Cục Thuế vừa ban hành sổ tay hướng dẫn phòng, chống việc sử dụng hai hệ thống sổ kế toán tài chính, đồng thời cảnh báo doanh nghiệp, hộ kinh doanh về các chế tài nghiêm khắc đối với hành vi trốn thuế.
Cơ quan này khẳng định không phải doanh nghiệp duy trì nhiều loại sổ sách, báo cáo nội bộ đều là vi phạm. Các sổ sách phục vụ quản trị, phân tích, dự báo hoạt động sản xuất, kinh doanh hoàn toàn hợp pháp nếu không làm sai lệch nghĩa vụ thuế và không tồn tại song song một hệ thống số liệu tài chính khác với số liệu đã kê khai với cơ quan thuế.
Hành vi bị cấm là doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh lập, vận hành đồng thời từ hai hệ thống sổ kế toán tài chính trở lên trong cùng một kỳ kế toán.
Trong đó, một hệ thống có số liệu thấp hơn được dùng để kê khai với cơ quan thuế nhằm giảm số thuế phải nộp. Hệ thống còn lại phản ánh doanh thu, chi phí, lợi nhuận thực tế để phục vụ quản trị hoặc các mục đích khác như vay vốn, chia lợi nhuận.
Theo Cục Thuế, bản chất của hành vi này là cố ý che giấu doanh thu, quy mô hoạt động sản xuất – kinh doanh nhằm làm sai lệch nghĩa vụ thuế. Đây là một trong những hình thức gian lận, trốn thuế điển hình.
Cục Thuế cho biết theo quy định, việc lập từ hai hệ thống sổ kế toán tài chính trở lên hoặc công bố báo cáo tài chính có số liệu không thống nhất trong cùng một kỳ kế toán là hành vi bị nghiêm cấm.
Nếu bị phát hiện, người nộp thuế sẽ bị truy thu toàn bộ số thuế đã trốn, phải nộp tiền chậm nộp theo quy định.
Ngoài ra, người nộp thuế còn bị xử phạt hành chính từ 1-3 lần số tiền thuế trốn, tùy theo mức độ vi phạm, đồng thời phải khai bổ sung, điều chỉnh hồ sơ khai thuế và thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ tài chính phát sinh.
Đáng chú ý, nếu số tiền trốn thuế đạt ngưỡng từ 100 triệu đồng đối với cá nhân, từ 200 triệu đồng đối với pháp nhân thương mại thì người nộp thuế có thể bị xử lý hình sự.
Theo đó, đối với cá nhân, trường hợp trốn thuế từ 100 triệu đồng trở lên hoặc dưới mức này nhưng đã từng bị xử phạt hành chính hay kết án về hành vi tương tự mà chưa được xóa án tích, có thể bị phạt tiền từ 100 triệu đồng đến 4,5 tỉ đồng hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 7 năm. Mức xử lý cụ thể tùy thuộc vào số tiền trốn thuế và mức độ vi phạm.
Đối với pháp nhân thương mại, doanh nghiệp có thể bị phạt từ 300 triệu đồng đến 10 tỉ đồng. Ngoài ra, người nộp thuế còn có thể bị đình chỉ hoạt động từ 6 tháng đến 3 năm, thậm chí đình chỉ vĩnh viễn trong trường hợp đặc biệt.
Ngoài tội trốn thuế, hành vi lập hai hệ thống sổ kế toán còn có thể bị xem xét xử lý về tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng.
Trước băn khoăn của nhiều doanh nghiệp về việc lập sổ theo dõi nội bộ để quản trị có vi phạm hay không, Cục Thuế khẳng định việc lập thêm báo cáo quản trị là hợp pháp nếu không hình thành một hệ thống số liệu tài chính khác với số liệu đã kê khai thuế.
Lằn ranh giữa hợp pháp và vi phạm nằm ở việc doanh nghiệp có cố tình làm giảm doanh thu, chi phí hoặc lợi nhuận kê khai so với thực tế nhằm trốn thuế hay không.
Cục Thuế cũng khuyến cáo doanh nghiệp, hộ kinh doanh chủ động rà soát khi doanh thu thực tế không tương xứng với hóa đơn đã xuất. Việc bán hàng không xuất hóa đơn hoặc xuất hóa đơn thấp hơn giá trị thực tế cũng cần được đặc biệt lưu ý.
Bên cạnh đó, dữ liệu giữa sổ kế toán, hóa đơn điện tử và dòng tiền qua ngân hàng không thống nhất cũng là dấu hiệu rủi ro.
Việc sử dụng nhiều phần mềm kế toán nhưng dữ liệu bị tách biệt; hoặc liên tục kê khai lợi nhuận thấp, báo lỗ kéo dài trong khi quy mô kinh doanh vẫn tăng trưởng là những dấu hiệu bị đưa vào diện kiểm tra, đối chiếu.
Theo Cục Thuế, việc ứng dụng phân tích dữ liệu lớn, quản lý rủi ro và đối chiếu chéo giữa dữ liệu hóa đơn điện tử, sổ kế toán, dòng tiền thanh toán giúp cơ quan thuế phát hiện sai lệch hiệu quả hơn.
Bên cạnh đó, cơ quan thuế còn kết nối thông tin với ngân hàng, sàn thương mại điện tử, đơn vị trung gian thanh toán và các nhà cung cấp phần mềm kế toán. Vì vậy, khoảng cách giữa số liệu kê khai và số liệu thực tế ngày càng khó che giấu.
Cơ quan thuế khuyến nghị doanh nghiệp, hộ kinh doanh chỉ sử dụng một hệ thống sổ kế toán thống nhất. Mọi giao dịch phát sinh cần được ghi nhận đầy đủ, xuất hóa đơn đúng giá trị thực tế và đồng bộ với dữ liệu hóa đơn điện tử, dòng tiền. Khi phát hiện sai sót, người nộp thuế nên chủ động kê khai bổ sung để giảm thiểu rủi ro pháp lý.
Ông Cao Văn Đạt bị cáo buộc rao bán 8 thửa đất không thuộc sở hữu của mình tại quận Bình Thạnh, qua đó lừa hai người bạn mua đất để chiếm đoạt 44 tỷ đồng.
Ông Đạt quen hai người bạn ở Hà Nội từ năm 2017. Biết hai người này có nhu cầu đầu tư, ông gợi ý bán 8 thửa đất với tổng diện tích khoảng 800 m² tại phường 13, quận Bình Thạnh cũ, đang cần tiền nên muốn sang nhượng.
Bị cáo Đạt giới thiệu mình là chủ sở hữu các thửa đất trên và cùng hai bên chốt giá 60 triệu đồng/m2. Từ tháng 12/2020 đến tháng 1/2021, hai người bạn nhiều lần chuyển khoản cho ông Đạt, tổng cộng 40 tỷ đồng.
Trong thời gian này, ông Đạt đưa hai người bạn đi xem thực tế các thửa đất, đồng thời giao 3 giấy ủy quyền có công chứng của chủ đất. Đối với 5 thửa còn lại, doanh nhân này cho biết đang làm thủ tục xin cấp sổ đỏ.
Đến ngày 26/1/2021, ông Đạt tiếp tục yêu cầu thêm 4 tỷ đồng để đẩy nhanh thủ tục, cam kết hoàn tất việc xin cấp giấy chứng nhận và chuyển nhượng cho hai người bạn.
Tuy nhiên, sau nhiều lần hứa hẹn hoàn trả số tiền đã nhận nhưng không thực hiện, hai người mua đất đã làm đơn tố cáo gửi Công an TPHCM.
Sau đó, ông Đạt đã trả lại hơn 4 tỷ đồng. Đối với số tiền còn lại gần 40 tỷ đồng, các bị hại yêu cầu bị cáo hoàn trả cả gốc lẫn lãi.
Công an Tp.Hà Nội đang phối hợp Công an xã Bình Minh đang điều tra, xử lý vụ việc liên quan đến cơ sở chữa bệnh bằng nước của ông Nguyễn Tiến Nam.
Sáng 21/5, tại cơ sở chữa bệnh bằng nước của ông Nguyễn Tiến Nam (số nhà 47 đường Đìa 1, thôn Đìa, xã Bình Minh, Hà Nội) đóng cửa kín, bên trong không có người.
Qua quan sát bên trong khu vực từng được sử dụng làm nơi sinh hoạt, nằm điều trị cho bệnh nhân chỉ còn lại những chiếc giường xếp trống, chăn màn, ghế nhựa để ngổn ngang, không ghi nhận cảnh người ra vào đông đúc. Bên ngoài cơ sở, tấm biển lớn với dòng chữ "CHUYEN CHUA BENH BANG NUOC" vẫn còn treo phía trước căn nhà.
Hình ảnh vắng lặng bên trong cơ sở chữa bệnh bằng nước của ông Nguyễn Tiến Nam ngày 21/5.
Nhiều người dân sinh sống quanh đây cho biết, lực lượng công an đã tiến hành kiểm tra cơ sở này từ khoảng 13h30 ngày 20/5 và làm việc đến tối cùng ngày.
Bà H., một người dân sống cạnh cơ sở cho biết: "Nhiều máy móc cùng nhiều thùng tài liệu đã được cơ quan công an niêm phong rồi chở đi hết".
Theo bà H., thời điểm kiểm tra, lực lượng công an cũng đã đưa ông Nguyễn Tiến Nam và những người liên quan cùng nhiều người đang lưu trú, điều trị tại cơ sở này rời đi.
Sáng 21/5, nhiều người từ các địa phương khác vẫn tìm đến cơ sở chữa bệnh bằng nước của ông Nguyễn Tiến Nam. Tuy nhiên, khi biết thông tin nơi này đã bị lực lượng công an kiểm tra, đóng cửa, họ đã quay về.
Năm 2024, UBND huyện Thanh Oai đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính 80 triệu đồng đối với ông Nguyễn Tiến Nam về 2 hành vi vi phạm, gồm: Cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà không có giấy phép hoạt động và quảng cáo dịch vụ khám bệnh chữa bệnh mà không có giấy phép hoạt động, theo báo Hà Nội Mới.
Cùng với đó là hình thức phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động của cơ sở trong thời gian 18 tháng; buộc tháo gỡ, tháo dỡ, xóa quảng cáo hoặc thu hồi sản phẩm in, tạp chí in quảng cáo.
Theo báo cáo của Phòng Y tế huyện Thanh Oai, đoàn kiểm tra liên ngành của UBND huyện đã tiến hành kiểm tra tại nhà ông Nguyễn Tiến Nam (số nhà 47, thôn Đìa, xã Bình Minh, huyện Thanh Oai).
Kết quả kiểm tra cho thấy, ông Nam thực hiện chữa bệnh bằng nước tại nhà và không có bằng cấp chuyên môn, chứng chỉ, không được cơ quan quản lý cấp giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh.
Tại thời điểm kiểm tra, nhà ông Nguyễn Tiến Nam có treo biển hiệụ: Chữa trào ngược dạ dày, đại tràng, gout, tiểu đường, xương khớp, các loại khối u bằng nước (miễn phí), bấm huyệt trị bệnh (miễn phí).
Ông Nguyễn Tiến Nam trước đây là người sửa các thiết bị điện tử và mới chỉ chữa bệnh từ năm 2024. Thế nhưng, nhiều người bệnh vẫn tìm đến đây để chữa trị.
Ngày 5/6, Công an xã Đồng Tâm phối hợp với Công an thành phố Đồng Nai điều tra vụ việc cụ ông Q.V.D. (80 tuổi, ngụ ấp Phước Tâm, xã Đồng Tâm) tử vong trong nhà riêng với nhiều vết máu xung quanh.
Theo điều tra ban đầu, ngày 4/6, một người thân đến nhà ông D., nhưng gọi nhiều lần không thấy ông trả lời. Thấy cửa khóa từ bên ngoài, người này nghi ngờ dấu hiệu bất thường nên gọi thêm người thân đến hỗ trợ kiểm tra.
Khi phá khóa cửa vào trong nhà, mọi người tá hỏa phát hiện ông D. đã tử vong. Trên người ông, xung quanh và dưới nền nhà có nhiều vết máu.
Nhận được tin báo, Công an xã Đồng Tâm nhanh chóng có mặt phong tỏa hiện trường, phối hợp Công an thành phố Đồng Nai tổ chức khám nghiệm, điều tra nguyên nhân vụ việc.