Chính phủ vừa có Nghị quyết 15 ngày 6/4 hoãn thực hiện Nghị định 46, Nghị quyết 66 về công bố, đăng ký thực phẩm cho đến khi Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) và các văn bản hướng dẫn mới có hiệu lực.
Trong thời gian ngưng hiệu lực 2 văn bản trên, Nghị định 15/2018 của Chính phủ quy định một số điều của luật An toàn thực phẩm và các văn bản hướng dẫn tiếp tục có hiệu lực. Các hồ sơ nộp trước ngày Nghị quyết này có hiệu lực được tiếp tục giải quyết theo Nghị định 15/2018.
Bộ Y tế, Công Thương, Nông nghiệp và Môi trường được giao hướng dẫn thi hành theo lĩnh vực quản lý. Họ cũng phải rà soát Luật An toàn thực phẩm năm 2010 để đề xuất các nội dung sửa đổi.
Các cơ quan liên quan hoàn thiện kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cổng dịch vụ công quốc gia để thống nhất dữ liệu từ Trung ương đến địa phương. Các cơ quan này phải tăng ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý sản phẩm thực phẩm nhằm tăng khả năng giám sát, truy xuất nguồn gốc, phát hiện sớm rủi ro.
Ngoài ra, Chính phủ cũng yêu cầu Bộ Y tế kiểm tra việc công bố, quảng cáo và điều kiện sản xuất thực phẩm bảo vệ sức khỏe. Bộ Công Thương giám sát kinh doanh, xử lý thực phẩm giả, hàng lậu và gian lận trên thương mại điện tử. Bộ Khoa học và Công nghệ quản lý hoạt động công nhận, phòng thử nghiệm và hoàn thiện tiêu chuẩn thực phẩm. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quản lý hoạt động quảng cáo thực phẩm.
Nghị định 46, Nghị quyết 66 hướng dẫn thực hiện Luật An toàn thực phẩm có hiệu lực từ 26/1. Quy định mới đặt ra nhiều yêu cầu quản lý chặt chẽ hơn, đặc biệt với thực phẩm nhập khẩu, thực phẩm bảo vệ sức khỏe và hoạt động kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, việc thiếu các văn bản hướng dẫn khiến hoạt động nhập khẩu thực phẩm, nguyên liệu đầu vào cho sản xuất thực phẩm rơi vào tình trạng ách tắc trên phạm vi cả nước.
Cuối tháng 1, hàng nghìn container hàng hóa bị “tắc” tại cửa khẩu, cảng biển do vướng mắc khi thực hiện các quy định này. Theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại họp báo thường kỳ ngày 5/2, trong 4 ngày (26/1-29/1), trên 700 lô hàng nhập khẩu, tương đương khoảng 300.000 tấn bị ùn ứ tại các cửa khẩu, cảng. Các mặt hàng bị ảnh hưởng chủ yếu là nông sản tươi, sản phẩm sơ chế có nguồn gốc thực vật như rau, củ, quả, gạo, lúa, sắn, cùng một số thực phẩm đã qua chế biến, đóng gói sẵn.
Sau đó hơn một tuần, Chính phủ đồng ý lùi thực hiện cả hai văn bản trên đến ngày 15/4. Trong thời gian này, các quy định về an toàn thực phẩm với thực phẩm, nông sản nhập khẩu thực hiện theo quy định cũ (Nghị định 15).
Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, dự kiến được trình Quốc hội vào kỳ họp tháng 10 tới. Sau đó, các Nghị định hướng dẫn sẽ được ban hành. Tại hội nghị đầu tháng 2, nhiều hiệp hội kiến nghị bãi bỏ Nghị định 46, Nghị quyết 66 trong thời gian chờ luật mới. Về việc sửa luật và các quy định sắp tới, giới chuyên môn cũng cho rằng cơ quan quản lý chỉ nên đưa ra các thủ tục mới khi chứng minh được hiệu quả về cải thiện an toàn thực phẩm và không làm đứt gãy sản xuất, kinh doanh, cũng như được tham vấn đánh giá tác động đầy đủ.
ABF của Tập đoàn Ajinomoto đang là mắt xích chiến lược trong cuộc đua AI toàn cầu.
Ajinomoto, thương hiệu Nhật Bản vốn gắn liền với vị "umami" và bột ngọt, đang nắm giữ một "vũ khí bí mật" có khả năng làm tê liệt những "gã khổng lồ" như Nvidia hay Intel nếu nguồn cung bị gián đoạn.
Sản phẩm chiến lược đó mang tên Ajinomoto Build-up Film (ABF) - một loại màng phim cách điện, cách nhiệt chuyên dụng được phát triển từ cuối những năm 1990.
Tuy chỉ dày bằng khoảng 1/8 sợi tóc người, ABF đóng vai trò là "xương sống" để tạo ra các lớp chất nền trong chip bán dẫn, giúp kết nối và truyền tải hàng nghìn tín hiệu giữa chip và thiết bị.
ABF đóng vai trò là "xương sống" để tạo ra các lớp chất nền trong chip bán dẫn.
Hành trình thống trị ngành vật liệu bán dẫn của Ajinomoto không phải là sự ăn may mà là kết quả của một quá trình nghiên cứu kéo dài hơn 20 năm. Câu chuyện bắt đầu vào cuối thập niên 1990, khi ngành chip cần những vật liệu cách điện mới cho các đế mạch nhiều lớp để đáp ứng yêu cầu nhỏ gọn.
Năm 1996, đội ngũ kỹ sư của hãng đã nhận ra tiềm năng đột phá từ chính nền tảng cốt lõi của mình: "Khoa học về Axit amin" ("AminoScience"). Họ phát hiện ra rằng một số sản phẩm đồng hành trong quá trình lên men axit amin glutamate để sản xuất bột ngọt có khả năng cách điện và dẫn nhiệt hoàn hảo, đưa đến sự ra đời của ABF.
Điều đặc biệt là ông Shigeo Nakamura - Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Tập đoàn Ajinomoto hiện tại cũng chính là người đã dẫn dắt dự án phát triển ABF.
Năm 1999, việc Intel chính thức áp dụng ABF vào quy trình sản xuất đã biến vật liệu này thành "tiêu chuẩn vàng" của toàn ngành. Từ một hướng đi "không giống ai" - dùng gốc axit amin cho linh kiện điện tử, hãng đã tạo ra một sản phẩm có cấu trúc phân tử ổn định ở nhiệt độ cao, cho phép các nhà sản xuất chip tích hợp hàng tỷ bóng bán dẫn vào không gian siêu nhỏ.
Hành trình thống trị ngành vật liệu bán dẫn của Ajinomoto là kết quả của quá trình nghiên cứu kéo dài hơn 20 năm.
Hiện nay, hãng đang nắm giữ hơn 95% thị phần toàn cầu trong phân khúc màng phim cách điện cách nhiệt ABF. Sự thành công không chỉ nằm ở công thức hóa học, mà còn ở một hệ sinh thái độc quyền khó có thể sao chép mà Tập đoàn đã dày công xây dựng suốt hai thập kỷ.
Bí mật nằm ở ba lớp rào cản: kinh nghiệm xử lý phân tử axit amin giúp vật liệu đạt độ ổn định tuyệt đối; dây chuyền sản xuất độc quyền được đồng phát triển riêng với các nhà chế tạo máy; và cuối cùng là sự tin cậy từ các chuẩn công nghiệp khắt khe của Mỹ, châu Âu và Nhật Bản.
Trong cơn sốt AI hiện nay, nhu cầu về chip tăng vọt kéo theo sự khan hiếm các vật liệu nền như ABF. Các dây chuyền liên quan đến AI của nhiều nhà sản xuất hiện đã hoạt động gần như hết công suất.
Dự báo khoảng cách cung - cầu sẽ còn nới rộng đến tận năm 2028. Chính nhu cầu thị trường tăng vọt và sự khan hiếm vật liệu thay thế này càng củng cố thêm cho vị thế độc quyền của ABF.
Dù mảng vật liệu chức năng chỉ đóng góp khoảng 7% doanh thu của Tập đoàn Ajinomoto, nhưng nó lại mang về hơn 23% lợi nhuận hoạt động cho toàn Tập đoàn.
Trên thị trường chứng khoán, cổ phiếu của doanh nghiệp đã tăng hơn 40% từ đầu năm 2026, phản ánh kỳ vọng cực lớn từ giới đầu tư vào tương lai của Tập đoàn trong chuỗi cung ứng bán dẫn.
Câu chuyện của Ajinomoto là bài học đắt giá về việc khai phá giá trị mới từ những thế mạnh cốt lõi cũ - "Khoa học về Axit amin" hay "Aminoscience" được tích lũy trong suốt hơn 1 thế kỉ thành lập và phát triển.
Đổi mới sáng tạo đôi khi không phải là tìm kiếm thứ gì đó hoàn toàn xa lạ, mà là cách chúng ta áp dụng tư duy tương lai vào những giá trị truyền thống để tạo nên một vị thế không thể thay thế trên bản đồ công nghệ thế giới.
Giờ đây, thế giới có thể sống thiếu bột ngọt Ajinomoto, nhưng ngành công nghiệp chip bán dẫn và cuộc đua AI toàn cầu thì không thể. Tập đoàn gia vị, thực phẩm hơn 100 năm tuổi đang nắm giữ "long mạch" của tương lai công nghệ, minh chứng cho sức mạnh của sự kiên trì R&D và tầm nhìn chiến lược xuyên thế kỷ.
Theo các ý kiến, việc xây dựng kho chứa dầu thô tại Nghi Sơn (Thanh Hóa) góp phần sớm cụ thể hóa Quy hoạch hạ tầng dự trữ, cung ứng xăng dầu, khí đốt quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Đây không chỉ là một yêu cầu cấp thiết về mặt hạ tầng năng lượng mà còn mang ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển kinh tế và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.
Trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ nhiên liệu ngày càng gia tăng và nguồn cung phụ thuộc lớn vào thị trường quốc tế, việc chủ động dự trữ dầu thô sẽ giúp Việt Nam giảm thiểu rủi ro trước những biến động khó lường.
Đồng thời, kho chứa dầu thô tại Nghi Sơn còn góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của nhà máy lọc hóa dầu, tối ưu hóa chuỗi cung ứng và tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế khu vực Bắc Trung Bộ nói riêng và cả nước nói chung.
Kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh yêu cầu cụ thể hóa các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm về dự trữ chiến lược, đây là vấn đề rất quan trọng.
Hoan nghênh công tác nghiên cứu, chuẩn bị khẩn trương của Bộ Công Thương, Petrovietnam và tỉnh Thanh Hóa, Thủ tướng khẳng định việc xây dựng kho dự trữ dầu thô có đầy đủ cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý, cơ sở thực tiễn, quy hoạch, nên chỉ bàn làm, không bàn lùi.
Cuộc họp đã quyết định một số công việc trước mắt và định hướng các nhiệm vụ lâu dài; trong đó thống nhất mô hình doanh nghiệp đầu tư xây dựng kho dự trữ, trước mắt là giao doanh nghiệp nhà nước.
Đồng thời hoàn thiện cơ chế, chính sách để kêu gọi sự tham gia doanh nghiệp ngoài nhà nước; tính toán việc Nhà nước mua lại hoặc thuê mua kho dự trữ trên nguyên tắc hài hòa lợi ích, việc gì doanh nghiệp làm tốt hoặc làm tốt hơn thì Nhà nước không làm.
Thủ tướng cũng chỉ đạo Petrovietnam chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan, tỉnh Thanh Hóa, trước mắt xây dựng ngay kho dầu thô tại Nghi Sơn để vừa phục vụ trực tiếp Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn, vừa phục vụ dự trữ quốc gia.
Petrovietnam khẩn trương xây dựng dự án, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, triển khai. UBND tỉnh Thanh Hóa thực hiện giải phóng mặt bằng. Các cơ quan triển khai ngay các công việc, vận dụng các quy định đối với công trình xây dựng thuộc trường hợp khẩn cấp.
Bộ Tài chính tiếp tục hoàn thiện nghị định hướng dẫn thi hành Luật Dự trữ quốc gia, trong đó xử lý một số vướng mắc liên quan như việc hoán đổi trực tiếp hàng dự trữ quốc gia, định mức kinh tế kỹ thuật với hàng dự trữ quốc gia...
Đồng thời, các cơ quan khẩn trương đề xuất các cơ chế, chính sách cần thiết vào dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện Nghị quyết số 79 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước.
Bộ Công Thương tiếp tục chỉ đạo, nghiên cứu, triển khai xây dựng các kho dự trữ xăng dầu, dầu thô khác ở Dung Quất (Quảng Ngãi), Long Sơn (TP.HCM) và các khu vực khác.
Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm an ninh, an toàn, kể cả trường hợp có sự cố đặc biệt xảy ra, đồng thời bảo đảm tính hiệu quả của các dự án. Với tinh thần khuyến khích tiếp tục mở rộng hợp tác với các đối tác nước ngoài, Petrovietnam làm việc với các đối tác nhằm triển khai các thỏa thuận của lãnh đạo cấp cao để xây dựng kho dự trữ xăng dầu.
Việc xây dựng kho dự trữ vừa phục vụ tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên, phát triển kinh tế - xã hội, vừa phục vụ an ninh quốc phòng, đồng thời góp phần đưa Việt Nam trở thành một trung tâm năng lượng của khu vực, nâng cao vị thế, uy tín đất nước.
Báo cáo tài chính quý I/2025 hé lộ một xu hướng đáng chú ý trong cách các "ông lớn" quản trị nguồn tiền: thay vì để tiền mặt "nằm im", nhiều tập đoàn đã chủ động rót vốn vào các kênh đầu tư ngắn hạn như cho vay đối tác hoặc gửi tiết kiệm có kỳ hạn 3-12 tháng, động thái phản ánh rõ nét tác động của môi trường lãi suất đang biến động.
Tập đoàn Vingroup (mã chứng khoán: VIC) tiếp tục giữ ngôi vị quán quân về quy mô tiền và tương đương tiền, đạt gần 73.908 tỷ đồng tính đến ngày 31/3. Điểm đáng lưu ý là trong khi lượng tiền mặt thực tế nắm giữ có xu hướng giảm, khoản cho vay đối tác lại được bơm thêm đáng kể, tăng từ 9.477 tỷ đồng lên hơn 11.775 tỷ đồng, cho thấy tập đoàn đang tích cực tối ưu hóa dòng tiền nhàn rỗi.
Cùng xu hướng với công ty mẹ, Vinhomes ghi nhận lượng tiền mặt giảm gần 19%, từ 56.900 tỷ đồng đầu năm còn 46.125 tỷ đồng vào cuối quý I. Phần tiền rút ra không "bốc hơi" mà được chuyển hóa thành đầu tư ngắn hạn, tăng từ 7.814 tỷ đồng lên 10.288 tỷ đồng, chủ yếu thông qua kênh cho vay đối tác.
Xếp thứ ba là Tổng công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (mã chứng khoán: BSR) với tổng tiền và tương đương tiền đạt 46.548 tỷ đồng. Trong quý, doanh nghiệp này đã bổ sung hơn 3.800 tỷ đồng tiền gửi ngân hàng, bước đi thận trọng nhưng cho thấy định hướng ưu tiên an toàn thanh khoản đi kèm sinh lời ổn định.
Đứng ngay sau là Thế Giới Di Động (mã chứng khoán: MWG) với hơn 46.385 tỷ đồng, giảm nhẹ hơn 1% so với đầu năm. Riêng danh mục đầu tư ngắn hạn duy trì ở mức 41.831 tỷ đồng, gần như không đổi so với cùng kỳ.
Vinamilk (mã chứng khoán: VNM) tiếp tục gia tăng tỷ trọng tiền gửi có kỳ hạn, từ 21.891 tỷ đồng lên 23.002 tỷ đồng - động thái cho thấy "bà hoàng ngành sữa" không bỏ lỡ cơ hội sinh lời từ dòng tiền nhàn rỗi trong bối cảnh lãi suất leo thang. Tương tự, Tập đoàn Hòa Phát (mã chứng khoán: HPG) ghi nhận tổng tiền và tương đương tiền tăng gần 38%, trong đó riêng danh mục đầu tư ngắn hạn - chủ yếu là tiền gửi có kỳ hạn - bật tăng hơn 18%, đạt 24.267 tỷ đồng.
Trong khi phần lớn doanh nghiệp chọn cách "đặt cược" vào lãi suất, Tập đoàn FPT (mã chứng khoán: FPT) lại đi theo hướng khác. Lượng tiền mặt nắm giữ của công ty công nghệ này giảm gần một nửa, xuống còn 26.745 tỷ đồng. Song thay vì chuyển sang tiền gửi tiết kiệm, FPT dùng nguồn lực đó để trả nợ, chủ động giảm áp lực chi phí lãi vay. Kết quả, nợ ngắn hạn của tập đoàn đã được kéo giảm mạnh từ 41.525 tỷ đồng xuống còn 25.696 tỷ đồng chỉ trong một quý.
Bức tranh dịch chuyển dòng tiền nói trên không phải ngẫu nhiên. Quý I/2025 chứng kiến mặt bằng lãi suất tăng nóng dưới áp lực thanh khoản, với lãi suất tiền gửi tiết kiệm có lúc chạm ngưỡng 9%/năm, chủ yếu nhờ các chương trình lãi suất cộng thêm và ưu đãi gửi trực tuyến. Mức sinh lời hấp dẫn này đủ sức thay đổi hành vi của cả doanh nghiệp lẫn người dân, khi xu hướng chung đều ghi nhận dòng tiền chảy mạnh vào các kênh gửi ngắn hạn để tranh thủ lãi cao.
Bước sang tháng 4, sau cuộc làm việc giữa các ngân hàng thương mại và Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, mặt bằng lãi suất đã được điều chỉnh hạ nhiệt phần nào. Tuy vậy, theo đánh giá của các chuyên gia, lãi suất tiết kiệm vẫn đang duy trì ở mức hấp dẫn, trong khi lãi suất cho vay tiếp tục neo cao. Kịch bản hạ lãi suất toàn diện, nếu có, nhiều khả năng phải chờ đến sau quý II - khi bức tranh vĩ mô trở nên ổn định hơn.
