Sau giai đoạn bùng nổ 2018-2022, nhu cầu tuyển dụng IT năm 2023 sụt giảm mạnh. Trên nhiều nền tảng, số tin tuyển dụng giảm gần một nửa, các vị trí “fresher” và “junior” (dưới hai năm kinh nghiệm) hẹp lại rõ rệt.
Dù nhu cầu đã phục hồi phần nào trong hai năm qua, giới chuyên gia nhận định thị trường khó quay lại thời hoàng kim. Cửa xin việc của sinh viên mới ra trường đang hẹp hơn, nhất là nhóm chỉ biết code đơn thuần.
“Đó là lý do đại học phải thay đổi chương trình đào tạo để phù hợp với thực tiễn”, PGS. TS Hà Minh Hoàng, Trưởng khoa Khoa học dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo, Đại học Kinh tế Quốc dân, nói.
Ưu tiên của nhiều trường hiện là xây dựng nền tảng cốt lõi cho sinh viên.
Theo ông Hoàng, thay vì dạy sinh viên cách dùng công cụ như những “thợ học việc”, chương trình tập trung 20% thời lượng cho tư duy logic và Toán học ứng dụng, cùng 30% kiến thức nền tảng kinh tế, quản trị. Ông Hoàng lý giải bản chất của AI là Toán học, sinh viên hiểu hàm tối ưu, đạo hàm hay ma trận sẽ biết cách tinh chỉnh (fine-tune) và sửa lỗi khi AI sai.
“Chúng tôi đang cố gắng dạy sinh viên cách tư duy logic như một nhà Toán học và giải quyết vấn đề như một chuyên gia kinh tế”, ông Hoàng nói. “Công nghệ có thể lỗi thời sau một đêm, nhưng tư duy logic và khả năng thấu hiểu bản chất vấn đề là ‘tấm vé thông hành’ giúp sinh viên thích nghi với mọi biến động của thị trường”.
Tương tự, tại Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội, TS Bùi Trung Ninh cho biết trường đã điều chỉnh chương trình theo chuẩn ABET (Hội đồng kiểm định chương trình đào tạo kỹ thuật – công nghệ của Mỹ), đối sánh với các đại học hàng đầu thế giới. Trong đó, trường chú trọng kiến thức nền tảng Toán, Lý và tư duy tính toán.
“Chỉ khi nắm chắc nền tảng cốt lõi, sinh viên mới có thể đi xa và bền vững trong công việc”, ông Ninh nói.
Song song, nhiều trường cập nhật và bổ sung môn mới nhằm thích ứng với sự bùng nổ AI.
PGS. TS Nguyễn Văn Vũ, Phó trưởng khoa Công nghệ thông tin, trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP HCM, cho biết trường đã đưa thêm nhiều môn liên quan tư duy tính toán, hệ thống, giải quyết vấn đề (Computational Thinking) ngay từ những năm đầu.
Cũng ở đại học này, trường Công nghệ Thông tin cập nhật và tích hợp các môn học liên quan lĩnh vực công nghệ mới như Trí tuệ nhân tạo, Khoa học dữ liệu, An toàn thông tin vào nhiều ngành học, theo PGS TS Nguyễn Tấn Trần Minh Khang, Phó hiệu trưởng phụ trách.
Đồng thời, chương trình có định hướng nghề nghiệp rõ ràng, tăng cường các học phần liên ngành, để sinh viên có thể ứng dụng IT vào nhiều lĩnh vực như tài chính, y tế, nông nghiệp…
Quan sát ở nhiều trường, TS Trịnh Thanh Bình, Trưởng khoa Hệ thống thông tin, Trường Công nghệ thông tin, Đại học Phenikaa, nhìn nhận thay đổi rõ nhất là tích hợp AI vào nhiều học phần, từ lập trình, kiểm thử đến làm dự án. Sinh viên vừa học chuyên môn, vừa được yêu cầu sử dụng AI như công cụ và phải giải thích, kiểm chứng kết quả.
Để chương trình sát thực tiễn hơn, các đại học còn tăng tỷ trọng học phần theo dự án, gắn với bài toán thực tế hoặc doanh nghiệp, theo ông Bình.
Ông Hà Minh Hoàng chung nhận định. Như tại Đại học Kinh tế Quốc dân, tỷ lệ học phần thực hành và làm dự án chuyên ngành ở mức 60-70%.
Còn ông Khang cho biết trường Công nghệ Thông tin chuyển mạnh sang mô hình học tập dựa trên dự án (project-based learning), tăng cường các học phần thực hành, đồ án và bài toán thực tế với sự tham gia của doanh nghiệp.
Để làm được điều này, các trường kết nối, mời doanh nghiệp góp ý, xây dựng chương trình và tham gia vào quá trình giảng dạy. Ví dụ, trường ông Khang hợp tác cùng đào tạo một học phần lập trình game với Tập đoàn VNG. Các trường như trường Đại học Công nghệ, Bách khoa Hà Nội, Công nghiệp Hà Nội cũng có chương trình tương tự.
Ông Khang cho biết trường còn cùng doanh nghiệp mở phòng thí nghiệm, từ đó sinh viên tiếp cận với công nghệ, dữ liệu và bài toán thực tế từ doanh nghiệp, góp phần thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu của thị trường.
Ngoài ra, việc phát triển năng lực toàn diện cho sinh viên được chú trọng hơn. Tại trường Đại học Công nghệ Thông tin, sinh viên được hướng dẫn phát triển khả năng tư duy phản biện, kỹ năng làm việc nhóm, giao tiếp, khả năng tự học và thích ứng nhanh với sự thay đổi của công nghệ.
“Đây là những năng lực cốt lõi mà doanh nghiệp đánh giá cao trong bối cảnh chuyển đổi số”, ông Khang nói.
Ông Phan Mạnh Dần, Giám đốc nhân sự cấp cao tại Rikkeisoft, đánh giá cao các hướng đi này. Ông nhấn mạnh trường đại học cần tiếp tục đào tạo nền tảng cốt lõi cho sinh viên, thay vì chỉ dạy kỹ năng, công cụ – những thứ thay đổi nhanh.
Về phía sinh viên, các nhà trường và doanh nghiệp cho rằng cần nâng cao tinh thần tự học.
Ông Hà Minh Hoàng nhấn mạnh ba trụ cột của một cử nhân xuất sắc, gồm: làm chủ và khai thác AI; khả năng giải quyết vấn đề liên ngành; tư duy thuật toán và nền tảng Toán học vững chắc.
Các kỹ năng “đặc quyền con người” như xây dựng mối quan hệ, làm việc nhóm, lãnh đạo và trí tuệ cảm xúc sẽ là những yếu tố giúp tạo khác biệt trong bối cảnh AI ngày càng phát triển.
“Sinh viên cần liên tục tự học và tái đào tạo, trang bị hiểu biết về đạo đức AI, ngoại ngữ và tư duy toàn cầu để thích nghi với sự biến đổi nhanh của ngành công nghệ”, ông Hoàng nhìn nhận.
“Nếu học lớt phớt, chắc chắn các em sẽ bị thay thế”, ông Bùi Trung Ninh nói thêm.
Dương Tâm – Hằng Lệ
Em Hồ Tô Minh Hoàng, lớp 9.1 Trường THCS Vũng Tàu (phường Vũng Tàu), cho biết đề thi tiếng Anh quá dễ. Dù đề thi làm 90 phút nhưng Hoàng cho hay chỉ mất hơn 20 phút để hoàn thành bài thi.
Trong kỳ thi lớp 10 năm học 2026 – 2027, Hoàng chọn thi chuyên môn toán. Hoàng nói có chị gái đang học chuyên toán tại Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn nên em cũng cố gắng thi để đậu vào trường cùng học với chị.
Cũng nhận định đề thi tiếng Anh khá dễ, em Trần Minh Trí, học sinh lớp 9.4 Trường THCS Nguyễn Gia Thiều (phường Phước Thắng), cho biết mình dễ dàng đạt hơn điểm 9, có thể là điểm 10.
Theo Trí, trong đề thi tiếng Anh, có dạng bài đọc là hơi khó nhưng cũng không để cho em tốn nhiều công sức để hoàn thành. Trí cho biết chỉ hơn 30 phút đã làm xong bài thi.
Học sinh lớp 9.1 Trường THCS Thắng Nhất (phường Rạch Dừa) Hoàng Nam Phong cũng cho biết chỉ mất hơn 30 phút để hoàn thành bài thi môn tiếng Anh. Phong nói em cũng dễ dàng kiếm điểm 9 hoặc hơn điểm này ở môn tiếng Anh.
Đây là lần đầu tiên sau sáp nhập, học sinh khu vực Bà Rịa-Vũng Tàu (cũ) làm đề thi lớp 10 môn ngữ văn theo định dạng của TP.HCM. Theo đó, toàn bộ học sinh không phân biệt khu vực 1 (TP.HCM cũ), khu vực 2 (Bình Dương cũ) hay khu vực 3 (Bà Rịa-Vũng Tàu cũ) đều thực hiện theo đề thi chung do Hội đồng biên soạn đề thi của Sở GD-ĐT đảm trách.
Nội dung đề thi biên soạn theo định hướng kiểm tra năng lực vận dụng kiến thức để giải quyết các vấn đề thực tế. Riêng mức độ các câu hỏi mang tính chất phân hóa, sở sẽ tính toán cho phù hợp với tình hình thực tế sau sáp nhập.
Hội nghị sơ kết 6 tháng triển khai quy chế phối hợp số 486/QCPH trong công tác đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn - Ảnh: VỈNH DỲ
Ngày 9-4, Trung tâm Quản lý ký túc xá và khu đô thị Đại học Quốc gia TP.HCM phối hợp với Công an hai phường Đông Hòa và Linh Xuân sơ kết 6 tháng triển khai quy chế phối hợp trong công tác đảm bảo an ninh trật tự trên địa bàn.
Sau nửa năm, ba đơn vị đã tổ chức 130 cuộc tuyên truyền với 32.764 lượt người tham dự, kết hợp phát hơn 3.500 tờ rơi, pa nô, cẩm nang và các sản phẩm truyền thông nhằm nâng cao ý thức người dân, sinh viên trong phòng chống tội phạm, đảm bảo trật tự an toàn giao thông và phòng cháy, chữa cháy.
Hệ thống màn hình LED và LCD tại ký túc xá được khai thác hiệu quả với tần suất phát khoảng 100 lần/ngày, góp phần đưa thông tin tuyên truyền đến hơn 30.000 sinh viên nội trú.
Thống kê trong 6 tháng qua, 4.320 lượt cán bộ, chiến sĩ được huy động tham gia tuần tra, kiểm soát, đảm bảo an ninh trật tự tại khu đô thị Đại học Quốc gia TP.HCM.
Đã có 894 cuộc tuần tra, kịp thời phát hiện, nhắc nhở 662 trường hợp vi phạm và lập biên bản xử lý 117 trường hợp. Đồng thời các lực lượng đã giải tán hơn 176 nhóm tụ tập gây mất an ninh trật tự và nhắc nhở 580 trường hợp có nguy cơ phát sinh tội phạm tại các khu vực vắng, đặc biệt vào ban đêm.
ThS Tăng Hữu Thủy - Giám đốc Trung tâm Quản lý ký túc xá và khu đô thị Đại học Quốc gia TP.HCM - nói qua 6 tháng triển khai có thể khẳng định việc thực hiện quy chế phối hợp đã đi vào thực chất, không dừng ở ký kết mà đã chuyển thành cơ chế vận hành thường xuyên trong nắm tình hình, trao đổi thông tin, tuyên truyền, tuần tra và xử lý vụ việc ngay từ cơ sở.
PGS.TS Nguyễn Minh Tâm, Phó giám đốc Đại học Quốc TP.HCM, cùng các đại biểu cắt băng khánh thành Trạm an ninh khu đô thị Đại học Quốc gia TP.HCM - Ảnh: VỈNH DỲ
Cũng trong chiều 9-4, Trung tâm Quản lý ký túc xá và khu đô thị Đại học Quốc gia TP.HCM đã khánh thành Trạm an ninh khu đô thị Đại học Quốc gia TP.HCM.
Trong chưa đầy 5 tháng, công trình đã được hoàn thiện từ đề xuất (tháng 11-2025) đến chính thức khởi công ngày 7-3 và đưa vào sử dụng ngày 9-4-2026.
Trạm an ninh diện tích 72m² trong khuôn viên xung quanh khoảng 400m², với tổng kinh phí đầu tư 700 triệu đồng, trang bị đủ điều kiện vận hành lâu dài.
Trạm sẽ là nơi thường trực của lực lượng công an hai phường và an ninh cơ sở, đồng thời là điểm tổ chức tuần tra, giao ban, trao đổi thông tin, góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp xử lý các tình huống an ninh trật tự.
Bên cạnh chức năng chuyên môn, công trình còn được định hướng trở thành không gian hỗ trợ sinh viên, phụ huynh và có thể tổ chức các hoạt động cộng đồng quy mô nhỏ.
Ngày 30-31/5, chính thức bước vào kỳ thi lớp 10 công lập của Hà Nội năm 2026. Cụ thể, sáng nay (30/5), các thí sinh thi môn văn (trong 120 phút), buổi chiều thi ngoại ngữ (trong 60 phút).
Sáng mai (31/5), thí sinh thi môn toán trong 120 phút. Riêng thí sinh dự thi vào lớp 10 trường chuyên sẽ thi thêm các môn chuyên vào ngày 1/6.
Thuê nhà nghỉ gần trường để đi thi
5h sáng nay, Bảo Anh cùng bố mẹ lục tục dậy để chuẩn bị đi thi. Từ nhà em đến điểm thi khoảng 7km, 6h30 phút thí sinh phải có mặt tại điểm thi nên em phải đặt báo thức từ sớm.
Tối qua, mẹ đã nấu một nồi xôi nên cả nhà không phải ăn sáng bên ngoài, đề phòng sự cố tiêu hóa có thể xảy ra.
Hôm nay Bảo Anh khoác bộ đồng phục thể dục màu xanh để thoải mái làm bài và không quá nóng. Nữ sinh cũng không quên mang theo đầy đủ giấy tờ, vật dụng, một chai nước lọc đã bóc sạch vỏ.
“Để thi vào nguyện vọng 1 năm nay, em đã lựa chọn và theo đuổi, phấn đấu từ cuối năm lớp 7. Mỗi năm, em đều cố gắng một chút, hy vọng mình thực hiện được mơ ước.
Thời gian qua, em đã ôn tập khá bao quát. Tuy nhiên, nhiều người thường nói “học tài thi phận”, vậy nên em vẫn có chút lo lắng. Chỉ mong đề thi không quá lắt léo hoặc đánh đố”, theo lời Bảo Anh.
Chị Nguyễn Hạnh - mẹ Bảo Anh - cho hay buổi sáng khoảng 10h30 các con mới ra khỏi điểm thi, 12h30 có mặt để làm bài thi buổi chiều nên hôm qua, gia đình chủ động tìm một nhà nghỉ cách trường khoảng 1km cho con gái nghỉ trưa thay vì về nhà.
“Do nhà xa, nhiều tuyến phố gần nhà đang xây dựng dễ tắc, do đó gia đình phải thuê tạm nhà nghỉ gần điểm thi để con có thời gian ngả lưng một chút”, chị Hạnh nói.
Chị Thúy Hiền, phụ huynh một học sinh cho biết, con chị thi nguyện vọng 1 vào một trường top tại phường Đống Đa nhưng điểm thi tận phường Hà Đông, cách khoảng 7km. Cách đây 2 ngày, gia đình chị cũng tìm một nhà nghỉ gần trường để con nghỉ trưa thay vì hối hả chạy về nhà giữa trưa nắng nóng.
Đề thi phân hóa tốt, chủ yếu chương trình lớp 9
Theo Sở GD&ĐT Hà Nội, nguyên tắc của đề thi là vừa sức, phân hóa và phục vụ tốt cho mục tiêu tuyển sinh vào lớp 10.
Đề thi vào lớp 10 THPT năm nay sẽ gồm các câu hỏi phù hợp với yêu cầu cần đạt của môn học và mục tiêu cấp THCS thuộc chương trình giáo dục phổ thông 2018, chủ yếu nằm trong chương trình lớp 9.
Trong những ngày diễn ra kỳ thi, UBND TP Hà Nội cũng yêu cầu Sở GD&ĐT phối hợp với UBND các phường, xã bố trí các điểm, khu vực chờ thuận tiện cho phụ huynh hoặc người nhà thí sinh tại các điểm thi phù hợp, bảo đảm có mái che, nước uống, quạt mát và các điều kiện cần thiết khác hỗ trợ trong thời gian đưa đón thí sinh dự thi.
Đồng thời, yêu cầu thông tin đầy đủ, có biển chỉ dẫn để phụ huynh, người nhà thí sinh biết và thực hiện, bố trí lực lượng hỗ trợ tại điểm chờ.
Năm học 2026-2027, Hà Nội có khoảng 147.000 học sinh tốt nghiệp THCS. Trong đó, gần 125.000 em đăng ký dự thi lớp 10, tăng khoảng 20.000 em so với năm 2025. Do đó, mức độ cạnh tranh của kỳ thi này cũng gia tăng.
Theo các số liệu mà Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội công bố, toàn thành phố có 127 trường công lập, tuyển khoảng 82.700 chỉ tiêu lớp 10. Cụ thể, 122 trường không chuyên tuyển hơn 79.500 học sinh, 4 trường chuyên tuyển 2.730 học sinh, 1 trường tự chủ chất lượng cao tuyển 400 học sinh.
Việc bổ sung chỉ tiêu từ các trường công lập mới thành lập như Hoàng Quán Chi (phường Yên Hoà), Việt Hùng (xã Đông Anh) và Minh Châu (xã Minh Châu) giúp tỷ lệ học sinh có suất vào công lập tăng lên khoảng 56,3%.
Dự kiến ngày 19-22/6, Hà Nội sẽ công bố điểm thi lớp 10 trên cổng thông tin của Sở GD&ĐT và cổng tuyển sinh đầu cấp của thành phố.
Mời bạn đọc theo dõi đề thi và đáp án tuyển sinh lớp 10 năm 2026 của các tỉnh, thành được cập nhật liên tục tại: Đề thi và đáp án thi lớp 10 năm 2026 của tất cả 34 tỉnh, thành.
