Báo cáo từ Vietnam Report vừa công bố mới đây đã cho thấy từ chi phí logistics “ăn mòn” lợi nhuận đến các vụ kiện phòng vệ thương mại đang buộc doanh nghiệp vật liệu xây dựng phải thay đổi tư duy quản trị.
Ngành vật liệu xuất khẩu đang đối mặt với một thực trạng đầy trớ trêu khi hàng hóa làm ra nhiều nhưng không thể vận chuyển hoặc vận chuyển với chi phí không tưởng. Theo số liệu, xuất khẩu xi măng và clinker đạt hơn 37,3 triệu tấn (tương đương 1,3 tỉ USD, tăng 25,6% về khối lượng).
Trong khi nhóm sản phẩm gỗ và nội thất cũng đạt kim ngạch hàng tỉ USD. Tuy nhiên, niềm vui tăng trưởng không trọn vẹn khi “mưa tên lửa” địa chính trị tại Trung Đông đang làm đứt gãy các tuyến hàng hải huyết mạch.
Đặc biệt tại khu vực eo biển Hormuz, việc các hãng tàu phải đi vòng và áp thêm phụ phí chiến tranh đã đẩy chi phí logistics lên mức phi lý. Đối với các mặt hàng có khối lượng lớn nhưng giá trị đơn vị thấp như xi măng, đá xây dựng hay bê tông, đây là một “đòn chí mạng”.
Theo phân tích của các chuyên gia, trước đây giá một tấn xi măng tại cảng Việt Nam khoảng 41 – 42 USD, nhưng nếu giá cước vận tải sang Trung Đông đội lên mức 60 USD/tấn, thì chi phí vận chuyển đã cao hơn cả giá trị thực của hàng hóa. Đối với mặt hàng đá xây dựng, tiền cước thậm chí có thể cao gấp hàng chục lần giá trị sản phẩm, khiến chuỗi cung ứng có nguy cơ bị dừng lại ngay lập tức do không còn hiệu quả kinh tế.
Không chỉ khó ở khâu vận chuyển, hàng vật liệu xây dựng Việt Nam còn vấp phải các rào cản pháp lý khắt khe. Điển hình là vụ việc Mỹ áp thuế chống bán phá giá sơ bộ đối với thép cốt bê tông Việt Nam với mức thuế rất cao, từ 122% đến hơn 130%. Con số này cao hơn gấp nhiều lần so với các quốc gia khác cùng bị điều tra như Ai Cập (34% – gần 53%) hay Bulgaria khoảng 52,8%.
Sự gia tăng đột biến của lượng thép xuất khẩu sang Mỹ (từ 43 tấn năm 2022 lên 56.400 tấn năm 2024) đã khiến các cơ quan quản lý sở tại siết chặt các biện pháp phòng vệ để bảo vệ sản xuất nội địa. Đây là bài học đắt giá về việc mở rộng quy mô quá nhanh mà thiếu các chiến lược phòng vệ và đa dạng hóa thị trường bền vững.
Phương pháp ứng phó: chuyển đổi số và xanh hóa là bắt buộc
Trước những “cơn sóng” dữ mà thị trường toàn cầu đang phải đón nhận, các doanh nghiệp vật liệu xây dựng đang buộc phải tái định hình chiến lược. Trong đó, xu hướng nổi bật là chuyển dịch từ mô hình tăng trưởng dựa trên quy mô sang mô hình dựa trên hiệu quả và công nghệ.
Khảo sát cho thấy một con số ấn tượng khi 100% doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết đang triển khai chuyển đổi số. Trong đó, 22,4% đã hoàn thành và bước sang giai đoạn tối ưu hóa, tích hợp công nghệ toàn diện vào vận hành.
Việc 88,9% doanh nghiệp dự kiến tăng đầu tư vào công nghệ trong năm 2026 cho thấy chuyển đổi số đã trở thành nền tảng sống còn để quản trị chi phí và dữ liệu.
Một giải pháp hữu hiệu, bền vững hơn nữa là theo đuổi và tuân thủ tiêu chuẩn ESG, xem đây như là “tấm vé thông hành”. Phát triển bền vững không còn là khẩu hiệu xa vời. Bởi có tới 92,3% doanh nghiệp xác định ESG (môi trường – xã hội – quản trị) là ưu tiên chiến lược.
Với một ngành tiêu thụ nhiều năng lượng và tài nguyên, việc đáp ứng các tiêu chuẩn xanh và minh bạch thông tin là điều kiện tiên quyết để tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu và vượt qua các rào cản kỹ thuật tại các thị trường khó tính.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Đinh Hồng Kỳ, Chủ tịch Hiệp hội Xây dựng và Vật liệu xây dựng TP.HCM (SACA) nhận định ngành vật liệu xây dựng Việt Nam đang đứng trước một cuộc sát hạch gắt gao. Những doanh nghiệp có khả năng tối ưu hóa chuỗi cung ứng, chủ động ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại và mạnh dạn đầu tư vào công nghệ xanh sẽ là những cái tên trụ vững qua “cơn bão” địa chính trị và kinh tế toàn cầu hiện nay.
Ông Huỳnh Anh Huy, Giám đốc phân tích ngành Chứng khoán Kafi, cho rằng hầu hết nhà đầu tư đều mong muốn đạt mức lợi nhuận cao nhất khi tham gia thị trường. Tuy nhiên, trên thực tế chiến lược chọn thời điểm mua đáy bán đỉnh lại là nhiệm vụ bất khả thi.
Dẫn lại một số nghiên cứu trên thị trường Mỹ, ông Huy cho biết khoảng 85-90% các quỹ đầu tư chủ động trong 15 năm qua có hiệu suất thấp hơn chỉ số S&P 500. Điều này cho thấy ngay cả nhà đầu tư chuyên nghiệp cũng không thể dự báo chính xác đỉnh, đáy.
Một thống kê khác cho thấy lợi nhuận của nhà đầu tư có thể giảm 50-60% nếu bỏ lỡ 10 phiên tăng mạnh nhất trong 10 năm.
Bên cạnh đó, dữ liệu cho thấy lợi suất bình quân của nhà đầu tư cá nhân chỉ vào khoảng 3,6% mỗi năm, thấp hơn đáng kể so với mức tăng trưởng 10-15% của toàn thị trường.
Chi phí giao dịch là yếu tố làm bào mòn lợi nhuận của họ. Giả sử với mức phí giao dịch khoảng 0,15% mỗi chiều mua bán và thuế khi bán cổ phiếu, tổng chi phí cho một vòng quay giao dịch có thể lên tới khoảng 0,4%.
Như vậy, nếu một năm nhà đầu tư quay vòng danh mục khoảng 10 lần thì riêng chi phí giao dịch đã lên tới khoảng 4%, ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả đầu tư.
Theo ông Huy, thay vì cố gắng dự báo chính xác diễn biến giá cổ phiếu, nhà đầu tư nên tập trung quản trị rủi ro và điều chỉnh tỉ trọng theo biến động của thị trường. Cách tiếp cận này thường hiệu quả cao hơn so với việc liên tục tìm kiếm điểm mua đáy hay bán đỉnh.
Vị chuyên gia cho rằng hiệu quả đầu tư không chỉ phụ thuộc vào khả năng dự báo rủi ro, xu hướng mà còn nằm ở kỷ luật đầu tư cũng như việc kiểm soát tần suất giao dịch của mỗi người.
Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) nhận định mặc dù thị trường lùi dưới mốc 1.800 điểm nhưng tín hiệu liên tục được hỗ trợ tại vùng 1.790 điểm vẫn có thể cho thị trường cơ hội tạo nhịp hồi phục. Nếu VN-Index vươn lên trên vùng 1.800 - 1.810 điểm khả năng sẽ bước vào nhịp hồi phục. Ở chiều ngược lại, rủi ro tiếp tục suy yếu sẽ quay trở lại.
VDSC cho rằng có thể kỳ vọng vào tín hiệu hỗ trợ nhưng vẫn cần quan sát nỗ lực hỗ trợ của dòng tiền và áp lực bán ròng của khối ngoại. Nhà đầu tư nên hạn chế mua đuổi trong các nhịp tăng nhanh đầu phiên và rà soát lại danh mục. Nếu tỉ trọng danh mục đang ở mức hợp lý, có thể cân nhắc vùng giá tốt để mua thăm dò tại một số cổ phiếu có cơ bản tốt và đang có tín hiệu khởi sắc từ vùng tích lũy hoặc có cấu trúc kiểm định hỗ trợ thành công.
Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS) đánh giá sau 2 phiên phục hồi nhẹ với thanh khoản thấp, phiên 11-6 giao dịch trầm lắng dưới áp lực từ thị trường tài chính thế giới. Dòng tiền vẫn suy yếu khi trên thị trường không có nhiều cơ hội đầu tư tăng trưởng chất lượng.
Hiện tại, đa phần các nhóm ngành đều quay trở lại vùng giá đầu năm 2026. Nhiều cổ phiếu bất động sản, khu công nghiệp vốn hóa trung bình quay trở lại vùng giá tháng 4-2025.
Động lực thị trường thời gian tới là kỳ vọng tích cực vào nền kinh tế, doanh nghiệp tăng trưởng tốt hơn trong 6 tháng cuối năm so với đầu năm và cùng kỳ. Tuy nhiên để xác nhận có thể vào giai đoạn tăng trưởng mới, chỉ số cần vượt lên đường xu hướng giảm giá với thanh khoản gia tăng mạnh trở lại.
SHS khuyến nghị nhà đầu tư duy trì tỉ trọng hợp lý. Mục tiêu đầu tư hướng tới các mã có nền tảng cơ bản tốt, đầu ngành trong các ngành chiến lược, tăng trưởng vượt trội của nền kinh tế.
Công ty cổ phần Dịch vụ hàng không sân bay Đà Nẵng (MASCO) vừa gửi văn bản giải trình biện pháp và lộ trình khắc phục tình trạng chứng khoán bị cảnh báo.
Cụ thể, ngày 27-3-2026, công ty nhận được thông báo của Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội về việc cổ phiếu MAS tiếp tục duy trì diện bị cảnh báo do lợi nhuận sau thuế chưa phân phối tại ngày 31-12-2025 trên báo cáo tài chính năm 2025 đã được kiểm toán là số âm.
Mặc dù lợi nhuận sau thuế năm 2025 doanh nghiệp đạt 8,6 tỉ đồng, tăng gần 18% nhưng lỗ lũy kế tại thời điểm cuối năm là 1,7 tỉ đồng. Số lỗ lũy kế cuối năm 2024 là 9,1 tỉ đồng.
Công ty này cho biết hoạt động kinh doanh chủ yếu trong các lĩnh vực liên quan đến ngành hàng không, như cung ứng suất ăn máy bay cho các hãng hàng không, bán hàng tại các sân bay miền Trung, đào tạo nghề lái xe ô tô, mô tô... Tuy nhiên, giai đoạn 2020-2022 ngành hàng không bị ảnh hưởng rất nặng nề bởi dịch COVID-19. Do đó doanh thu bị giảm mạnh và ghi nhận lỗ lớn năm 2020 và năm 2021.
Giai đoạn 2022-2025, thị trường hàng không phục hồi chậm nên lượng khách tại các sân bay miền Trung tuy có tăng trưởng nhưng vẫn còn thấp.
Trong văn bản giải trình, doanh nghiệp cho biết mặc dù doanh thu năm 2025 tăng trưởng mạnh (gần 27%) nhưng có sự thay đổi về cơ cấu. Mảng cung ứng suất ăn cho các chặng bay quốc tế (tỉ lệ lãi gộp cao) vẫn còn thấp. Ngoài ra, chi phí sản xuất tăng cao trong khi giá dịch vụ cung cấp cho các hãng tăng chậm hơn, ảnh hưởng đến lợi nhuận.
Bên cạnh đó, sự thay đổi, sáp nhập các sở ngành và chuyển đổi chức năng quản lý lĩnh vực sát hạch lái xe, thay đổi chủng loại phương tiện đào tạo hạng C tác động lớn đến mảng đào tạo lái xe ô tô, mô tô. Doanh thu và lợi nhuận lĩnh vực này cùng sụt giảm.
Công ty này hiện có 2 trung tâm đào tạo lái xe tại Đà Nẵng và Huế. Doanh thu mảng đào tạo lái xe năm 2025 ở mức 36,22 tỉ đồng, chiếm khoảng 16% tổng doanh thu.
Năm vừa qua, doanh thu đào tạo lái xe tại thị trường Huế giảm do thay đổi chính sách đào tạo cho các học viên là bộ đội xuất ngũ. Ngoài ra, việc chuyển đổi đơn vị sát hạch, cấp giấy phép lái xe giữa các cơ quan quản lý Nhà nước đã làm gián đoạn hoạt động đào tạo từ tháng 12-2024 đến tháng 7-2025 ảnh hưởng không tốt đến kết quả kinh doanh của đơn vị.
Báo cáo thường niên năm 2025 cho biết công ty có 5 lĩnh vực kinh doanh chính gồm cung cấp suất ăn trên tàu bay; bán hàng và dịch vụ nhà hàng tại khu vực nhà ga hàng không sân bay; dịch vụ phòng chờ hạng C; dịch vụ vận chuyển hành khách và tổ lái tiếp viên; đào tạo lái xe mô tô, ô tô các hạng. Dịch vụ cung ứng suất ăn trên tàu bay là lĩnh vực cốt lõi chiếm tỉ trọng gần 70 % doanh thu và lợi nhuận.
Đơn vị này nêu ra một số giải pháp khắc phục tình trạng lỗ lũy kế như giảm chi phí, tăng lợi nhuận như đẩy mạnh marketing, tìm kiếm hợp đồng cung cấp suất ăn cho các hãng hàng không nước ngoài, phát triển thêm các mảng kinh doanh ngoài ngành hàng không, tìm kiếm và khai thác thêm các nhà cung cấp có giá tốt hơn...
Ngày 18-7, lãnh đạo UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết đã có văn bản yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường, UBND xã Ea Knuếc và phường Tân An cùng các đơn vị liên quan tiếp tục tổ chức thu hồi, bàn giao hơn 525ha đất bị "khoán trắng", "khoán gọn" từ Công ty cổ phần cà phê Thắng Lợi theo quyết định số 1386 ngày 11-5-2026 của chủ tịch UBND tỉnh.
Theo văn bản do Phó chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thiên Văn ký, việc thu hồi, bàn giao đất phải được thực hiện đúng nội dung quyết định thu hồi và các quy định của pháp luật.
Trước đó, ngày 1-7, Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì phối hợp với Thanh tra tỉnh, Sở Tài chính, UBND phường Tân An và các đơn vị liên quan tổ chức thu hồi, bàn giao đất trên thực địa.
Tuy nhiên, Công ty cổ phần cà phê Thắng Lợi không cử đại diện tham gia. Đồng thời, các đơn vị xác định doanh nghiệp đã có đơn khiếu nại quyết định thu hồi đất và chủ tịch UBND tỉnh đã thụ lý giải quyết khiếu nại lần đầu. Vì vậy, đoàn công tác thống nhất tạm dừng việc thu hồi trên thực địa để báo cáo UBND tỉnh xem xét, chỉ đạo.
Báo cáo UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết quyết định số 1386 hiện vẫn có hiệu lực thi hành.
Theo quy định của Luật Khiếu nại năm 2011, việc khiếu nại không làm đình chỉ thi hành quyết định hành chính, người khiếu nại vẫn phải chấp hành quyết định trong thời gian cơ quan có thẩm quyền giải quyết.
Trên cơ sở đó, sở kiến nghị UBND tỉnh cho phép tiếp tục tổ chức thu hồi, bàn giao đất; đồng thời giao UBND xã Ea Knuếc và UBND phường Tân An tiếp nhận diện tích đất thu hồi theo đúng ranh giới đã xác định, kể cả trường hợp doanh nghiệp không phối hợp.
Sau khi xem xét, UBND tỉnh thống nhất với đề xuất của Sở Nông nghiệp và Môi trường, yêu cầu các đơn vị liên quan tiếp tục thực hiện việc thu hồi, bàn giao đất theo quyết định số 1386 và đúng quy định của pháp luật.
Liên quan kiến nghị của Công ty cổ phần cà phê Thắng Lợi cho rằng kết luận thanh tra và quyết định thu hồi đất khiến giá cổ phiếu giảm mạnh, ảnh hưởng đến quyền lợi cổ đông và phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp, Sở Tài chính đã có ý kiến phản hồi.
Theo sở, thông tin về việc thu hồi đất đã được doanh nghiệp biết từ khi Thanh tra tỉnh ban hành kết luận thanh tra số 42 ngày 28-2-2025, tức hơn một năm trước khi UBND tỉnh ban hành quyết định thu hồi đất.