Trong nhiều năm làm nghề kiến trúc và nghiên cứu phong thủy khoa học, tôi gặp không ít người tìm đến với cùng một câu hỏi: “Anh xem giúp em, có phải nhà em có vấn đề về phong thủy không? Em bế tắc quá!”.
Người thì công việc liên tục trục trặc. Người thì gia đình thường xuyên căng thẳng. Có người lại lo lắng vì sức khỏe giảm sút hoặc con cái gặp nhiều vấn đề trong học tập… Dường như mỗi khi cuộc sống xuất hiện biến cố, nhiều người sẽ nghĩ ngay đến việc ngôi nhà của mình đang có vấn đề về phong thủy.
Nhưng sau hàng trăm lần kiểm nghiệm thực tế, tôi nhận ra một điều: rất nhiều trường hợp, thứ cần thay đổi đầu tiên không phải là ngôi nhà, mà là cách nhìn nhận vấn đề của chính người đang sống trong đó. Phong thủy xét cho cùng, là nghệ thuật tổ chức không gian sống hài hòa với quy luật tự nhiên, để con người sống khỏe hơn về thể chất và tinh thần. Nó không phải là chiếc đũa thần có thể giải quyết mọi khó khăn của cuộc sống.
Tôi từng đến khảo sát một căn biệt thự khá đẹp tại Quận 1, TP HCM. Phong thủy không quá xấu, thế nhưng chủ nhà luôn mang tâm lý nặng nề. Chuyện gì xảy ra họ cũng nghĩ theo hướng tiêu cực. Công việc gặp trở ngại thì cho rằng vận hạn. Vợ chồng có mâu thuẫn thì nghĩ do phong thủy xấu. Trong quá trình trò chuyện, tôi nhận thấy gia chủ chưa thực sự nhạy bén trong công việc, khá gia trưởng trong gia đình và có phần bảo thủ trong suy nghĩ.
Tôi từ chối thiết kế cải tạo phong thủy cho công trình này. Bởi tôi có thể điều chỉnh không gian sống, nhưng không thể thay đổi tư duy của một con người. Phong thủy có ba yếu tố: thiên thời, địa lợi và nhân hòa. “Thiên thời” là vận khí, là hoàn cảnh bên ngoài. Phong thủy ngôi nhà thuộc về “địa lợi”. Còn “nhân hòa” đến từ sự nỗ lực và tu dưỡng bản thân của mỗi người. Cả ba yếu tố đều có vai trò nhất định, nhưng tôi luôn xem “nhân hòa” là yếu tố quan trọng nhất.
>> Nhà ‘tối giản’ thành ‘tối tăm’ vì thầy phong thủy bắt bịt hết cửa sổ
Trong một trường hợp khác, tôi tư vấn phong thủy cho một người đàn ông tại TP Thủ Đức. Ngôi nhà rất bình thường, thậm chí còn khá chật chội. Nhưng bước vào nhà, điều đầu tiên tôi cảm nhận được là tiếng cười, sự gắn kết và ấn tượng nhất là cách họ dạy con rất văn minh, biết tạo động lực cho con. Căn nhà ngột ngạt, thiếu ánh sáng và khí tự nhiên, khiến con cái không hứng thú học hành. Tôi làm mới lại không gian học, đục ô giếng trời, thay đổi vị trí ngồi sát cửa sổ, trang trí cây xanh, ngăn thêm vách cách âm cho phòng học.
Cuối học kỳ đó, con của họ đạt danh hiệu Học sinh giỏi sau nhiều năm chỉ có học lực trung bình. Thực ra, tôi không giúp bé có thành tích tốt ngay tức khắc, tôi không phải phù thủy. Tôi chỉ tạo môi trường học tập thoải mái, để khơi gợi cho bé bộc lộ hết khả năng. Kết quả này là do sự cố gắng của bản thân bé và sự động viên, hỗ trợ của gia đình.
Trong tâm lý học có thuật ngữ “Cognitive Reframing” (tái định khung nhận thức). Đây là quá trình thay đổi cách nhìn nhận một vấn đề theo hướng tích cực hơn, giúp giảm áp lực tâm lý, lấy lại sự bình tĩnh để nhìn thấy những cơ hội mới, từ đó chủ động hành động thay vì bế tắc trong hoàn cảnh.
Một người lỡ chuyến xe sẽ bực bội cả ngày vì cho rằng mình gặp xui xẻo. Người khác chỉ mỉm cười và đợi chuyến tiếp theo, vì họ nghĩ biết đâu sự chậm trễ này giúp họ tránh được một rủi ro nào đó dọc đường. Sự việc giống nhau, nhưng trải nghiệm cuộc sống lại hoàn toàn khác.
Khi đối diện với bệnh tật, đặc biệt là những căn bệnh nghiêm trọng, sự hoảng loạn thường khiến con người mất phương hướng. Ngược lại, sự bình tĩnh giúp họ chủ động điều trị, xây dựng lối sống lành mạnh và kiên trì hơn trên hành trình hồi phục. Tinh thần tích cực không phải là thuốc chữa bệnh. Nhưng nó giúp con người có thêm sức mạnh để đi qua bệnh tật.
Trong công việc cũng vậy. Nhiều người xem thất bại là dấu chấm hết. Nhưng phần lớn những doanh nhân thành công mà tôi từng có cơ hội tiếp xúc, đều nhìn thất bại như một khoản học phí để mua bài học kinh nghiệm. Họ dùng các kiến thức của bài học đó, để điều chỉnh chiến lược, tránh lặp lại sai lầm và tiếp tục bước về phía trước. Chính góc nhìn đó tạo nên sự thành công.
Tôi nhớ gia đình người phụ nữ ở Đồng Nai, từng than phiền rất nhiều về căn nhà nhỏ của mình. Chị luôn cảm thấy thua kém vì không sở hữu không gian rộng rãi như người khác. Chị muốn đổi nhà rộng hơn để phong thủy tốt hơn, nhưng chồng không chịu, vì tài chính không cho phép. Từ đó xảy ra mâu thuẫn của hai vợ chồng. Chị nhờ tôi đến kiểm tra phong thủy gia đạo.
Vài năm sau khi gặp lại tôi, chị tự hào chia sẻ: “Chính vì diện tích vừa phải nên các thành viên thường xuyên gặp nhau hơn. Những bữa cơm ít bị bỏ lỡ. Con cái trò chuyện với cha mẹ nhiều hơn. Khoảng cách giữa các thế hệ cũng gần gũi hơn. Giờ chị đã nhận ra, nhà lớn chưa chắc mang lại vui vẻ và nhà nhỏ cũng không đồng nghĩa với thiếu thốn. Chị hài lòng về cuộc sống hiện tại”.
Từ lúc cải tạo phong thủy nhà chị tới nay, tôi chưa làm nhà chị rộng thêm mét vuông nào, nhưng phong thủy của chị đã thay đổi. Giá trị của không gian sống không chỉ nằm ở số mét vuông xây dựng, mà còn nằm ở những cảm xúc tích cực, được nuôi dưỡng bên trong nó.
Làm nghề kiến trúc và phong thủy càng lâu, tôi càng tin rằng yếu tố quan trọng nhất của một ngôi nhà không nằm ở hướng cửa, vị trí bếp, giường, bàn thờ hay số đo Lỗ Ban. Điều quan trọng nhất là nguồn năng lượng của những người đang sống bên trong.
Một căn nhà thường xuyên có tiếng cười, sự sẻ chia và lòng biết ơn, thường tạo cảm giác dễ chịu hơn nhiều so với một căn nhà đầy trách móc, căng thẳng và bi quan. Người xưa gọi đó là “nhân khí”. Đó là một trong những yếu tố phong thủy mạnh mẽ nhất, mà chỉ chính mỗi người mới có thể tạo dựng và nuôi dưỡng.
Vì vậy, khi cuộc sống gặp khó khăn, đừng vội cho rằng mọi vấn đề đều xuất phát từ phong thủy của ngôi nhà. Bạn hãy thử nhìn lại chính mình trước. Biết đâu điều đầu tiên cần điều chỉnh không phải hướng nhà, mà là hướng suy nghĩ. Không phải cải tạo không gian sống, mà là thay đổi tâm thế sống – “tâm an vạn sự an”.
Ở tuổi 58, nhiều người hỏi tôi đã chuẩn bị nghỉ hưu chưa? Tôi thường chỉ cười và trả lời: "Chắc còn lâu". Không phải vì tôi không có điều kiện tài chính. Thực tế, nếu nhìn vào những gì tôi đang có, nhiều người sẽ nghĩ tôi hoàn toàn có thể dừng lại để nghỉ ngơi. Tôi có một căn nhà năm tầng trị giá 7 tỷ, một ôtô, hai mảnh đất gần 3 tỷ đồng, cùng khoảng 1,5 tỷ tiền mặt tích lũy, nói vui là chẳng thiếu thứ gì. Với nhiều người, đó là hẳn một điểm đích đáng mơ ước. Nhưng với tôi, đó chưa phải là lý do để dừng làm việc.
Tôi để ý thấy một xu hướng khá phổ biến hiện nay: nhiều người còn trẻ đã nghĩ đến chuyện "hưởng thụ", đến khi bước vào tuổi trung niên họ lại bắt đầu nói nhiều về "nghỉ hưu sớm". Những khái niệm như tự do tài chính, nghỉ hưu trước 50 tuổi được chia sẻ rất nhiều, nghe qua thì hấp dẫn, nhưng đôi khi tôi tự hỏi: liệu có phải chúng ta đang quá mơ mộng về một tương lai màu hồng?
Ở tuổi này, tôi thấy thực tế rất khác. Tôi vẫn còn con cái đang đi học, hoặc mới đi làm, sự nghiệp chưa ổn định. Các cháu cần thời gian, cần sự hỗ trợ, cả về tài chính lẫn kinh nghiệm sống. Tôi cũng còn cha mẹ già, sức khỏe yếu, không có thu nhập, mọi chi phí sinh hoạt, thuốc men đều trông vào con cái. Chỉ riêng hai điều đó thôi cũng đủ để tôi hiểu rằng mình chưa thể nghỉ.
Vài người bảo: "Có tài sản rồi thì cứ sống chậm lại, tận hưởng trước khi quá muộn". Nhưng tôi nhìn tài sản của mình theo cách khác. Đó là "lớp đệm an toàn", không phải là lý do để ngừng tạo ra giá trị. Cuộc sống luôn có những biến số mà mình không lường trước được. Nếu dừng lại quá sớm, khi có biến cố xảy ra, tôi sẽ xoay xở ra sao?
>> Tôi hối tiếc vì tuổi 50 có 5 tỷ vẫn không dám nghỉ hưu sớm
Thế nên, tôi vẫn đi làm mỗi ngày, vẫn giữ nhịp sống bận rộn, dù công việc của tôi có áp lực khá cao. Không phải vì tôi tham lam tiền bạc, mà vì tôi thấy mình còn khả năng lao động, còn tạo ra thu nhập được thì không có lý do gì để dừng lại. Làm việc với tôi không chỉ là kiếm tiền, mà còn là cách để giữ cho mình minh mẫn, có ích và không bị tụt lại phía sau.
Tôi cũng tin rằng, mỗi thế hệ đều có trách nhiệm với gia đình và xã hội. Nếu ai cũng chỉ nghĩ đến nghỉ ngơi sớm, ai sẽ là người tiếp tục làm việc, tạo ra của cải, đóng góp cho sự phát triển chung? Có thể quan điểm này không phổ biến với những người đang theo đuổi lối sống hưởng thụ, nhưng với tôi, làm việc đến khi hết tuổi lao động là điều đương nhiên.
Tôi không phản đối việc nghỉ ngơi hay tận hưởng cuộc sống. Nhưng theo tôi, điều đó nên đến sau khi chúng ta đã thực sự hoàn thành trách nhiệm của mình. Còn khi vẫn còn những người phụ thuộc, còn những nghĩa vụ chưa trọn vẹn, thì việc nói đến nghỉ hưu sớm có phần nào đó là quá vội vàng.
Ở tuổi này, tôi chỉ nghĩ đơn giản: còn làm được thì cứ làm, còn lo được cho gia đình thì cứ cố gắng, sao phải nghỉ? Với tôi, đó là trách nhiệm và cũng là ý nghĩa của việc sống.
VanCuộc sống của tôi sau khi nghỉ hưu sớm tuổi 45
45 tuổi nghỉ hưu sớm, sống nhờ lãi tiết kiệm tháng 25 triệu đồng
Vỡ mộng nghỉ hưu sớm dù tháng kiếm 40 triệu từ dãy trọ cho thuê
Tôi đã tìm ra cách nghỉ hưu sớm tuổi 40 cho mình
Hai năm đáng giá nhất cuộc đời khi tôi nghỉ hưu sớm ở tuổi 50
Tháng kiếm 60 triệu từ dãy trọ cho thuê nhưng tôi không nghỉ hưu sớm
"Bất động sản không hề đứng một mình mà kéo theo cả chục ngành công nghiệp đằng sau, từ sắt thép, xi măng, gạch ngói, vận tải, đến thiết kế, nội thất... Nếu cứ siết vốn bất động sản thì liệu có làm ảnh hưởng tới các nhà máy sản xuất vật liệu kia không, công nhân có nguy cơ thất nghiệp hàng loạt không? Thế nên, bơm vốn cho các dự án bất động sản có hạ tầng đồng bộ, làm thật ăn thật cũng chính là gián tiếp cứu cánh cho sản xuất công nghiệp. Còn 'đóng băng' bất động sản thì nền kinh tế cũng sẽ bị tác động tiêu cực".
Đó là lo lắng của độc giả Trunghieufwork đại diện Ngân hàng Nhà nước khẳng định quan điểm không thể ưu tiên tín dụng cho riêng bất động sản tại diễn đàn khơi thông dòng vốn, chiều 20/5. Trước ý kiến từ Hiệp hội bất động sản TP HCM và cộng đồng doanh nghiệp cho rằng cần nới room tín dụng, phân loại phân khúc nhà ở và ưu tiên vốn cho nhà ở phục vụ nhu cầu thực, đại diện cơ quan điều hành nhấn mạnh dòng vốn vào bất động sản vẫn tăng cao hơn mức bình quân của nền kinh tế, không thể tập trung quá lớn vào một lĩnh vực, gây khó khăn tiếp cận vốn cho các ngành khác, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa..
Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phân loại bất động sản đầu cơ và nhu cầu mua ở thực thay vì siết dòng vốn cào bằng, độc giả Anhdungbình luận: "Nhiều người cứ nghĩ siết tín dụng bất động sản là để giá nhà giảm cho dân dễ mua, nhưng thực tế doanh nghiệp không tiếp cận được vốn thì không thể làm dự án, nguồn cung khan hiếm làm giá nhà bị đẩy lên cao, người thu nhập trung bình lại càng khó chạm tay vào ước mơ an cư.
Hơn nữa, một dự án đứng im không chỉ ảnh hưởng đến chủ đầu tư, mà kéo theo hàng ngàn công nhân xây dựng mất việc, các đại lý vật liệu, cửa hàng nội thất thất thu... Việc siết dòng vốn cào bằng như vậy vô tình làm thắt chặt chi tiêu và cơ hội việc làm của rất nhiều người lao động bình thường. Tôi nghĩ thay vì khóa van tổng, cơ quan quản lý nên mở van cho các dự án nhà ở thực, có như vậy thị trường mới có hàng, giá nhà mới hạ nhiệt và người lao động mới có công ăn việc làm".
>> Tôi vẫn đi ở trọ sau khi vay mua nhà 2,5 tỷ đồng Sài Gòn
Trong khi đó, ủng hộ quan điểm của Ngân hàng Nhà nước, độc giả Mẹ Nấm phân tích: "Bất động sản cần vốn, nhưng nông nghiệp, công nghiệp, startup cũng cần vốn. Không thể ngành nào cũng đòi ưu tiên riêng được. Đồng ý là bất động sản có tác động lan tỏa tới rất nhiều ngành nghề, nên không thể để thị trường 'đóng băng' hoàn toàn. Nhưng cũng vì nó ảnh hưởng lớn nên càng phải kiểm soát dòng vốn kỹ hơn. Nếu tín dụng chủ yếu đi vào đầu cơ, đẩy giá đất vượt xa thu nhập thì cuối cùng doanh nghiệp sản xuất, người lao động và cả ngân hàng đều chịu hệ quả khi 'bong bóng' xì hơi".
Gợi ý giải pháp phân loại dòng vốn bất động sản, bạn đọc Phuongthanhngo cho rằng: "Hoàn toàn chia sẻ với áp lực của Ngân hàng Nhà nước khi quản lý dòng tiền quốc gia là nhiệm vụ cực kỳ cân não, không thể cứ thấy doanh nghiệp bất động sản kêu than là nới room bừa bãi được. Tuy nhiên, thay vì nhìn nhận chung chung là 'ngành bất động sản', có lẽ giải pháp hợp lý hơn là thiết kế một bộ tiêu chí phân loại dòng vốn thật chi tiết.
Theo đó, những dự án mang tính chất đầu cơ, gom đất để chờ đẩy giá cần tuyệt đối không cấp vốn. Nhưng ngược lại, với các siêu đô thị được quy hoạch bài bản, đồng bộ cả hạ tầng giao thông, tiện ích an sinh xã hội và có năng lực triển khai thực tế, thì rất cần được khơi thông dòng vốn ổn định. Những đại dự án này bản chất là hạ tầng đô thị, giúp giãn dân và tạo động lực phát triển kinh tế vùng chứ không thuần túy là 'kinh doanh đất'. Định hướng tín dụng trúng và đúng vào các dự án động lực này vừa giúp phát triển kinh tế, vừa bảo đảm an toàn dòng vốn cho chính hệ thống ngân hàng".
TP HCM đang tính mở rộng xét học bạ để tiến tới giảm dần, thậm chí bỏ thi tuyển sinh lớp 10 ở một số khu vực từ năm học 2026-2027, tiến tới phổ cập THPT theo chủ trương của Trung ương. Hiện, chỉ các trường THPT ở xã đảo Thạnh An và đặc khu Côn Đảo được xét tuyển vào lớp 10 bằng học bạ, còn lại phải thi tuyển.
Thông tin này đang tạo ra nhiều luồng tranh luận trái chiều. Có phụ huynh thở phào như vừa trút được một gánh nặng đè lên cả gia đình suốt nhiều năm trời. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng có không ít ý kiến lo lắng về hướng đi này, bởi phía sau việc "bớt một kỳ thi" là hàng loạt câu hỏi lớn hơn rất nhiều: nếu không thi, điều gì sẽ bảo đảm công bằng? Nếu xét học bạ, liệu điểm số có phản ánh đúng năng lực và làm gia tăng bệnh thành tích? Và quan trọng hơn, hệ thống giáo dục của chúng ta đã đủ đồng đều, đủ minh bạch để bước vào một thay đổi lớn như vậy chưa?
>> 'Bài thi tích hợp vào lớp 10 tốt hơn bắt học sinh đánh vật Toán, Văn'
Nếu TP HCM thật sự muốn tiến tới phổ cập THPT, câu hỏi lớn nhất đặt ra sẽ là: tiêu chí xét học bạ cụ thể ra sao? Có cơ chế nào để chuẩn hóa việc đánh giá giữa các trường không? Làm sao để hạn chế tình trạng làm đẹp học bạ? Làm sao để một học sinh ở trường ngoại thành vẫn có cơ hội công bằng như học sinh ở khu vực trung tâm?
Ở TP HCM, mỗi năm có hàng trăm nghìn học sinh tốt nghiệp THCS nhưng chỉ khoảng 70% có cơ hội vào trường THPT công lập. Điều đó đồng nghĩa với việc hàng chục nghìn em sẽ bị loại khỏi hệ thống công chỉ sau một kỳ thi kéo dài vài ngày. Chính vì thế, kỳ thi vào lớp 10 đã trở thành áp lực dây chuyền phủ lên cả gia đình và nhà trường.
