Bộ Tư pháp vừa công bố hồ sơ thẩm định dự thảo Nghị định quy định biện pháp tổ chức quản lý người bị áp dụng biện pháp tư pháp bắt buộc chữa bệnh trong thời gian điều trị tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.
Theo Bộ Y tế – cơ quan chủ trì soạn thảo, bắt buộc chữa bệnh là biện pháp tư pháp đặc thù tại bộ luật Hình sự, áp dụng đối với người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong tình trạng mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi.
Số lượng người bị áp dụng bắt buộc chữa bệnh hiện có xu hướng tăng, ngày càng phức tạp. Thế nhưng, công tác quản lý, theo dõi, điều trị và phối hợp trong lĩnh vực này còn nhiều khó khăn, bất cập. Do đó, việc xây dựng nghị định quy định chi tiết là cần thiết.
Tại dự thảo, Bộ Y tế đề xuất chi tiết 2 nhóm điều kiện chỉ định cơ sở khám chữa bệnh thực hiện biện pháp tư pháp bắt buộc chữa bệnh.
Về chuyên môn, cơ sở phải có giấy phép hoạt động khám chữa bệnh theo hình thức tổ chức là bệnh viện; có khoa hoặc trung tâm hoặc viện tâm thần; có phạm vi hoạt động được cấp có thẩm quyền phê duyệt về khám chữa bệnh chuyên khoa tâm thần.
Về cơ sở vật chất, nơi thực hiện điều trị bắt buộc phải được bố trí trong viện hoặc trung tâm hoặc khoa tâm thần.
Khu vực điều trị phải thiết kế bảo đảm kiểm soát việc ra vào; có camera giám sát, có bảo vệ trực 24/24; có không gian phù hợp với đặc thù quản lý người bệnh (tự sát, bạo lực).
Cùng đó là hệ thống cửa 3 lớp gồm cửa phòng bệnh, cửa hành lang chung của các phòng bệnh và cửa chung của khoa hoặc khu điều trị nội trú có khóa chắc chắn.
Mỗi phòng bệnh phải có vệ sinh riêng tại phòng, có camera giám sát được toàn bộ phòng; đối với phòng bệnh chung có thể bố trí khu vệ sinh chung trong khuôn viên của khoa; khuyến khích sử dụng vật liệu, trang thiết bị không gây nguy hiểm…
Vẫn tại dự thảo, Bộ Y tế đề xuất quy định cơ sở khám chữa bệnh chỉ được tiếp nhận người bị áp dụng bắt buộc chữa bệnh để điều trị khi có đủ hồ sơ.
Nếu tại thời điểm tiếp nhận mà người bị áp dụng bắt buộc chữa bệnh mắc bệnh khác không thuộc chuyên khoa tâm thần và đang trong tình trạng cấp cứu, cơ sở được chỉ định chưa tiếp nhận mà liên hệ với cơ sở khám chữa bệnh có đủ khả năng điều trị phù hợp với tình trạng cấp cứu, nhằm đưa người bệnh đến đó điều trị trước khi tiếp nhận.
Sau khi tiếp nhận, cơ sở có trách nhiệm bố trí người bị áp dụng bắt buộc chữa bệnh tại nơi điều trị bắt buộc phù hợp với tình trạng thực tế của người bệnh.
Trường hợp người bị áp dụng bắt buộc chữa bệnh là người phạm tội giết người hoặc có nhiều tiền án, tiền sự, cơ sở phải bố trí vào phòng có sự giám sát trực tiếp 24/7 của nhân viên y tế và lực lượng bảo vệ.
Bộ Y tế cũng đề xuất áp dụng một hoặc đồng thời các biện pháp sau để bảo đảm an toàn cho người bị áp dụng bắt buộc chữa bệnh và nhân viên y tế: bố trí lực lượng bảo vệ tham gia hỗ trợ, tạm dừng việc vào thăm, cách ly với những người bệnh khác, khống chế và buộc rời khỏi cơ sở với người có hành vi gây rối…
Dự báo thời tiết hôm nay 26.4, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cảnh báo nắng nóng mở rộng ở khu vực Nam bộ.
Trong ngày hôm qua 25.4, Nam Bộ có nắng nóng cục bộ. Dự báo trong 2 ngày từ 26 - 27.4, nắng nóng mở rộng ở Nam bộ với cường độ mạnh hơn. Nhiệt độ nắng nóng cao nhất phổ biến từ 35 - 36 độ C, có nơi trên 36 độ C, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 50 - 55%.
Do ảnh hưởng của nắng nóng kết hợp với độ ẩm trong không khí giảm thấp nên nhiều khu vực dân cư tại Nam bộ có nguy cơ xảy ra cháy nổ và hỏa hoạn do nhu cầu sử dụng điện tăng cao. Ngoài ra, nắng nóng còn có thể gây tình trạng mất nước đối với cơ thể người khi tiếp xúc lâu với nền nhiệt độ cao.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia lưu ý, nhiệt độ dự báo trong các bản tin nắng nóng và nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời có thể chênh lệch từ 2 - 4 độ C, thậm chí có thể cao hơn phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa.
Dự báo thời tiết Nam bộ hôm nay nhiệt độ thấp nhất 24 - 27 độ C, cao nhất từ 34 - 36 độ C, có nơi trên 36 độ C. Trời có mây, ngày nắng nóng, chiều tối và đêm có mưa rào và giông vài nơi; trong mưa giông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
Dự báo thời tiết TP.HCM hôm nay nhiệt độ thấp nhất 24 - 26 độ C; nhiệt độ cao nhất 34 - 36 độ C. Trời có mây, ngày nắng nóng, chiều tối và đêm có mưa rào và giông vài nơi; trong mưa giông có khả năng xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
Cũng theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, thời tiết nắng nóng ở Nam bộ có khả năng kéo dài đến nghỉ lễ 30.4 - 1.5.
Từ tháng 5 trở đi, nắng nóng có xu hướng gia tăng ở khu vực cao nguyên miền Trung và Nam bộ. Trong khi đó, ở miền Bắc và miền Trung, nắng nóng có khả năng gia tăng hơn. Dự báo số ngày nắng nóng ở các khu vực trên có khả năng xuất hiện nhiều hơn so với trung bình nhiều năm.
Trong đó, nắng nóng ở miền Bắc tập trung tại các tỉnh Tây Bắc bộ. Còn tại miền Trung, dự báo thời tiết nắng nóng tập trung ở các tỉnh từ Thanh Hóa - TP.Huế.
Trong dự thảo Thông tư quy định trình tự, thủ tục kiểm định xe cơ giới, xe máy chuyên dùng và kiểm định khí thải môtô, xe gắn máy, Bộ Xây dựng đề xuất phương tiện dưới 5 năm (60 tháng) từ khi sản xuất khi kiểm định lần đầu không cần đưa đến cơ sở đăng kiểm. Xe trên 5 năm phải kiểm tra khí thải trực tiếp.
Đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết qua nghiên cứu, khảo sát, các xe dưới 5 năm có mức phát thải chất gây ô nhiễm như HC, CO không lớn. Năm 2025, cơ quan này khảo sát khoảng 200 xe máy, kết quả cho thấy nhóm xe này hầu như không có biến động lớn về phát thải và đều đạt tiêu chuẩn khí thải mức 4 theo quy chuẩn QCVN 99:2025.
Trước đó năm 2024, Viện Khoa học Công nghệ Giao thông Vận tải và Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam khảo sát khoảng 20.000 xe tại Hà Nội, TP HCM và Đà Nẵng. Kết quả cho thấy xe dưới 5 năm đáp ứng tiêu chuẩn khí thải theo TCVN 6438:2018. Trong khi đó, xe sử dụng trên 5 năm có mức phát thải tăng đáng kể, tùy thuộc vào tình trạng bảo dưỡng và tần suất sử dụng. Có xe vẫn đạt mức 4, nhưng cũng nhiều xe chỉ đạt mức 2.
Ban soạn thảo cũng tham khảo kinh nghiệm quốc tế. Tại Đài Loan (Trung Quốc), Nhật Bản, Thái Lan, xe từ 5 đến 12 năm được kiểm định khí thải định kỳ 24 tháng một lần, xe trên 12 năm kiểm định 12 tháng một lần.
Theo kết quả khảo sát về quãng đường sử dụng, xe máy dưới 5 năm có mức sử dụng trung bình hơn 800 km mỗi tháng, tương đương khoảng 10.000 km mỗi năm. Với phương tiện hoạt động dưới 50.000 km, việc kiểm định khí thải chưa thực sự cần thiết. Vì vậy, Ban soạn thảo đề xuất lần kiểm định đầu không yêu cầu đưa xe đến cơ sở đăng kiểm. Sau khi hoàn tất thủ tục, chủ xe vẫn được cấp chứng nhận để phục vụ kiểm tra, giám sát.
Đối với xe từ 5 đến 12 năm, dự thảo đề xuất chu kỳ kiểm định 24 tháng. Xe trên 12 năm cần kiểm tra hàng năm nhằm kiểm soát phát thải và nâng cao ý thức bảo dưỡng phương tiện.
Đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho rằng trường hợp xe dưới 5 năm nhưng sử dụng với tần suất cao gây ô nhiễm là cá biệt, không thể áp dụng quy định chung cho toàn bộ phương tiện.
Kết quả kiểm định khí thải phụ thuộc nhiều vào tình trạng bảo dưỡng. Cơ quan đăng kiểm khuyến cáo chủ xe trước khi kiểm định nên thay dầu, vệ sinh lọc gió, làm sạch ống xả hoặc kiểm tra tổng thể tại các cơ sở bảo dưỡng.
Cần khoảng 5.000 cơ sở kiểm định khí thải xe máy
Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, với khoảng 74,3 triệu xe máy đang lưu hành, cả nước cần khoảng 5.000 cơ sở kiểm định khí thải. Hiện có 2.768 cơ sở bảo dưỡng, bảo hành có khả năng đáp ứng điều kiện về diện tích và có ý định đầu tư thiết bị kiểm định. Riêng Hà Nội và TP HCM dự kiến triển khai kiểm định từ tháng 7/2027 cần khoảng 1.000 cơ sở, trong khi hiện mới có gần 400 cơ sở có thể đáp ứng.
Nghị định 89/CP đã nới điều kiện về diện tích kiểm định, giảm từ 15 m2 xuống 10 m2 cho mỗi thiết bị đo khí thải; nếu lắp đặt từ hai thiết bị trở lên, mỗi thiết bị chỉ cần thêm 5 m2. Quy định này nhằm khuyến khích nhiều tổ chức, cá nhân tham gia cung cấp dịch vụ, đặc biệt là các cơ sở quy mô nhỏ.
Cùng với đó, Cục Đăng kiểm Việt Nam đang xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu để quản lý hơn 70 triệu xe máy, đồng thời thiết kế phần mềm kết hợp ứng dụng công nghệ để hỗ trợ kiểm định nhanh, hạn chế gian lận.
Đại diện Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam cho biết nhiều cơ sở bảo dưỡng thuộc Hiệp hội sẵn sàng tham gia kiểm định, song đang chờ Bộ Xây dựng công bố giá dịch vụ và quy định về đào tạo, cấp chứng chỉ đăng kiểm viên. Hiện mỗi bộ thiết bị kiểm định khí thải xe máy có giá từ 100 triệu đến 300 triệu đồng.
Các tỉnh đồng bằng miền Bắc, tỉnh Phú Thọ và từ Thanh Hóa đến Huế có nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 38 - 40 độ C, có nơi trên 40 độ C, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 40 - 45%. Dự báo thời gian nóng nhất từ 9 giờ đến 19 giờ.
Các nơi khác ở miền Bắc (trừ Điện Biên và Lai Châu) và khu vực từ TP.Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Lâm Đồng có nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 36 - 38 độ C, có nơi trên 40 độ C, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 45 - 50%. Dự báo thời gian nóng nhất từ 9 giờ đến 18 giờ.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia lưu ý, nhiệt độ dự báo trong các bản tin nắng nóng và nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời có thể chênh lệch từ 2 - 4 độ C, thậm chí có thể cao hơn phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa.
Nắng nóng gay gắt có liên quan đến El Nino?
Ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, khuyến cáo trong những ngày cảnh báo có nắng nóng gay gắt, đặc biệt gay gắt, người dân cần hạn chế tiếp xúc trực tiếp với nắng nóng trong khung giờ từ 11 - 16 giờ.
Để đảm bảo sức khoẻ, người dân chủ động bổ sung đủ nước, không đợi khát mới uống; sử dụng đồ dùng che chắn tránh nắng khi ra ngoài và tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột giữa ngoài trời và phòng điều hòa.
Người làm việc ngoài trời cần bố trí thời gian hợp lý, tăng thời gian nghỉ giữa ca, đồng thời theo dõi các biểu hiện như mệt lả, chóng mặt, đau đầu để xử lý kịp thời nguy cơ say nắng, sốc nhiệt. Các gia đình cần đặc biệt quan tâm đến trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền vì đây là nhóm dễ bị tổn thương nhất trong các đợt nắng nóng kéo dài.
Cũng theo ông Nguyễn Văn Hưởng, El Nino mới xuất hiện và chưa có tác động đến thời tiết nước ta, nguyên nhân của đợt nóng này là do ảnh hưởng của hoàn lưu vùng thấp nóng và gió phơn.
Do tác động của El Nino, từ nay đến tháng 8, nền nhiệt cả nước sẽ có xu hướng cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5 - 1,0 độ C, nghĩa là nhiệt độ mùa hè sẽ cao hơn trung bình nhiều năm, số ngày nắng nóng và số đợt nắng nóng cũng nhiều hơn năm 2025, nhiều hơn so với mức trung bình nhiều năm.
"Dự báo thời tiết tháng 6, chúng tôi nhận định có thể xuất hiện 2 - 3 đợt nắng nóng, có khả năng nhiệt độ lên tới 37 - 39 độ C, đặc biệt một số nơi ở vùng núi phía tây từ Thanh Hóa đến TP.Huế lên tới 41 - 42 độ C", ông Hưởng nói.
