Trở về nhà sau giờ làm, Tian Mi, ở Tô Châu nhìn thấy thông báo dán trên cửa căn hộ bỏ trống ở đối diện: “Phí dịch vụ từ 2019 đến 2025 chưa thanh toán. Đề nghị nhanh chóng hoàn tất”. Tòa nhà bàn giao năm 2018, đồng nghĩa suốt 7 năm chủ nhà không đóng phí.
Bức ảnh Tian Mi đăng lên mạng châm ngòi một cuộc tranh luận. Nhiều ý kiến ủng hộ việc không đóng phí với lý do “không dùng dịch vụ thì không trả tiền”. Zhou Jing, một bà mẹ hai con, cho biết: “Tôi mua nhà ở Hà Nam, cả năm về vài ngày. Công ty quản lý không giảm giá nên tôi ngừng đóng”.
Theo Bộ luật Dân sự Trung Quốc, chủ nhà không được lấy lý do “không sử dụng” hoặc “nhà bỏ trống” để chối bỏ nghĩa vụ thanh toán nếu đơn vị vận hành đã làm đúng hợp đồng. Nếu công ty khởi kiện và tòa án có phán quyết, chủ nhà từ chối thi hành án sẽ bị đưa vào danh sách nợ xấu. Họ bị hạn chế vay vốn ngân hàng, cấm mua vé máy bay, tàu cao tốc, cấm ở khách sạn hạng sang, ảnh hưởng đến hồ sơ xin việc hoặc xét tuyển học hành của con cái.
Bất chấp quy định, tình trạng từ chối đóng phí dịch vụ vẫn lan rộng khắp Trung Quốc do mâu thuẫn thực tế.
Tại Từ Châu, cô Nghiêu từng đóng phí đầy đủ cho đến khi đường ống từ một căn hộ tầng trên bị tắc. Hơn 30 cm nước thải tràn xuống làm hỏng toàn bộ sàn gỗ nhà cô. Hôm sau nhân viên tòa nhà mới xuất hiện. Khi đòi bồi thường, ban quản lý, cơ quan nhà ở và chủ đầu tư đùn đẩy trách nhiệm cho nhau. Nghiêu quyết định ngừng đóng phí dịch vụ.
Còn Ah Feng ở Hàng Châu ngừng đóng vì áp lực tài chính. Năm 2018, anh vay mượn mua căn hộ 117 m2. Nay giá nhà giảm một nửa, nhưng anh vẫn phải trả khoản phí quản lý khoảng 560 USD và 500 USD phí đỗ xe mỗi năm. Bị mất việc đầu năm, anh quyết định không đóng các khoản phí này.
Việc làn sóng ngừng đóng phí dịch vụ khiến hơn 1.200 công ty quản lý bất động sản phá sản trong năm 2025. Quý đầu năm 2026, thêm 400 công ty đóng cửa, ước tính khoảng 2.000 doanh nghiệp nữa sẽ ngừng hoạt động vào cuối năm. Tỷ lệ thu phí bình quân của 500 doanh nghiệp lớn nhất năm 2025 chỉ đạt 71% – thấp hơn mức tối thiểu để duy trì hoạt động là 80%.
Cuối năm 2025, Dao Dao, một nữ nhân viên thu phí tại khu chung cư 20 năm tuổi, xin nghỉ việc. Phí quản lý tại đây ở mức 0,3 USD/m2, nhưng công ty ép chỉ tiêu phải thu được 50% hàng tháng, nếu không sẽ bị phạt. Liên tục bị cư dân gắt gỏng hoặc cúp máy khi đòi nợ, Dao từ bỏ công việc có mức lương 560 USD một tháng.
Tại khu tái định cư ở Quý Dương, trong 531 hộ, chỉ 25 hộ đóng phí đúng hạn. Sau nhiều lần bỏ tiền túi để duy trì vận hành của tòa nhà, người quản lý tên Chen rời đi khi khoản nợ tiền thang máy, điện nước lên tới 110.000 USD. Chung cư này lập tức tê liệt, đèn đường và thang máy bị cắt điện.
Ở Trùng Khánh, cư dân một tòa nhà biểu quyết ép đơn vị vận hành giảm phí từ 0,45 USD xuống 0,26 USD/m2. Một năm sau, công ty này chịu lỗ 420.000 USD rồi rút lui. Một doanh nghiệp tại Nam Kinh cũng bỏ dự án sau 8 tháng vì chỉ thu được 6,5% tiền phí, chịu lỗ gần 131.000 USD.
Giải thích lý do không kiện những người nợ phí ra tòa, một chuyên gia pháp chế trong ngành cho biết: “Chi phí kiện một hộ nợ vài trăm USD không đủ trả tiền luật sư. Khi chúng tôi gom đủ người để kiện tập thể, cư dân lại mang ảnh rác không đổ, đèn hỏng ra phản tố. Thắng thì gây thù oán với tất cả cư dân, thua thì mất uy tín, nên cách tốt nhất là chấm dứt hợp đồng và rời đi”.
Giá nhà lao dốc
Sự rút lui của công ty quản lý khiến nhiều khu chung cư xuống cấp nhanh chóng.
Chung cư Dongpingyuan ở Quảng Châu bị bỏ không từ năm 2020. Sáu năm sau, rác chất thành núi, an ninh tê liệt. “Trước đây tôi kén người thuê nhà, giờ phải đi năn nỉ họ tới xem”, một chủ hộ nói.
Tình trạng này giáng đòn trực tiếp vào khối tài sản của cư dân. Tại khu Yueyahu Huayuan (Nam Kinh), chỉ nửa năm sau khi đơn vị vận hành rời đi, giá nhà sụt từ 4.200 USD xuống còn 3.360 USD/m2, giảm 20% giá trị.
Một chủ nhà vừa bán cắt lỗ tại đây thừa nhận: “Tiết kiệm vài trăm USD phí quản lý nhưng mất hàng chục nghìn USD giá trị nhà. Đúng là nhặt hạt vừng, đánh rơi quả dưa hấu”.
Chiều 14/5, Nguyễn Thiên Kiệt Anh, 19 tuổi, ở xã Đan Phượng cùng bạn dạo hồ Gươm, "săn" ảnh hàng chục con vạc đậu trên cành cây sát mặt nước. "Đây là lần đầu tôi thấy nhiều loài chim hoang dã chao liệng cùng lúc ở hồ Gươm như vậy", Kiệt Anh nói.
Theo Kiệt Anh, quần thể chim khoảng vài trăm cá thể gồm cò xanh, diệc, vạc xuất hiện tại hồ Gươm từ đầu tháng 5. Chúng hoạt động từ sáng sớm đến chiều muộn, chủ yếu làm tổ trên các tán cây khu vực đền Ngọc Sơn và một số cụm cây xanh ven hồ.
Đại diện Ban Quản lý hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội cho biết chim hoang dã đã về đây cư trú vài năm nay. Theo quan sát của Ban, năm nay lượng chim nhiều hơn hẳn, tạo nên cảnh quan độc đáo. Đàn chim cư trú tại đây sẽ được bảo vệ an toàn bởi quy định cấm săn bắn và có lực lượng tuần tra quanh hồ.
Bầy chim tỏ ra dạn người, không hoảng sợ khi có ai đó đến gần. Nhiều thời điểm, chúng đậu yên trên cành cây hoặc có màn săn mồi chớp nhoáng khiến người xem thích thú. Các tán lá rậm rạp trên đảo Ngọc là nơi đàn chim nghỉ ngơi, rỉa lông và nuôi con.
Gần một tuần qua, ông Lê Hiển, 74 tuổi, ở phố Hàng Điếu, phường Hoàn Kiếm duy trì thói quen tập thể dục rồi ngồi nghỉ, ngắm đàn chim. Sống ở phố cổ từ nhỏ, ông nói ngày trước khu vực này chưa từng thấy cò, vạc xuất hiện. Chúng mới về khoảng hai năm trở lại đây. "Năm ngoái chim chỉ tập trung một số con quanh đền Ngọc Sơn, nhưng năm nay tỏa ra khắp mặt hồ săn mồi mỗi sáng", ông nói.
Khu vực ngã ba Lê Thái Tổ - Hàng Trống ghi nhận mật độ chim hoang dã về làm tổ nhiều nhất. Tuy nhiên, sự xuất hiện của đàn chim khiến lối đi bộ ven hồ xuất hiện nhiều vết phân.
Ông Thanh Tùng, 57 tuổi, thợ ảnh 10 năm qua ở hồ Gươm chung ý kiến với ông Hiển. Từ hè năm 2025 một số cá thể cò, vạc đã về sinh sản trên các tán cây dọc bờ hồ. Theo ông Tùng, nguyên nhân chim tập trung đông do có quy định cấm săn bắn và nguồn thức ăn dồi dào từ hoạt động thả cá phóng sinh của người dân.
Chuyên gia sinh thái Nguyễn Hoàng Hào từ Viện Điều tra Quy hoạch rừng, Thư ký Hội Nghiên cứu và Bảo tồn chim hoang dã Việt Nam, cho biết thông thường từ tháng 9 đến tháng 4 năm sau là mùa di cư. Riêng cò, vạc thường di chuyển giữa các vùng sinh thái nội địa để kiếm ăn.
Ông Hào phân tích, các vùng đất ngập nước, bãi bồi ven sông Hồng đang bị thu hẹp hoặc phá vỡ hệ sinh thái, khiến chim mất nơi cư trú và phải di chuyển vào trung tâm thành phố. "Hồ Gươm trở thành khu vực sinh sống thích hợp trong bối cảnh các vùng sinh cảnh tự nhiên bị tác động", ông Hào nói.
Dù có nguồn thức ăn ổn định, chuyên gia chỉ ra bờ hồ Gươm đa phần là kè bê tông, thiếu diện tích đất bãi để chim hạ cánh, đỗ nghỉ. Về lâu dài, ông Hào cho rằng cần thiết lập các khu sinh cảnh quanh thành phố và vùng lân cận để chim có nơi trú ngụ bền vững, đồng thời chuyển đổi sang nông nghiệp xanh ở ngoại thành để đảm bảo môi trường sống đa dạng sinh học.
Giữa những con phố sầm uất của Thượng Hải (Trung Quốc), hình ảnh một người đàn ông 70 tuổi lặng lẽ lục tìm từng thùng rác để nhặt ve chai khiến nhiều người không khỏi xót xa. Ít ai ngờ rằng, phía sau dáng vẻ khắc khổ ấy lại là một quá khứ từng vàng son rực rỡ.
Ông Chen nhân vật trong câu chuyện được biết đến là cháu trai của Chen Qubing, một nhà thơ hiện đại nổi tiếng của Trung Quốc. Gia đình ông từng có truyền thống đáng nể, thậm chí trong giai đoạn lịch sử trước đây còn sẵn sàng bán cả một con phố ở Tô Châu để ủng hộ sự nghiệp cách mạng.
Thừa hưởng nền tảng gia đình và kỳ vọng lớn lao, ông Chen từ nhỏ đã nuôi nhiều hoài bão. Khi trưởng thành, ông kết hôn, có công việc ổn định và từng bước xây dựng cuộc sống đáng mơ ước.
Bước ngoặt đến vào năm 1990, khi ông trở thành chủ một dự án kinh doanh lớn và chỉ trong 25 ngày đã thu về 400.000 Nhân dân tệ (khoảng 1,5 tỷ đồng). Ở thời điểm đó, đây là khoản tiền khổng lồ, đưa ông bước vào hàng ngũ những người giàu có, đủ khả năng sở hữu 2 căn nhà tại Thượng Hải.
Ít ai ngờ rằng, người đàn ông ấy từng có một quá khứ giàu sang và từng được xem là ông chủ thành đạt trong giới kinh doanh. Mọi thứ thay đổi chỉ sau một quyết định bước ngoặt trong cuộc đời.
Sinh ra tại Thượng Hải, ông Chen kết hôn năm 25 tuổi và nhờ sự hỗ trợ của gia đình đã sớm có công việc ổn định. Sau một thập kỷ, cuộc sống của ông được xem là đủ đầy, yên ấm.
Đến năm 1993, ông bắt đầu bước vào con đường kinh doanh riêng và nhanh chóng gặt hái thành công lớn: Chỉ trong 25 ngày, ông đã thu về 400.000 Nhân dân tệ con số rất lớn vào thời điểm đó. Từ đây, ông thành lập công ty xây dựng và liên tiếp sở hữu 2 căn nhà tại Thượng Hải.
Xuất phát từ mong muốn cho con trai có môi trường giáo dục tốt hơn, đầu năm 2002 ông Chen quyết định bán 2 căn nhà ở quê để đưa cả gia đình sang Mỹ định cư.
Ông cho biết gia đình mình có truyền thống lâu đời, thậm chí có liên hệ với một dòng họ trí thức nổi tiếng. Ảnh hưởng từ gia đình khiến ông luôn mang trong mình kỳ vọng lớn về tương lai con cái.
Để thực hiện giấc mơ "đổi đời" cho con, ông chấp nhận từ bỏ toàn bộ giấy tờ tại Trung Quốc đồng nghĩa với việc mất quyền lợi công dân, mang theo toàn bộ tài sản sang Mỹ bắt đầu lại từ đầu.
Tuy nhiên, cuộc sống tại Mỹ không như ông kỳ vọng. Suốt hơn 10 năm, ông không thể hòa nhập, cảm thấy lạc lõng và không tìm được chỗ đứng.
Đến năm 2012, khi 58 tuổi, ông quyết định trở về Trung Quốc một mình mà không thông báo với gia đình. Thế nhưng, do đã hủy toàn bộ giấy tờ khi xuất cảnh, ông rơi vào tình trạng không có hộ khẩu, không được công nhận cư trú hợp pháp.
Không còn tiền bạc, không giấy tờ, ông Chen buộc phải sống lang thang. Ông kiếm sống bằng nghề nhặt rác, bán phế liệu; những ngày may mắn có thể kiếm được khoảng 20 Nhân dân tệ (khoảng 70.000 đồng), còn không chỉ đủ mua vài chiếc bánh bao.
Mùa hè, ông ngủ tạm trong công viên, còn mùa đông thì trú ẩn ở các nhà ga để tránh rét.
Hiện nay, ông Chen đã ngoài 70 tuổi, cơ thể suy kiệt, dáng vẻ tiều tụy. Dù vậy, ông vẫn không tìm kiếm sự giúp đỡ từ gia đình đang sống ở Mỹ.
Ông cho biết ông và vợ đã ly hôn từ lâu. Con trai ông hiện đã lập gia đình, làm việc và sinh sống tại Mỹ nhưng nhiều năm không còn liên lạc. Ông cũng không chủ động tìm lại con.
Điều ông mong muốn nhất lúc này không phải tiền bạc, mà là được khôi phục hộ khẩu để có thể sống hợp pháp tại quê nhà. Tuy nhiên, nhiều nỗ lực của ông đều không thành do vướng các thủ tục pháp lý.
Câu chuyện về ông Chen trở thành một lát cắt buồn về những lựa chọn lớn trong đời, nơi ranh giới giữa thành công và bi kịch đôi khi chỉ cách nhau bởi một quyết định tưởng như đúng đắn.
Theo nhiều tài liệu dinh dưỡng, chuối là thực phẩm có lợi cho gan nhờ chứa nhiều chất xơ, vitamin và các hợp chất chống oxy hóa, đồng thời hỗ trợ quá trình thải độc gan một cách tự nhiên. Với người bệnh gan, đặc biệt là người có nguy cơ gan nhiễm mỡ hoặc suy giảm chức năng gan, chuối có thể hỗ trợ cải thiện hoạt động của cơ quan này nếu sử dụng đúng cách.
Chuối cung cấp lượng glucid tự nhiên dễ hấp thu, giúp bổ sung năng lượng và tăng dự trữ glycogen trong gan. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo vệ gan trước các yếu tố gây độc, đồng thời góp phần thải độc gan, hạn chế tình trạng tích tụ mỡ trong gan.
Bên cạnh đó, lượng chất xơ dồi dào trong chuối còn giúp tăng nhu động ruột, hỗ trợ tiêu hóa và giảm áp lực thải độc cho gan. Đặc biệt chuối có thể hỗ trợ người bệnh xơ gan nhờ tác dụng nhuận tràng, giúp hạn chế nguy cơ xuất huyết tiêu hóa. Tuy nhiên, với bệnh nhân sau phẫu thuật hoặc giai đoạn nặng, việc ăn chuối cần được kiểm soát về lượng và tham khảo ý kiến bác sĩ.
Chuối không chỉ là nguồn năng lượng tự nhiên mà còn góp phần hỗ trợ gan hoạt động hiệu quả hơn thông qua nhiều cơ chế:
Hỗ trợ giải độc gan: Chuối già chứa nhiều pectin - chất xơ hòa tan giúp làm sạch đường ruột, giảm áp lực cho gan trong việc loại bỏ độc tố. Quá trình này giúp gan hoạt động hiệu quả hơn và tránh bị tổn thương.
Cung cấp chất chống oxy hóa: Trong chuối có các chất chống oxy hóa như dopamine, vitamin C và vitamin E giúp trung hòa các gốc tự do - nguyên nhân gây tổn thương tế bào gan và các bệnh gan mạn tính.
Giúp cân bằng điện giải và bảo vệ tế bào gan: Kali có trong chuối giúp điều hòa cân bằng nước và điện giải, giảm nguy cơ sưng viêm và bảo vệ tế bào gan khỏi tổn thương do áp lực oxy hóa.
Hỗ trợ tiêu hóa tốt hơn, giảm gánh nặng cho gan: Chuối kích thích sản xuất các enzym tiêu hóa và duy trì hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh, gián tiếp giúp giảm gánh nặng cho gan trong quá trình tiêu hóa và chuyển hóa thức ăn.
Tăng cường sức đề kháng và hỗ trợ phục hồi gan: Vitamin và khoáng chất trong chuối giúp tăng cường hệ miễn dịch, giúp gan phục hồi sau tổn thương do các yếu tố bên ngoài như rượu bia, thuốc và độc tố môi trường.
Cách ăn chuối đúng cách để tốt cho gan
Mỗi quả chuối chứa lượng carbohydrate khá cao, đặc biệt là chuối lớn có thể tương đương hai khẩu phần trái cây thông thường. Vì vậy, việc kiểm soát khẩu phần là rất quan trọng, nhất là với người mắc bệnh gan kèm đái tháo đường hoặc rối loạn chuyển hóa.
Để ăn chuối tốt cho gan, nên kết hợp chuối với nguồn protein hoặc chất béo lành mạnh như sữa chua, các loại hạt để làm chậm quá trình hấp thu đường. Nên chọn chuối chín vừa, tránh chuối quá chín vì hàm lượng đường cao hơn và ít tinh bột kháng.
Ngoài ra, không nên ăn chuối khi quá đói hoặc trước khi đi ngủ để tránh làm đường huyết tăng nhanh. Người có bệnh nền như đái tháo đường cần theo dõi phản ứng cơ thể sau khi ăn để điều chỉnh lượng phù hợp.
Ai nên thận trọng khi ăn chuối?
Dù tốt cho gan, chuối không phải phù hợp với tất cả mọi người. Những người có vấn đề về đường huyết, đặc biệt là đái tháo đường, cần kiểm soát lượng ăn để tránh tăng đường huyết. Bệnh nhân suy thận cũng nên lưu ý vì chuối chứa nhiều kali, có thể gây nguy hiểm nếu ăn quá nhiều.
Có thể thấy, chuối là loại trái cây mang lại nhiều lợi ích cho gan nhờ khả năng hỗ trợ tiêu hóa, chống oxy hóa và cung cấp năng lượng lành mạnh. Tuy nhiên, để phát huy tối đa tác dụng, người dùng cần ăn với lượng hợp lý, đúng thời điểm và phù hợp với tình trạng sức khỏe của mình.
