Sáng 6.4, kỳ họp thứ nhất Quốc hội (QH) khóa XVI đã khai mạc trọng thể tại thủ đô Hà Nội. Tham dự phiên khai mạc có Tổng Bí thư Tô Lâm; Chủ tịch nước Lương Cường; Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính; Chủ tịch QH Trần Thanh Mẫn; Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú; Chủ tịch Ủy ban T.Ư MTTQ VN Bùi Thị Minh Hoài.
Cùng tham dự có nguyên Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh; nguyên Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng; các nguyên Chủ tịch QH: Nguyễn Văn An, Nguyễn Sinh Hùng, Nguyễn Thị Kim Ngân. Các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Ủy ban T.Ư MTTQ VN, các vị khách quốc tế… cùng dự.
Trước giờ khai mạc kỳ họp, các lãnh đạo Đảng, Nhà nước, MTTQ VN, các đại biểu QH đã đến đặt vòng hoa, vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh; đại diện các đoàn đại biểu QH đặt vòng hoa tại Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ.
Cùng với kiện toàn tổ chức bộ máy nhà nước, kỳ họp cũng thể chế hóa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, tạo nền tảng pháp lý, thể chế và động lực chính sách để đất nước bước vào thời kỳ phát triển mới: phát triển nhanh, bền vững, giàu bản sắc, dựa trên KH-CN, đổi mới sáng tạo và khát vọng vươn lên mạnh mẽ của toàn dân tộc.
Phát biểu tại phiên khai mạc, Tổng Bí thư Tô Lâm cho hay, Đại hội XIV của Đảng đã xác định rất rõ mục tiêu phát triển đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 và nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy phát triển, khơi thông mọi nguồn lực, phát huy cao nhất sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong tiến trình đó, QH phải đổi mới mạnh mẽ hơn, thực chất hơn, hiệu quả hơn để thực hiện đầy đủ, xứng đáng trọng trách hiến định của mình.
Tổng Bí thư đề nghị QH khóa XVI đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp, xây dựng bằng được một hệ thống pháp luật hiện đại, thống nhất, ổn định, khả thi và kiến tạo phát triển. QH cần chỉ đạo rà soát tổng thể hệ thống pháp luật, hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật quốc gia, kiên quyết khắc phục tình trạng “luật bó”, chồng lấn, đẩy trách nhiệm cho văn bản dưới luật; phải làm sao để luật ban hành ra là đi được vào cuộc sống, người dân dễ hiểu, doanh nghiệp dễ thực hiện, cơ quan nhà nước dễ áp dụng.
Đặc biệt, phải đổi mới căn bản tư duy xây dựng pháp luật theo hướng kiến tạo phát triển. Pháp luật không chỉ để quản lý cái đã có, mà còn phải mở đường cho cái mới; không chỉ điều chỉnh thực tiễn hiện hữu, mà còn phải kiến tạo tương lai. Luật không chỉ “mở đường” mà còn phải “sửa đường”. Hiệu quả thực thi và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp phải là thước đo cao nhất của chất lượng lập pháp.
Hoạt động Giám sát tối cao của QH cũng cần nâng tầm theo hướng thực chất, sắc bén, đi đến cùng trách nhiệm và kết quả. Giám sát không chỉ để “kiểm tra việc đã làm” mà còn phải giúp “định hình việc cần làm”, nhận diện sớm những bất cập có thể phát sinh và phải trả lời được câu hỏi “vấn đề đã được giải quyết hay chưa”.
Nhiệm kỳ này, QH tập trung giám sát những vấn đề lớn, then chốt, “điểm nghẽn của điểm nghẽn” trong phát triển; đặc biệt là việc thực hiện các chủ trương lớn của Đảng, việc tổ chức thi hành pháp luật, việc sử dụng nguồn lực quốc gia, quản lý tài sản công, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước.
Tổng Bí thư Tô Lâm đề nghị QH nâng cao bản lĩnh và tầm nhìn khi quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước; quyết định phải đúng, trúng, kịp thời, vì lợi ích lâu dài của quốc gia; “bởi chậm một quyết sách có thể làm lỡ một thời cơ chiến lược”.
QH cũng cần tiếp tục đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, gần dân, sát thực tiễn và phản ứng chính sách nhanh hơn. Trong một thế giới biến động không ngừng, QH không thể vận hành theo nhịp độ cũ, cách thức cũ mà phải có năng lực thích ứng nhanh hơn, phản ứng chính sách kịp thời hơn, nhưng vẫn đảm bảo chặt chẽ, đúng đắn.
Tổng Bí thư lưu ý cần tiếp tục nghiên cứu tăng hợp lý số kỳ họp, đa dạng hóa và linh hoạt hóa các hình thức hoạt động của QH và các cơ quan của QH, nhất là ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, hình thức trực tuyến và hệ sinh thái số để nâng cao tính kịp thời, chủ động và hiệu quả trong xem xét, quyết định chính sách.
QH phải gắn bó mật thiết hơn với nhân dân; mở rộng các kênh tiếp nhận, lắng nghe ý kiến của cử tri, nhân dân, cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ trí thức, nhà khoa học; tăng cường công khai, minh bạch trong toàn bộ hoạt động của mình. “Khi lòng dân được lắng nghe, khi ý dân được phản ánh trung thực, khi quyết sách xuất phát từ thực tiễn đời sống, thì QH sẽ mạnh hơn, Nhà nước sẽ vững hơn, niềm tin xã hội sẽ lớn hơn”, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh.
Phát biểu khai mạc kỳ họp, Chủ tịch QH Trần Thanh Mẫn cho biết, chương trình kỳ họp thứ nhất QH khóa XVI có nhiều nội dung quan trọng. Trong đó, QH sẽ xem xét, quyết định cơ cấu tổ chức và bầu, phê chuẩn nhân sự cấp cao của bộ máy nhà nước.
Đồng thời, QH xem xét các báo cáo về KT-XH, tài chính, ngân sách nhà nước; bao gồm việc đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch năm 2025 và những tháng đầu năm 2026, đề xuất các giải pháp có tính đột phá, khả thi trước bối cảnh tình hình thế giới diễn biến nhanh, phức tạp, khó lường, nhất là những tác động do xung đột tại khu vực Trung Đông, nhằm hoàn thành mục tiêu kế hoạch phát triển KT-XH giai đoạn 2026 – 2030 ngay từ năm đầu nhiệm kỳ.
QH cũng sẽ xem xét, quyết định các kế hoạch 5 năm giai đoạn 2026 – 2030 về phát triển KT-XH, tài chính quốc gia, vay, trả nợ công, đầu tư công trung hạn; đồng thời thông qua 8 luật và 1 nghị quyết quy phạm pháp luật, Nghị quyết về Chương trình giám sát của QH năm 2027, Nghị quyết về thành lập Đoàn giám sát chuyên đề của QH và Nghị quyết chung kỳ họp thứ nhất, QH khóa XVI.
Ra sân bay quốc tế Nội Bài đón Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae có: Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong; Thứ trưởng thường trực Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ; Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Phạm Quang Hiệu, cùng các cán bộ của Bộ Ngoại giao, Văn phòng Chính phủ.
Tháp tùng Thủ tướng Takaichi Sanae thăm chính thức Việt Nam có: ông Sato Kei, Phó chánh Văn phòng Nội các; ông Ichikawa Keiichi, Tổng thư ký ban An ninh Quốc gia; ông Uno Yoshimasa, Trợ lý Thủ tướng; ông Iijima Isao, Cố vấn đặc biệt Văn phòng Nội các; ông Ito Naoki, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam; ông Saiki Kozo, Thư ký phụ trách Quan hệ công chúng; ông Iida Yuji, Thư ký Thủ tướng; ông Namazu Hiroyuki, Thứ trưởng, Bộ Ngoại giao; ông Matsuo Takehiko, Thứ trưởng, Bộ Kinh tế thương mại và công nghiệp; ông Watanabe Yoichi, Thứ trưởng, Bộ Nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản; ông Terada Yoshimichi, Thứ trưởng, Bộ Đất đai, cơ sở hạ tầng, giao thông và du lịch; ông Kano Koji, Thứ trưởng, Bộ Quốc phòng; ông Imagawa Takuo, Thứ trưởng, Bộ Nội vụ và truyền thông.
Theo Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản Phạm Quang Hiệu, chuyến thăm lần này mang ý nghĩa hết sức quan trọng, thể hiện sinh động sự coi trọng cao độ của Nhật Bản đối với quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Nhật Bản khi cả hai nước đang cùng bước vào giai đoạn phát triển mới.
Nhấn mạnh Việt Nam là quốc gia đầu tiên trong khu vực mà Thủ tướng Takaichi Sanae đi thăm sau khi được bầu lại làm Thủ tướng Nhật Bản tháng 2 vừa qua, Đại sứ Phạm Quang Hiệu cho rằng đây là dịp để hai bên tiếp tục củng cố tin cậy chính trị, tăng cường trao đổi chiến lược ở cấp cao, đồng thời tạo thêm động lực mới cho hợp tác song phương ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả.
Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki cho biết, đây là lần thứ hai Thủ tướng Takaichi đến thăm Việt Nam, lần trước là vào năm 2020, khi bà còn giữ cương vị Bộ trưởng Bộ nội vụ và truyền thông Nhật Bản.
Đại sứ Ito Naoki khẳng định Nhật Bản mong muốn tăng cường quan hệ với các nhà lãnh đạo Việt Nam, bao gồm Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Thủ tướng Lê Minh Hưng, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn. Đây sẽ là cơ hội để khẳng định việc tăng cường phối hợp trong quan hệ song phương, dựa trên khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện (CSP) cũng như trong việc ứng phó với các vấn đề của khu vực và cộng đồng quốc tế.
Nhiều cuộc hội đàm cấp cao sẽ được thực hiện để trao đổi về các chủ đề năng lượng, bảo đảm an ninh kinh tế, đất hiếm, giao lưu nhân dân, học thuật giữa hai nước
Tại hội thảo "Công tác chính trị, tư tưởng đi trước, mở đường trong kỷ nguyên mới" diễn ra chiều 15.5, đại diện Vụ Lý luận chính trị, Ban Tuyên giáo - Dân vận Trung ương đã có bài tham luận nhằm làm sáng tỏ những nội dung cơ bản, cốt lõi Quy định số 19-QĐ/TW về công tác chính trị, tư tưởng của Đảng (Quy định 19).
Cách mạng trong tư duy quản trị
Trong tham luận, đại diện Vụ Lý luận chính trị đã phân tích 4 nội dung trọng tâm, thể hiện sự thay đổi căn bản về tư duy quản lý công tác chính trị, tư tưởng.
Thứ nhất, đây là bước chuyển từ "định hướng, khuyến khích " sang "quy định bắt buộc" và "lượng hóa kết quả". Điểm mới đột phá nhất của Quy định 19 là công tác tư tưởng không còn là nhiệm vụ tuyên truyền đơn thuần mà là trách nhiệm bắt buộc đối với mọi đảng viên, không có ngoại lệ. Hiệu quả công tác phải được đo lường bằng sản phẩm cụ thể và sự hài lòng, tín nhiệm của nhân dân. Ông nhấn mạnh cần xóa bỏ triệt để tính hình thức "đọc văn bản - nghe báo cáo".
Thứ hai, quy định đã xác lập hệ thống nguyên tắc "4 kiên định". Quy định yêu cầu kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định đường lối đổi mới và kiên định các nguyên tắc tổ chức của Đảng.
Đối với thanh niên, yêu cầu phải chuyển hóa 4 kiện định thành niềm tin, lý tưởng, nhân sinh quan, thế giới quan khoa học, cách mạng, xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng, định hướng mục tiêu, sự nghiệp, phấn đấu, cống hiến, phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân trong kỷ nguyên số.
Thứ ba, chủ động dẫn dắt trên không gian mạng, môi trường và hệ sinh thái số. Quy định 19 yêu cầu chuyển từ "phản ứng thụ động" sang "chủ động dự báo và dẫn dắt" dư luận. Điểm nổi bật là việc yêu cầu ứng dụng các công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (Big Data) để nắm bắt tâm trạng xã hội, xây dựng môi trường tư tưởng số lành mạnh.
Thứ tư, định hình chuẩn mực hành vi "nghe - nói - viết - hành động". Mỗi cán bộ, đoàn viên, đảng viên phải trở thành một "chiến sĩ tiên phong", tuân thủ tuyệt đối kỷ luật phát ngôn theo nghị quyết và chủ động lan tỏa thông tin tích cực, đẩy lùi thông tin xấu độc.
Dành phần lớn thời gian lưu ý về việc triển khai thực hiện Quy định 19 trong thực tiễn, nhất là trong thanh niên, đoàn viên, tham luận của Vụ Lý luận chính trị đặc biệt nhấn mạnh vai trò của tổ chức Đoàn và đoàn viên, thanh niên. Để Quy định 19 thực sự đi vào cuộc sống, tham luận đề xuất 4 yêu cầu trọng tâm.
Thứ nhất, cụ thể hóa bằng nguyên tắc "3 thống nhất", gồm: lý tưởng của Đảng là lý tưởng của thanh niên; mục tiêu của thanh niên là sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc; và hành động của thanh niên là góp sức xây dựng đất nước. Đồng thời, cần "số hóa" các nội dung lý luận thành infographic, video ngắn, podcast, ứng dụng nền tảng Thanh niên Việt Nam để chạm đến cảm xúc đoàn viên, thanh niên, nhất là thế hệ gen Z.
Thứ hai, gắn tư tưởng với hành động. Công tác tư tưởng phải đồng hành cùng thanh niên trong khởi nghiệp, lập nghiệp, hội nhập. Các phong trào hành động thực tiễn chính là "lò tôi luyện" tốt nhất để chuyển hóa nhận thức thành hành động đúng đắn.
Thứ ba, củng cố, tăng cường "sức miễn dịch tư tưởng" trên không gian mạng, môi trường và hệ sinh thái tư tưởng số. Tổ chức Đoàn cần trang bị hệ giá trị lý luận để thanh niên có năng lực sàng lọc thông tin, hình thành "đề kháng tự nhiên" trước các luận điệu xuyên tạc trên mạng xã hội.
Thứ tư, siết chặt kỷ luật phát ngôn và đề cao tính nêu gương. Trung ương Đoàn và các tổ chức Đoàn cần đề cao kỷ luật phát ngôn trên không gian mạng và phát huy vai trò "nói đi đôi với làm" của các thủ lĩnh Đoàn để truyền cảm hứng cho phong trào.
Tham luận của Vụ Lý luận chính trị, Ban Tuyên giáo - Dân vận Trung ương khẳng định Quy định số 19 không chỉ là siết chặt kỷ cương, mà sâu xa hơn là kiến tạo động lực văn hóa chính trị cho thời kỳ phát triển mới. Đây là lời hiệu triệu để thanh niên "rèn tâm trong, trí sáng, hoài bão lớn", xung kích làm chủ không gian tư tưởng, góp phần đưa đất nước tự tin bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Chủ tịch Quốc hội Sophon Saram bày tỏ tin tưởng chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ góp phần thúc đẩy và làm sâu sắc hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước.
Hai bên cũng đánh giá cao vai trò cùng những đóng góp tích cực của Quốc hội hai nước trong việc thúc đẩy hợp tác, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý và giám sát triển khai hiệu quả các thỏa thuận song phương.
Chủ tịch Quốc hội Thái Lan nhấn mạnh, thời gian qua, lượng khách du lịch Thái Lan đến Việt Nam tăng trưởng mạnh; đồng thời, ngày càng nhiều doanh nghiệp hai nước mở rộng đầu tư, kinh doanh tại mỗi nước và bày tỏ mong muốn hai bên tiếp tục hỗ trợ các nhà đầu tư của nhau tham gia sâu rộng vào thị trường của nhau.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định mong muốn quan hệ hai nước nói chung và quan hệ giữa Quốc hội hai nước sẽ ngày càng tốt đẹp, nhất là trong bối cảnh hai nước cùng bước vào giai đoạn phát triển mới, vì lợi ích của nhân dân hai nước, vì hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển ở khu vực và trên thế giới.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị Quốc hội Thái Lan tiếp tục quan tâm và tạo điều kiện để triển khai hiệu quả các thỏa thuận hợp tác giữa hai nước, trong đó có Chương trình hành động triển khai quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giai đoạn 2026 - 2031 vừa được ký kết tại cuộc hội đàm với Thủ tướng Anutin Charnvirakul, với nhiều nội dung hợp tác quan trọng trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh, thương mại, đầu tư, khoa học công nghệ, kết nối hạ tầng, văn hóa, giáo dục và giao lưu nhân dân...
Chủ tịch Quốc hội Thái Lan nhất trí sẽ phối hợp với Quốc hội Việt Nam củng cố hợp tác; triển khai hiệu quả thỏa thuận hợp tác giữa hai Quốc hội ký năm 2023; tăng cường trao đổi đoàn, tiếp xúc cấp cao và các cấp; đẩy mạnh hợp tác giữa các cơ quan chuyên môn, nhóm nghị sĩ hữu nghị, nữ nghị sĩ và nghị sĩ trẻ; đồng thời mở rộng chia sẻ kinh nghiệm trong các lĩnh vực như xây dựng pháp luật, chuyển đổi số, tăng trưởng xanh và ứng phó với biến đổi khí hậu.
Hai bên khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ trong các cơ chế liên nghị viện khu vực và quốc tế như Liên minh Nghị viện thế giới (IPU), Đại hội đồng Liên nghị viện ASEAN (AIPA) và Diễn đàn Nghị viện châu Á - Thái Bình Dương (APPF), góp phần củng cố đoàn kết ASEAN, duy trì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững ở khu vực.
Nhân dịp này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng chuyển lời thăm hỏi và lời mời của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn mời Chủ tịch Quốc hội Thái Lan sớm thăm Việt Nam vào thời gian phù hợp. Chủ tịch Quốc hội Thái Lan cảm ơn lãnh đạo Việt Nam, vui vẻ nhận lời và bày tỏ mong muốn sớm thăm Việt Nam.
