Từng là loại hải sản bị xem nhẹ cách đây 50 năm, ốc vòi voi nay đã vươn lên thành món ăn xa xỉ, góp phần tạo nên ngành công nghiệp trị giá khoảng 55 triệu USD mỗi năm tại British Columbia, Canada.
Cách đây nửa thế kỷ, tại vùng biển Thái Bình Dương, ốc vòi voi gần như không có giá trị kinh tế. Với hình dáng đặc biệt, loài nhuyễn thể này thường bị ngư dân bỏ qua hoặc bán rẻ để làm mồi câu, thậm chí dùng trong các món ăn bình dân như nhân burger.
Hiện nay, chúng đã trở thành đặc sản đắt đỏ, với mức giá khoảng 30 USD cho 450 g, thậm chí cao gấp đôi tôm hùm Maine.
Sự thay đổi bắt đầu từ những năm 1970, khi các nhà xuất khẩu đưa ốc vòi voi tiếp cận thị trường châu Á. Tại Trung Quốc, loại hải sản này nhanh chóng trở thành biểu tượng của sự giàu sang, thường xuất hiện trong các bữa tiệc cao cấp.
Nhờ kết cấu giòn đặc trưng và hương vị được đánh giá cao, giới nhà giàu sẵn sàng chi trả mức giá lớn để thưởng thức ốc vòi voi tươi sống.
Hiện nay, khoảng 90% sản lượng khai thác tại British Columbia được xuất khẩu sang Trung Quốc, tạo nên một ngành công nghiệp trị giá khoảng 55 triệu USD mỗi năm tại khu vực này.
Giá trị của ốc vòi voi còn đến từ quy trình khai thác đầy khắc nghiệt. Do sống ẩn sâu dưới lớp bùn cát đáy biển, việc thu hoạch hoàn toàn phải thực hiện thủ công.
Để bắt được ốc nguyên vẹn, thợ lặn phải làm việc ở độ sâu hàng chục mét, dùng vòi nước áp lực cao để làm tơi lớp cát rồi khéo léo đưa chúng lên bằng tay. Công việc tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt là hội chứng giảm áp do tích tụ khí nitơ trong máu, có thể gây liệt hoặc tử vong. Nhiều thợ lặn lâu năm cho biết nguy hiểm luôn hiện hữu trong mỗi chuyến lặn.
Yếu tố cuối cùng khiến giá ốc vòi voi tăng cao là chi phí logistics. Để giữ được độ tươi sống, ốc phải được vận chuyển trong điều kiện đặc biệt, đảm bảo vẫn còn sống cho đến khi đến tay thực khách.
Mỗi năm, các hiệp hội khai thác tại Canada chi hơn 7 triệu USD cho chuỗi cung ứng lạnh, bao gồm xe tải chuyên dụng và các chuyến bay xuyên lục địa được kiểm soát nhiệt độ nghiêm ngặt. Chỉ một sai sót nhỏ trong khâu bảo quản cũng có thể khiến cả lô hàng thiệt hại lớn.
Sự kết hợp giữa nhu cầu lớn từ thị trường châu Á, quy trình khai thác nguy hiểm và chi phí vận chuyển cao đã giúp ốc vòi voi giữ vững vị thế là một trong những mặt hàng hải sản đắt giá nhất hiện nay.
Ốc vòi voi, còn được gọi là tu hài hay “con thụt thò”, có tên khoa học là Panopea generosa, thuộc họ Triadacnidae. Đây là một loài nhuyễn thể hai mảnh vỏ, sinh sống chủ yếu ở vùng nước mặn hoặc các bãi bùn cửa sông nước lợ. Loài này có nguồn gốc từ Bắc Mỹ, và tên gọi “vòi voi” xuất phát từ một cụm từ của người bản địa Mỹ, mang ý nghĩa “thâm sâu”.
Trọng lượng phổ biến của ốc vòi voi dao động khoảng 1,5-2,5 kg, tuy nhiên cũng có những cá thể đặc biệt nặng tới 4-5 kg.
Đây là một trong những loài nhuyễn thể sống lâu và có kích thước lớn nhất trong môi trường hang cát, đồng thời mang giá trị dinh dưỡng và kinh tế cao. Thịt ốc vòi voi có hương vị đặc trưng, được nhiều người cho rằng có lợi cho sức khỏe, đặc biệt là nam giới. Vì vậy, loài hải sản này thường được lựa chọn như một món ăn bổ dưỡng cho gia đình và người thân.
Ốc vòi voi có thể chế biến thành nhiều món hấp dẫn như nướng mỡ hành, làm gỏi hay nấu cháo. Phần vòi của ốc được đánh giá ngon nhất với độ dai giòn, mềm và vị ngọt tự nhiên.
Để món ăn đạt hương vị ngon nhất, đầu bếp thường chọn những con còn sống, vòi có màu trắng sáng và kết hợp cùng các gia vị như tỏi, hành phi, nước mắm, tiêu…
Ngược lại, những con có vòi sẫm màu hoặc đã chết thường không còn tươi ngon do bảo quản kém hoặc bị bệnh. Tương tự nhiều loại sò, trai khác, ốc vòi voi bị vỡ vỏ cũng mất giá trị thương phẩm.
Những năm gần đây tại Việt Nam, ốc vòi voi Canada được xem là hải sản cao cấp với giá bán rất đắt đỏ. Loại thông thường có giá khoảng 2–2,5 triệu đồng/kg, nhưng vào mùa khan hiếm, những con cỡ lớn có thể lên tới gần 10 triệu đồng/con và phải đặt trước nhiều ngày mới có hàng.
Một vụ lừa đảo hôn nhân tinh vi tại Ấn Độ đang gây xôn xao dư luận khi một người đàn ông phát hiện người vợ mới cưới thực chất đã có chồng từ trước. Đáng chú ý, người được giới thiệu là "anh trai cô dâu" trong lễ cưới lại chính là chồng hợp pháp của cô.
Sự việc xảy ra tại khu vực Kholier, bang Madhya Pradesh. Nạn nhân là anh Ratan Sharma, nhân viên một bệnh viện tư ở thành phố Jabalpur.
Trước đó, gia đình anh tìm kiếm đối tượng kết hôn phù hợp và được một người quen giới thiệu cô gái tên Radha thông qua một gia đình được cho là có uy tín trong việc mai mối.
Theo lời giới thiệu, Radha là em gái nuôi của một người đàn ông tên Achai Chauhan đến từ Morena. Trong các buổi gặp gỡ, Achai luôn xuất hiện với vai trò "anh trai cô dâu", đóng vai trò quan trọng trong việc sắp xếp và tham gia các nghi thức cưới hỏi theo phong tục Hindu.
Tin tưởng vào mối quan hệ này, gia đình chú rể đã tổ chức một lễ cưới đầy đủ nghi thức, với chi phí lên tới khoảng 700.000 rupee (khoảng 192 triệu đồng).
Trong buổi lễ, người đàn ông đóng vai "anh trai cô dâu" không chỉ tham dự mà còn trực tiếp thực hiện nghi thức trao cô dâu cho chú rể, khiến mọi thứ càng trở nên thuyết phục.
Sau đám cưới, cô dâu về sống cùng gia đình chồng. Tuy nhiên, không lâu sau đó, những dấu hiệu bất thường bắt đầu xuất hiện. Người vợ thường xuyên sử dụng điện thoại liên tục, có nhiều cuộc trò chuyện và tin nhắn bí mật, khiến chú rể bắt đầu nghi ngờ.
Bước ngoặt xảy ra khi Ratan kiểm tra điện thoại của vợ và phát hiện một sự thật gây sốc: người được biết đến là "anh trai cô dâu" thực chất chính là chồng hợp pháp của Radha. Từ đây, toàn bộ bức màn lừa dối dần được hé lộ.
Điều tra sau đó cho thấy Radha và Achai đã thực sự kết hôn từ năm 2024 tại Agra và đã sống như vợ chồng trước khi dựng nên kịch bản hôn nhân giả này.
Nhóm người liên quan bị nghi ngờ đã phối hợp với nhau để tổ chức một đám cưới giả, nhằm chiếm đoạt tiền mặt và tài sản giá trị từ gia đình chú rể.
Ngay sau khi sự thật bị phơi bày, gia đình anh Ratan đã trình báo cơ quan chức năng. Cảnh sát địa phương đã khởi tố vụ án lừa đảo đối với bảy người liên quan, trong đó một nghi phạm đã bị bắt giữ, số còn lại đang bỏ trốn và bị truy nã.
Vụ việc hiện đang gây chấn động dư luận địa phương, đồng thời làm dấy lên cảnh báo về các hình thức lừa đảo hôn nhân ngày càng tinh vi và khó phát hiện.
Phía sau những con số đầu tư hàng tỷ USD là cuộc cạnh tranh nhân lực đang diễn ra với tốc độ rất nhanh. Các doanh nghiệp nước ngoài không chỉ tìm kiếm cơ hội tăng trưởng tại Việt Nam mà còn đánh giá cao nguồn nhân sự trẻ, khả năng thích nghi tốt và tốc độ triển khai linh hoạt của thị trường này.
Trong bối cảnh đó, Aniday đang dần trở thành một trong những nền tảng nổi bật hỗ trợ doanh nghiệp FDI tuyển dụng và vận hành nhân sự tại Việt Nam theo mô hình linh hoạt, tối ưu thời gian và giảm đáng kể rào cản gia nhập thị trường.
Bài toán nhân sự của doanh nghiệp FDI tại Việt Nam
Khi bước vào Việt Nam, thách thức lớn nhất của nhiều doanh nghiệp FDI không nằm ở sản phẩm hay chiến lược kinh doanh, mà nằm ở việc tìm đúng người để vận hành.
Những vị trí như Country Manager, Head of Engineering hay Regional Sales Director thường thuộc nhóm nhân sự cấp cao đang có công việc ổn định và rất ít khi chủ động tìm kiếm cơ hội mới. Điều này khiến các phương thức tuyển dụng truyền thống khó tiếp cận được ứng viên phù hợp.
Theo chia sẻ từ đội ngũ Aniday, quá trình tuyển dụng nhân sự cấp cao cho doanh nghiệp nước ngoài tại Việt Nam không đơn thuần là đăng tuyển mà đòi hỏi khả năng kết nối đúng mạng lưới nhân sự, hiểu thị trường và có kinh nghiệm làm việc với các mô hình đa quốc gia.
Bên cạnh chuyên môn, các doanh nghiệp FDI hiện cũng ưu tiên mạnh nhóm ứng viên có kinh nghiệm làm việc quốc tế, khả năng sử dụng tiếng Anh hoặc tiếng Trung thực tế và tư duy vận hành linh hoạt trong môi trường xuyên biên giới.
Mô hình mới: Thâm nhập nhanh, mở rộng cẩn trọng
Một trong những xu hướng nổi bật của làn sóng FDI hiện nay là cách các doanh nghiệp nước ngoài tiếp cận thị trường Việt Nam theo mô hình "thử nghiệm nhanh – mở rộng cẩn trọng".
Ở giai đoạn đầu, thay vì đầu tư lớn ngay lập tức, nhiều doanh nghiệp chỉ xây dựng đội ngũ nhỏ từ 5–20 nhân sự để kiểm chứng thị trường và xây dựng hệ thống vận hành ban đầu.
Để tối ưu tốc độ triển khai, các công ty thường sử dụng mô hình EOR (Employer of Record) – dịch vụ cho phép doanh nghiệp thuê một đơn vị trung gian quản lý hợp đồng lao động, bảo hiểm, payroll và các thủ tục nhân sự, trong khi vẫn trực tiếp điều hành công việc nội bộ.
Mô hình này giúp doanh nghiệp có thể vận hành nhân sự gần như ngay lập tức mà chưa cần thành lập pháp nhân tại Việt Nam, đồng thời giảm đáng kể chi phí và rủi ro trong giai đoạn thử nghiệm thị trường.
Sau khi hoạt động ổn định, doanh nghiệp mới tiến tới mở rộng quy mô và thành lập công ty chính thức tại Việt Nam.
Aniday – nền tảng hỗ trợ doanh nghiệp FDI tuyển dụng và vận hành tại Việt Nam
Trong bối cảnh đó, Aniday đang phát triển theo hướng trở thành nền tảng hỗ trợ toàn diện cho doanh nghiệp FDI tại khu vực châu Á.
Không chỉ hoạt động trong lĩnh vực headhunting, Aniday còn cung cấp dịch vụ EOR theo mô hình "một cửa", giúp doanh nghiệp vừa tuyển dụng nhân sự phù hợp, vừa triển khai vận hành đội ngũ ngay lập tức mà không mất nhiều thời gian xử lý thủ tục hành chính.
Điểm khác biệt của Aniday nằm ở khả năng kết hợp giữa tuyển dụng cấp cao và giải pháp vận hành nhân sự xuyên biên giới. Điều này giúp nhiều doanh nghiệp nước ngoài có thể nhanh chóng xây dựng đội ngũ tại Việt Nam chỉ trong thời gian ngắn.
Theo bà Nguyễn Thiên Kim, nhiều doanh nghiệp hiện lựa chọn mô hình sử dụng dịch vụ tuyển dụng và EOR song song trong giai đoạn đầu để giảm rủi ro khi gia nhập thị trường. Sau khi hoạt động ổn định và hoàn thiện pháp nhân, doanh nghiệp sẽ chuyển đội ngũ sang mô hình vận hành trực tiếp.
Đến nay, Aniday đã hỗ trợ hơn 5.000 doanh nghiệp tại châu Á trong hoạt động tuyển dụng và quản lý nhân sự tại Việt Nam, Singapore, Malaysia, Ấn Độ, Trung Quốc và nhiều thị trường lân cận.
Trong bối cảnh Việt Nam ngày càng trở thành trung tâm nhân sự chiến lược mới của khu vực, những nền tảng có khả năng kết nối doanh nghiệp với nguồn nhân lực chất lượng cao như Aniday đang đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy làn sóng FDI tăng tốc.
Trong cuộc đoàn tụ kỳ diệu hồi cuối tháng 5 vừa qua, bà Trịnh Chiêu Liên (64 tuổi) sống tại phố Loa Dương, quận Lộ Kiều, tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc) không khỏi nghẹn ngào vì sự thật khó tin.
Bà không thể ngờ được, người đàn ông thường xuyên giáp mặt ngoài đường lại là anh trai ruột của mình.
"Tôi vẫn gặp người đàn ông này, thấy rất quen mặt nhưng không nghĩ đó là người thân ruột thịt của mình", bà Liên nói giọng run run.
Theo truyền thông Trung Quốc, bà Liên được cha mẹ nuôi nhận về từ một cơ sở nuôi dưỡng trẻ em thuộc quận Lộ Kiều từ nhỏ. Khi trưởng thành, bà kết hôn rồi sinh sống tại phố Loa Dương.
Trùng hợp là gia đình ruột thịt của bà vốn cũng ở Loa Dương. Suốt nhiều thập kỷ, anh chị em ruột sống trong cùng một khu vực, chỉ cách nhau chưa đầy 5km nhưng không hề biết đối phương ở ngay bên cạnh.
Một ngày cuối tháng 5, tại khu dân cư Hương Chương Nguyên trên phố Loa Dương, tiếng trống chiêng rộn ràng vang lên trong ngày đoàn tụ đặc biệt của gia đình bà Liên.
Bà cùng các thành viên trong nhà xúc động đút cho nhau ăn từng viên chè trôi nước tượng trưng cho sự đoàn viên, sum vầy. Sau hơn 60 năm xa cách, cuối cùng họ có ngày được đoàn tụ.
Nhiều hàng xóm và người dân địa phương cũng tới chúc mừng và chứng kiến khoảnh khắc xúc động này.
Tại buổi gặp mặt, cảnh sát Kha Vĩ Lực thuộc Công an quận Lộ Kiều công bố kết quả xác nhận quan hệ huyết thống, chính thức xác nhận bà Trịnh Chiêu Liên là em gái ruột của ông Nhâm Xuân Pháp và ông Nhâm Xuân Đông.
Các thành viên trong gia đình nắm chặt tay nhau, không muốn buông ra sau hơn nửa thế kỷ xa cách.
“Bao nhiêu năm rồi, cuối cùng cũng tìm được em gái ruột. Tôi xúc động đến mức không nói nên lời”, ông Nhâm Xuân Pháp nghẹn ngào chia sẻ.
Người đàn ông cho biết, thời điểm đó bà Liên còn nhỏ, do gia đình quá nghèo khó, mẹ lại mắc bệnh nên bất đắc dĩ phải cho em đi làm con nuôi. Khi trưởng thành, suốt nhiều năm gia đình đăng tin tìm em gái nhưng không nhận được kết quả.
Trong khi đó, bà Liên tuy sống cách gia đình không xa, nhưng hoàn toàn không hay biết thông tin. Bà biết mình là con nuôi, cũng nhiều lần khao khát được tìm về với cội nguồn.
Một lần tình cờ khi đi mua đồ trong trung tâm thương mại, bà thấy một điểm lấy máu nằm gần cổng phía đông. Qua hỏi thăm, bà biết đây là điểm lấy mẫu ADN miễn phí do lực lượng Công an quận Lộ Kiều triển khai nhằm hỗ trợ tìm lại người thân thất lạc cho các gia đình.
Quá trình lấy máu và điền thông tin chỉ diễn ra trong vòng 10 phút. Khi đó, bà chỉ nghĩ muốn tìm kiếm vận may, hoàn toàn không dám mong hy vọng nhiều.
Mẫu ADN sau đó được chuyển tới Công an thành phố Đài Châu để đối chiếu bằng công nghệ ADN.
Đến tháng 3/2026, cơ quan chức năng xác định mẫu ADN trùng khớp với ông Nhâm Xuân Pháp và ông Nhâm Xuân Đông sống tại khu dân cư Hương Chương Nguyên thuộc phố Loa Dương.
Cảnh sát địa phương lập tức tới xác minh và được biết gia đình họ Nhâm trước đây từng cho một người em gái đi làm con nuôi.
Tháng 4 vừa qua, kết quả xét nghiệm ADN lần 2 tiếp tục xác nhận quan hệ huyết thống giữa các thành viên.
Khi nhận được tin báo từ cảnh sát, ông Nhâm Xuân Pháp cho biết, cả gia đình ban đầu tưởng là tin lừa đảo. Sau đó, họ thao thức cả đêm không ngủ nổi vì đã chờ đợi ngày này từ rất lâu.
Theo giới chức địa phương, đây là trường hợp đầu tiên tìm lại được người thân thành công kể từ khi điểm lấy mẫu ADN tại trạm dịch vụ đi vào hoạt động.
Hiện trạm chọn ngày 19 hàng tháng là thời gian cố định để hỗ trợ lấy mẫu ADN miễn phí, tư vấn cùng các hoạt động thiện nguyện giúp nhiều gia đình có cơ hội đoàn tụ.
Đại diện trạm cho biết, việc đặt tại trung tâm thương mại để tận dụng khu vực đông người qua lại, thuận tiện tiếp cận người dân và đưa các dịch vụ cộng đồng đến gần hơn với cuộc sống thường nhật. Quận Lộ Kiều đã triển khai 22 trạm như vậy.