Nghiên cứu của Đại học Malaya (Malaysia), công bố trên tạp chí Frontiers in Physiology, cho thấy một kết quả đáng chú ý: Chỉ cần ngửi mùi socola giữa các hiệp tập, nam giới có thể hoàn thành nhiều lần lặp (repetition) hơn trong bài tập duỗi chân trên máy (leg extension) so với khi không ngửi bất kỳ mùi nào.
Đáng chú ý, những người tham gia đều nhịn ăn ít nhất 10 tiếng trước buổi thử nghiệm. Dù vậy, khi ngửi mùi socola, đặc biệt là socola đen, họ vẫn thực hiện được nhiều lần lặp hơn mà không ghi nhận mức độ gắng sức cao hơn so với khi chỉ ngửi nước.
Nhóm nghiên cứu tuyển chọn 23 nam giới khỏe mạnh, độ tuổi 20-25, có mức độ tập luyện trung bình. Mỗi người thực hiện bài tập duỗi chân trên máy cho đến khi không thể hoàn thành thêm lần lặp nào.
Phó Giáo sư Mohamed Nashrudin bin Naharudin, Khoa Khoa học Thể thao và Vận động, Đại học Malaya, cho biết nhóm nghiên cứu muốn tìm hiểu liệu riêng mùi hương có thể ảnh hưởng đến khả năng tập luyện hay không.
Mỗi người tham gia quay lại phòng thí nghiệm ba lần, tương ứng với ba điều kiện: ngửi mùi socola đen chứa 90% cacao, socola sữa chứa 60% cacao và nước lọc làm đối chứng trung tính. Trước và giữa mỗi hiệp tập, các nhà nghiên cứu đưa dung dịch chứa mùi hương tương ứng dưới mũi để người tham gia ngửi.
Trong toàn bộ thí nghiệm, mức tạ được giữ nguyên, đồng nghĩa cơ bắp luôn phải chịu cùng một tải trọng.
Kết quả cho thấy, khi ngửi mùi socola đen, người tham gia thực hiện nhiều hơn khoảng 18 lần duỗi chân so với khi chỉ ngửi nước và nhiều hơn đáng kể so với khi ngửi socola sữa.
Điều đáng chú ý là số lần lặp tăng lên nhưng người tham gia không đánh giá bài tập khó hơn.
Trước khi tập, người tham gia cũng được đánh giá mức độ đói, no và cảm giác thèm ăn. Sau khi ngửi mùi socola đen, họ cho biết cảm giác đói và thèm ăn giảm so với nhóm đối chứng, trong khi socola sữa không tạo ra thay đổi rõ rệt.
Theo nhóm nghiên cứu, kết quả này có thể phản ánh sự kỳ vọng của não bộ trước tín hiệu từ mùi hương.
Các tác giả giả thuyết rằng mùi cacao đậm của socola đen có thể kích hoạt những phản ứng chuẩn bị cho việc ăn uống, từ đó ảnh hưởng đến cảm giác đói và cách người tham gia cảm nhận quá trình tập luyện. Tuy nhiên, đây mới chỉ là giả thuyết và chưa được nghiên cứu này chứng minh trực tiếp.
Đối với socola sữa, nhóm nghiên cứu cho rằng mùi thơm dễ chịu có thể giúp cải thiện cảm xúc khi tập luyện, qua đó hỗ trợ người tham gia duy trì thêm một số lần lặp. Cơ chế này cũng chưa được xác nhận.
Vì sao ngửi mùi thức ăn có thể làm giảm cảm giác đói?
Chỉ riêng việc nhìn hoặc ngửi thấy thức ăn cũng có thể kích hoạt một loạt phản ứng sinh lý diễn ra trước khi ăn, được gọi là “pha đầu của tiêu hóa”.
Ở giai đoạn này, cơ thể bắt đầu tiết nước bọt, axit dạ dày và một số hormone tiêu hóa nhằm chuẩn bị tiếp nhận thức ăn. Các phản ứng này có thể ảnh hưởng đến cảm giác đói, cảm giác thèm ăn và cách cơ thể chuẩn bị cho bữa ăn, dù mức độ tác động còn phụ thuộc từng người và từng loại kích thích.
Nhiều nghiên cứu trước đây cũng cho thấy khứu giác có liên hệ chặt chẽ với các vùng não kiểm soát cảm giác đói và cảm xúc. Một số nghiên cứu gần đây còn gợi ý rằng tín hiệu từ khứu giác có thể tác động đến các đường dẫn truyền thần kinh liên quan đến vùng dưới đồi (hypothalamus) – trung tâm điều hòa cảm giác đói của não.
Nhiều người có thói quen tập luyện trước bữa sáng hoặc trong thời gian áp dụng chế độ nhịn ăn gián đoạn. Trong những trường hợp này, cảm giác đói có thể khiến việc duy trì cường độ tập luyện trở nên khó khăn hơn.
Nếu kết quả của nghiên cứu tiếp tục được xác nhận trên quy mô lớn hơn, mùi hương có thể trở thành một biện pháp hỗ trợ tập luyện mà không cần bổ sung năng lượng trước khi tập.
Kết quả này cũng tương đồng với hiện tượng đã được ghi nhận trong khoa học thể thao, khi kỹ thuật “súc miệng bằng dung dịch carbohydrate” có thể cải thiện thành tích ở một số dạng vận động, đặc biệt trong điều kiện cơ thể thiếu năng lượng, dù người tập không thực sự nuốt lượng carbohydrate đó.
Tuy nhiên, các tác giả nhấn mạnh nghiên cứu vẫn tồn tại nhiều hạn chế.
Đây là nghiên cứu quy mô nhỏ, chỉ gồm 23 nam giới trẻ khỏe mạnh và chỉ đánh giá một bài tập duy nhất. Vì vậy, chưa thể khẳng định hiệu quả tương tự sẽ xuất hiện ở phụ nữ, người lớn tuổi hoặc trong các bài tập khác.
Ngoài ra, nghiên cứu chỉ đánh giá tác động ngắn hạn sau khi ngửi mùi hương. Nhóm nghiên cứu cũng không đo nồng độ hormone hay hoạt động của não bộ, vì vậy các cơ chế được đề xuất hiện mới dừng ở mức giả thuyết và cần được kiểm chứng trong các nghiên cứu tiếp theo.
Tin Gốc: Dân Trí
