Ngày 27/5, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TPHCM Võ Văn Minh chủ trì cuộc họp nghe báo cáo về danh mục các dự án đầu tư công thuộc lĩnh vực bảo vệ môi trường trên địa bàn.
Tại cuộc họp, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường đã báo cáo tổng thể tình hình triển khai các dự án đầu tư công lĩnh vực bảo vệ môi trường giai đoạn 2021-2025 và đề xuất danh mục ưu tiên giai đoạn 2026-2030.
Trong giai đoạn 2026-2030, thành phố dự kiến triển khai 68 dự án đầu tư công lĩnh vực bảo vệ môi trường, tập trung vào các nhóm công trình trọng điểm về quan trắc môi trường, xử lý chất thải rắn, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật các khu liên hợp xử lý chất thải và đầu tư các trạm trung chuyển rác hiện đại.
Trong đó có 4 dự án cấp thiết cần ưu tiên triển khai theo chương trình hành động của Thành ủy thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TPHCM nhiệm kỳ 2025-2030.
Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng đề xuất dự án đầu tư nâng cao năng lực quan trắc môi trường tại TPHCM nhằm xây dựng đồng bộ hệ thống quan trắc không khí, nước mặt, nước dưới đất và quan trắc lún mặt đất theo công nghệ tự động, liên tục 24/24h. Dự án được kỳ vọng góp phần cảnh báo sớm ô nhiễm và nâng cao năng lực quản lý môi trường đô thị.
TPHCM dự kiến triển khai dự án phủ đỉnh bãi chôn lấp số 1, 1A và 2 tại Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Tây Bắc nhằm xử lý tình trạng ô nhiễm môi trường, giảm phát tán mùi, nước rỉ từ rác và cải thiện cảnh quan khu vực.
Thời gian tới, 2 dự án quy mô lớn được thành phố đầu tư là dự án xây dựng hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Tây Bắc TPHCM và Khu liên hợp xử lý chất thải rắn và nghĩa trang Đa Phước. Các dự án này được xác định là công trình trọng điểm có ý nghĩa chiến lược trong xử lý chất thải, phát triển kinh tế tuần hoàn và hướng đến mô hình đô thị xanh, bền vững.
Kết luận cuộc họp, Chủ tịch HĐND TPHCM Võ Văn Minh nhấn mạnh việc bảo vệ môi trường không chỉ là yêu cầu cấp thiết trước mắt mà còn là nhiệm vụ chiến lược lâu dài, gắn trực tiếp với chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và chất lượng sống của người dân thành phố trong giai đoạn phát triển mới.
Do đó, UBND TPHCM cần chỉ đạo các sở, ngành tiếp tục rà soát kỹ danh mục dự án, xác định rõ thứ tự ưu tiên, tập trung cho các công trình thật sự cấp bách, các dự án xử lý ô nhiễm kênh rạch, cải tạo môi trường nước, thu gom và xử lý nước thải, nhất là tại các khu vực tác động trực tiếp đến đời sống dân cư.
Đối với các công trình có tính cấp bách, tác động lớn đến môi trường và dân sinh, thành phố cần ưu tiên cân đối vốn, bảo đảm tiến độ, hiệu quả và tính khả thi trong tổ chức thực hiện. Những công việc trên sẽ góp phần giải quyết căn cơ các điểm nghẽn về môi trường đô thị, nâng cao chất lượng sống của người dân, hướng đến xây dựng TPHCM xanh, sạch, hiện đại và phát triển bền vững.
Khoảng 4h, người dân ấp 1, xã Đầm Dơi nghe tiếng động lớn, phát hiện một phần mặt đường bêtông rộng 3 m cùng đất đá đổ xuống sông, khoét sâu vào bờ khoảng 20 m.
Sự cố ảnh hưởng một bến cẩu hàng, cơ sở sản xuất nước đá và đại lý kinh doanh thức ăn, thuốc thủy sản.
Chính quyền địa phương cho biết khu vực còn nguy cơ sạt lở thêm 20-30 m do nền đất yếu và dòng chảy. Tổng thiệt hại ban đầu ước hơn 3 tỷ đồng.
Sau sự cố, UBND xã phối hợp công an, dân quân hỗ trợ người dân di dời tài sản, căng dây, đặt biển cảnh báo, cấm người và phương tiện qua lại khu vực nguy hiểm.
Địa phương kiến nghị tỉnh sớm kiểm tra, có phương án khắc phục để đảm bảo an toàn đi lại và ổn định sản xuất.
Thời gian qua Cà Mau xảy ra một số số vụ sạt lở. Gần nhất hôm 21/4, tuyến đường Cống Chùa (phường Tân Thành) xảy ra sạt lở dài khoảng 30 m, ăn sâu hơn 12 m, làm 6 căn nhà bị ảnh hưởng; trong đó 4 căn sập hoàn toàn, 2 căn nguy hiểm phải di dời, thiệt hại khoảng 900 triệu đồng.
Tình trạng sạt lở ở Đồng bằng sông Cửu Long trong mùa khô những năm gần đây có xu hướng gia tăng, diễn ra đồng thời với hạn hán và xâm nhập mặn, không chỉ xuất hiện vào mùa mưa như trước.
Nguyên nhân được xác định do tuyến đê, đường nằm trên nền đất yếu, cùng với mực nước lũ dâng cao khiến thân đê "ngậm" nước. Đến mùa khô nước sông hạ thấp gây sụt lún.
Nghị định số 168 quy định về điều kiện hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ 2 với lao động nữ là 7 tháng; lao động nam là 10 ngày làm việc khi vợ sinh con.
Nghị định cũng nêu rõ, trường hợp quy định tại khoản 2 điều 52 luật Bảo hiểm xã hội không được hưởng chế độ nghỉ thai sản khi sinh con thứ 2 theo quy định ở trên.
Theo đó, khoản 2 điều 52 luật Bảo hiểm xã hội quy định trường hợp lao động nữ mang thai từ đủ 22 tuần tuổi trở lên đủ điều kiện quy định tại khoản 2 hoặc khoản 3 hoặc khoản 5 điều 50 của luật này mà bị sảy thai, phá thai, thai chết trong tử cung, thai chết trong khi chuyển dạ thì lao động nữ và người chồng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản như trường hợp lao động nữ sinh con.
Nghị định quy định mức hỗ trợ tài chính tối thiểu là 2 triệu đồng/phụ nữ khi sinh con thuộc các trường hợp sau: phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người (áp dụng từ 1.7.2026); phụ nữ ở tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế; phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi (áp dụng từ 1.1.2027).
Phụ nữ khi sinh con đồng thời thuộc 3 trường hợp trên thì được hưởng một mức hỗ trợ.
Chủ tịch UBND xã, phường, đặc khu căn cứ thông tin từ hệ thống liên thông thủ tục đăng ký khai sinh, cơ sở dữ liệu quốc gia dân cư, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) và các cơ sở dữ liệu có sẵn để quyết định hỗ trợ kinh phí và thực hiện chi trả cho phụ nữ sinh con theo quy định trên cùng với thời điểm đăng ký khai sinh. Kinh phí hỗ trợ tài chính do ngân sách địa phương bảo đảm.
Nghị định 168 cũng quy định cụ thể phạm vi, đối tượng khám sàng lọc một số bệnh bẩm sinh trước sinh và sơ sinh.
Nghị định quy định phụ nữ mang thai được khám và thực hiện các phương pháp sàng lọc trước sinh đủ 4 bệnh cơ bản: hội chứng Down, hội chứng Edwards, hội chứng Patau, bệnh Thalassemia - tan máu bẩm sinh (gói dịch vụ sàng lọc trước sinh).
Trẻ sơ sinh được khám và thực hiện các phương pháp sàng lọc sơ sinh đủ 5 bệnh cơ bản: suy giáp trạng bẩm sinh, thiếu men G6PD, tăng sản thượng thận bẩm sinh, khiếm thính bẩm sinh, bất thường tim bẩm sinh nặng (gói dịch vụ sàng lọc sơ sinh).
Mức hỗ trợ khám sàng lọc các bệnh bẩm sinh trước sinh được thanh toán theo thực tế nhưng tối đa không vượt quá 900.000 đồng/trường hợp và các bệnh bẩm sinh sơ sinh được thanh toán theo thực tế nhưng tối đa không vượt quá 600.000 đồng/trường hợp.
Lộ trình từ ngày 1.7.2026 đến ngày 31.12.2026, phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, bảo trợ xã hội; người dân tại thôn đặc biệt khó khăn; xã thuộc vùng dân tộc thiểu số và miền núi, biên giới, hải đảo được sử dụng miễn phí gói dịch vụ khám sàng lọc và mức hỗ trợ khám sàng lọc từ nguồn ngân sách nhà nước.
Từ ngày 1.1.2027, tất cả phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh được hưởng hỗ trợ gói dịch vụ khám sàng lọc và mức hỗ trợ khám sàng lọc từ ngân sách nhà nước của Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2035.
Ngày 12.4, tin từ Thanh tra thành phố Cần Thơ cho biết, cơ quan này vừa có kết luận thanh tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về bình xét các hộ dân được mua nền trả chậm trong tuyến dân cư vượt lũ Cái Côn trên địa bàn thành phố Ngã Bảy, tỉnh Hậu Giang cũ (nay là phường Đại Thành, thành phố Cần Thơ).
Dự án tuyến dân cư vượt lũ Cái Côn được Chủ tịch UBND tỉnh Hậu Giang (cũ) phê duyệt năm 2008, triển khai trên diện tích hơn 205.000 m2, tại 2 xã Đại Thành và Tân Thành của thành phố Ngã Bảy. Tổng mức đầu tư của dự án hơn 60,7 tỉ đồng, mục tiêu là đáp ứng nhu cầu di dời, ổn định đời sống cho các hộ dân trong khu vực sạt lở nguy hiểm.
Dự án khởi công năm 2009, hoàn thành vào tháng 4.2011. Sau đó, UBND thành phố Ngã Bảy (cũ) tiến hành bình xét 22 đợt. Tổng số nền được giao cho các đối tượng ưu tiên là 860 nền, hiện đã giao 835 nền. Tổng số tiền phải thu từ 835 nền hơn 21,6 tỉ đồng. Đến nay, địa phương thu được 75 nền nộp ngân sách nhà nước (hơn 1,8 tỉ đồng), còn 760 nền trả chậm chưa thu (hơn 19,7 tỉ đồng).
Thanh tra Cần Thơ đã tiến hành kiểm tra 835 hồ sơ đề nghị bình xét các hộ dân được mua nền trả chậm trong tuyến dân cư vượt lũ Cái Côn. Kết quả, có 442 hồ sơ bình xét sai đối tượng ưu tiên và thứ tự ưu tiên 4.
Theo đó, có 340 hồ sơ đánh sai thứ tự ưu tiên 4. Theo hướng dẫn của Sở Xây dựng tỉnh Hậu Giang (cũ), đối tượng ưu tiên 4 chỉ dành cho những trường hợp thuộc giai đoạn 1 nhưng chưa được bố trí nền. Tuy nhiên, thực tế dự án tuyến dân cư vượt lũ Cái Côn không có giai đoạn 1. Việc hội đồng bình xét áp dụng sai quy định này đã làm đảo lộn thứ tự, tước đi cơ hội của những người xứng đáng được hưởng ưu tiên 1, 2 và 3 trước đó.
Bên cạnh đó, UBND thành phố Ngã Bảy (cũ) đã bình xét sai, dẫn đến việc ban hành quyết định giao nền không đúng đối tượng ưu tiên cho 102 trường hợp. Trong danh sách này có 23 hồ sơ là hộ nghèo, khó khăn về nhà ở, gia đình chính sách, cựu chiến binh; 8 hồ sơ là thành viên hộ hoặc tách hộ cùng thời điểm bình xét; 27 hồ sơ là cán bộ, công chức, viên chức; 44 hồ sơ là nhà ở không nằm ven sông, kênh, rạch, trên ruộng, ngập úng.
Lý giải về những sai lệch này, cơ quan thanh tra cho biết, hội đồng bình xét các cấp của thành phố Ngã Bảy (cũ) đã không nắm vững các quy định pháp luật. Bên cạnh đó, một nguyên nhân khách quan được đưa ra là sau khi dự án hoàn thành, nhiều đối tượng thuộc diện ưu tiên thật sự lại từ chối vào ở do khu dân cư thiếu sinh kế bền vững.
Để lấp đầy dự án, hội đồng bình xét đã tự ý mở rộng đối tượng khi chưa được sự chấp thuận của Ban chỉ đạo và UBND tỉnh Hậu Giang (cũ). Hành vi tự "xé rào" này không chỉ gây mất công bằng xã hội, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín của chính quyền địa phương trong việc thực hiện các chính sách an sinh xã hội.
Từ cơ sở này, Thanh tra thành phố Cần Thơ kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo xử lý, kiểm điểm làm rõ trách nhiệm đối với hội đồng bình xét các xã, phường và thành phố Ngã Bảy (cũ) có liên quan đến tuyến dân cư vượt lũ Cái Côn.
