Nữ bệnh nhân nhập viện sau nửa năm đau lưng kéo dài, kèm tê hai chân. Các bác sĩ chẩn đoán cô bị thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng, nguyên nhân liên quan thói quen khuân vác nặng và làm việc sai tư thế trong thời gian dài.
Ngày 4/7, bệnh nhân được phẫu thuật bằng kính vi phẫu Zeiss Kinevo 900S tích hợp AI tại Bệnh viện Đại học Y khoa Phan Châu Trinh, trong ca mổ thị phạm thuộc hội thảo khoa học chuyên ngành ngoại thần kinh. Hội thảo quy tụ các chuyên gia đầu ngành, bác sĩ từ nhiều bệnh viện, trường y trên cả nước. Bệnh viện hiện là đơn vị đầu tiên ở miền Trung sở hữu hệ thống này, sau Bệnh viện Đại học Y Hà Nội.
Theo ThS.BS Hoàng Trần Công Tuấn, Khoa Phẫu thuật Thần kinh Cột sống, thoát vị đĩa đệm ngày càng phổ biến ở người trẻ, không còn chủ yếu là bệnh lý của người lớn tuổi như quan niệm trước đây. Nguyên nhân thường gặp là lao động nặng, ngồi lâu, sai tư thế hoặc chấn thương khi chơi thể thao.
“Bệnh nhân mới 22 tuổi nhưng đã có tổn thương cột sống rõ rệt, nếu không điều trị kịp thời tình trạng chèn ép thần kinh kéo dài có thể gây đau mạn tính, yếu cơ, thậm chí ảnh hưởng khả năng vận động”, bác sĩ nói.
Trong phẫu thuật thần kinh và cột sống, độ chính xác là yếu tố sống còn. Sai số chỉ vài milimet cũng có thể làm tổn thương mô lành, mạch máu hoặc bó thần kinh quan trọng, để lại di chứng như liệt hay rối loạn vận động.
TS.BS Trần Huy Hoàn Bảo, Trưởng khoa Ngoại thần kinh, Bệnh viện Chợ Rẫy, cho biết kính vi phẫu giúp bác sĩ tiếp cận tổn thương qua đường mổ nhỏ hơn nhưng vẫn đảm bảo trường quan sát rõ, nhờ đó hạn chế xâm lấn, bảo tồn tốt hơn các cấu trúc mạch máu và dây thần kinh. Hệ thống kính vi phẫu thế hệ mới giúp phẫu thuật viên quan sát rõ hơn các cấu trúc giải phẫu nhỏ nằm sâu trong cơ thể nhờ hình ảnh độ phân giải cao và trường quan sát sâu hơn, giảm việc phải liên tục chỉnh tiêu cự trong lúc thao tác.
Theo bác sĩ Tuấn, ưu điểm lớn nhất của thiết bị nằm ở khả năng duy trì nhiều lớp hình ảnh sắc nét trong phẫu trường hẹp. Trước đây, khi lấy nét gần thì vùng xa dễ mờ, còn lấy nét xa thì vùng gần lại mất chi tiết. Công nghệ mới giúp khắc phục hạn chế này, hỗ trợ bác sĩ thao tác thuận lợi hơn ở những vùng mổ sâu.
Dù được tích hợp AI, các bác sĩ cho rằng công nghệ hiện chủ yếu đóng vai trò hỗ trợ, chưa thể thay thế chuyên môn con người. AI trên hệ thống hiện chủ yếu hỗ trợ điều khiển bằng giọng nói, ghi nhớ phẫu trường, tối ưu hình ảnh và giảm thao tác chỉnh kính thủ công. Một số tính năng robot còn có thể tự động khóa vùng quan sát hoặc bám theo vị trí dụng cụ phẫu thuật.
Theo các chuyên gia, xu hướng tương lai của ngoại thần kinh là sự kết hợp giữa trí tuệ nhân tạo, robot và thực tế ảo tăng cường (AR), cho phép tích hợp hình ảnh CT hoặc MRI trực tiếp vào trường mổ để bác sĩ định vị tổn thương chính xác hơn. Tuy vậy, AI hiện vẫn chưa thể tự nhận diện đầy đủ dây thần kinh, mạch máu hay đưa ra quyết định điều trị thay phẫu thuật viên.
Ngoài phẫu thuật cột sống, thiết bị còn hỗ trợ trong mổ u não, dị dạng mạch máu não và các kỹ thuật vi phẫu mạch máu tinh vi. Ở một số ca u não, hệ thống có thể kết hợp chất huỳnh quang để làm nổi bật mô bệnh, giúp bác sĩ phân biệt rõ hơn giữa khối u và mô lành.
Tại hội thảo, bệnh viện còn tổ chức các buổi thực hành vi phẫu trên mô hình sinh học như não lợn, cánh gà để đào tạo kỹ năng khâu nối mạch máu siêu nhỏ, những cấu trúc đôi khi chỉ mảnh như sợi tóc.
Các chuyên gia đánh giá việc đưa công nghệ vi phẫu hiện đại về khu vực có thể giúp người bệnh miền Trung tiếp cận kỹ thuật điều trị chuyên sâu ngay tại địa phương, giảm áp lực chuyển tuyến đến các bệnh viện lớn ở Hà Nội hoặc TP HCM. Ngoài giá trị điều trị, hệ thống này còn hỗ trợ đáng kể cho công tác đào tạo. Khả năng ghi hình, trình chiếu trực tiếp phẫu trường và chia sẻ dữ liệu giúp bác sĩ trẻ quan sát rõ từng thao tác vi phẫu – điều vốn khó thực hiện với các thế hệ kính trước.
Theo bác sĩ Bảo, đây cũng là xu hướng của kính vi phẫu thế hệ mới, khi hình ảnh phẫu trường không còn giới hạn trong thị kính mà có thể hiển thị trên màn hình 3D để toàn bộ êkíp cùng theo dõi, hỗ trợ và học tập.
Bé gái 22 tháng tuổi bị chó cắn mới đây phải nhập viện cấp cứu Bệnh viện hữu nghị Việt Đức (Hà Nội) trong trạng thái hoảng loạn, quấy khóc do đau đớn và chảy máu nhiều. Vùng mặt bệnh nhi có nhiều vết thương phức tạp do chó cắn.
Theo thông tin từ gia đình bệnh nhi, sự việc xảy ra tại nhà, khi trẻ cầm miếng thịt gà thì bị chó lao tới tranh giành.
Ngay khi tiếp nhận, các y bác sĩ đã khẩn trương kiểm soát tình trạng chảy máu cho bệnh nhi, làm sạch và sát khuẩn kỹ lưỡng toàn bộ vết thương.
Bệnh nhi được chỉ định phẫu thuật cấp cứu trong thời gian sớm nhất. Trong quá trình phẫu thuật, các tổ chức dập nát trên khuôn mặt bé được cắt lọc cẩn thận, vết thương được xử lý tối ưu nhằm phục hồi cả về chức năng và thẩm mỹ.
Sau khi được xử lý toàn diện các vết thương vùng mặt và kiểm soát nguy cơ nhiễm trùng, bệnh nhi được chỉ định tiêm huyết thanh và vắc xin phòng dại theo phác đồ.
"Khó khăn lớn nhất trong quá trình điều trị là bệnh nhi nhỏ tuổi, tinh thần hoảng loạn, đau nhiều, không hợp tác trong quá trình thăm khám, khiến việc đánh giá tổn thương và kiểm soát chảy máu gặp trở ngại", Th.S-BS Nguyễn Thị Hương Giang, Khoa Phẫu thuật Hàm mặt - tạo hình và thẩm mỹ, Bệnh viện hữu nghị Việt Đức, chia sẻ.
Bên cạnh đó, các nguy cơ tiềm ẩn như nhiễm trùng và đặc biệt là bệnh dại đặt ra thách thức với ê kíp cấp cứu yêu cầu phải can thiệp nhanh chóng, chính xác và toàn diện để đảm bảo an toàn cho bệnh nhi.
Hiện tình trạng bệnh nhi tiến triển tích cực: bé tỉnh táo, ổn định, không còn quấy khóc, tiếp tục được theo dõi, chăm sóc y tế.
Các bác sĩ lưu ý, tai nạn do súc vật cắn không chỉ gây tổn thương nghiêm trọng về thể chất mà còn để lại sang chấn tâm lý nặng nề cho trẻ nhỏ. Ở lứa tuổi như bệnh nhi trên, những tai nạn gây đau đớn, hoảng loạn có thể khiến trẻ sợ hãi kéo dài, ám ảnh khi nhìn thấy động vật, rối loạn giấc ngủ, giật mình, quấy khóc.
Để phòng ngừa các tai nạn tương tự, các gia đình cần đặc biệt lưu ý đến thói quen chăm sóc và nuôi thú cưng trong nhà. Trẻ em cần được giáo dục về hành vi an toàn với động vật, không nên để trẻ nhỏ chơi một mình với động vật, súc vật, kể cả đã nuôi lâu năm.
Các gia đình nuôi động vật, súc vật cần chủ động đưa đi tiêm phòng dại đầy đủ theo định kỳ, đồng thời có biện pháp quản lý như nhốt, rọ mõm, nhất là với gia đình có trẻ nhỏ hoặc khi đưa ra nơi công cộng.
Ngày 24-4, Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (PC06) Công an TP.HCM phối hợp Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06) Bộ Công an cùng các đơn vị đồng hành: Trung tâm Nghiên cứu, Ứng dụng dữ liệu dân cư và căn cước công dân (Trung tâm RAR), Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu, Công ty GoTrust, Nam Á Bank tổ chức lễ khánh thành "Trạm Công dân số" thứ 5 tại khu dân cư Cityland Park Hills, phường Gò Vấp.
Sự kiện được triển khai nhằm hưởng ứng phong trào thi đua "3 nhất: Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất" của Bộ Công an, đồng thời chào mừng kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975 - 30-4-2026).
Đại tá Trần Hồng Phú, Cục phó Cục C06, đánh giá "Trạm Công dân số" là minh chứng cho sự sáng tạo, ứng dụng hiệu quả cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, định danh và xác thực điện tử, được đánh giá cao về tính sáng tạo và giá trị thực tiễn, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân.
Qua đó từng bước chuyển đổi phương thức phục vụ từ phân tán sang dựa trên dữ liệu, từ đơn lẻ sang tích hợp, từ thủ công sang trải nghiệm số liên thông, góp phần cụ thể hóa Đề án 06 và hình thành hệ sinh thái dịch vụ công thông minh trong quản trị đô thị…
"Trên cơ sở triển khai thực tiễn Đề án 06, C06 ghi nhận và đánh giá cao sự chủ động, sáng tạo của Công an TP.HCM và các đơn vị liên quan trong việc tổ chức thí điểm các 'Trạm Công dân số', đồng thời xây dựng lộ trình mở rộng lên 100 trạm trong năm 2026, bước đầu khẳng định hiệu quả của mô hình", đại tá Trần Hồng Phú chia sẻ.
Đại tá Trần Hồng Phú đề nghị các đơn vị tập trung tổ chức triển khai đồng bộ các mô hình ki ốt đa tiện ích, điển hình là "Trạm Công dân số", gắn với định danh và xác thực điện tử; bảo đảm hệ thống vận hành thông suốt, an ninh, an toàn và tuân thủ quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Tăng cường bảo mật, giám sát hệ thống và an toàn thông tin; chủ động phòng chống tấn công mạng và ngăn chặn kịp thời các giao dịch bất thường, hành vi vi phạm pháp luật. Tiếp tục nghiên cứu, phát triển và tích hợp các dịch vụ, tiện ích mới của "Trạm Công dân số" gắn với ứng dụng dữ liệu dân cư, căn cước, định danh và xác thực điện tử; gắn với việc thu thập, chuẩn hóa và khai thác hiệu quả dữ liệu phục vụ quản lý, điều hành và hoạch định chính sách.
Với những nền tảng đã được xây dựng, đại tá Trần Hồng Phú bày tỏ tin tưởng mô hình "Trạm Công dân số" của Công an TP.HCM sẽ phát huy hiệu quả rõ nét, đóng góp tích cực vào tiến trình chuyển đổi số quốc gia, đồng thời trở thành mô hình điểm để nghiên cứu, nhân rộng trên phạm vi cả nước trong thời gian tới.
Đại tá Ngô Xuân Thọ, Trưởng Phòng PC06 Công an TP.HCM, khẳng định việc ra mắt và nhân rộng "Trạm Công dân số" với rất nhiều tiện ích, tiện năng chính là kết quả của sự chuyển mình từ quản lý hành chính sang phục vụ hành chính. Với phương châm lấy người dân và doanh nghiệp là trung tâm, là chủ thể động lực chính.
Cung cấp thiết bị số tập trung, đa tiện ích để sử dụng miễn phí hoàn toàn ngay tại khu dân cư, để hỗ trợ người dân, không phân biệt và hạn chế đối tượng sử dụng. Đồng thời đây cũng là một trong những tiêu chí xây dựng lực lượng công an cơ sở gần dân, trọng dân, hiểu dân và vì dân.
Trải nghiệm tại "Trạm Công dân số", ông Nguyễn Đình Thắng (75 tuổi, ngụ phường Gò Vấp) cho biết các tiện ích của trạm đều bổ ích. Ông cho biết thường tập thể dục quanh khu dân cư City Land, từ nay ông sẽ vào trạm để đo huyết áp hằng ngày sau khi tập thể dục xong.
Thời gian gần đây, trên mạng xã hội chia sẻ về "niệu liệu pháp", nghĩa là uống, bôi hoặc dùng nước tiểu tự thân để tắm, rửa mặt, thậm chí nhỏ mắt. Một số người còn cho rằng đây là phương pháp tự nhiên, giúp thanh lọc cơ thể, làm đẹp da, giảm đau nhức mà không cần dùng thuốc.
Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng - Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, những quan điểm này hoàn toàn không có cơ sở khoa học. Nước tiểu là sản phẩm bài tiết của thận, chứa các chất mà cơ thể cần loại bỏ, không phải là nguồn dưỡng chất để tái sử dụng.
Trên mạng xã hội, nhiều tài khoản chia sẻ kinh nghiệm cá nhân sau nhiều năm "thực hành niệu liệu pháp" cho rằng da trở nên mịn màng hơn, cơ thể nhẹ nhõm, ít đau mỏi. Những lời khẳng định này thường đi kèm lập luận đề cao lối sống tự nhiên, đồng thời phủ nhận y học hiện đại.
Bác sĩ Hoàng phân tích về mặt sinh học, nước tiểu gồm khoảng 95% là nước, phần còn lại là urê, creatinin, muối, chất điện giải và nhiều sản phẩm chuyển hóa khác. Đây đều là những chất mà cơ thể phải đào thải để duy trì cân bằng nội môi.
Bác sĩ Hoàng cho rằng một số người viện dẫn việc urê có trong mỹ phẩm để cho rằng nước tiểu có thể thay thế sản phẩm chăm sóc da.
Tuy nhiên các chuyên gia cho biết urê trong mỹ phẩm là dạng tinh khiết, được kiểm soát chặt chẽ về nồng độ và độ an toàn. Trong khi đó nước tiểu còn chứa nhiều tạp chất, vi khuẩn và các chất thải khác.
Ngoài ra nồng độ urê trong nước tiểu khá thấp, không đủ để tạo hiệu quả tẩy da chết như các sản phẩm chuyên dụng. Ngược lại, sự hiện diện của amoniac, là chất sinh ra khi urê bị phân hủy, có thể gây kích ứng da, làm tổn thương lớp màng bảo vệ tự nhiên.
Việc dùng nước tiểu để rửa mặt, tắm hoặc mát xa có thể gây nhiều hệ lụy. Khi tiếp xúc với da, đặc biệt là vùng nhạy cảm hoặc có vết trầy xước, các chất trong nước tiểu có thể gây viêm, kích ứng hoặc nhiễm trùng.
"Nguy cơ càng cao khi nhiều người tin rằng nước tiểu vô trùng. Thực tế các nghiên cứu hiện đại cho thấy ngay cả người khỏe mạnh, nước tiểu vẫn có thể chứa vi khuẩn với mật độ thấp. Những vi khuẩn này hoàn toàn có khả năng gây bệnh nếu tiếp xúc với mắt, da tổn thương hoặc niêm mạc.
Đặc biệt nguy hiểm là việc dùng nước tiểu để rửa hoặc nhỏ mắt. Đây là cơ quan rất nhạy cảm, dễ bị tổn thương. Việc đưa dung dịch không đảm bảo vô trùng vào mắt có thể gây viêm kết mạc, loét giác mạc, thậm chí ảnh hưởng thị lực", bác sĩ Hoàng cho hay.
Một số người còn uống nước tiểu với niềm tin giúp thanh lọc cơ thể. Theo bác sĩ Hoàng, hành động này đi ngược lại cơ chế sinh lý bình thường.
Khi uống lại nước tiểu, cơ thể phải xử lý lại các chất thải đã được đào thải trước đó, làm tăng gánh nặng cho thận. Điều này có thể dẫn đến rối loạn điện giải, ảnh hưởng chức năng tim mạch, đặc biệt nguy hiểm với người có bệnh nền.
Ngoài ra nếu người dùng đang điều trị bằng thuốc, nước tiểu có thể chứa các chất chuyển hóa của thuốc. Việc tái hấp thu những chất này có thể làm thay đổi hiệu quả điều trị, tăng nguy cơ tác dụng phụ.
