Alexander Hanff – chuyên gia bảo mật được biết đến với biệt danh “That Privacy Guy”, phát hiện trình duyệt web Chrome âm thầm lưu trữ một mô hình AI 4 GB trong một thư mục có tên OptGuideOnDeviceModel. Phần lớn nhất của thư mục là một tệp có tên weights.bin, thực tế là Gemini Nano – một phiên bản AI nhẹ của Gemini.
“Mô hình Nano được cài đặt trên bất kỳ thiết bị nào đáp ứng các yêu cầu phần cứng tối thiểu để chạy nó”, Hanff viết trên blog.
Chuyên gia này cho biết, hầu hết người dùng thông thường không tìm thấy hay truy cập vào OptGuideOnDeviceModel. Kể cả truy cập được và xóa nó, trình duyệt lại tự động tải mô hình về. Google Chrome không hiển thị bất kỳ lời nhắc nào để người dùng đồng ý cài đặt mô hình, cũng như không có tùy chọn nào để từ chối hoặc xóa các tệp. Vấn đề xảy ra trên cả thiết bị Windows và MacOS.
Trong khi đó, Google nhanh chóng thừa nhận. Công ty tìm kiếm cho biết đã cung cấp Gemini Nano cho Chrome từ năm 2024 dưới dạng mô hình nhẹ, chạy trực tiếp trên thiết bị.
“Mô hình hỗ trợ các khả năng bảo mật quan trọng như phát hiện gian lận và API dành cho nhà phát triển mà không cần gửi dữ liệu của bạn lên đám mây”, đại diện Google nói với Gizmodo. “Dù yêu cầu một ít dung lượng cục bộ trên máy để chạy, mô hình sẽ tự động gỡ cài đặt nếu thiết bị thiếu tài nguyên”.
Cũng theo Google, vào tháng 2, công ty đã bắt đầu triển khai tùy chọn tắt hoặc xóa mô hình trực tiếp trong cài đặt Chrome. Sau khi bị vô hiệu hóa, mô hình sẽ không còn tải xuống hoặc cập nhật nữa.
Theo 9to5google, vấn đề thực tế đã được một số người ghi nhận trước đó, khi trên Reddit, X, nhiều người đề cập đến các tập tin dung lượng lớn bất thường trên Chrome. Dù vậy, phát hiện của Hanff thu hút sự chú ý nhiều hơn do khối lượng dữ liệu tới 4 GB.
Một số ý kiến cho rằng việc Google không thông báo cho người dùng về việc tự ý cài mô hình AI lên trình duyệt nằm ở điều khoản dịch vụ Chrome. Trong đó, công ty cho biết đã sử dụng trí tuệ nhân tạo và máy học để cung cấp cho người dùng bản dịch đồng thời, cũng như phát hiện, chặn thư rác, phần mềm độc hại.
“Chúng tôi sẽ tự thêm hoặc xóa các tính năng và chức năng, tăng hoặc giảm giới hạn dịch vụ, bắt đầu cung cấp các dịch vụ mới hoặc ngừng cung cấp các dịch vụ cũ một cách tự động nhằm cải thiện và tăng bảo mật cho trình duyệt”, điều khoản có đoạn.
Để kiểm tra Chrome có tự cài Gemini Nano hay không, nhập vào thanh địa chỉ trình duyệt chrome://on-device-internals, lưu ý rằng cần kích hoạt tùy chọn dành cho nhà phát triển. Tại đây, người dùng có thể xem mô hình nào đang được cài đặt trên thiết bị và dung lượng mà nó chiếm dụng. Nếu là một trong những người dùng đã được Google cung cấp tùy chọn từ chối, có thể vào Cài đặt > Hệ thống > chọn Bật hoặc tắt AI trên thiết bị.
Nếu không thấy các tùy chọn kể trên, Hanff cho biết người dùng có thể nhập chrome://flags vào thanh địa chỉ và tắt các tính năng liên quan đến AI để ngăn trình duyệt tự động tải lại mô hình sau khi bị xóa. Số khác đề xuất đổi tệp weights.bin thành chỉ đọc để ngăn Google cài đặt lại. Tuy vậy, trên mạng xã hội, một số người dùng cảnh báo việc xóa mô hình AI khỏi Chrome có thể khiến trình duyệt hoạt động không ổn định, nhất là các chức năng liên quan đến trí tuệ nhân tạo.
Theo StatCounter, Chrome hiện vẫn là trình duyệt thống trị thị trường. Tính đến đầu 2026, sản phẩm của Google chiếm 77% thị phần, bỏ xa vị trí thứ hai của Microsoft Edge với 9%.
Thực tế, iPhone vẫn có thể hoạt động tốt, sạc được và pin giữ được điện. Tuy nhiên, có một số nguyên nhân tiềm ẩn dẫn đến tình trạng điện thoại chậm dần theo thời gian mà người dùng có thể tham khảo.
Một trong những dấu hiệu dễ nhận thấy là hiệu suất iPhone chậm rõ rệt khi tình trạng pin còn dưới mức 80%. Nếu muốn kiểm tra tình trạng pin của iPhone, người dùng có thể vào Cài đặt > Pin > Tình trạng pin. Nếu dung lượng tối đa thấp dưới 80% và chế độ quản lý hiệu suất được kích hoạt, hiện tượng chậm lại không phải là do tưởng tượng. Việc thay pin là cách có thể giúp khôi phục tốc độ cho iPhone, nhưng cần lưu ý rằng thay pin kém chất lượng có thể gây ra các vấn đề mới như quá nhiệt hoặc hoạt động không ổn định.
Ngoài ra, dung lượng lưu trữ cũng ảnh hưởng đến hiệu suất của iPhone. Khi bộ nhớ gần đầy, điện thoại có thể vẫn hoạt động tốt với các tác vụ cơ bản, nhưng sẽ gặp khó khăn khi cập nhật, sử dụng camera hoặc chuyển đổi ứng dụng. Người dùng có thể kiểm tra dung lượng lưu trữ trong Cài đặt > Cài đặt Chung > Dung lượng iPhone để nhận diện vấn đề.
Ảnh và video thường bị đổ lỗi, nhưng bộ nhớ đệm ứng dụng cũng là nguyên nhân chính gây ra tình trạng chậm chạp. Hơn nữa, các bản cập nhật iOS mới thường mang đến nhiều tính năng và dịch vụ mới, nhưng trên các thiết bị cũ hơn, sự tích lũy này có thể làm chậm điện thoại. Đặc biệt, các ứng dụng mới thường yêu cầu nhiều tài nguyên hơn, và sự không tương thích này có thể là một trong những nguyên nhân khiến iPhone chậm lại.
Nhiệt độ cao cũng có thể kích hoạt các giới hạn về hiệu suất, khiến iPhone hoạt động chậm hơn sau thời gian dài sử dụng. Hiện tượng nóng máy kéo dài cũng là dấu hiệu cảnh báo cần chú ý. Nếu iPhone chạy chậm và nóng cùng lúc, hãy thử khởi động lại thiết bị để xóa các trạng thái hệ thống tạm thời.
Cuối cùng, nếu nhận thấy các triệu chứng như khởi động lại ngẫu nhiên hoặc hoạt động không ổn định, có thể do lỗi phần cứng nghiêm trọng hơn. Việc thay pin hoặc cập nhật phần mềm có thể giúp cải thiện hiệu suất, nhưng nếu vấn đề vẫn tiếp diễn, đã đến lúc người dùng cần nâng cấp thiết bị.
Tóm lại, việc iPhone chậm lại theo thời gian không phải là điều bí ẩn. Pin cũ, bộ nhớ đầy, phần mềm tích lũy và các ứng dụng đòi hỏi nhiều tài nguyên hơn đều góp phần vào tình trạng này. Hiểu rõ nguyên nhân sẽ giúp người dùng tìm ra giải pháp hiệu quả, từ việc thay pin, tối ưu hóa hiệu suất cho đến quyết định nâng cấp thiết bị.
Tuy nhiên, việc Apple cho ra mắt chiếc laptop tầm trung MacBook Neo với mức giá khởi điểm 599 USD lại gây bất ngờ. Sản phẩm sở hữu thiết kế hoàn toàn bằng nhôm, màn hình Liquid Retina 13 inch độ phân giải cao, chip Apple Silicon và thời lượng pin ấn tượng. Mặc dù không phải là một chiếc máy Pro với bộ vi xử lý dòng M mạnh mẽ, MacBook Neo vẫn mang lại cảm giác hoàn chỉnh và hào phóng.
Ngược lại, mặc dù cũng có mức giá 599 USD như MacBook Neo, nhưng iPhone 17e dường như không tạo được ấn tượng tương tự. Ngay cả khi được trang bị chip A19 nhanh hơn, hỗ trợ MagSafe và bộ nhớ trong 256 GB, sản phẩm vẫn mang lại cảm giác như một sự đánh đổi. Trong khi MacBook Neo thể hiện sự tinh tế và chất lượng, iPhone 17e lại chỉ đơn thuần là phiên bản "vừa đủ" của Apple, với những hạn chế như chỉ có một camera sau và thiết kế không nổi bật.
Sự khác biệt giữa hai sản phẩm càng rõ rệt khi nhìn vào bối cảnh thị trường. Tình trạng thiếu hụt bộ nhớ cho AI (trí tuệ nhân tạo) đã đẩy giá máy tính xách tay tăng cao và khiến các đối thủ cạnh tranh với Apple gặp khó khăn. Trong khi MacBook Neo đã tạo dựng được chỗ đứng vững chắc, iPhone 17e lại bị bỏ lại phía sau.
Apple dường như đã chứng minh rằng họ vẫn cần cải thiện trong một số lĩnh vực. Mặc dù iPhone 17e không phải là một sản phẩm thất bại, MacBook Neo mới thực sự là thiết bị mà Apple đặt cược vào. Với thiết kế chu đáo và cảm giác đột phá, MacBook Neo hiện trở thành một trong những sản phẩm có giá trị tốt nhất trong dòng sản phẩm của Apple.
Trong khi đó, iPhone 17e vẫn chỉ là một lựa chọn cho những ai muốn sở hữu iPhone mà không thực sự cảm nhận được giá trị của sản phẩm bình dân mà Apple hướng tới. Đây rõ ràng là một thiếu sót đáng kể đối với một công ty được xây dựng dựa trên iPhone.
Để phóng tên lửa vào vũ trụ, các kỹ sư và nhà khoa học cần đảm bảo phương tiện có đủ lực đẩy và nhiên liệu để thoát khỏi lực hấp dẫn của Trái Đất. Tên lửa thường bay theo đường cong để tận dụng trọng lực và sử dụng thao tác xoay nghiêng để bay đúng hướng.
Theo Headed for Space, phần lớn tổ hợp phóng tên lửa lớn trên thế giới đều nằm trên hoặc gần xích đạo do Trái Đất đạt tốc độ quay nhanh nhất tại xích đạo. Do đó, tên lửa phóng từ xích đạo và di chuyển về phía đông có thể tăng tốc tức thì (khoảng 1.670 km/h) nhờ vòng quay của Trái Đất. Tuy nhiên, không phải quỹ đạo và đường bay của mọi tàu vũ trụ đều theo hướng đông.
Ví dụ, để đưa tên lửa Saturn V vào quỹ đạo tối ưu đến Mặt Trăng, phương tiện cần đạt độ nghiêng quỹ đạo 18 độ và góc phóng 72 độ. Tương tự, Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) nằm ở độ nghiêng quỹ đạo 51,6 độ và cần góc phóng 38,4 độ. Trong cả hai trường hợp, phóng tên lửa về phía đông mà không điều chỉnh giữa chuyến bay sẽ khiến phương tiện không thể tiến vào quỹ đạo như mục tiêu.
Do tổ hợp phóng nằm cố định theo hướng bắc - nam hoặc đông - tây, phương tiện phóng cần loại bỏ chênh lệch giữa góc phóng và hướng bệ phóng, hoặc sử dụng những tính toán điều hướng phức tạp giữa chuyến bay để điều chỉnh đường đi. Ngay sau khi rời bệ phóng thẳng đứng, tên lửa như Starship của SpaceX sẽ thực hiện xoay trục (roll) và nghiêng dần (pitch) theo hướng của quỹ đạo dự kiến. Thao tác xoay nghiêng giúp tên lửa tận dụng lực hấp dẫn của Trái Đất để bẻ lái dần sang phương ngang, giúp tiết kiệm nhiên liệu tối đa.
Theo BGR, tên lửa chủ yếu hoạt động trong khí quyển Trái Đất thường sử dụng các đặc điểm khí động học như cánh đuôi, tận dụng lực cản không khí để kích hoạt thao tác xoay trong. Đây là đặc điểm thường gặp trên tên lửa đạn đạo của hệ thống phòng thủ quân sự. Tuy nhiên, phần lớn tên lửa hiện đại hoạt động trên quỹ đạo dùng động cơ đẩy để xoay nghiêng sau khi phóng. Do vòi phun động cơ có thể điều chỉnh, chúng có thể chuyển hướng lực đẩy theo chiều ngược nhau, giúp tên lửa xoay tròn.
Không phải mọi tên lửa đều có nhiều vòi phun, thay vào đó, kỹ sư thiết kế những động cơ phụ trợ nhỏ hơn gọi là động cơ đẩy Vernier, thường đặt bên hông phương tiện phóng hoặc lệch về phía động cơ chính, để khởi động quá trình xoay.
Các kỹ sư cũng đưa ra một số giải pháp mới giúp tên lửa xoay nghiêng dễ dàng. Ví dụ, tên lửa Delta IV chỉ có một vòi phun động cơ nhưng bằng cách hướng hai ống khí thải của máy phát điện khí gas theo chiều ngược nhau, phương tiện phóng này vẫn có thể xoay được.
