“Thương vụ đó sẽ phá hủy cán cân quyền lực ở Trung Đông, vì theo tôi nghĩ thì Thổ Nhĩ Kỳ có những tham vọng mang tính gây hấn”, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 7/7 cho biết, đề cập khả năng Mỹ bán chiến đấu cơ F-35 cho Thổ Nhĩ Kỳ.
Ông cho rằng Thổ Nhĩ Kỳ không phải là nhân tố giúp thúc đẩy hòa bình và ổn định ở khu vực. “Hành động gây hấn sẽ xuất hiện nếu họ được trao quyền lực đó”, Thủ tướng Netanyahu nói.
Lãnh đạo này cho rằng nếu Washington bán tiêm kích F-35 cho Ankara, điều đó cũng không giúp Thổ Nhĩ Kỳ trở thành quốc gia thân thiện với Mỹ. Theo ông, Thổ Nhĩ Kỳ chịu ảnh hưởng của Anh em Hồi giáo, tổ chức có quan điểm đối địch với Mỹ.
“Ông ấy không hẳn là đồng minh kiểu mẫu của Mỹ”, Thủ tướng Israel nói, đề cập Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan. “Ông ấy đã đe dọa hủy diệt đất nước của tôi, quốc gia Do Thái duy nhất trên thế giới”.
Tổng thống Mỹ Donald Trump trước đó cùng ngày cho biết đang cân nhắc dỡ bỏ lệnh cấm bán tiêm kích F-35 cho Thổ Nhĩ Kỳ, vốn được ông ban hành trong nhiệm kỳ đầu tiên. Lãnh đạo Mỹ thêm rằng sẽ hủy các biện pháp trừng phạt mà nước này áp đặt với Thổ Nhĩ Kỳ liên quan thương vụ Ankara mua tổ hợp tên lửa S-400 từ Nga.
“Chúng tôi có quan hệ tốt hơn với Thổ Nhĩ Kỳ. Về nhiều mặt, quốc gia này trung thành hơn nhiều so với những nước khác mà Mỹ nghĩ là sẽ trung thành”, ông Trump nói.
Tổng thống Mỹ và Thổ Nhĩ Kỳ chưa bình luận về tuyên bố của Thủ tướng Netanyahu. Bất kỳ thương vụ bán vũ khí nào cho Thổ Nhĩ Kỳ đều phải được quốc hội Mỹ phê duyệt, không chỉ phụ thuộc vào ý chí của Tổng thống Trump.
Mỹ loại Thổ Nhĩ Kỳ khỏi chương trình phát triển chiến đấu cơ F-35 vào năm 2019, cũng như áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với nước này. Quyết định được đưa ra sau khi Thổ Nhĩ Kỳ đạt thỏa thuận mua hệ thống phòng không S-400 của Nga, loại khí tài Washington cho là “nền tảng thu thập thông tin tình báo” của Moskva và có thể đe dọa tới chương trình F-35.
Thổ Nhĩ Kỳ từ lâu đã mong muốn được Mỹ dỡ bỏ lệnh trừng phạt, vốn gây ảnh hưởng tới các dự án quốc phòng ở nước này, cũng như tái gia nhập chương trình F-35.
Thủ tướng Netanyahu từng phản đối Mỹ bán tiêm kích F-35 cho Thổ Nhĩ Kỳ, song Tổng thống Erdogan đang trông cậy vào mối quan hệ tốt đẹp với người đồng cấp Trump để giúp Ankara có thể sở hữu mẫu tiêm kích trên.
Thổ Nhĩ Kỳ, thành viên NATO và quốc gia láng giềng với Iran, đã nhiều lần cáo buộc Israel tìm cách phá hoại thỏa thuận giữa Mỹ và Iran, cũng như lên án các chiến dịch của nước này ở Dải Gaza, Lebanon và Syria.
Trong cuộc phỏng vấn tuần trước, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan cho biết Israel đã “trở thành gánh nặng mà nhân loại không còn có thể chịu đựng”. Ngoại trưởng Israel Gideon Saar chỉ trích tuyên bố này là hành động “kích động diệt chủng điển hình”.
Thông tin Tổng thống Trump tính cách chức Bộ trưởng Tư pháp được tờ The New York Times loan tải đầu tiên ngày 2.4, sau đó được các hãng truyền thông khác bổ sung.
Theo CNN, do giận dữ trước những phản ứng từ người ủng hộ đối với cách xử lý của chính quyền về vụ hồ sơ Epstein, Tổng thống Trump đã hỏi ý kiến những người thân cận về việc thay thế bà Bondi. Nữ bộ trưởng sẽ ra điều trần tại quốc hội trong tháng này liên quan cuộc điều tra của quốc hội về ông Jeffrey Epstein, nhân vật môi giới có quan hệ với giới tinh hoa và bị kết tội buôn dâm.
Ông Trump khẳng định không liên quan đến ông Epstein và Bộ Tư pháp đã công bố nhiều hồ sơ liên quan nhân vật này, nhưng không làm thỏa mãn những người chỉ trích.
Ông Trump cũng được cho là tức giận vì bà Bondi trên cương vị Bộ trưởng Tư pháp đã không điều tra đủ sâu các đối thủ chính trị của ông.
Ý định thay thế bà Bondi bằng ông Zeldin nổi lên vào tháng 1 nhưng dần chìm xuống sau khi tin tức về vụ hồ sơ Epstein lắng xuống. Một số quan chức cấp cao tại Bộ Tư pháp Mỹ tin rằng cơn đau đầu kéo dài liên quan hồ sơ Epstein cuối cùng cũng qua đi.
Tuy nhiên, tin đồn về việc ông Trump muốn cách chức bà Bondi nổi lên lại tại Nhà Trắng vào tuần này. Trong những tháng gần đây, mối quan hệ của ông Trump với bà Bondi được cho là trở nên lạnh nhạt và có nhiều thời điểm Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles phải lên tiếng bênh vực.
Tuy nhiên, trong cuộc phỏng vấn với Vanity Fair, bà Wiles thừa nhận Bộ trưởng Tư pháp đã "hoàn toàn thất bại" trong việc xử lý vụ hồ sơ Epstein.
Ông Zeldin là cựu hạ nghị sĩ Mỹ, là cựu binh và luật sư. Năm 2022, ông thất bại trong cuộc đua tranh chức thống đốc New York nhưng sau đó vẫn gắn bó với ông Trump, thường xuất hiện tại nơi ở của ông Trump trong suốt chuyến dịch tái tranh cử tổng thống năm 2024.
Theo nguồn tin của CNN, ông Zeldin không phải là lựa chọn cuối cùng để thay thế nếu bà Bondi bị bãi nhiệm.
Hiện chưa rõ quyết định của nhà lãnh đạo. Bà Bondi xuất hiện cùng ông Trump trong ngày 1.4 khi vị tổng thống dự phiên tòa tại Tòa án Tối cao và cũng ngồi ở hàng ghế bên dưới khi chủ nhân Nhà Trắng phát biểu về Iran cùng ngày.
Trong một tuyên bố, Tổng thống Trump khẳng định Bộ trưởng Bondi là "người tuyệt vời và đang làm tốt công việc". Bộ Tư pháp không bình luận về thông tin mà chỉ nhắc đến tuyên bố của Nhà Trắng.
Theo Hãng tin Reuters ngày 31-3, tỉ phú Warren Buffett từ chối cam kết tiếp tục duy trì các khoản quyên góp hàng tỉ USD mỗi năm cho Quỹ Gates - một trong những tổ chức tài trợ lớn nhất thế giới trong lĩnh vực y tế toàn cầu.
Quỹ này được thành lập năm 2000 bởi tỉ phú Bill Gates và vợ cũ, hiện do ông Gates giữ vai trò Chủ tịch kiêm thành viên hội đồng quản trị.
Động thái của ông Buffett diễn ra sau khi Bộ Tư pháp Mỹ công bố các tài liệu liên quan đến mối quan hệ giữa ông Gates và "tỉ phú ấu dâm" Jeffrey Epstein. Hồ sơ bao gồm hình ảnh ông Gates chụp cùng ông Epstein và một số phụ nữ đã được che mặt.
Theo các tài liệu này, hai người từng gặp gỡ nhiều lần để trao đổi về hoạt động từ thiện sau khi ông Epstein nhận tội môi giới mại dâm tại bang Florida (Mỹ) năm 2008.
Ông Gates khẳng định mối quan hệ chỉ giới hạn trong công việc từ thiện và thừa nhận việc gặp Epstein là "một sai lầm", đồng thời phủ nhận liên quan đến các nạn nhân bị ông Epstein lạm dụng tình dục.
Trong cuộc phỏng vấn với Đài CNBC - lần xuất hiện truyền hình đầu tiên kể từ khi rời vị trí CEO Tập đoàn Berkshire Hathaway vào tháng 1 - ông Buffett cho biết chưa nói chuyện với ông Gates kể từ khi các tài liệu được công bố vào tháng 2.
Ở tuổi 95, ông Buffett vẫn là Chủ tịch Hội đồng quản trị Berkshire Hathaway và đã bắt đầu hoạt động từ thiện quy mô lớn từ năm 2006.
Đến nay, ông đã quyên góp hơn 47 tỉ USD cổ phiếu cho Quỹ Gates.
Thông thường, mỗi năm ông tặng cổ phiếu Berkshire cho Quỹ Gates và bốn quỹ từ thiện gia đình vào giữa năm, đồng thời có thêm một đợt đóng góp vào tháng 11. Năm ngoái khoản dành cho Quỹ Gates vượt 4,5 tỉ USD.
Khi được hỏi liệu có tiếp tục quyên góp cho quỹ hay không, ông Buffet trả lời: "Tôi sẽ chờ xem mọi chuyện diễn biến ra sao. Tôi đang biết thêm những điều mà trước đây tôi chưa từng nghe tới".
Năm 2024, ông từng tuyên bố việc quyên góp cho Quỹ Gates sẽ chấm dứt sau khi ông qua đời, 99,5% tài sản còn lại sẽ được chuyển vào một quỹ tín thác từ thiện do các con ông giám sát.
Theo tờ New York Times, ông Buffett thời điểm đó đã bày tỏ lo ngại về bộ máy vận hành cồng kềnh và xu hướng giảm mức chấp nhận rủi ro của quỹ.
Dù vậy, vị tỉ phú khẳng định không hối tiếc về các khoản đóng góp trước đây, nhưng ước rằng "một số chuyện đã không xảy ra".
Ông cũng bày tỏ kinh ngạc trước việc ông Epstein có thể lừa nhiều người như vậy trước khi bị bắt vì tội buôn bán tình dục vào tháng 7-2019, và qua đời một tháng sau đó trong trại giam Manhattan.
Theo Hãng tin AFP, ngày 8-4, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chỉ trích Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và dường như muốn nhắc lại lời đe dọa về Greenland sau cuộc gặp kín với Tổng thư ký NATO Mark Rutte.
Trong những bình luận đầu tiên sau cuộc gặp, ông Trump đã bày tỏ sự thất vọng của mình về NATO.
"NATO không có mặt khi chúng tôi cần họ, và họ cũng sẽ không có mặt nếu chúng tôi cần họ một lần nữa" - ông Trump viết trên nền tảng Truth Social ngày 8-4 theo giờ Mỹ (sáng 9-4 theo giờ Việt Nam).
Nhà lãnh đạo Mỹ nhắc nhở: "Đừng quên Greenland, cái tảng băng to đùng và bị quản lý kém đó!".
Trước khi phát động cuộc chiến với Iran, lời đe dọa của ông Trump về việc giành quyền kiểm soát Greenland - hòn đảo Bắc Cực rộng lớn - từ Đan Mạch từng là một vấn đề gây căng thẳng trong liên minh.
Khi đến cuộc họp kín với ông Trump vào ngày 8-4, Tổng thư ký NATO Mark Rutte đã vào Cánh Tây của Nhà Trắng qua một cổng phụ.
"Đó là một cuộc thảo luận rất thẳng thắn, rất cởi mở" - ông Rutte chia sẻ trong cuộc phỏng vấn trên Đài CNN sau đó.
Khi được hỏi nhiều lần liệu ông Trump có nói về việc rời NATO hay không, ông Rutte không trả lời trực tiếp.
Trước cuộc gặp, khi được hỏi liệu ông Trump sẽ thảo luận về khả năng rút khỏi NATO hay không, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt trả lời: "Đó là điều Tổng thống từng thảo luận, và tôi nghĩ ông ấy sẽ tiếp tục thảo luận vấn đề này trong vài giờ tới với Tổng thư ký Rutte".
"Thật đáng buồn khi NATO quay lưng với người Mỹ trong suốt sáu tuần qua, trong khi chính người Mỹ đã tài trợ cho quốc phòng của họ" - bà Leavitt bình luận.
Báo Wall Street Journal tường thuật ông Trump cũng đang cân nhắc trừng phạt một số thành viên NATO mà ông cho là không hỗ trợ trong xung đột, bằng cách rút quân Mỹ khỏi lãnh thổ của họ.
Cuộc gặp diễn ra chỉ một ngày sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần.
Trước đó, Tổng thống Trump đã gọi NATO là "con hổ giấy" vì không dẫn dắt các nỗ lực mở lại eo biển Hormuz, và vì hạn chế lực lượng Mỹ sử dụng các căn cứ trên lãnh thổ của họ. Ông Trump cũng công kích cá nhân một số lãnh đạo châu Âu.
