Những câu chuyện thời hoa lửa – Ký ức sống mãi không chỉ là một tập hợp ký ức chiến tranh. Đây là cuốn sách của lòng trung thành với Đảng, của khát vọng độc lập dân tộc, của đức hy sinh vô điều kiện, của những con người bình dị đã làm nên dáng hình đất nước. Mỗi bài viết là một lát cắt chân thật mà tuổi trẻ VN xem Tổ quốc là điều thiêng liêng hơn cả sự sống.
Cuốn sách được thực hiện từ các bài viết đăng tải trên Báo Thanh Niên, trân trọng dành tặng các đại biểu tham dự Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026 – 2031. Đây không chỉ là món quà tinh thần, mà còn là lời nhắn gửi giữa các thế hệ: tuổi trẻ hôm nay được sống trong hòa bình là nhờ có biết bao người đã gửi lại tuổi xuân nơi chiến trường.
Đọc những câu chuyện trong cuốn sách này, chúng ta sẽ hiểu vì sao một người chiến sĩ bị kết án tử hình vẫn có thể cất lên “khúc ca tự do”, giữ vững niềm tin son sắt với cách mạng. Ta sẽ lặng người trước những chiến sĩ mở đường Trường Sơn năm xưa – dấu tích của bom đạn và lao động khắc nghiệt nhưng cũng là chứng tích bất tử của lòng yêu nước.
Có những con người bước ra khỏi chiến tranh mà mảnh đạn vẫn còn nằm trong cơ thể, như trong “Dấu đạn còn trong người lính già”. Có những người phụ nữ cả đời chỉ sống cho lý tưởng, như “Nữ anh hùng 2 lần dựng đền thờ Bác Hồ”, hay “Thiếu nữ thép của tuyến lửa” – những biểu tượng đẹp đẽ của phụ nữ VN trong chiến tranh. Họ không chỉ chiến đấu bằng lòng dũng cảm mà còn bằng một niềm tin mãnh liệt rằng dân tộc nhất định sẽ giành được tự do.
Nhiều câu chuyện trong sách khiến người đọc xúc động bởi sự hy sinh quá lớn của thế hệ đi trước. Đó là “Người có 2 lần truy điệu”, là “81 ngày đưa đò trên dòng sông máu”, là “Lời thề sắt đá giữa bão đạn”, hay “Đi hết một lời thề”. Những con người ấy đã sống đúng với lời hứa của mình với Đảng, với đồng đội và với nhân dân – kể cả khi phải đánh đổi bằng tính mạng.
Chiến tranh khốc liệt nhưng không thể dập tắt tình yêu và vẻ đẹp con người. “Chuyện tình phía sau cuộc chiến”, “Chuyện tình đẹp từ trong bom đạn”, “Đám cưới của hạ sĩ quan”, “Câu hát chèo nên duyên” hay “Cuốn nhật ký tình yêu chưa từng công bố” cho thấy giữa lằn ranh sinh tử, con người vẫn giữ được những cảm xúc đẹp nhất. Chính tình yêu ấy đã tiếp thêm sức mạnh để họ bước tiếp qua mưa bom bão đạn.
Đặc biệt, hình ảnh những người mẹ trong phần “Những người mẹ bất diệt” là những trang viết lay động sâu xa nhất. “Mẹ vẫn đợi con về”, “Tiếng gọi mẹ sau 37 năm”, hay “Mẹ giữ hộ một mùa xuân”… là những câu chuyện khiến người đọc hiểu rằng chiến tranh không chỉ lấy đi tuổi trẻ của người lính mà còn lấy đi tuổi xuân của những người mẹ VN. Có những người mẹ chờ con suốt cả cuộc đời. Có những mái nhà mãi mãi khuyết đi một bóng người. Nhưng trong đau thương ấy vẫn sáng lên phẩm chất cao quý của người mẹ VN: chịu đựng, bao dung và bất khuất.
Điều đáng quý nhất của cuốn sách không nằm ở việc kể lại chiến tranh, mà ở chỗ khơi dậy trách nhiệm của tuổi trẻ hôm nay. Phần “Người trẻ đền ơn đáp nghĩa bằng trái tim trách nhiệm” cho thấy truyền thống uống nước nhớ nguồn vẫn đang được tiếp nối mạnh mẽ. Những câu chuyện như “Bữa cơm tri ân”, “Mỗi ngọn nến thắp lên…”, “Ngọn lửa tri ân trong tim người trẻ”, hay “Phục dựng ký ức, nối dài tri ân” chứng minh rằng lịch sử không nằm yên trong quá khứ. Lịch sử đang sống trong hành động của thế hệ trẻ hôm nay.
Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII diễn ra trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội lớn nhưng cũng không ít thử thách. Đất nước hôm nay không còn tiếng bom rơi, nhưng vẫn cần những con người biết sống có lý tưởng, biết dấn thân, biết phụng sự cộng đồng và giữ vững khát vọng cống hiến.
Thế hệ trẻ hôm nay có thể không phải đối diện với chiến hào, nhưng đang đứng trước những “mặt trận” mới: chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng, phát triển kinh tế xanh, xây dựng văn hóa, giữ gìn bản sắc dân tộc và nâng tầm vị thế VN trong thời đại toàn cầu hóa. Mỗi đại biểu dự Đại hội Đoàn lần này chính là những người mang theo khát vọng ấy.
Cuốn sách này cần được đọc bằng lòng biết ơn, bằng sự suy ngẫm và bằng tinh thần hành động. Những con người trong Những câu chuyện thời hoa lửa – Ký ức sống mãi đã trao cho chúng ta một di sản lớn nhất: niềm tin rằng tuổi trẻ VN ở bất kỳ thời đại nào cũng có thể làm nên những điều phi thường khi biết sống vì Tổ quốc và nhân dân.
Mỗi câu chuyện trong sách là một ngọn lửa. Có ngọn lửa của lòng yêu nước. Có ngọn lửa của đức hy sinh. Có ngọn lửa của niềm tin son sắt với Đảng. Và cũng có ngọn lửa của trách nhiệm mà thế hệ hôm nay cần tiếp tục giữ gìn, bồi đắp.
Xin được cúi đầu tri ân những người đã đi qua chiến tranh bằng tất cả tuổi xuân của mình.
Xin được trân trọng những người mẹ, người lính, những thanh niên xung phong, những chiến sĩ biệt động, quân báo, dân công hỏa tuyến… đã làm nên dáng hình Tổ quốc VN.
Và xin được gửi gắm tới các đại biểu Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII một niềm tin: nếu thế hệ cha anh từng làm nên kỳ tích trong khói lửa chiến tranh, thì tuổi trẻ VN hôm nay cũng hoàn toàn có thể viết tiếp những kỳ tích mới trong hành trình dựng xây đất nước hùng cường, văn minh và giàu mạnh.
Để ngọn lửa của một thời hoa lửa sẽ mãi không bao giờ tắt.
Không khí tại các điểm thi Đánh giá năng lực Đại học Quốc gia TP.HCM đợt 2 không chỉ căng thẳng với thí sinh mà còn là khoảng thời gian đầy lo lắng đối với phụ huynh.
Tại điểm thi Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, nhiều phụ huynh cho biết họ được tiếp sức không kém gì con em mình.
Bà Mai Thị Thùy Trang, phụ huynh học sinh Trường THPT Tam Phú (TP.HCM), vẫn chưa hết lo lắng khi nhắc lại tình huống buổi sáng. Con bà đánh rơi căn cước công dân ngay trước giờ thi. Hai mẹ con hoang mang, không biết có được vào phòng thi hay không.
"Tuy nhiên, các bạn tình nguyện viên đã trấn an rằng có thể sử dụng VNeID thay thế nên tôi thở phào nhẹ nhõm", bà Trang kể.
Theo bà, các sinh viên tình nguyện tại điểm thi không chỉ hỏi han thí sinh mà còn chủ động quan sát phụ huynh. Khi thấy ai có vẻ lúng túng, các bạn lập tức lại gần hướng dẫn. Sự chủ động ấy khiến phụ huynh cảm thấy được yên tâm hơn trong lúc chờ đợi.
Ông Nguyễn Văn Đảo, phụ huynh học sinh Trường THPT Thủ Đức (TP.HCM), cho biết gia đình ông xuất phát từ Tân Uyên (Bình Dương cũ) nên phải đi từ rất sớm. Trên đường đi, ông không ngừng lo con có quên giấy tờ hay gặp kẹt xe hay không.
"Tôi cứ đứng yên ở đây để ngó xem cháu trong điểm thi có cần gì không. Dù đi từ sớm nhưng vẫn không thôi lo lắng. Không ngờ ở điểm thi này có nhiều trường hợp thí sinh quên giấy tờ và được các em sinh viên hỗ trợ rất nhiệt tình", ông Đảo nói.
Ông kể lại khoảnh khắc khiến mình xúc động khi chứng kiến một thí sinh quên giấy tờ bật khóc ngay cổng trường. Ngay lập tức, nhiều người trong điểm thi cùng lại hỏi han, tìm cách hỗ trợ.
"Em đó quên giấy tờ, cứ khóc thút thít. Thấy vậy, điểm thi xúm vào giúp đỡ. Có chú bảo vệ còn nói con cứ yên tâm, lát chú hay các anh chị sinh viên tiếp sức mùa thi sẽ chở con vào tận phòng thi. Chứng kiến cảnh ấy tôi thấy rất xúc động", ông Đảo chia sẻ.
Tại điểm thi Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, nhiều phụ huynh cũng nhận được sự hỗ trợ tương tự. Bà Vũ Lan, phụ huynh học sinh Trường THPT Gò Vấp (TP.HCM), cho biết dù bà từng học tại đây nhưng quay lại sau nhiều năm vẫn thấy lạ lẫm.
"Ngày xưa tôi học trường này nhưng bây giờ vào lại vẫn lạ đường. May là các em tình nguyện viên hướng dẫn rất cẩn thận. Tôi cũng nhắn với con gái là sau này lên đại học thì cố gắng tham gia những hoạt động như vậy để giúp lại những phụ huynh "mù đường" như mẹ", bà Lan nói.
Bà cho biết thêm con gái đã thi đợt 1 nên đợt 2 đặt mục tiêu cải thiện điểm số. Tuy nhiên, áp lực vẫn rất lớn. Nhờ sự hỗ trợ và hướng dẫn của tình nguyện viên, cả hai mẹ con cảm thấy bình tĩnh hơn trước giờ thi.
Trong khi đó, bà Phạm Mỹ Huyền, phụ huynh học sinh Trường THPT Gò Vấp (TP.HCM), cho biết bà rời nhà từ 5 giờ sáng vì sợ không tìm được đường.
"Không biết đường nên sợ trễ. Tôi vừa chạy xe vừa nhìn xem có ai đi giống mình không. Gần tới nơi thì thấy mấy bạn tình nguyện viên đứng đó. Các bạn hỏi thăm rồi hướng dẫn tôi rẽ vào. Con ở trong phòng thi, mình ở ngoài cũng thấp thỏm, nhưng may mắn đã có các em tiếp sức mùa thi", bà Huyền nói.
Từ góc nhìn của tình nguyện viên, áp lực của phụ huynh là điều dễ nhận thấy. Phạm Đoàn Quỳnh Như, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết đây là năm thứ 2 bạn tham gia tiếp sức mùa thi.
"Phụ huynh thường lo lắng nhiều lắm. Có người hỏi đi hỏi lại thông tin. Có người chỉ đứng một chỗ mà vẫn không yên tâm. Tụi mình cố gắng giải thích rõ ràng và trấn an để mọi người bớt căng thẳng", Như chia sẻ.
Trong khi đó, Võ Hoàng Thông, sinh viên Trường ĐH Công nghệ kỹ thuật TP.HCM, cho biết chính trải nghiệm đi thi năm trước khiến bạn quyết định tham gia tiếp sức mùa thi năm nay. "Năm ngoái mình cũng bỡ ngỡ, phải đi hỏi phòng khắp nơi. Nhờ các anh chị hỗ trợ nên mình có kỳ thi trọn vẹn. Vì vậy, năm nay mình muốn giúp lại các bạn thí sinh", Thông chia sẻ.
Sáng nay, khoảng 40 doanh nghiệp quy tụ tại Ngày hội việc làm 2026 ở Phân hiệu Trường ĐH Ngoại thương TP.HCM đã mang đến hàng nghìn cơ hội tuyển dụng cho sinh viên và người lao động trẻ. Tại đây, nhiều bạn trẻ tranh thủ phỏng vấn trực tiếp, lắng nghe tư vấn nghề nghiệp, cơ hội việc làm có mức lương cao từ đại diện các doanh nghiệp.
Theo ghi nhận, nhiều doanh nghiệp tham gia trải rộng ở các lĩnh vực như: tài chính, ngân hàng, vận tải, logistics… với nhu cầu tuyển dụng đa dạng từ thực tập sinh đến nhân viên chính thức.
Ông Phạm Quang Thịnh, chuyên gia tư vấn chứng khoán của Công ty chứng khoán SSI, cho biết đơn vị đang cần tuyển các vị trí như chuyên viên tư vấn chứng khoán, quan hệ khách hàng và thực tập sinh.
“Ứng viên cần tốt nghiệp các ngành kinh tế. Với thực tập sinh, cộng tác viên hay chuyên viên quan hệ khách hàng, chúng tôi không yêu cầu kinh nghiệm vì sẽ có lộ trình đào tạo. Tuy nhiên, ngành tài chính đòi hỏi hai yếu tố quan trọng là sự nhạy bén với con số và khả năng giao tiếp năng động”, ông Thịnh nói.
Ở lĩnh vực khác, bà Phạm Hồng Thuyết, Phó giám đốc kinh doanh Công ty SUNRISE INS, cho biết doanh nghiệp đang tuyển nhiều vị trí như: trợ lý giám đốc điều hành, trợ lý kinh doanh, nhân viên kinh doanh, nhân viên điều phối logistics, kế toán và thực tập sinh.
“Chúng tôi không đặt nặng kinh nghiệm, nhưng đề cao thái độ làm việc, tinh thần học hỏi và đạo đức nghề nghiệp. Ứng viên phù hợp sẽ được đào tạo thêm để phát triển lâu dài”, bà Thuyết chia sẻ.
Trong khi đó, ông Huỳnh Nhật Luân, đối tác nhân sự Công ty Kuehne+Nagel Việt Nam, cho biết doanh nghiệp cần khoảng 15 nhân sự ở các vị trí như chăm sóc khách hàng, chứng từ, kinh doanh và thực tập sinh. Theo ông Luận, đặc thù ngành vận tải, logistics đòi hỏi ứng viên có chuyên môn phù hợp và khả năng sử dụng tiếng Anh tốt.
Trong lĩnh vực ngân hàng, Trần Thảo Uyên, nhân viên của bộ phận tuyển dụng, ngân hàng HSBC, cho biết đơn vị đang tìm kiếm nhân sự cho các vị trí như: nhân viên kinh doanh thị trường, bán hàng qua điện thoại, chăm sóc khách hàng... với cả hình thức chính thức và thực tập.
“Thực tập sinh sẽ được hỗ trợ 7 triệu đồng/tháng. Nhân viên chính thức có mức lương từ 12 triệu đồng trở lên, còn chuyên viên từ 17 triệu đồng trở lên, kèm theo thưởng và hoa hồng tùy vị trí”, Uyên cho biết.
Một trong những điểm thu hút sự quan tâm của sinh viên là mức thu nhập. Tuy nhiên, thực tế cho thấy mức lương cao luôn đi kèm áp lực và yêu cầu khắt khe.
Theo ông Thịnh, mức lương cơ bản của nhân viên mới trong ngành chứng khoán khoảng 7 triệu đồng/tháng, nhưng có thêm hoa hồng lên đến 65% theo doanh số. Nếu đạt KPI (chỉ tiêu công việc), thu nhập có thể đạt 25 triệu đồng/tháng. Với những người giàu kinh nghiệm, thu nhập thậm chí lên đến hàng trăm triệu đồng, nhưng số này không nhiều.
“Để đạt mức thu nhập cao, đòi hỏi phải có kỹ năng bao quát được tất cả thông tin tài chính, doanh nghiệp, kỹ năng giao tiếp, ứng xử, xử lý vấn đề, đàm phán… và yêu cầu xử lý, ứng biến rất nhanh”, ông Thịnh nhấn mạnh.
Còn tại SUNRISE INS, theo bà Thuyết, mức lương khởi điểm của nhân viên điều phối logistics dao động từ 7 – 12 triệu đồng/tháng, nhân viên kinh doanh từ 7 – 15 triệu đồng/tháng, chưa kể hoa hồng theo doanh số bán hàng. Với người có kinh nghiệm từ một năm trở lên, thu nhập có thể đạt 20 – 25 triệu đồng/tháng.
Tuy nhiên, bên cạnh mức lương, các doanh nghiệp đều nhấn mạnh những yêu cầu quan trọng mà người lao động cần chuẩn bị như: ngoại ngữ, khả năng tư duy, ứng biến nhanh, làm việc nhóm, giao tiếp…
Anh Bùi Vũ Nhật Tân, nhân viên phát triển kinh doanh Công ty EIMSKIP, cho biết doanh nghiệp ưu tiên những ứng viên kiên nhẫn, giao tiếp tốt cho các vị trí chăm sóc khách hàng và phát triển kinh doanh.
Theo ghi nhận của người viết, tại ngã tư Hàng Xanh, trong khoảng thời gian gần 1 tiếng từ 11 giờ 45 đến 12 giờ 45 có ít nhất 2 vụ va quệt giao thông nhẹ tại đây. Lý do chính là do người điều khiển xe máy chạy sát hoặc băng qua đường cắt đầu xe tải lớn. Tình trạng cắt đầu xe hay bám sát đuôi xe tải, xe buýt... để qua đường diễn ra thường xuyên.
Phan Thị Cẩm Thy, sinh viên Trường ĐH Giao thông vận tải TP.HCM, nói lý do nhiều người chọn bám đuôi xe tải, xe container khi qua đường vì xe lớn sẽ là vật cản, giúp các xe khác qua đường dễ dàng hơn.
"Không bao giờ em bám đuôi xe tải khi qua đường. Đây là bài học đầu tiên mẹ dạy Thy khi em bắt đầu tập xe máy. Mẹ dặn có 3 vị trí không được đến gần vì đó là điểm mù của bác tài xe tải. Một là đuôi xe, hai là gần sát đầu xe, nếu đứng gần xe tải ngó vào gương mà không thấy tài xế, nghĩa là tài xế cũng không thấy mình, vị trí thứ ba là bên hông xe", Cẩm Thy nói.
Nghỉ lễ Giỗ Tổ và 30.4 dài ngày sắp tới, là dịp nhiều mọi người lựa chọn chạy xe gắn máy để về quê bên gia đình, người thân hoặc đi du lịch bằng xe gắn máy cũng cần phải chú ý không bám sát đuôi xe tải, xe container.
Tài xế Lê Ngọc Thiên (38 tuổi), hãng xe Tư Trang cho biết hành động bám đuôi xe tải, xe container là thói quen chết người.
"Người điều khiển phương tiện giao thông phải để ý tín hiệu của xe chạy trước. Tôi nhớ mãi vụ mấy năm trước ở Bàu Bàng (Bình Dương cũ; nay là TP.HCM), hai bạn trẻ đứng kẹp bên hông xe, tài xế khuất tầm nhìn không thấy được, thế 2 hài bạn bị cuốn luôn. Lúc đó xe tôi vừa chạy qua, anh em tài xế đi sau kể lại", tài xế Lê Ngọc Thiên nhớ lại.
Còn tài xế Lưu Ngọc Hoài (35 tuổi, Nghệ An) thuộc hãng xe Hoàng Hà, cho biết anh lái xe tải 6 năm, trước đó là phụ xe. Hơn 10 năm gắn bó với những chuyến xe Bắc vào Nam, từ vị trí phụ xe ban đầu đến người cầm lái trên những hành trình cả ngàn cây số, anh luôn được các bậc đàn anh dặn phải tỉnh táo, quan sát gương thật kỹ, giữ khoảng cách an toàn.
"Tôi thấy điểm mù nguy hiểm nhất là sau đuôi xe và phía trước sát cabin. Đây là hai vị trí chúng tôi rất khó quan sát. Xe nhỏ dễ quan sát chứ xe lớn điểm mù nhiều hơn. Các bạn trẻ không được vượt ẩu, không đi gần xe tải lớn để bảo vệ an toàn cho mình và người thân", tài xế Lưu Ngọc Hoài nói.
Trao đổi cụ thể hơn về thói quen bám sát đuôi xe tải, xe container của một bộ phận người trẻ khi tham gia điều khiển phương tiện giao thông, đại úy Nguyễn Văn Vinh, Công an phường Tân Hưng (quận 7 cũ, Công an TP.HCM), nói rằng đây là một trong những hành vi dễ gây tai nạn nghiêm trọng nhất của người điều khiển xe gắn máy.
"Bạn đang đi vào vùng mù chết người. Phía sau xe tải là khu vực tài xế gần như không thấy gì. Tài xế phanh là bạn "dính" ngay: xe tải có quán tính lớn, nhưng nếu họ phanh gấp (né chướng ngại, đèn đỏ…), người bám đuôi không có thời gian xử lý. Ngoài ra, đây là vị trí bị che tầm nhìn hai phía: bạn không thấy xe từ hướng khác lao tới dẫn tới sang đường kiểu mù thông tin", đại úy Vinh người có 8 năm trong lĩnh vực giao thông, phân tích.
Hiệu ứng tâm lý "đi theo cho an toàn", theo anh là sai bởi xe lớn không phải lá chắn, mà là điểm nguy hiểm di động.
Đại úy Nguyễn Văn Vinh phân tích 6 vị trí điểm mù quan trọng mà người tham gia giao thông cần lưu ý để tránh.
Thứ nhất là phía trước đầu xe, cụ thể không dừng ngay trước mũi xe tải, vì cabin cao dẫn tới tài xế không thấy xe nhỏ sát đầu xe. Thói quen này rất nguy hiểm thường thấy khi dừng đèn đỏ hoặc chen lên trước.
Thứ hai là phía sau đuôi xe. Tuyệt đối không bám đuôi và giữ khoảng cách tối thiểu 10 – 20m, bởi đây là vị trí hoàn toàn khuất tầm nhìn, rất nguy hiểm khi xe lùi hoặc phanh gấp.
Thứ ba là vị trí hai bên hông xe (đặc biệt bên phải). Không chạy song song lâu với xe lớn và bên phải nguy hiểm hơn vì tầm nhìn hạn chế.
Thứ tư là khi xe rẽ hướng, đuôi quét rộng. Nhiều người bị cuốn vào gầm khi đứng sát bên. Nguyên tắc là thấy xe lớn nháy đèn thì phải tránh xa, không cố chen vượt lên vì có thể nhanh một giây nhưng chậm cả đời.
Thứ năm là điểm mù gương chiếu hậu. Gương không bao quát hết, sẽ có "khoảng chết" ngay ngoài vùng gương. Nguyên tắc vàng ở đây là "nếu bạn không thấy mặt tài xế trong gương đồng nghĩa họ không thấy bạn.
Thứ sáu là điểm mù do cột A (khung kính trước), dễ hiểu hơn là tuyệt đối không "cắt đầu" xe lớn, bởi cột kính chắn gió che mất góc nhìn chéo, dễ xảy ra khi xe máy cắt ngang đầu xe tải.
