Quyết định này là nỗ lực nhằm tái định nghĩa khái niệm an toàn trực tuyến cho trẻ và còn như “phát súng lệnh” khiến thế giới phải soi chiếu những lỗ hổng trong chính sách bảo vệ thế hệ tương lai trước mặt tối công nghệ.
Trở về năm 2010, Allem Halkic là thiếu niên 17 tuổi đến từ Melbourne tràn trề nhựa sống. Cậu chọn cách tự kết liễu cuộc đời sau nhiều tuần bị bắt nạt trên Facebook. Theo tờ Herald Sun, trường hợp Allem là một trong những hồi chuông cảnh báo đầu tiên tại Úc về hậu quả tiêu cực liên quan đến mạng xã hội.
Hai năm sau, Courtney Love – cô bé 15 tuổi ở bang New South Wales, Úc – cũng ra đi mãi mãi sau khi đăng tải hàng trăm bức ảnh tự gây thương tích trước những lời kêu gọi tự sát đầy ác ý trên mạng.
Không riêng Allem Halkic hay Corurney Love, danh sách nạn nhân nhỏ tuổi còn có Jessie Tolhurst – cô bé ước mơ làm nhân viên sở thú, James Boyd-Gergely – cậu bé thích lái xe ở trang trại yên bìn, hay Esra Haynes – nhà vô địch thể dục nhịp điệu cấp tiểu bang… Tất cả đều có điểm chung: những đứa trẻ với tương lai rạng rỡ phía trước nhưng không thể thực hiện vì tổn thương tâm lý do “sát thủ vô hình” từ thế giới ảo.
Đó chỉ là những lát cắt nằm trong số hơn hàng nghìn câu chuyện đau lòng được tập hợp trong chiến dịch “Let Them Be Kids” (Tạm dịch: Hãy để trẻ em được là trẻ em) do Tập đoàn truyền thông News Corp cùng nhiều chuyên gia sức khỏe tâm thần phát động năm 2024 thu hút hơn 54.000 chữ ký kiến nghị.
Vài tháng sau, Thủ tướng Úc Anthony Albanese tiếp tục cùng MC nổi tiếng Michael “Wippa” Wipfli triển khai chiến dịch “36 tháng”, vận động nâng độ tuổi tối thiểu sử dụng mạng xã hội lên 16 và thu về hơn 124.000 chữ ký cùng 3.200 tin bài truyền thông – một con số kỷ lục thế giới – chính thức đưa vấn đề lên bàn nghị sự quốc gia.
Ngoài ra, nhiều nghiên cứu tại Úc càng chứng minh các nội dung độc hại trên mạng xã hội đang giết dần thế hệ trẻ em Úc, đặc biệt là gen Z.
Tạp chí Time dẫn một khảo sát cho thấy khoảng 84% trẻ em ở Úc từ 8-12 tuổi sử dụng ít nhất một nền tảng mạng xã hội – tương đương 1 triệu người dùng dưới tuổi vị thành niên. Con số này chạm ngưỡng 95% đối với thanh thiếu niên từ 13-15 tuổi.
Viện Nhân quyền Úc dẫn báo cáo của Ủy ban An toàn trực tuyến năm 2021 ghi nhận 44% thanh thiếu niên phải đối mặt những trải nghiệm tiêu cực trên mạng, trong đó 15% bị đe dọa hoặc lạm dụng.
Một nghiên cứu năm 2022 cho thấy gần nửa thanh thiếu niên thừa nhận mạng xã hội khiến họ cảm thấy tệ hơn về hình ảnh bản thân, kéo theo tỉ lệ rối loạn ăn uống tăng 200% trong 12 năm qua.
Năm 2025, Canberra tiếp tục công bố kết quả nghiên cứu mới nhất trình bày những “con số biết nói”: 7 trên 10 trẻ từng tiếp xúc với nội dung độc hại như bạo lực, kỳ thị phụ nữ, cổ xúy rối loạn ăn uống và tự tử. Cứ 7 trẻ thì có 1 em cho biết từng bị gạ gẫm và hơn một nửa từng là nạn nhân của bắt nạt trực tuyến.
Một số nghiên cứu cũng chỉ ra rằng đối với một số thanh thiếu niên, việc dành quá nhiều thời gian cho mạng xã hội làm giảm khả năng tập trung, ảnh hưởng đến học tập, hạn chế vận động và tác động tiêu cực đến tính cách, lối sinh hoạt… Đáng chú ý, tỉ lệ tự tử và tự gây thương tích ở trẻ dưới 19 tuổi cũng tăng vọt.
Ủy ban điều tra đặc biệt của Quốc hội Úc kết luận: các nền tảng mạng xã hội đang “thiết kế có chủ đích để gây nghiện”. Trước đó, các ông lớn công nghệ từng cam kết tự điều tiết nội dung độc hại nhưng liên tục thất bại. Và tệ hơn, nhiều ý kiến cho rằng Big Tech biết rõ tác hại nhưng vẫn che giấu, tiếp tục thu lợi từ dữ liệu của những đứa trẻ.
Trong bối cảnh đó, một sự đồng thuận hiếm hoi đã xuất hiện trên chính trường Úc. Cùng với Thủ tướng Úc Anthony Albanese, ông Peter Dutton, khi đó lãnh đạo phe đối lập, là những tiếng nói đầu tiên ủng hộ chiến dịch áp lệnh cấm trẻ dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội. Ông Peter Dutton tuyên bố Đảng Tự do “sẽ đứng cùng chiến tuyến” với Đảng Lao động về vấn đề này, đồng thời chỉ trích công ty công nghệ “chỉ xem trẻ em như món hàng, như một dòng lợi nhuận trên mạng”.
Sau hành trình vận động bền bỉ, ngày 28-11-2024 Quốc hội Úc chính thức thông qua Luật sửa đổi an toàn trực tuyến (Online Safety Amendment) với tỉ lệ áp đảo 102 phiếu thuận trên 13 phiếu chống, giành được sự ủng hộ lưỡng đảng.
Canberra chính thức đặt viên gạch đầu tiên cho một hành lang pháp lý nghiêm ngặt nhất thế giới, nhằm bảo vệ trẻ em khỏi những nội dung độc hại, thuật toán gây nghiện và “bóng ma” của nạn bắt nạt trực tuyến.
Theo Hãng tin Reuters, lệnh cấm được thực thi quyết liệt đối với 10 “ông lớn” công nghệ, gồm Instagram, Facebook, Threads, Snapchat, TikTok, YouTube, X, Reddit, Twitch và Kick.
Theo đó, trẻ em dưới 16 tuổi tại Úc không còn được phép tạo tài khoản mới hay truy cập vào các tài khoản hiện có trên những nền tảng này.
Bà Julie Inman Grant, Ủy viên An toàn mạng của Úc, giải thích danh sách này được lựa chọn vì “mục đích duy nhất và quan trọng của chúng là tạo điều kiện cho tương tác xã hội trực tuyến”. Bà cũng cho biết văn phòng mình ưu tiên các nền tảng có số lượng người dùng dưới 16 tuổi lớn nhất, song cam kết chính phủ có thể cập nhật danh sách cấm để bao trùm nhiều nền tảng khác.
Theo Đài BBC, khác biệt hoàn toàn với những nỗ lực tại Mỹ hay Liên minh châu Âu (EU), đạo luật của Úc không chấp nhận bất kỳ ngoại lệ nào, kể cả khi có sự đồng thuận từ phụ huynh.
Chính vì vậy, mô hình này đang trở thành “phòng thí nghiệm” được nhiều quốc gia theo dõi. Ngoài ra, một trọng tâm quan trọng của đạo luật là không nhắm vào việc trừng phạt người dùng nhỏ tuổi hay gia đình mà đặt gánh nặng trách nhiệm lên vai các gã khổng lồ công nghệ.
Để hiện thực hóa hai mục tiêu trên, Chính phủ Úc buộc các nền tảng phải triển khai “các bước hợp lý” để xác minh danh tính người dùng thay vì chỉ dựa vào khai báo ngày sinh thủ công. Những phương thức hiện đại như gửi tài liệu định danh, sử dụng dữ liệu sinh trắc học qua video selfie (video tự quay khuôn mặt bằng camera trước) hay phân tích hành vi lướt mạng cũng được xem xét như những giải pháp tất yếu.
“Mạng xã hội có mục đích riêng nhưng chúng cũng cần có trách nhiệm bảo vệ trẻ em và đó là điều mà luật này sẽ thực hiện – Bộ trưởng Truyền thông Úc Anika Wells chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn với Đài CNN – Mục tiêu cuối cùng của chúng tôi là đưa các em rời khỏi màn hình, trở lại sân bóng đá, lớp học nghệ thuật hoặc tương tác với nhau ngoài đời thực” – bà nói thêm.
Theo kênh Euronews, bất kỳ nền tảng nào cố tình “lách luật” hoặc buông lỏng quản lý để trẻ vị thành niên truy cập trái phép sẽ phải đối mặt với mức phạt khổng lồ lên tới 49,5 triệu đôla Úc (khoảng 32 triệu USD). Đạo luật đã nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ công chúng Úc, bao gồm cả phụ huynh và trẻ em. Vào thời điểm được thông qua năm ngoái, luật này nhận được sự ủng hộ của 77% người Úc được khảo sát.
“Hôm nay là ngày các gia đình trên toàn thể nước Úc chiến thắng các công ty công nghệ. Chúng ta đang khẳng định quyền được sống đúng với tuổi thơ của trẻ em và quyền được an tâm hơn của cha mẹ” – Thủ tướng Albanese phát biểu trên Đài ABC News ngày 10-12-2025.
Báo cáo năm 2025 của Cơ quan giám sát tình báo Pháp cho biết khoảng 60-80% các cuộc trao đổi trực tuyến hiện diễn ra qua các ứng dụng mã hóa đầu cuối. Trong khi đó các hình thức liên lạc truyền thống như SMS hay gọi điện ngày càng suy giảm, kéo theo nguồn thông tin phục vụ công tác an ninh cũng bị thu hẹp.
Về bản chất, công nghệ mã hóa được xem là công cụ quan trọng giúp bảo vệ người dùng trước nguy cơ tấn công mạng, đánh cắp dữ liệu và hoạt động gián điệp. Tuy nhiên mức độ bảo mật cao cũng khiến cơ quan chức năng gặp khó khăn, khi các nhóm tội phạm hoặc tổ chức khủng bố lợi dụng để che giấu hoạt động.
Tại Pháp, các đề xuất cho phép cơ quan an ninh truy cập nội dung tin nhắn mã hóa từng được đưa ra thảo luận, nhưng đã bị Quốc hội bác bỏ do lo ngại xâm phạm quyền riêng tư và làm gia tăng rủi ro an ninh mạng. Những giải pháp như "cửa hậu" hay cơ chế giải mã tổng thể cũng bị đánh giá có thể làm suy yếu toàn bộ hệ thống bảo mật số.
Bộ trưởng Nội vụ Pháp Laurent Nuñez cho rằng cần xây dựng cơ chế tiếp cận dữ liệu mã hóa "có kiểm soát" để phục vụ đấu tranh chống khủng bố và tội phạm có tổ chức. Tuy vậy mục tiêu không phải là phá vỡ mã hóa, mà là tìm kiếm sự hợp tác hiệu quả hơn với các nền tảng công nghệ.
Ở cấp độ Liên minh châu Âu (EU), vấn đề càng trở nên phức tạp do các ràng buộc pháp lý chung. Nhiều phán quyết của Tòa án Nhân quyền châu Âu khẳng định không được làm suy yếu công nghệ mã hóa, khiến các quốc gia thành viên khó áp dụng các biện pháp riêng phục vụ an ninh.
Trong khi đó các công ty công nghệ cho biết họ không thể cung cấp nội dung tin nhắn do hệ thống mã hóa đầu cuối không lưu giữ khóa giải mã. Một số nền tảng đặt ngoài châu Âu thậm chí không cung cấp dữ liệu cơ bản ngay cả khi có yêu cầu từ cơ quan chức năng.
Thực tế này khiến một phần lớn dữ liệu liên lạc nằm ngoài tầm với của lực lượng điều tra, trong bối cảnh xu hướng mã hóa tiếp tục lan rộng sang cả dịch vụ gọi điện và các ứng dụng tích hợp bảo mật cao.
Đáng chú ý, các tổ chức tội phạm cũng tận dụng mạnh mẽ công nghệ này để điều hành hoạt động, từ tuyển dụng, giao dịch đến rửa tiền thông qua mạng ẩn danh, điện thoại vệ tinh và các ứng dụng mã hóa, làm suy giảm đáng kể lợi thế truyền thống của cơ quan thực thi pháp luật.
Giới chuyên gia cho rằng các cơ quan an ninh cần tăng cường năng lực tình báo công nghệ và phân tích dữ liệu, kết hợp với tình báo con người để thích ứng với môi trường số ngày càng phức tạp.
Sự xuất hiện của phương thức kết nối Internet mới này đang thu hút sự quan tâm lớn từ dư luận khi đặt lên bàn cân so sánh trực diện với các nhà mạng cáp quang truyền thống.
Chi phí phần cứng và giá cước hàng tháng
Theo dữ liệu từ hệ thống đặt hàng của Starlink, gói dịch vụ dành cho hộ gia đình tại Việt Nam có mức cước định kỳ là 1.711.100 đồng/tháng. Bên cạnh đó, để có thể sử dụng dịch vụ, người dùng phải đầu tư khoản chi phí phần cứng ban đầu khá lớn.
Cụ thể, bộ thiết bị đầu cuối thế hệ mới Standard 4X có giá là 10.269.900 đồng, cùng với phí vận chuyển và xử lý thiết bị là 578.900 đồng. Ngoài ra, người dùng cần đóng khoản tiền đặt cọc trước trị giá 2.026.300 đồng (khoản này sẽ được khấu trừ vào chi phí tổng của bộ thiết bị khi thực hiện thanh toán chính thức).
Đối chiếu với thị trường Internet cố định tại Việt Nam, mức giá của Starlink có sự chênh lệch rất lớn so với dịch vụ cáp quang truyền thống từ các nhà mạng lớn như FPT, VNPT và Viettel.
Hiện nay, các gói cước phổ thông của những đơn vị này chỉ dao động trong khoảng từ 195.000 đồng đến 359.000 đồng/tháng (tuỳ vào gói đăng ký).
Không những vậy, người dùng mạng cáp quang thông thường còn được các nhà mạng trong nước miễn phí hoặc hỗ trợ phần lớn chi phí thiết bị đầu cuối (Modem Wi-Fi) khi tham gia các chương trình cam kết sử dụng hoặc đóng trước cước.
Internet Starlink dành cho đối tượng nào?
Xét về mặt tốc độ lý thuyết, các gói cáp quang trong nước đang nắm lợi thế lớn khi cung cấp băng thông từ 500Mbps đến 1Gbps, vượt trội so với mức cam kết tối đa trên 400Mbps của gói Internet vệ tinh Starlink.
Thêm vào đó, độ trễ của cáp quang truyền thống luôn ổn định và thấp hơn đáng kể so với truyền dẫn tín hiệu qua không gian.
Tuy nhiên, việc so sánh thuần túy về giá thành và tốc độ chưa phản ánh toàn diện bản chất của hai loại hình dịch vụ này.
Internet cáp quang đòi hỏi hạ tầng dây cáp vật lý phức tạp, do đó dễ bị giới hạn tại những vùng sâu vùng xa, biên giới, hải đảo hoặc trên các phương tiện di động đường biển.
Trong khi đó, Starlink vận hành dựa trên chùm vệ tinh quỹ đạo thấp (LEO), cho phép phủ sóng toàn cầu. Bộ thiết bị Standard 4X đi kèm Router Wi-Fi 6 của Starlink có khả năng chống chịu thời tiết khắc nghiệt, chịu gió trên 96km/h và tích hợp tính năng tự động làm tan tuyết, phục vụ mục đích kết nối mọi lúc mọi nơi.
Chia sẻ với phóng viên báo Dân trí, một chuyên gia trong lĩnh vực Internet vệ tinh đánh giá, Việt Nam có tiềm năng thị trường rất lớn đối với Starlink. Với dân số hơn 100 triệu người, nền kinh tế tăng trưởng nhanh và chính sách thúc đẩy số hóa của chính phủ, nhu cầu về Internet tốc độ cao, ổn định ngày càng gia tăng, đặc biệt ở các khu vực chưa được phủ sóng đầy đủ.
"Việt Nam cũng nằm trong nhóm các quốc gia hàng đầu Đông Nam Á về dịch vụ số và mức độ tham gia trực tuyến. Starlink có lợi thế lớn tại vùng nông thôn và vùng sâu, vùng xa, nơi việc triển khai cáp quang tốn kém và mất nhiều thời gian. Bên cạnh đó, với đường bờ biển dài, nhiều tàu đánh cá và hải đảo, Việt Nam có nhu cầu chiến lược cao đối với kết nối vệ tinh", vị chuyên gia đánh giá.
Theo đó, Internet Starlink có thể cung cấp hạ tầng số quan trọng cho các khu vực khó tiếp cận, hỗ trợ các dịch vụ thiết yếu.
Trong giáo dục, công nghệ này sẽ giúp học sinh tại những vùng khó khăn tiếp cận với các nền tảng học trực tuyến, tham gia lớp học ảo và khai thác nguồn tài nguyên giáo dục toàn cầu mà trước đây họ chưa từng có cơ hội tiếp cận.
Trong lĩnh vực y tế, Starlink có thể kết nối các trạm y tế từ xa với bệnh viện trung ương, hỗ trợ hiệu quả việc khám chữa bệnh từ xa, chẩn đoán bệnh chính xác hơn và điều phối cấp cứu kịp thời.
Đối với kinh tế biển, hệ thống Internet vệ tinh mang đến sự hỗ trợ thiết yếu cho tàu đánh cá và các hoạt động ngoài khơi, giúp duy trì liên lạc, đảm bảo an toàn cho thuyền viên, tối ưu hóa việc quản lý logistics và tiếp cận thị trường.
Trong lĩnh vực quốc phòng và an ninh, Starlink cung cấp kết nối băng thông rộng với độ trễ thấp và khả năng mã hóa cao, hỗ trợ vận hành tại các căn cứ quân sự, tăng cường an ninh biên giới và nâng cao hiệu quả ứng phó khẩn cấp.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp tư nhân, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) ở vùng xa, cũng sẽ được hưởng lợi lớn từ công nghệ này. Nhờ vào kết nối ổn định, họ có thể kết nối với nền tảng thương mại điện tử, sử dụng công cụ điện toán đám mây và tiếp cận thị trường quốc tế, thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
Những lợi ích của Starlink đã được minh chứng qua nhiều tình huống thực tế trên thế giới, với các tác động rõ rệt trong những bối cảnh khác nhau.
Có thể thấy, đối với người dùng phổ thông tại các đô thị và khu vực có hạ tầng viễn thông phát triển, cáp quang nội địa vẫn là giải pháp tối ưu nhờ chi phí rẻ hơn từ 5 đến 7 lần và tốc độ vượt trội.
Ngược lại, dịch vụ Internet vệ tinh hướng tới phân khúc khách hàng đặc thù như các tàu thủy, khu nghỉ dưỡng biệt lập, lực lượng cứu hộ, hoặc các hộ gia đình cư trú tại vùng địa hình hiểm trở nơi cáp quang không thể tiếp cận.
Mặc dù phiên bản beta công khai của One UI 9 hiện chỉ giới hạn cho dòng Galaxy S26, đội ngũ phát triển One UI của Samsung đang tích cực làm việc để đảm bảo rằng các thiết bị Galaxy khác cũng sẽ nhận được bản cập nhật kịp thời.
Theo Gizmochina, quá trình thử nghiệm nội bộ đã diễn ra trong nhiều tuần qua, chủ yếu được Samsung tập trung vào các mẫu smartphone Galaxy cao cấp và tầm trung. Gần đây, một số mẫu Galaxy giá rẻ như Galaxy A07, Galaxy A17 và Galaxy A16 đã được phát hiện trên máy chủ thử nghiệm với firmware One UI 9.
Sự xuất hiện của các mẫu Galaxy A giá rẻ nói trên không đồng nghĩa với việc Samsung sẽ triển khai bản cập nhật One UI 9 đến sớm hơn cho các thiết bị này. Thay vào đó, việc thử nghiệm sớm sẽ giúp Samsung có thêm thời gian để hoàn thiện và kiểm tra phần mềm nhằm đảm bảo bản phát hành chính thức dành cho chúng không gặp lỗi nghiêm trọng.
Ngoài ba mẫu điện thoại giá rẻ trên, Samsung còn đang thử nghiệm nội bộ One UI 9 trên hơn 20 smartphone và tablet Galaxy khác. Danh sách các thiết bị Galaxy đang được thử nghiệm trải dài từ nhiều dòng sản phẩm khác nhau.
Trong thời gian tới, Samsung có thể mở rộng chương trình thử nghiệm One UI 9 beta cho nhiều thiết bị hơn, bao gồm cả dòng Galaxy S25. Mặc dù vậy, khả năng này khó xảy ra đối với các điện thoại Galaxy giá rẻ, vì chúng dường như sẽ nhận được bản cập nhật ổn định trực tiếp. One UI 9 dự kiến sẽ được phát hành cùng với các mẫu smartphone màn hình gập mới tại sự kiện Galaxy Unpacked, nhiều khả năng diễn ra trong tháng 7 này.
