Những ngày qua, miền Bắc trải qua đợt nắng nóng đỉnh điểm với mức nhiệt ngoài trời nhiều lúc vượt ngưỡng 40 độ C. Trên mạng xã hội, hàng loạt tài khoản đua nhau chia sẻ bí quyết tận dụng thời tiết cực đoan này để làm thịt một nắng ở ban công, hiên nhà vì cho rằng phương pháp này tiện lợi và tiết kiệm.
Đánh giá trào lưu trên, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm (Đại học Bách khoa Hà Nội) khẳng định đây là cách chế biến hoàn toàn sai lầm. Mức nhiệt 40 độ C không đủ sức diệt khuẩn hay làm chín thực phẩm. Ánh nắng gắt chỉ làm se lớp vỏ ngoài, trong khi phần lõi bên trong vẫn giữ nguyên trạng thái sống lạnh. Môi trường “ngoài nóng, trong lạnh” tạo điều kiện lý tưởng cho vi sinh vật sinh sôi, làm hỏng nguyên liệu ngay trước khi người dân kịp thu hoạch.
Phân tích sâu hơn cơ chế gây bệnh, bác sĩ Lê Văn Thiệu (Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương) cho biết nền nhiệt 35-40 độ C cộng hưởng cùng độ ẩm không khí cao kích thích các mầm bệnh như Salmonella, E.coli, Campylobacter và tụ cầu vàng phát triển bùng nổ. Người tiêu thụ sản phẩm chứa vi khuẩn đối mặt rủi ro ngộ độc, đau bụng, tiêu chảy, sốt cao. Nhóm người già, trẻ em và bệnh nhân nền dễ rơi vào tình trạng mất nước trầm trọng, tiến triển nhanh thành nhiễm trùng máu.
Quá trình treo thực phẩm ngoài sân thượng, sát đường giao thông còn mở đường cho bụi mịn, khí thải, kim loại nặng cùng ruồi nhặng xâm nhập. Thêm vào đó, thời tiết miền Bắc thường tăng độ ẩm mạnh về chiều tối. Món ăn chưa khô hẳn sẽ nhanh chóng hút ẩm trở lại, kích thích nấm mốc sản sinh độc tố tàn phá tế bào gan, đường ruột và hệ miễn dịch.
Giới chuyên môn khuyến cáo người dân ngừng làm theo các mẹo chế biến tự phát thiếu cơ sở khoa học. Các gia đình nên mua thực phẩm khô từ cơ sở sấy công nghiệp khép kín hoặc tự dùng lò nướng, thiết bị chuyên dụng tại nhà; đồng thời tuân thủ nguyên tắc “ăn chín, uống sôi” để bảo vệ sức khỏe toàn diện.
Tin Gốc: Vnexpress

Hồi tháng 1, tại một bệnh viện ở Hà Nội, bác sĩ phát hiện ông bị loét dạ dày, sinh thiết xác định lành tính. Không yên tâm, ông đến Bệnh viện Bạch Mai kiểm tra lại sau đó một tháng. Ổ loét không lớn hơn, nhưng sinh thiết lần này cho kết quả ngược lại: ung thư dạ dày giai đoạn một. Hội chẩn tại Bệnh viện K sau đó xác nhận chẩn đoán.
Bác sĩ Hà Hải Nam, Phó Trưởng khoa Ngoại bụng 1, Bệnh viện K, giải thích tế bào ung thư có thể đã tồn tại từ lần sinh thiết đầu, nhưng khả năng kim sinh thiết không bấm trúng vị trí chứa tế bào ác tính, dẫn đến âm tính giả.
Vài ngày trước, bác sĩ Nam cũng tiếp nhận bệnh nhân nam 60 tuổi phát hiện ung thư đại tràng giai đoạn muộn, chỉ ba tháng sau khi tầm soát cho kết quả bình thường. Lần khám trước, ông làm siêu âm và xét nghiệm chỉ điểm ung thư tại bệnh viện tư, không có nội soi đại tràng - phương pháp duy nhất có thể phát hiện tổn thương trực tiếp.
"Trường hợp này có thể do tầm soát chưa đầy đủ hoặc thiếu tư vấn từ bác sĩ chuyên khoa ung bướu, khiến người bệnh bỏ lỡ thời gian điều trị", bác sĩ Nam nói.
Một phụ nữ 50 tuổi cũng đi chụp nhũ ảnh (siêu âm tuyến vú) định kỳ vào tháng 1/2025, kết quả không có khối u. Lịch hẹn tiếp theo của bà là vào tháng 1 năm sau. Tuy nhiên, đến tháng 9/ 2025 (tức là 8 tháng sau lần khám trước), bà tự sờ thấy một khối cứng ở ngực. Khi đi khám lại, bác sĩ chẩn đoán ung thư vú.
Trong y khoa, hiện tượng bệnh nhân được chẩn đoán mắc ung thư ngay giữa hai kỳ kiểm tra định kỳ, dù kết quả lần khám trước đó hoàn toàn bình thường, được gọi là ung thư ngắt quãng (interval cancer).
Y văn thế giới phân loại nguyên nhân dẫn đến ung thư ngắt quãng thành hai nhóm chính, gồm đặc tính sinh học của khối u và giới hạn của quy trình y khoa. Về mặt sinh học, một số tế bào ung thư có tốc độ nhân đôi nhanh. Tại thời điểm tầm soát, tổn thương mới ở mức vi thể, không thể phát hiện bằng thiết bị chẩn đoán hiện hành, nhưng phát triển thành khối u chỉ vài tháng sau.
Về mặt quy trình, sai sót có thể phát sinh từ giới hạn thiết bị, điển hình như nhũ ảnh bỏ sót tổn thương ở mô vú đặc. Các yếu tố kỹ thuật cũng góp phần tạo ra sai số, như bệnh nhân làm sạch ruột chưa kỹ che khuất polyp trong nội soi đại tràng, hoặc kim sinh thiết không bấm trúng vị trí chứa tế bào ác tính dẫn đến kết quả âm tính giả.
Tỷ lệ ung thư lọt lưới này được ghi nhận qua nhiều nghiên cứu quy mô lớn. Dữ liệu từ Tổ chức Nội soi Tiêu hóa Thế giới (WEO) và tạp chí Gastroenterology cho thấy tỷ lệ ung thư đại trực tràng xuất hiện sau nội soi dao động từ 3-9% tổng số ca mắc mới.
Đối với ung thư vú, nghiên cứu công bố trên The New England Journal of Medicine (NEJM) chỉ ra phụ nữ có mô vú đặc mang rủi ro mắc ung thư ngắt quãng cao hơn đáng kể. Các khối u phát hiện trong khoảng thời gian trống này thường có kích thước lớn và độ ác tính sinh học cao hơn so với u được phát hiện qua tầm soát thông thường.
Bác sĩ Ngô Văn Tỵ, Khoa Ung Bướu, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, cho rằng sai lầm phổ biến nhất là người dân coi tầm soát như "bảo hiểm" trọn đời. Không có phương pháp nào đạt độ chính xác tuyệt đối, và thiết bị y tế cũng có giới hạn sai số. Kết quả xét nghiệm âm tính chỉ phản ánh tình trạng cơ thể tại thời điểm kiểm tra, không đảm bảo tình trạng không mắc bệnh cho đến kỳ khám sau.
"Quy tắc trong phòng chống ung thư hiện nay là cá nhân hóa phương pháp, tần suất tầm soát theo nhóm rủi ro và không phớt lờ các triệu chứng lâm sàng", ông Tỵ nói.
Để tầm soát hiệu quả mà không hoang phí, các chuyên gia khuyến cáo cần dựa vào độ tuổi, tiền sử gia đình và lối sống. "Không phải cứ làm nhiều xét nghiệm là tốt, mà là thực hiện đúng phương pháp vào đúng thời điểm. Đừng để tấm giấy kết quả 'lành tính' trở thành bức màn che mắt bạn trước những nguy cơ thực sự của cơ thể", bác sĩ Nam nhận định.
Nếu gia đình có tiền sử mắc bệnh hoặc bản thân có các yếu tố nguy cơ (hút thuốc, viêm gan B, béo phì), khoảng cách giữa các lần tầm soát cần ngắn hơn và sử dụng các phương pháp chuyên sâu hơn (như MRI thay vì chỉ siêu âm).
Người bệnh nên chủ động lắng nghe cơ thể khi có bất thường, đi khám lập tức, đừng đợi đến kỳ khám tiếp theo. Như trường hợp cụ ông 70 tuổi may mắn phát hiện ở giai đoạn sớm, bác sĩ chỉ định mổ nội soi, cắt bán phần dạ dày, không cần hóa xạ trị, tiên lượng sống tích cực.
Tin Gốc: Vnexpress
Sức Khỏe
Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em tiếp nhận 300.000 cuộc gọi/năm, nhiều trường hợp cần can thiệp

Đây là chia sẻ của Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức tại lễ ký kết hợp tác giữa Cục Bà mẹ và Trẻ em, Bộ Y tế và các đơn vị đồng hành nhằm tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc phụ nữ, bà mẹ và trẻ em Việt Nam được tổ chức chiều 3-6 tại Hà Nội.
Tại chương trình, lãnh đạo Bộ Y tế và Cục Bà mẹ và Trẻ em cho rằng bên cạnh những thành tựu nổi bật trong giảm tử vong mẹ, tử vong trẻ em và cải thiện dinh dưỡng, công tác chăm sóc, bảo vệ trẻ em vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức, đòi hỏi sự chung tay của toàn xã hội.
Ông Nguyễn Tri Thức cho biết công tác chăm sóc, bảo vệ phụ nữ và trẻ em hiện nay không chỉ dừng ở lĩnh vực chuyên môn y tế như sản khoa, nhi khoa mà còn bao gồm nhiệm vụ rất lớn là bảo vệ trẻ em trước các nguy cơ bạo lực, xâm hại và các vấn đề xã hội.
Bên cạnh đó cần truyền thông tầm quan trọng của chăm sóc sức khỏe tiền hôn nhân, sức khỏe sinh sản, tiêm chủng và dinh dưỡng cho trẻ em. Nhiều bệnh hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng vắc xin nhưng nhận thức của người dân, đặc biệt ở vùng sâu, vùng xa, còn hạn chế.
"Cần nâng cao truyền thông để người dân hiểu, biết và thực hiện các biện pháp phòng bệnh, từ đó nâng cao sức khỏe của trẻ em - thế hệ tương lai của đất nước", ông Thức nhấn mạnh.
Chia sẻ tại chương trình, ông Đinh Anh Tuấn - Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em, Bộ Y tế - cho biết Việt Nam được quốc tế ghi nhận là điểm sáng trong thực hiện các mục tiêu giảm tử vong mẹ và trẻ em. Tuy nhiên sự chênh lệch về tỉ lệ này giữa các vùng miền vẫn còn rõ nét.
Tỉ lệ tử vong mẹ và trẻ em vẫn còn cao ở khu vực miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, người nghèo và người di cư.
Bên cạnh đó nhiều nguy cơ mới tiếp tục nổi lên như dịch bệnh truyền nhiễm ở trẻ em, các bệnh mới nổi, tai nạn thương tích và bạo lực trẻ em.
Chỉ trong thời gian ngắn gần đây, liên tiếp xảy ra các vụ đuối nước tập thể khiến nhiều trẻ tử vong, cùng với những vụ bạo hành trẻ em gây bức xúc trong xã hội.
Theo ông Tuấn, phần lớn các trường hợp tử vong mẹ, tử vong trẻ em và nhiều tai nạn thương tích đều có thể phòng tránh nếu được truyền thông, giáo dục, phòng bệnh và can thiệp kịp thời.
Tuy nhiên một trong những khó khăn lớn hiện nay là nguồn lực còn hạn chế, đặc biệt đối với công tác truyền thông và nâng cao nhận thức cộng đồng.
Ông Tuấn cũng cho hay Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 hiện tiếp nhận khoảng 300.000 cuộc gọi mỗi năm, trong đó có hàng chục nghìn trường hợp cần can thiệp. Dù vậy vẫn còn rất nhiều người dân và trẻ em chưa biết đến tổng đài, hoặc chưa biết cách tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp nguy hiểm.
"Chỉ cần một cuộc gọi, trong vòng từ 30 phút đến một giờ có thể có nhân viên công tác xã hội hoặc lực lượng chức năng tiếp cận để hỗ trợ trẻ. Nhưng đáng tiếc là nhiều trường hợp không biết để gọi hoặc không gọi.
Chính vì vậy biên bản ghi nhớ hợp tác được ký kết lần này tập trung vào các nội dung trọng tâm như phổ biến chính sách, pháp luật về bảo vệ trẻ em; đẩy mạnh truyền thông trên các nền tảng số; quảng bá Tổng đài 111; đồng thời nâng cao năng lực cho đội ngũ làm công tác trẻ em ở các cấp", ông Tuấn cho hay.
Theo ông Thức, bên cạnh các kênh truyền thông chính thống, cần phát triển thêm các ứng dụng trên điện thoại thông minh để hỗ trợ phát hiện sớm và can thiệp kịp thời các trường hợp trẻ em có nguy cơ bị bạo hành, xâm hại.
Nếu được triển khai hiệu quả, các giải pháp công nghệ không chỉ giúp phát hiện sớm nguy cơ mà còn góp phần nâng cao nhận thức, tinh thần cảnh giác của cộng đồng trong phòng chống bạo lực và xâm hại trẻ em.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Danh hiệu được trao trong Lễ kỷ niệm 10 năm Diễn đàn hợp tác Kinh tế Việt Nam - ASEAN 2026, tổ chức ngày 18-4 vừa qua tại Marina Bay Sands, Singapore.
Hệ thống Bệnh viện Tâm Anh cũng nhận thêm hai danh hiệu về hệ thống bệnh viện đa khoa chất lượng cao và hệ sinh thái y tế công nghệ cao hàng đầu khu vực.
Để đạt danh hiệu này, Bệnh viện Tâm Anh trải qua 5 tháng xét duyệt dựa trên bộ tiêu chí quốc tế khắt khe như uy tín thương hiệu, chất lượng dịch vụ, chiến lược phát triển bền vững, trách nhiệm xã hội và đóng góp kinh tế khu vực.
Riêng với lĩnh vực y tế, hội đồng đánh giá tập trung vào năng lực chuyên môn, tỷ lệ thành công điều trị, mức độ đổi mới công nghệ, khả năng cá thể hóa phác đồ, trải nghiệm người bệnh và năng lực quản trị.
Ông Trần Văn Doanh, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Doanh nghiệp châu Á, đại diện Ban tổ chức giải, nhận định: "Danh hiệu này góp phần nâng tầm vị thế y tế Việt Nam, thúc đẩy chuyên môn, mở rộng hợp tác quốc tế, nâng cao khả năng tiếp cận điều trị cho người bệnh, đồng thời thúc đẩy nghiên cứu và đổi mới, góp phần xây dựng thương hiệu y tế khu vực ASEAN".
Phát biểu tại sự kiện, TTND.PGS.TS.BS Lê Hoàng, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ sinh sản IVF Tâm Anh Hà Nội, cho biết lợi thế về chi phí đi cùng hiệu quả điều trị là yếu tố quan trọng khiến Việt Nam dần trở thành lựa chọn mới của bệnh nhân quốc tế.
Trong khu vực Đông Nam Á, Singapore và Thái Lan từ lâu được biết đến là điểm đến của điều trị IVF nhờ công nghệ hiện đại và dịch vụ quốc tế hóa. Tuy nhiên, chi phí điều trị tại các quốc gia này thường cao hơn đáng kể so với Việt Nam.
Theo thống kê được công bố trên tạp chí Forbes, chi phí một chu kỳ IVF tại Việt Nam dao động khoảng 4.000-5.000 USD, tương đương khoảng 1/3 so với nhiều nước ASEAN khác; trong khi tại Mỹ, con số này có thể vượt 30.000 USD (hơn 700 triệu đồng).
Hệ thống đã tiên phong đề xuất mô hình trung tâm điều trị hiếm muộn toàn diện, đặt "trong lòng" một bệnh viện đa khoa công nghệ cao như Tâm Anh. Mô hình không chỉ tạo nên ưu thế "kiềng 3 chân" ở cả lĩnh vực lâm sàng cho hiếm muộn nam, hiếm muộn nữ, mà còn đồng bộ với hệ thống phòng Lab nuôi cấy phôi chuẩn ISO 5 đầu tiên tại châu Á, kết hợp sàng lọc di truyền hiện đại ngay tại chỗ để đáp ứng kịp thời tiến độ điều trị chuẩn của những kỹ thuật hiện đại, tiết kiệm thời gian, công sức và chi phí cho người bệnh, đặc biệt là tỷ lệ thành công cao.
Các kỹ thuật hiện đại như hỗ trợ phôi thoát màng (AH), trưởng thành trứng non (IVM), sinh thiết phôi sàng lọc di truyền (PGT), vi phẫu micro-TESE cho nam giới vô tinh… được triển khai thường quy, giúp bác sĩ xây dựng phác đồ phù hợp cho từng trường hợp.
Theo thống kê giai đoạn 2021-2025, tỉ lệ có thai cộng dồn trung bình tại Hệ thống BVĐK Tâm Anh đạt 82,8%; riêng nhóm phụ nữ dưới 28 tuổi đạt 90,3%. Ngay cả với các ca vô sinh phức tạp, từng thất bại nhiều lần, tỉ lệ có thai cộng dồn vẫn trên 70%.
Một điểm nhấn về công nghệ là hệ thống nuôi cấy phôi tích hợp camera quan sát liên tục. Hình ảnh phát triển của phôi được ghi nhận theo thời gian thực, kết hợp trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ đánh giá, lựa chọn phôi có tiềm năng tốt và xác định thời điểm chuyển phôi phù hợp.
Hệ thống lab nuôi cấy phôi chuẩn ISO 5 xác lập kỷ lục châu Á tại IVF Tâm Anh
PGS.TS.BS Trần Quang Bính, Giám đốc chuyên môn, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho rằng sự phát triển của các trung tâm IVF chất lượng cao còn thúc đẩy hình thành hệ sinh thái y tế công nghệ cao, từ đào tạo nhân lực, đầu tư thiết bị đến phát triển công nghệ sinh học. Việc thu hút bệnh nhân quốc tế cũng tạo hiệu ứng lan tỏa sang các lĩnh vực như lưu trú, vận chuyển, dịch vụ.
Hệ thống IVF Tâm Anh hiện có 5 cơ sở lớn tại Hà Nội và TP.HCM, tiếp nhận hơn 100.000 lượt khách mỗi năm, trong đó có kiều bào và bệnh nhân quốc tế từ nhiều quốc gia như Mỹ, Nga, Anh, Canada, Nhật, Australia, Singapore, Philippines, Lào… Không ít trường hợp từng thất bại điều trị ở nước sở tại đã thành công khi sang Việt Nam.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

