Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ThS Đoàn Dư Mạnh – Hội Bệnh mạch máu Việt Nam – cho hay cơn thiếu máu não thoáng qua hay còn được gọi là đột quỵ thoáng qua, có biểu hiện lâm sàng giống hệt đột quỵ nhưng thời gian diễn ra thường rất ngắn, kéo dài vài phút và hầu hết là dưới một tiếng.
Khác với đột quỵ thực sự, tình trạng này có thể tự phục hồi hoàn toàn mà không để lại bất kỳ tổn thương vĩnh viễn nào cho não bộ.
Triệu chứng của cơn thiếu máu não thoáng qua rất điển hình, bao gồm cảm giác tê hoặc yếu nửa người, méo miệng, yếu tay chân, mờ mắt, nói khó, chóng mặt và thậm chí là ngất xỉu.
“Thế nhưng do các biểu hiện này thoái lui nhanh chóng nên người bệnh thường nảy sinh tâm lý chủ quan. Đa số bệnh nhân tự chẩn đoán mình bị tụt huyết áp, hạ đường huyết hay trúng gió, từ đó có cách xử trí tự ý cạo gió hoặc đi ngủ tiếp. Chính sự lơ là này đã vô tình làm mất đi cơ hội điều trị vàng”, bác sĩ Mạnh cho hay.
Theo bác sĩ Mạnh, nếu không được can thiệp xử lý, những người từng trải qua tình trạng này hoàn toàn có nguy cơ đối mặt với một cơn đột quỵ thực sự trong tương lai. Thậm chí, theo nghiên cứu của Hội Tim mạch Mỹ, cơn thiếu máu não có thể chuyển biến thành đột quỵ thực sự chỉ trong vòng một năm.
Bác sĩ Mạnh cho hay việc nhận biết chính xác đâu là cơn thiếu máu não báo trước đột quỵ và đâu là chóng mặt do thoái hóa đốt sống cổ hay tụt huyết áp thực sự rất khó khăn vì các triệu chứng tương đối giống nhau.
Tuy nhiên, đặc trưng của thiếu máu não thoáng qua là các triệu chứng thường xuất hiện đột ngột ở một bên cơ thể và tác động trực tiếp đến các trung khu thần kinh chi phối việc nói, nhìn và vận động.
Ngược lại, chứng chóng mặt do thoái hóa đốt sống cổ thường liên quan mật thiết đến việc thay đổi tư thế như xoay cổ, cúi đầu, nằm lệch hoặc kê gối quá cao. Còn đối với tình trạng tụt huyết áp tư thế, người bệnh thường bị choáng váng khi đột ngột thay đổi tư thế cơ thể.
Để nhận diện đúng nhất, người dân được khuyến cáo áp dụng nguyên tắc kinh điển F.A.C.T. Bác sĩ đặc biệt nhấn mạnh, dù chưa rõ nguyên nhân, nhưng một khi đã xuất hiện triệu chứng ngất hoặc choáng, người bệnh tuyệt đối không được tự xử lý tại nhà.
Khi bệnh nhân có biểu hiện đau nhiều, khó nói hoặc yếu liệt, cần lập tức đưa đến cơ sở y tế gần nhất hoặc gọi cấp cứu 115 để được xử trí. Việc cấp cứu kịp thời là yếu tố mang tính quyết định, bởi nếu bỏ lỡ thời gian vàng, người bệnh có thể phải gánh chịu những di chứng đột quỵ vô cùng nặng nề.
Tại bệnh viện, bước đầu tiên để loại trừ các bệnh lý khác là chụp phim sọ não, bao gồm chụp CT hoặc cộng hưởng từ nhằm kiểm tra tình trạng tụ máu hay xuất huyết.
“Thực tế lâm sàng cho thấy có những bệnh nhân xuất hiện cơn đau rất giống thiếu máu não thoáng qua, nhưng khi thăm khám lại phát hiện ra các dấu hiệu của tăng huyết áp.
Dù chỉ là thoáng qua, các bằng chứng y khoa và kinh nghiệm lâm sàng đều khẳng định nguy cơ tiến triển thành đột quỵ thực sự trong tương lai là rất lớn.
Mục đích cốt lõi của việc tầm soát là tìm ra nguyên nhân gây bệnh, có thể xuất phát từ não bộ, hệ thống mạch máu nuôi não hoặc từ tim. Điển hình như những trường hợp bệnh nhân tăng huyết áp kèm theo rung nhĩ, huyết khối có thể hình thành ngay trong buồng tim và di chuyển lên não gây tắc nghẽn, dẫn đến đột quỵ”, bác sĩ Mạnh nói.
Ngay khi xác định được nguyên nhân, bác sĩ sẽ đưa ra các chỉ định điều trị kịp thời, bao gồm kê đơn thuốc chống đông máu hay thuốc điều chỉnh rối loạn lipid máu để chủ động phòng ngừa.
Đối với các ca bệnh có nhiều yếu tố nghi ngờ, người bệnh sẽ tiếp tục được thực hiện các phương pháp chẩn đoán chuyên sâu để truy tìm triệt để các bất thường trong cơ thể.
Hai vợ chồng tôi năm nay 35 tuổi, xuất thân ở quê nhưng mưu sinh ở thành phố. Tôi làm công nhân cho một công ty đồ chơi, chồng tôi lái xe chở hàng cho một doanh nghiệp vận tải.
Hồi đầu năm, do bất đồng với chủ, chồng tôi nghỉ việc. Anh bàn với tôi, nếu cứ đi làm thuê mãi không biết bao giờ mới có tiền xây nhà. Anh muốn mua một chiếc xe tải đi chở hàng thuê, tự làm tự ăn, không phải phụ thuộc người khác.
Chồng muốn kiếm kế làm ăn, tôi ủng hộ. Chỉ có điều, sau khi mua một mảnh đất nhỏ vào 3 năm trước, số tiền tích góp dành dụm của chúng tôi không còn nhiều. Xe cũ thì chồng tôi không muốn mua, mua xe mới thì tiền tiết kiệm không đủ.
Một lần về quê, tôi kể với chị gái chuyện chồng muốn mua xe tải nhưng chưa đủ tiền. Tôi nói với chị, chắc phải cầm sổ đỏ miếng đất đi vay nợ ngân hàng cho chồng làm ăn. Tối đó, chị gái gọi điện cho tôi, bảo rằng anh chị có tích trữ một ít vàng. Đang lúc giá cao định bán đi, nếu chúng tôi cần thì anh chị cho vay để mua xe mà làm ăn.
Tôi nhẩm tính, nếu vay ngân hàng phải trả lãi hàng tháng không nói, còn thủ tục lằng nhằng. Nếu vay vàng, sau này trả vàng vẫn là tốt nhất.
Vợ chồng chúng tôi vay anh chị 2 cây vàng, bán đúng thời điểm giá vàng đang ở đỉnh cao, được hơn 360 triệu.
Sau khi mua xe, may mắn công việc làm ăn của chồng gặp thuận lợi. Anh chở hàng không kể xa hay gần, đi suốt ngày đêm, bù lại số tiền thu về khá ổn. Tôi đã cố gắng tiết kiệm để mong sớm trả nợ cho chị gái.
Vài tuần trước, chồng nói với tôi giá vàng cứ lên xuống thất thường chẳng biết thế nào, đang lúc vàng hạ giá nên gom góp tiền mua vàng trả cho anh chị. Để đủ tiền mua 2 cây vàng, tôi tính vay thêm bà ngoại một ít.
Hôm trước, tôi gọi điện cho chị, hỏi chị là muốn tôi gửi tiền về để chị mua vàng ở quê, hay là tôi mua trên thành phố mang về trả chị. Nhưng câu trả lời của chị nằm ngoài mọi dự liệu của tôi. Chị gái tôi không muốn lấy vàng mà muốn lấy tiền, và phải là đúng số tiền chúng tôi bán vàng hồi đầu năm.
Chị bảo, thời điểm đó thấy vàng giá cao nên chồng chị muốn bán vàng vì sợ vàng lại rớt giá. Nhưng cho tôi vay nên vợ chồng chị không bán. nữa. Lúc cho vay, vàng đang có giá hơn 180 triệu/ cây, nhưng giờ chỉ còn 140 triệu/ cây. Nếu bây giờ trả vàng thì tính ra 2 cây vàng chị lỗ mất 80 triệu.
Chị nói, chị em với nhau thì chị không muốn tính toán gì, nhưng nhà còn có anh rể. Tính của anh ấy căn ke, tiết kiệm, chưa bao giờ để sơ sẩy một đồng nào. Nếu bây giờ trả vàng với giá hiện tại, anh ấy chắc chắn sẽ cảm thấy mình bị thiệt thòi, vợ chồng lại hục hặc nhau.
Thú thật, những lời chị nói khiến tôi hết sức bất ngờ. Chồng tôi khi nghe tôi nói còn phản ứng vô cùng gay gắt. Anh nói chị tôi làm vậy là rất vô lý. Thà rằng, ngày ấy chị ấy bán vàng cho chúng tôi vay tiền thì khác. Đằng này, chị ấy cho chúng tôi vay 2 cây vàng, giờ lại không chịu nhận vàng vì vàng đã hạ giá, vừa nghe thôi đã thấy buồn cười.
Thú thật, tôi rất biết ơn anh chị đã cho chúng tôi vay vàng trong lúc mình cần để làm ăn. Nếu là vài chục triệu, có lẽ tôi sẽ lén vay mượn bù vào cho chị để mọi chuyện êm đẹp, ổn thỏa. Nhưng nếu trả theo tiền bán vàng hồi đầu năm thì cần thêm gần 100 triệu nữa, tôi thật sự không biết xoay xở đâu ra.
Chồng tôi nói, để anh thu xếp về quê gặp anh chị nói rõ mọi chuyện. Anh chị không thể cho em vay vàng, giờ lại đòi trả tiền bằng số tiền bán vàng lúc cho vay được. Tôi không muốn chồng mình về quê, lỡ may bất đồng quan điểm, nói qua nói lại khiến tình thân sứt mẻ.
Nhưng dù là em gái, tôi vẫn thấy chị mình làm vậy là không đúng. Không những chị em ruột mà có lẽ người ngoài cũng không tính toán kiểu đó. Một bên là chị gái, một bên là chồng, tôi quả thật không biết nên làm sao cho mọi chuyện êm đẹp. Trong tình huống này, tôi nên làm sao?
Góc "Chuyện của tôi" ghi lại những câu chuyện trong đời sống hôn nhân, tình yêu. Bạn đọc có câu chuyện của mình muốn chia sẻ vui lòng gửi về chương trình qua hòm thư: dantri@dantri.com.vn. Câu chuyện của bạn có thể được biên tập nếu cần. Trân trọng.
Sau khi Tổ chức Miss World công bố cuộc thi Hoa hậu Thế giới Miss World lần thứ 73 năm 2026 diễn ra tại Việt Nam, các diễn đàn sắc đẹp quốc tế đưa ra dự đoán chung cuộc.
Chuyên trang sắc đẹp Magnarubi dự đoán top 5 gồm các người đẹp đến từ Hungary, Brazil, Malaysia, Argentina, Botswana. Trong đó Magnarubi dự đoán người đẹp Hungary đăng quang Hoa hậu Thế giới.
Hoa hậu Lê Nguyễn Bảo Ngọc, đại diện Việt Nam dự thi Miss World 2026, đứng vị trí thứ 12 trong bảng dự đoán này.
Còn chuyên trang sắc đẹp Beauty Pageants dự đoán người đẹp Brazil sẽ giành vương miện Miss World 2026. Top 5 trong bảng dự đoán này gồm: người đẹp đến từ Brazil, Nam Phi, Hungary, Ấn Độ và Dominica. Đại diện của Việt Nam đứng thứ 10 trong bảng dự đoán này.
Hoa hậu Thế giới tổ chức lần đầu năm 1951. Năm 2026 đánh dấu cột mốc 75 năm của cuộc thi này, là lần thứ 73 cuộc thi diễn ra.
Chủ tịch Tổ chức Miss World Julia Morley công bố cuộc thi năm nay sẽ diễn ra từ ngày 9-8 đến 5-9 tại Việt Nam. Dự kiến đêm chung kết ngày 5-9.
Cuộc thi này đề cao thông điệp sắc đẹp vì mục đích cao cả. Người đẹp đoạt vương miện thường tham gia nhiều hoạt động từ thiện, nhân đạo vì lợi ích cộng đồng, xã hội. Đương kim hoa hậu là Opal Suchata đến từ Thái Lan.
Ngày 6-4, ba đơn vị thành viên của Tập đoàn Vingroup, gồm Quỹ Vì tương lai xanh, Trường đại học VinUni và Câu lạc bộ Tài năng công nghệ trẻ Vingroup - VinTechTalent, phát động cuộc thi hackathon phát triển giải pháp công nghệ vì tương lai bền vững - Asian Hackathon for Green Future.
Cuộc thi dành cho sinh viên, học viên cao học tại các trường đại học trên toàn châu Á, với tổng giá trị giải thưởng lên tới 24.000 USD (khoảng 632 triệu đồng).
Theo ban tổ chức, đây là lần đầu tiên một cuộc thi hackathon về môi trường quy mô toàn châu Á, dành riêng cho sinh viên, học viên cao học được tổ chức tại Việt Nam.
Cuộc thi hướng tới mục đích tìm kiếm và phát triển giải pháp công nghệ giúp giải quyết những thách thức môi trường cấp bách, đồng thời thúc đẩy tinh thần đổi mới sáng tạo và hợp tác liên ngành trong thế hệ trẻ.
Các thí sinh tham gia sẽ trải qua 3 vòng chính: vòng sơ loại (từ ngày 6-4 đến 17-5), vòng đào tạo trực tuyến (từ ngày 2 đến 28-6), và vòng chung kết - hackathon sẽ diễn ra tại Trường đại học VinUni (dự kiến từ ngày 2 đến 5-7).
Ở vòng sơ loại, các thí sinh đăng ký trực tuyến theo nhóm, mỗi đội tối đa 4 thành viên. Các thí sinh cần đảm bảo điều kiện đang là sinh viên hoặc học viên cao học tại các trường đại học trên toàn khu vực châu Á.
Hồ sơ dự thi bao gồm bản đề xuất ý tưởng và video giới thiệu. Trên cơ sở đánh giá của hội đồng chuyên môn, 30 đội xuất sắc nhất sẽ được lựa chọn vào vòng tiếp theo.
Cuộc thi khuyến khích các ý tưởng liên ngành, kết hợp nhiều lĩnh vực: công nghệ, môi trường, kinh tế và khoa học xã hội, tạo ra các giải pháp vừa đổi mới, vừa khả thi và có giá trị xã hội.
Các ý tưởng tập trung vào 3 nhóm thách thức: năng lượng tái tạo và giao thông phát thải thấp, chất lượng không khí đô thị và khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu, tài nguyên nước và nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu.
Tại vòng đào tạo trực tuyến, top 30 đội sẽ tham gia chuỗi huấn luyện và tư vấn chuyên sâu cùng các chuyên gia đa lĩnh vực để được trang bị thêm kiến thức chuyên ngành, cập nhật xu thế phát triển bền vững và công nghệ liên quan, từ đó giúp hoàn thiện và mở rộng ý tưởng cho giải pháp.
Ở vòng chung kết và lễ trao giải, các đội sẽ được tài trợ toàn bộ chi phí di chuyển và lưu trú. Các đội sẽ bước vào thử thách hackathon kéo dài 24 giờ liên tục tại Trường đại học VinUni (Hà Nội) nhằm phát triển và hoàn thiện giải pháp công nghệ, trước khi trình bày với hội đồng giám khảo. Từ đó, top 9 đội xuất sắc sẽ được lựa chọn để bước vào vòng đánh giá cuối cùng, tìm ra đội chiến thắng.
TS Lê Thái Hà - Giám đốc điều hành Quỹ Vì tương lai xanh, Trưởng ban tổ chức cuộc thi - cho biết Asian Hackathon for Green Future được kỳ vọng sẽ thúc đẩy tinh thần đổi mới sáng tạo gắn với phát triển bền vững, đồng thời góp phần hình thành một thế hệ tài năng trẻ có khả năng hợp tác xuyên biên giới, cùng kiến tạo các giải pháp mang lại tác động tích cực và lâu dài cho khu vực.
