Bộ GD-ĐT vừa trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt Đề án tổ chức thi tốt THPT trên máy tính giai đoạn 2026 – 2036 (Đề án).
Đề án đang nhận được sự quan tâm của dư luận, nhất là trong bối cảnh có nhiều ý kiến trao đổi về phương thức tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học trong thời gian tới.
Trao đổi thêm về dự thảo Đề án, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ GD-ĐT) Huỳnh Văn Chương khẳng định: “Bảo đảm công bằng là điều kiện tiên quyết trong toàn bộ quá trình triển khai Đề án. Việc tổ chức thi trên máy tính sẽ được thực hiện theo lộ trình, chỉ áp dụng tại nơi đủ các điều kiện kỹ thuật và nhân lực. Học sinh phải được làm quen với hình thức thi; địa phương phải có phương án hỗ trợ học sinh ít có điều kiện sử dụng máy tính”.
Trong giai đoạn chuyển tiếp, Đề án dự kiến tổ chức cả thi trên giấy và thi trên máy tính tại những địa phương, điểm thi đáp ứng điều kiện. Việc tổ chức phải bảo đảm tương đương về yêu cầu đánh giá và giá trị sử dụng kết quả giữa 2 phương thức. Phương án bố trí thí sinh sẽ được quy định cụ thể, công khai trước kỳ thi và không tạo ra khác biệt về quyền lợi của thí sinh.
“Quan điểm là triển khai theo lộ trình phù hợp, lấy chất lượng, an toàn và công bằng làm yêu cầu cao nhất”, ông Chương nhấn mạnh và cho biết, từ năm 2027, dự kiến triển khai tại một số điểm thi đủ các điều kiện; sau mỗi giai đoạn sẽ đánh giá trước khi mở rộng, không chạy theo tiến độ khi chưa bảo đảm an toàn và công bằng.
Các chuẩn yêu cầu về kỹ thuật, nhân lực và quy trình tổ chức sẽ được Bộ GD-ĐT hướng dẫn cụ thể khi Đề án được triển khai thực hiện.
Cùng với đó, ngân hàng câu hỏi sẽ tiếp tục được xây dựng, thẩm định, thử nghiệm và hiệu chỉnh theo quy trình chuẩn hóa, bảo đảm tính tương đương giữa các đề thi và các ca thi. Sau mỗi giai đoạn thử nghiệm, Bộ GD-ĐT sẽ đánh giá, hoàn thiện trước khi mở rộng phạm vi, hướng tới tổ chức các môn trắc nghiệm trên máy tính trên toàn quốc.
Ông Chương nêu dự kiến năm 2027, thí sinh thi trên máy tính và thi trên giấy sử dụng chung nội dung đề thi đối với các môn trắc nghiệm, khác nhau chủ yếu ở phương thức làm bài và ghi nhận kết quả.
Đối với việc tổ chức nhiều ca thi, ông Huỳnh Văn Chương cho rằng: “Các đề thi không nhất thiết giống hệt nhau nhưng phải tương đương về nội dung, độ khó và khả năng đo lường. Chỉ khi tính tương đương giữa các đề thi được bảo đảm thông qua ngân hàng câu hỏi chuẩn hóa, thử nghiệm thực tế và các phương pháp khoa học khảo thí thì mới tổ chức nhiều ca, bảo đảm thí sinh không có lợi thế hoặc bất lợi do dự thi ở một ca cụ thể”.
Nhiều ý kiến cũng băn khoăn việc tổ chức nhiều ca thi có làm tăng nguy cơ lộ đề. Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng chia sẻ: “Đây là rủi ro được tính toán ngay từ khâu thiết kế hệ thống. Đề thi của từng ca được lựa chọn từ ngân hàng câu hỏi đủ lớn, được mã hóa và chỉ chuyển đến điểm thi sát giờ thi qua kênh bảo mật. Các ca sử dụng đề khác nhau nhưng phải bảo đảm tương đương; đồng thời, quy trình tổ chức thi phải có các biện pháp bảo mật phù hợp với đặc điểm tổ chức nhiều ca”.
Đối với các tình huống kỹ thuật như mất điện, hỏng máy hoặc lỗi phần mềm, hệ thống phải có khả năng tự động lưu bài định kỳ và ghi nhật ký thao tác; điểm thi phải có máy dự phòng, nguồn điện dự phòng và quy trình xử lý phù hợp. Mọi tình huống phát sinh phải được ghi nhận đầy đủ bằng biên bản và dữ liệu hệ thống để phục vụ hậu kiểm; đồng thời có phương án bảo đảm đủ thời gian làm bài và quyền lợi của thí sinh.
Cục trưởng Huỳnh Văn Chương cũng nhấn mạnh: “Triển khai thận trọng, không chạy theo tiến độ khi chưa bảo đảm an toàn và công bằng”.
Tin Gốc: Thanh Niên
