Chàng trai quê Ninh Bình bỏ đại học năm 20 tuổi, khi chỉ cách tấm bằng kỹ sư công trình Thủy lợi hơn một năm đại học. Dù cơ hội việc làm sau khi ra trường không quá bó hẹp khi có người nhà hỗ trợ, nhưng Thái vẫn quyết tâm không trở lại giảng đường vì nhiều lý do. Một phần từ việc cậu không thấy mình hợp với chuyên ngành kỹ thuật.
Hai năm nghỉ học, Thái xoay trở kiếm tiền từ phụ trách quầy pha chế quán cà phê đến phục vụ nhà hàng ăn ở quê – một thị trấn đang phát triển gần khu công nghiệp Đồng Văn. “Việc nào cũng cho thu nhập làng nhàng”, cậu kể. Khoản 8 triệu đồng đổi bằng mười tiếng làm việc mỗi ngày, từ 7h đến 12h và trở lại quán với ca 16h đến 22h. Mức lương vừa đủ cho Thái chi tiêu cơ bản ở quê.
Nhưng cũng có những ngày cậu chọn đóng kín cửa không muốn giao tiếp với ai. Sau Tết 2025, Thái nghỉ việc ở quán cà phê khi gần như không có ngày nghỉ mà vẫn thiếu trước hụt sau, phải xin gia đình hỗ trợ.
“Mỗi ngày thức dậy gần như là một vòng lặp lại, mở mắt tôi thấy rất mệt mỏi, không muốn ra khỏi giường, thế là nằm lướt điện thoại xem đủ thứ trên đời. Lướt rồi lại suy nghĩ mình phải làm cái gì đó, nhưng rồi lại không biết làm gì. Đầu óc vẫn nghĩ nhưng chân tay không hành động”, Thái kể, vòng lặp khiến chàng trai 22 tuổi thời điểm ấy trì trệ về đầu óc, kiệt quệ tinh thần.
Thái nằm trong số 1,6 triệu thanh niên 15-24 tuổi không có việc làm, không học tập và không tham gia đào tạo – tức nhóm NEET trong quý I/2026 theo công bố mới nhất của Cục Thống kê. Người trẻ “ba không” chiếm 11,4% tổng số thanh niên cả nước, đồng nghĩa cứ 9 thanh niên thì một người thuộc nhóm NEET.
Thời gian qua, số lượng thanh niên “ba không” tăng giảm tùy từng quý song thường dao động 1,35-1,6 triệu người. Nhóm này tập trung cao nhất ở Đồng bằng sông Cửu Long với trên 23% và thấp nhất tại Đồng bằng sông Hồng với 15%, theo Điều tra lao động việc làm năm 2023.
Cơ quan Thống kê cho biết tỷ lệ “ba không” phản ánh đặc điểm của lao động trẻ trong giai đoạn gia nhập thị trường. Họ có nhu cầu tìm việc và lựa chọn công việc cao nhưng kinh nghiệm còn hạn chế, kỹ năng chưa hoàn toàn phù hợp với nhu cầu tuyển dụng. Đồng nghĩa nhóm “ba không” chưa tham gia hiệu quả vào cả thị trường lao động lẫn hệ thống giáo dục và đào tạo. Vì thế họ cần được chú trọng phân luồng sớm, định hướng học tập và nghề nghiệp phù hợp năng lực cá nhân, đồng thời tăng cường liên kết giữa nhà trường và doanh nghiệp.
NEET là chỉ tiêu do Tổ chức Lao động thế giới ILO xây dựng phương pháp tính và khuyến khích các nước thu thập, công bố. Báo cáo Xu hướng việc làm và xã hội năm 2026 của tổ chức này cho biết năm 2025 toàn cầu có khoảng 257 triệu thanh niên “ba không”, chiếm tỷ lệ 20%. Nhóm này đang bỏ lỡ cơ hội tích lũy giáo dục, kỹ năng và kinh nghiệm cho tương lai nghề nghiệp. Tỷ lệ thanh niên nữ “ba không” cao hơn so với thanh niên nam. Xu hướng ứng dụng Al gia tăng càng đặt ra thách thức việc làm với nhóm này.
So với các nước trong khu vực, tỷ lệ thanh niên “ba không” của Việt Nam thấp hơn hoặc tương đương. Tại Thái Lan, tỷ lệ dao động 12,8-15% theo số liệu thống kê năm 2024 của WorldBank và UNICEF. Tại Indonesia là 17-18%, thuộc nhóm cao nhất Đông Nam Á. Philippines thống kê khoảng 12-13%, tập trung vào nhóm thanh niên ở khu vực đô thị nghèo.
Hà Hương, 23 tuổi tự nhận mình mang đặc điểm của nhóm “ba không” khi tốt nghiệp đại học, ra trường giữa năm 2025 đến nay chưa tìm được việc phù hợp. Hương lần đầu ứng tuyển vào doanh nghiệp mỹ phẩm tại Hà Nội nhưng tuyển dụng đòi hỏi “có kinh nghiệm ít nhất hai năm”. Cô sau đó làm nhân viên sự kiện cho công ty quảng cáo nhưng chỉ được nửa năm và nghỉ việc từ sau Tết.
“Rất khó, công ty muốn tuyển người trẻ nhưng lại đòi hỏi có kinh nghiệm. Người mới ra trường đáp ứng được tiêu chí trẻ nhưng lấy đâu ra kinh nghiệm nếu không đi làm từ thời sinh viên”, cô nói, quyết định tạm dừng nộp CV, chọn làm việc bán thời gian tại phòng tập thể hình. Hương tính học thêm ngoại ngữ rồi về quê tìm việc văn phòng ở khu công nghiệp gần nhà.
Còn Thái, những ngày không ra khỏi nhà, không tiếp xúc với người ngoài cũng không nói chuyện với bạn bè, mọi thứ xung quanh “trở nên bí bách, khó thở hơn”. Cậu đi làm trở lại tại nhà hàng ăn uống vào cuối năm ngoái với mức thu nhập cao hơn quán cà phê. Chân tay bận rộn chạy bàn, bưng bê, ghi món liên tục khiến Thái không còn thời gian nằm dài suy nghĩ. Nhưng cậu nhận ra mình chỉ tạm ổn khi không nghĩ đến. Công việc nếu kéo dài thì đến thời điểm nào đó nghỉ việc, vòng luẩn quẩn “nằm dài, lướt điện thoại, suy nghĩ, không làm gì” sẽ tái diễn.
Thái quyết định mình sẽ phải quay lại giảng đường, lấy bằng rồi tính tiếp. Cậu tích lũy được một khoản tiền và đang tập trung ôn thi lại vào đại học tháng 6 tới. Lần này, cậu lựa chọn chuyên ngành liên quan đến luật vì thấy mình phù hợp với khoa học xã hội hơn là khối kỹ thuật trước đây.
“Nhìn lại những ngày ấy tôi thấy mình vô dụng quá, nhưng bắt đầu lại năm 22 tuổi chắc cũng không muộn”, cậu nói lãng phí hai năm là điều vô cùng tiếc nuối, nhưng đã chọn là chấp nhận.
Ngày 15.7, TAND khu vực 1 tỉnh Cà Mau tiếp tục phiên tòa sơ thẩm xét xử Huỳnh Văn Thương (18 tuổi, ở phường Tân Thành), Dương Trung Hiếu (18 tuổi, ở phường Lý Văn Lâm) và 42 đồng phạm trong vụ án hẹn đánh nhau để giải quyết mâu thuẫn, về tội gây rối trật tự công cộng và cố ý gây thương tích.
Đảm bảo an ninh trật tự, phiên tòa bố trí 2 khu vực và được kết nối trực tuyến với phòng xử án chính.
Theo cáo trạng, Thương và Hiếu có mâu thuẫn cá nhân. Khoảng 17 giờ ngày 14.2.2025, hai người hẹn đánh nhau vào khoảng 1 giờ hôm sau tại khu dân cư ở đường Lê Duẩn, phường An Xuyên, tỉnh Cà Mau.
Nhận lời hẹn, Thương liên lạc qua Messenger, rủ thêm nhiều người tham gia. Những người được gọi tiếp tục rủ bạn bè rồi tập trung tại hẻm Cựa Gà, phường Lý Văn Lâm, tỉnh Cà Mau.
Tại đây, Thương mang ra 3 cây dao có lưỡi dài khoảng 1 m. Một người trong nhóm mang đến 2 cây dao; một số hung khí khác được lấy tại khu đất trống gần đó.
Những người cầm hung khí đi bộ qua cầu nối giữa phường An Xuyên và phường Lý Văn Lâm. Số còn lại chạy xe máy đến khu vực dốc cầu phía phường An Xuyên để đón, sau đó cả nhóm theo các tuyến đường Lý Văn Lâm, Tạ Uyên, Lê Duẩn đến điểm hẹn.
Cùng thời điểm, Hiếu liên lạc, tập hợp thêm người. Khoảng 0 giờ ngày 15.2.2025, nhóm này có mặt tại đường Lê Duẩn với dao tự chế, chỉa, chai bia và bom xăng tự chế. Khoảng 1 giờ, hai nhóm gặp nhau tại điểm hẹn.
Nhóm của Thương cầm hung khí xông về phía nhóm Hiếu nhưng bị ném bom xăng nên bỏ chạy. Sau khi chạy được một đoạn, phát hiện phía đối phương không còn bom xăng, nhóm của Thương quay lại. Nhóm Hiếu sau đó bỏ chạy theo nhiều hướng.
Trong lúc truy đuổi, Lê Thịnh (20 tuổi, ở phường Lý Văn Lâm) dùng dao chém trúng vùng đầu Dương Huỳnh Biên (18 tuổi). Khi Biên bỏ chạy, Thịnh tiếp tục ném dao trúng gót chân, khiến Biên ngã xuống kênh.
Trương Phúc Hậu (19 tuổi, ở phường Lý Văn Lâm) nhận ra Biên là người quen nên kéo lên bờ. Sau đó, Biên được đưa đến Bệnh viện đa khoa tỉnh Cà Mau điều trị.
Kết luận giám định của Trung tâm Pháp y tỉnh Cà Mau xác định, tỷ lệ tổn thương cơ thể của Biên là 35%.
Sau đó, nhóm của Thương quay về khu vực cầu treo, gom số hung khí còn lại rồi giao cho Thương bỏ vào bao. Số hung khí được mang về hẻm Cựa Gà, cất trong bụi cỏ gần nhà một người trong nhóm. Ba ngày sau, khi Thương quay lại kiểm tra, số hung khí này không còn.
Quá trình điều tra, các bị cáo thuộc 2 nhóm khai nhận hành vi phạm tội. Cơ quan tố tụng ghi nhận nhiều bị cáo đã bồi thường, khắc phục hậu quả; một số bị cáo có gia đình có công với cách mạng. Đây được xác định là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định.
Viện KSND khu vực 1 truy tố Huỳnh Văn Thương, Lê Thịnh cùng 16 bị cáo khác về tội cố ý gây thương tích theo điểm c khoản 3 Điều 134 bộ luật Hình sự. Đồng thời, Thương và nhiều bị cáo thuộc hai nhóm còn bị truy tố về tội gây rối trật tự công cộng theo điểm b khoản 2 Điều 318 bộ luật Hình sự.
Phiên tòa xét xử vụ án hẹn đánh nhau để giải quyết mâu thuẫn dự kiến diễn ra trong 4 ngày, từ 13 đến 16.7.
Ngày 22-4, phó giáo sư, tiến sĩ Đào Việt Hà - Viện trưởng Viện Hải dương học (tại Nha Trang) - cho biết viện và bản thân bà đã có văn bản góp ý, đề nghị UBND phường Nha Trang "điều chỉnh lại quy hoạch không vi phạm vào ranh giới đất của Viện Hải dương học".
Lý do là theo hồ sơ quy hoạch chi tiết (1/500) khu vực phía đông đường Trần Phú, do phường Nha Trang lập và lấy ý kiến góp ý, lãnh đạo Viện Hải dương học đã phát hiện doanh nghiệp tư vấn quy hoạch đã vẽ quy hoạch giao thông phạm vào ranh giới đất của viện, vốn được thành lập, hoạt động tại số 1 Cầu Đá, phường Vĩnh Nguyên cũ (nay là phường Nha Trang) đến nay là 104 năm.
Đường giao thông vẽ theo quy hoạch đó đã cắt ngang 2 tòa nhà cổ của Viện Hải dương học, nơi làm việc, nghiên cứu khoa học của nhiều thế hệ các nhà khoa học Việt Nam và thế giới tại Nha Trang - Khánh Hòa trong suốt hơn 100 năm qua.
Theo văn bản góp ý của lãnh đạo Viện Hải dương gởi UBND phường Nha Trang, việc quy hoạch "cắt ngang" 2 tòa nhà cổ của viện không chỉ ảnh hưởng đến không gian, kiến trúc lịch sử của tòa nhà cổ trên 100 tuổi, tác động đến hoạt động nghiên cứu khoa học và việc tham quan du lịch của du khách đến Bảo tàng Hải dương học, mà còn ảnh hưởng đến uy tín quốc tế của Viện Hải dương học nói chung và đối với nước Cộng hòa Pháp nói riêng (nước đã lập, xây dựng Viện Hải dương học tại Nha Trang).
Do đó lãnh đạo Viện Hải dương học "không thống nhất" với quy hoạch giao thông trong quy hoạch chi tiết (1/500) khu vực phía đông đường Trần Phú và đề nghị UBND phường Nha Trang điều chỉnh như đã nêu.
Theo Viện Hải dương học Nha Trang, ngày 11-3-2026, UBND phường Nha Trang có công văn về việc triển khai lấy ý kiến đối với Quy hoạch chi tiết (1/500) Khu vực phía đông đường Trần Phú, phường Nha Trang đối với các cơ quan, tổ chức trong khu vực bị ảnh hưởng bởi quy hoạch đó.
Thời hạn yêu cầu các cơ quan, tổ chức gởi ý kiến góp ý bằng văn bản về quy hoạch cho UBND phường Nha Trang là đến ngày 15-3-2026 (trong vòng khoảng 4 ngày).
Thế nhưng, quá hạn chót trên, tới ngày 16-3-2026 Viện hải dương học mới nhận được công văn lấy ý kiến góp ý quy hoạch đó của UBND phường Nha Trang.
Theo một chuyên gia thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Khánh Hòa, nếu chỉ đọc bản thuyết minh tổng hợp của quy hoạch hoặc đối với người dân bình thường sẽ không dễ gì thấy được việc vẽ quy hoạch giao thông "cắt ngang" Viện Hải dương học và 2 tòa nhà cổ (trên 100 tuổi) mà lãnh đạo viện đã phát hiện, góp ý phản đối nêu trên.
Ngày 3.5, Bệnh viện Nguyễn Tri Phương (TP.HCM), cho biết vừa cấp cứu nam bệnh nhân T.X.T (20 tuổi, ở phường Chợ Lớn) trong tình trạng đa chấn thương vùng ngực sau tai nạn sinh hoạt, trong đó có vết thương đứt lìa động mạch cổ trái, máu chảy ồ ạt, nguy kịch.
Các bác sĩ xác định đây là ca bệnh cực kỳ nặng, huyết áp không đo được, dấu hiệu sốc mất máu rất nặng. Chỉ ít phút sau vào viện, bệnh nhân rơi vào tình trạng ngưng tim, ngưng thở. Ê kíp cấp cứu lập tức vừa truyền máu khẩn cấp, vừa ép tim ngoài lồng ngực khoảng 20 phút cho đến khi bệnh nhân được đẩy vào phòng mổ để duy trì sự sống.
Bệnh nhân được các y bác sĩ Bệnh viện Nguyễn Tri Phương phẫu thuật và cứu sống ngoạn mục
Đồng thời, các bác sĩ ngoại khoa và gây mê hồi sức đã khẩn trương chuẩn bị phòng mổ. Chỉ sau 60 phút tiếp nhận vào cấp cứu, bệnh nhân được chuyển thẳng vào phòng mổ. Các bác sĩ vừa phẫu thuật vừa tiếp tục truyền máu và hồi sức tích cực.
PGS-TS Trần Thanh Vỹ, chuyên gia ngoại lồng ngực - mạch máu, cũng là người phẫu thuật trực tiếp cho người bệnh, nhận định đây là trường hợp tổn thương rất nặng với tình trạng đứt lìa động mạch cổ trái, dưới đòn trái - một mạch máu lớn nằm gần tim.
Lượng máu chảy tự do vào khoang ngực trái khoảng 1,5 lít, đồng thời ước tính hơn 1,5 lít máu tiếp tục thoát ra ngoài qua vết thương. Đây là tổn thương có nguy cơ tử vong rất cao nếu không được xử trí trong thời gian cực ngắn.
Nhờ sự phối hợp nhịp nhàng giữa khoa cấp cứu, phẫu thuật viên, gây mê hồi sức, ngân hàng máu, ê kíp đã khống chế được chảy máu, tái lập tuần hoàn và cứu sống người bệnh.
Bác sĩ Võ Đức Chiến, Giám đốc Bệnh viện Nguyễn Tri Phương, thông tin thêm, sau 5 ngày điều trị và theo dõi tích cực, bệnh nhân đã hồi phục hoàn toàn và được xuất viện trong tình trạng sức khỏe ổn định.
