao tiếp nhiều hơn ngoài đời thực. Thay vì ôm máy tính suốt ngày dễ bị AI "dẫn dắt".
"Phải luôn nghi ngờ tích cực, thường xuyên kiểm tra, đối chiếu lại những thông tin do AI cung cấp để tránh sai lệch và phụ thuộc quá mức vào công nghệ", ông Long nhấn mạnh.
