Sau thời gian thăm dò thị trường, Honda Việt Nam công bố chiến lược thương mại hóa cho dải sản phẩm xe máy điện, hôm 4/6. Động thái này được xem là bước tiến quan trọng trong lộ trình hiện thực hóa mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2050 của hãng xe Nhật Bản.
Ngoài chiếc ICON e: đã bán thăm dò thị trường một năm qua, hãng xe Nhật Bản sẽ có thêm hai sản phẩm xe máy điện tới tay khách Việt trong năm nay, là CUV e: từ 4/6 và UC3 từ tháng 7. Dù là gã khổng lồ chiếm tới 80% thị phần xe máy xăng, ở mảng xe điện, Honda đang cho thấy những bước đi có phần chậm rãi và cẩn trọng, khi đến hết năm nay, hãng này bán ba sản phẩm. Trong khi đó, VinFast có khoảng 20 sản phẩm, Yadea 13 sản phẩm. Nhưng nếu so với các hãng trong VAMM (ngoài Honda còn có Yamaha, Piaggio, SYM, Suzuki), Honda đang là hãng đi nhanh nhất.
Sự cẩn trọng của Honda thể hiện trong cách hãng này chọn nơi phân phối sản phẩm. CUV e: chỉ được bán ở 59 HEAD (cửa hàng ủy quyền) Hà Nội, TP HCM và Đà Nẵng, trong khi UC3 cao cấp hơn, bán ở 83 HEAD tại 20 tỉnh, thành. Tùy từng mẫu xe, các chính sách về giá, hệ thống sạc cũng khác nhau.
Chính sách chung
Honda áp dụng nhiều biện pháp để đẩy sản phẩm tới gần người tiêu dùng. Đầu tiên, khách hàng tại Hà Nội và TP HCM có thể trải nghiệm 7 ngày sử dụng CUV e: và UC3 miễn phí tại nhà, áp dụng từ tháng 6 cho CUV e: và từ tháng 7 cho UC3.
Cả hai mẫu CUV e: và UC3 đều bảo hành ba năm cho xe, riêng pin bảo hành hai năm và gia hạn thêm một năm nếu khách hàng thực hiện kiểm tra pin định kỳ theo lịch tiêu chuẩn của hãng. Ngoài ra, khách mua xe trong hai tháng đầu mở bán được tặng thẻ cứu hộ miễn phí một năm.
Cuối cùng, Honda cùng hệ thống HEAD cam kết mua lại UC3 trong vòng 3 năm khi đáp ứng đủ tiêu chí mà hãng đề ra.
Chính sách giá và pin, sạc
Đầu tiên, CUV e: – xe máy điện đô thị có giá 65 triệu mua kèm hai pin, hai sạc và 45 triệu nếu không kèm hai pin (đã có hai sạc). Phí dịch vụ nếu dùng trạm đổi pin là 350.000 đồng/tháng, trong khi thuê pin để sạc tại nhà 250.000 đồng/tháng.
Đối với hệ thống đổi pin (Honda e:Swap Batterry Station), các trạm này được đặt tại các HEAD bán xe điện. Khách hàng sau khi đăng ký và thanh toán qua ứng dụng MyHonda+ sẽ được cung cấp thẻ chip để thực hiện đổi pin không giới hạn.
Trong khi đó, mẫu xe ga cao cấp hơn là Honda UC3 lại sử dụng pin cố định với công nghệ sạc nhanh. Để kích cầu giai đoạn đầu, hãng áp dụng giá ưu đãi cho UC3 thấp hơn 22 triệu đồng so với giá bán lẻ đề xuất cho cả hai phiên bản. Thay vì 80 và 81,4 triệu cho hai bản, xe bán ở mức 58-59,4 triệu.
Đây là mẫu xe hướng tới khách hàng ưu tiên hiệu năng với môtơ bánh sau có công suất 8 mã lực, tốc độ tối đa 80 km/h. UC3 sử dụng sạc chuẩn CHAdeMO, cho phép sạc 0-100% trong khoảng 4 giờ và sạc từ 20-80% trong khoảng 2 giờ, với bộ sạc 1.200 W đi kèm.
Ngoài sạc tại nhà, UC3 còn có thể sạc nhanh tại các trạm sạc pin (Honda Motor Charger Hub) đặt ở các HEAD kinh doanh xe máy điện, với phí sạc là 7.150 đồng (thuế GTGT 10%) mỗi lần sạc.
Cùng với ICON e:, Honda có 3 sản phẩm trải đều ở ba phân khúc: phổ thông, trung cấp và cao cấp. Với số lượng sản phẩm còn ít, những bước đi cẩn trọng trong chiến lược kinh doanh, hãng xe máy Nhật có thể chưa thể đạt được doanh số ào ạt như xe máy xăng, nhưng đây cũng là chỉ dấu cho thấy sự nghiêm túc của thương hiệu xe máy lâu đời nhất tại Việt Nam với mảng sản phẩm mà doanh số phụ thuộc không nhỏ vào dịch vụ sau bán hàng.
Sự tăng trưởng này chủ yếu nhờ nhu cầu mạnh mẽ đối với các dòng xe hybrid, đặc biệt tại Bắc Mỹ, bất chấp tác động của mức thuế cao từ chính quyền Tổng thống Donald Trump.
Doanh số toàn cầu của Toyota năm 2025 tăng 2% so với năm trước đó, trong khi sản lượng toàn cầu tăng 2,2% lên 9,89 triệu xe, đánh dấu lần đầu tiên tăng trưởng sau 2 năm.
Doanh số ở nước ngoài tăng 2,7% lên mức kỷ lục 9 triệu xe, trong đó Mỹ tăng 7,7% lên 2,52 triệu xe nhờ nhu cầu cao đối với Corolla và Camry - hai mẫu sedan chủ lực tại Bắc Mỹ.
Ngược lại, doanh số tại Trung Quốc giảm 1,4% xuống 1,76 triệu xe vì cạnh tranh gay gắt, và tại Nhật Bản giảm 2,0% xuống 1,47 triệu xe.
Doanh số xe điện hóa, bao gồm cả xe thuần điện, tăng 6,5% lên kỷ lục 5,04 triệu chiếc.
Sản lượng ở nước ngoài tăng 3,2% lên 6,66 triệu xe. Sản lượng tại Mỹ tăng mạnh 11,4% lên 1,39 triệu xe. Sản lượng tại Trung Quốc tăng 1,5% lên 1,57 triệu xe và sản lượng tại Nhật Bản tăng nhẹ 0,2% lên 3,24 triệu xe.
Tuy nhiên xuất khẩu từ Nhật Bản sang Trung Đông trong tháng 3 giảm gần một nửa, xuống còn 17.122 xe, do xung đột khu vực.
Cũng trong tháng 3, doanh số toàn cầu giảm 7,3% xuống 897.871 xe, trong khi sản lượng toàn cầu đạt kỷ lục 902.210 xe.
Doanh số tại Trung Đông giảm 32,3% xuống 33.919 xe, trong khi tại Mỹ giảm 8,5% xuống 211.617 xe, một phần do nhu cầu tăng mạnh vào năm ngoái trước khi Washington áp dụng mức thuế cao hơn.
Theo chương trình ưu đãi hiện được THACO AUTO áp dụng, cả hai phiên bản của KIA Soluto (gồm MT và MT Deluxe), sản xuất năm 2025 (VIN 2025) đều được giảm trực tiếp 46 triệu đồng. Sau khấu trừ ưu đãi, giá thực tế của Soluto MT giảm từ 345 triệu xuống còn 299 triệu đồng, trong khi bản MT Deluxe cũng hạ từ 375 triệu xuống còn 329 triệu đồng.
Đây được xem là mức ưu đãi thuộc hàng mạnh tay nhất kể từ khi KIA Soluto xuất hiện tại Việt Nam. Đáng chú ý hơn, mức giá sau giảm của mẫu sedan hạng B này hiện đã tiệm cận nhóm xe cỡ nhỏ hạng A, thậm chí thấp hơn một số mẫu xe điện mini đang bán trên thị trường. Tuy vậy, các nhân viên bán hàng nhấn mạnh, hiện số lượng xe VIN cũ không còn nhiều, số lượng màu cũng rất hạn chế.
Với nhiều khách hàng, đây được xem là cơ hội phù hợp để tiếp cận mẫu ô tô hạng B với chi phí dễ chịu hơn. Thực tế, việc chấp nhận một chiếc xe mang VIN 2025 nhưng đổi lại có mức giá giảm sâu cũng là lựa chọn đáng cân nhắc với nhiều người, đặc biệt với nhóm mua xe lần đầu, khách hàng gia đình hoặc người dùng kinh doanh dịch vụ; trong bối cảnh yếu tố chi phí ngày càng được ưu tiên.
So với các mẫu xe cỡ nhỏ cùng tầm giá, KIA Soluto vẫn có lợi thế về kích thước và không gian sử dụng. Xe thuộc phân khúc sedan hạng B, sở hữu chiều dài cơ sở 2.570 mm, đủ đáp ứng nhu cầu di chuyển gia đình 4 - 5 người hoặc chạy dịch vụ vận tải hành khách. Đây cũng là lý do giúp mẫu xe này duy trì được tệp khách hàng riêng suốt nhiều năm qua, dù không phải cái tên nổi bật về doanh số.
KIA Soluto lần đầu ra mắt thị trường Việt Nam vào năm 2019. Thời điểm mới bán ra, mẫu sedan này được THACO AUTO định vị là sản phẩm hướng đến nhóm khách hàng cần một chiếc ô tô thực dụng, dễ tiếp cận về giá. Xe từng phân phối với nhiều phiên bản, trải dài từ số sàn đến số tự động, giá bán dao động từ khoảng 350 - 450 triệu đồng.
Ở giai đoạn đầu, KIA Soluto từng tạo được sức hút nhất định nhờ khoảng giá dễ tiếp cận trong phân khúc sedan hạng B. Tuy nhiên, khi thị trường xuất hiện ngày càng nhiều mẫu xe mới cùng xu hướng dịch chuyển sang SUV/crossover đô thị, sức cạnh tranh của Soluto dần suy giảm. Doanh số mẫu xe này những năm gần đây không còn ở mức cao.
Mặc dù vậy, Soluto vẫn duy trì tương đối ổn định nhờ nhóm khách hàng riêng biệt. Thực tế, mẫu xe Hàn Quốc này chưa bao giờ là mẫu xe hướng đến nhóm người dùng đề cao công nghệ hay trải nghiệm vận hành. Thay vào đó, người mua Soluto chủ yếu sử dụng xe chạy dịch vụ, kinh doanh vận tải công nghệ hoặc gia đình cần một chiếc sedan rộng rãi, thực dụng.
Ở nhóm khách hàng chạy dịch vụ, yếu tố được quan tâm nhiều nhất thường là giá mua ban đầu, chi phí sử dụng và khả năng vận hành ổn định. Với mức giá thực tế dưới 300 triệu đồng sau ưu đãi, KIA Soluto hiện gần như không có đối thủ trực tiếp trong nhóm sedan hạng B dùng động cơ xăng. Trong khi đó, với người dùng gia đình ở các tỉnh hoặc khách hàng mua xe lần đầu, Soluto vẫn đáp ứng tương đối đầy đủ các nhu cầu cơ bản. Xe sở hữu thiết kế trung tính, dễ tiếp cận số đông, khoang ca-bin đủ dùng cùng chi phí bảo dưỡng không quá cao.
Về trang bị, KIA Soluto không thuộc nhóm nổi bật trong phân khúc, nhưng vẫn có những tiện nghi cơ bản như màn hình giải trí trung tâm AVN 7 inch, điều hòa chỉnh cơ, vô lăng trợ lực điện, âm thanh 4 hoặc 6 loa… Xe sử dụng động cơ xăng Kappa dung tích 1.4 lít, cho công suất khoảng 94 mã lực và mô-men xoắn cực đại 132 Nm, kết hợp hộp số sàn 5 cấp trên các phiên bản đang được ưu đãi.
Thiết kế của Soluto cũng đi theo phong cách thực dụng hơn là thời trang. Mẫu sedan này có ngoại hình gọn gàng, dễ làm quen, phù hợp với nhu cầu di chuyển hàng ngày trong đô thị hoặc chạy dịch vụ liên tục. Đây cũng là lý do dù không tạo nhiều dấu ấn về hình ảnh, Soluto vẫn xuất hiện khá phổ biến tại nhiều tỉnh thành.
Chính sách mới gây ra phản ứng trái chiều, đặt ra thách thức mới cho Chính phủ khi phải cân bằng giữa doanh nghiệp và người lao động.
Phát biểu trong một tuyên bố, ông Prabowo Subianto cho biết: "Tỉ lệ doanh thu dành cho tài xế đã được tăng từ 80% lên tối thiểu 92%. Thật không công bằng khi các bạn (tài xế) là người đổ mồ hôi lao động, còn họ (các nền tảng) mới là người kiếm tiền".
Ông không nêu chi tiết khi nào quy định này sẽ có hiệu lực. Tuy nhiên chính sách này sẽ ảnh hưởng đến các công ty đặt xe như GoTo của Indonesia và đối thủ Grab có trụ sở tại Singapore, theo Hãng tin Reuters.
Giới phân tích nhận định đây không phải một quyết định bất ngờ, mà là kết quả của nhiều năm áp lực xã hội tích tụ tại quốc gia Đông Nam Á này.
Nền kinh tế Indonesia đang gặp khó khăn trong việc tạo ra việc làm có mức lương cao, khiến hàng triệu người phải tìm đến những công việc như xe ôm công nghệ và giao hàng để kiếm thêm thu nhập.
Theo các ước tính, lực lượng lao động trong ngành xe công nghệ tại Indonesia dao động 2 - 7 triệu người.
Nhiều tài xế hoạt động mà không có hợp đồng lao động chính thức hay các chế độ trợ cấp xã hội, cộng thêm việc thu nhập theo ngày đã giảm mạnh kể từ sau đại dịch COVID-19.
Một khảo sát được thực hiện vào năm 2023 của Viện Nghiên cứu nhân khẩu học và đói nghèo Indonesia cho thấy thu nhập bình quân của tài xế công nghệ đã giảm từ 19 USD xuống còn 11 USD/ngày vào giai đoạn 2022 - 2023, nhưng nhiều người phải làm việc đến 11 tiếng/ngày.
Năm ngoái hàng nghìn tài xế từ các ứng dụng gọi xe và giao đồ ăn đã xuống đường biểu tình tại Jakarta và Surabaya. Những tài xế này đòi mức hoa hồng 10%, cũng như yêu cầu chấm dứt các chương trình giá ưu đãi - vốn bị cho là giảm mức thu nhập thực tế của họ.
Ông Raden Igun - Chủ tịch Hiệp hội Tài xế xe công nghệ Garda Indonesia - đánh giá sắc lệnh mới là một cột mốc quan trọng trong nỗ lực đấu tranh vì quyền lợi của các tài xế xe công nghệ. Ông cho hay mức trần 8% thậm chí còn vượt qua yêu cầu ban đầu của hiệp hội (vốn chỉ đề nghị mức 10%).
Theo ông Raden Igun, quyết định này cho thấy Chính phủ đã lắng nghe nguyện vọng của các tài xế, được xem là thành quả cho quá trình vận động và đấu tranh kiên trì của tài xế ở nhiều vùng trên cả nước nhằm hướng tới việc quản trị công bằng tại các nền tảng đặt xe công nghệ.
Garda Indonesia lưu ý rằng cần có cơ chế giám sát chặt chẽ để đảm bảo các công ty đặt xe thực sự tuân thủ mức hoa hồng 8%.
Sau tuyên bố của Tổng thống Prabowo Subianto, chuyên gia phân tích chính sách công Trubus Rahardiansyah cho rằng việc Chính phủ có lập trường ủng hộ tài xế để xoa dịu những bức xúc ngày càng tăng là điều dễ hiểu.
Tuy nhiên ông lập luận rằng Chính phủ nước này vẫn nên tìm điểm cân bằng giữa quyền lợi của tài xế và doanh nghiệp để các nhà đầu tư vẫn có thể kiếm được lợi nhuận.
Ông lập luận: "Các nhà đầu tư kinh doanh vì lợi nhuận, và nếu biên lợi nhuận của họ không đủ, họ sẽ rút lui, để lại tài xế không có việc làm".
Một nhà phân tích khác nói rằng việc các nền tảng đặt xe thu được ít tiền hoa hồng hơn sẽ khiến họ cắt giảm chi tiêu khuyến mãi. Bên cạnh đó, tỉ lệ phần trăm hoa hồng chia cao hơn cho tài xế không đảm bảo thu nhập của họ sẽ tăng nếu chính sách này làm giảm số chuyến đi, nhu cầu, các chương trình khuyến khích và đầu tư của nền tảng.
Giới phân tích nhận định một trong những sai lầm cốt lõi có thể là quy định về việc điều tiết tỉ lệ phân chia doanh thu trước khi hiểu rõ cách thức tạo ra doanh thu, theo báo The Straits Times.
Nhìn chung chính sách mới của Chính phủ Indonesia đem lại tin vui cho các tài xế công nghệ. Nhưng với các công ty đặt xe và nhà đầu tư, đây là một cú sốc lớn.
Việc cắt giảm mức hoa hồng của các nền tảng này tạo ra một thách thức kinh tế cho chính quyền Tổng thống Prabowo Subianto khi phải dung hòa giữa quyền lợi của hàng triệu lao động yếu thế và duy trì môi trường kinh doanh hấp dẫn để các nền tảng công nghệ tiếp tục đầu tư, tạo ra việc làm và thúc đẩy nền kinh tế đi lên.
Tổng giám đốc GoTo Hans Patuwo phát biểu trong một tuyên bố rằng công ty sẽ luôn tuân thủ các quy định của Chính phủ và tiếp tục cam kết mang lại lợi ích cho cả đối tác tài xế lẫn người tiêu dùng.
Trong khi đó Tổng giám đốc Grab Indonesia Neneng Goenadi khẳng định công ty luôn tôn trọng chỉ đạo của Tổng thống Prabowo và sẽ phối hợp với Chính phủ để bảo vệ quyền lợi của tài xế nhưng vẫn duy trì mức giá hợp lý cho người tiêu dùng và tính bền vững của ngành.