Những ngày này, từ sáng sớm đến chiều muộn, công trường cầu Lệ Bắc vang rền tiếng máy móc thi công. Từng tốp công nhân hối hả trên các nhịp cầu đang vươn dài ra giữa sông Thu Bồn. Trên bờ, người dân trong thôn thường đứng lặng hàng giờ để dõi theo công trình. Với họ, cây cầu không chỉ là một dự án giao thông mà còn là giấc mơ đã chờ đợi suốt hàng chục năm.
Mỗi sáng, bà Nguyễn Thị Năm (thôn Lệ Bắc) đi bộ trên con đường bê tông độc đạo dẫn ra trung tâm xã Thu Bồn. Đến đoạn nhìn rõ cây cầu đang thi công, bà thường đứng thật lâu. Ánh mắt người phụ nữ ngoài 60 tuổi ánh lên niềm vui xen lẫn xúc động. “Ở đây hơn 40 năm, tôi chưa bao giờ nghĩ có ngày dân làng mình được đi cầu thay vì đi ghe. Mỗi lần nhìn cây cầu lớn dần lên là thấy lòng nhẹ hẳn. Bao năm sống thấp thỏm với mùa lũ, giờ mới dám nghĩ tới những ngày bình yên”, bà Năm bùi ngùi.
Thôn Lệ Bắc nằm lọt thỏm giữa bốn bề sông nước. Mùa nắng, người dân còn có thể đi lại trên tuyến đường bê tông xuyên cánh đồng. Nhưng vào mùa mưa, nước từ thượng nguồn đổ về, cả tuyến đường nhanh chóng bị nhấn chìm trong biển nước đục ngầu. Khi ấy, Lệ Bắc gần như biến thành một “ốc đảo” bị cô lập hoàn toàn. Những chuyến đò ngang nhỏ bé là sợi dây duy nhất nối người dân với bên ngoài. Và phía sau những chuyến đò ấy là biết bao nỗi lo, hiểm nguy luôn rình rập.
Bà Năm nhớ như in vụ tai nạn đau lòng cách đây khoảng 3 năm. Sáng sớm hôm ấy, 5 người phụ nữ trong thôn gánh rau sang bên kia sông bán. Lúc đi trời còn yên nhưng đến trưa mưa lớn bất ngờ kéo đến, nước lũ dâng nhanh và cuốn phăng chiếc ghe nhỏ giữa dòng. “4 người may mắn bám được bụi cây ven bờ nên thoát chết, còn 1 người thì không trở về nữa. Từ đó, mỗi lần trời đổ mưa là ai cũng bất an”, bà nghẹn giọng.
Không chỉ người lớn, trẻ em nơi đây cũng lớn lên cùng những mùa đến trường đầy nhọc nhằn. Mỗi khi nước dâng cao, chính quyền phải dựng rào chắn, cấm người dân qua lại để đảm bảo an toàn. Nhưng việc học của con trẻ không thể dừng lại. Những ngày mưa lớn, từ 4 – 5 giờ sáng, người dân đã lục tục kéo nhau ra bến đò. Người đi làm, học sinh đến trường chen chúc trên những chiếc ghe máy nhỏ giữa dòng nước chảy xiết.
Bà Hồ Thị Phượng (thôn Lệ Bắc) kể, có những hôm gió lớn, đò không thể chạy, học sinh phải nghỉ học, người lớn nghỉ làm. Nhiều gia đình phải mang quần áo, gạo muối sang bên kia thuê trọ cho con ở tạm nhiều tuần liền để chờ nước rút. “Con nít ở đây quen với áo phao từ nhỏ. Mỗi mùa mưa đến là cha mẹ mất ăn mất ngủ. Giờ sắp có cầu rồi, tụi nhỏ sau này sẽ không còn cảnh run rẩy ngồi ghe đi học giữa nước lũ nữa”, bà Phượng xúc động.
Lệ Bắc hiện có gần 200 ha đất sản xuất nông nghiệp. Người dân sống chủ yếu bằng nghề trồng rau, hoa màu và chăn nuôi. Thế nhưng nhiều năm qua, việc vận chuyển nông sản phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết. Mỗi mùa mưa đến, giao thương gần như tê liệt. Vì vậy, việc cây cầu hoàn thành đưa vào sử dụng không chỉ giúp người dân đi lại thuận tiện mà còn mở ra cơ hội đổi thay cho vùng đất ven sông vốn nhiều tiềm năng nhưng bị chia cắt bởi dòng nước.
Đứng bên công trường đang thi công nhộn nhịp, ông Nguyễn Xuân Phương, Trưởng thôn Lệ Bắc, không giấu được xúc động khi nhắc về những tháng ngày người dân gắn bó với đò ngang. Ông kể, trước đây địa phương từng có ca nô lớn phục vụ đưa đón người dân; nhưng theo thời gian, lòng sông bồi lấp khiến ca nô không thể hoạt động, buộc phải thay bằng ghe máy nhỏ. “Mỗi mùa mưa đến là cán bộ thôn gần như thức trắng. Chỉ cần nghe tin có người đau ốm, trẻ em đi học hay bà con qua sông là ai cũng lo. Có những hôm nước lớn, ghe chòng chành giữa dòng nhìn mà không cầm lòng được”, ông Phương nhớ lại.
Theo ông Phương, với khoảng 400 hộ dân và gần 1.500 nhân khẩu, cây cầu chính là khát vọng lớn nhất của người dân Lệ Bắc suốt nhiều thế hệ. “Cây cầu này không chỉ nối hai bờ sông mà còn nối niềm tin của người dân vào tương lai. Bao năm nay bà con mong mỏi từng ngày. Khi cầu hoàn thành, đời sống sẽ thay đổi rất nhiều, từ chuyện học hành, khám chữa bệnh cho tới làm ăn, phát triển kinh tế”, ông Phương chia sẻ.
Những ngày gần đây, cứ mỗi khi công nhân hoàn thiện thêm một nhịp cầu, người dân lại kéo nhau ra xem đông hơn. Nhiều cụ già nói rằng họ muốn tận mắt chứng kiến khoảnh khắc cây cầu nối liền đôi bờ sau hàng chục năm chờ đợi. “Tui già rồi, chỉ mong còn khỏe để một lần tự chạy xe qua cây cầu này. Chừng đó chắc mãn nguyện lắm”, một cụ ông trong thôn cười hiền.
Không khí háo hức lan khắp vùng quê ven sông. Người dân tin rằng khi cây cầu hoàn thành, diện mạo Lệ Bắc sẽ thay đổi từng ngày. Những mùa lũ cô lập rồi sẽ chỉ còn trong ký ức.
Ông Nguyễn Hồng Vinh, Phó chủ tịch UBND xã Thu Bồn, cho biết cầu Lệ Bắc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển kinh tế – xã hội của địa phương. “Cây cầu này không chỉ giải quyết nhu cầu giao thông mà còn tháo gỡ căn cơ tình trạng cô lập kéo dài của người dân vùng Lệ Bắc”, ông Vinh nhấn mạnh. Phó chủ tịch UBND xã Thu Bồn cho hay cây cầu sẽ trở thành “đòn bẩy” thúc đẩy phát triển toàn diện cho vùng đất ven sông. “Khi giao thông thông suốt, địa phương sẽ có điều kiện phát triển nông nghiệp hàng hóa, mở rộng dịch vụ, du lịch cộng đồng và thu hút đầu tư. Quan trọng hơn cả là người dân được tiếp cận y tế, giáo dục thuận lợi và an toàn hơn. Đây là công trình mang ý nghĩa dân sinh rất lớn”, ông Vinh khẳng định.
Ngày cây cầu được đưa vào sử dụng cũng sẽ là thời điểm vùng “ốc đảo” giữa dòng Thu Bồn chính thức khép lại những tháng năm thấp thỏm bên những chuyến đò ngang, mở ra hành trình mới, hành trình của sự an toàn, của cơ hội đổi thay và của những ước mơ bình dị đang dần trở thành hiện thực.
Theo số liệu, từ ngày 1.1.2026 đến nay, khi thí điểm Viện KSND khởi kiện vụ án dân sự công ích, Viện KSND 2 cấp TP.HCM đã hỗ trợ hoàn thiện thủ tục pháp lý cho 247 trường hợp, trong đó có 119 trường hợp được cấp giấy khai sinh.
Có thể nói đây là kết quả đáng ghi nhận của Viện KSND 2 cấp TP.HCM khi thực hiện vai trò khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công khi không có người khởi kiện (sau đây gọi là vụ án dân sự công ích), theo Nghị quyết 205 của Quốc hội.
Gần nhất, sau khi cơ quan chức năng phát hiện cháu N.G.K (ở xã Hòa Hiệp, TP.HCM) bị mẹ ruột cùng người tình bạo hành gây thương tích nặng, nhiều cơ quan ban ngành đã vào cuộc xác minh, bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho cháu bé.
Cụ thể, chiều 2.5, Công an xã Hòa Hiệp (TP.HCM) tiếp nhận tin báo của người dân về việc một phụ nữ có hành vi đánh đập con nhỏ tại nhà thuê ở ấp Phú Lâm, xã Hòa Hiệp.
Khi lực lượng chức năng có mặt, cháu N.G.K được phát hiện trong tình trạng nguy kịch. Toàn thân bé có nhiều vết bầm tím, trầy xước, vùng đầu bị rách, lơ mơ, phản ứng chậm. Cháu được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện đa khoa Bà Rịa, sau đó chuyển lên Bệnh viện Nhi đồng 1, TP.HCM. Ban giám đốc Công an TP.HCM đã chỉ đạo Phòng Cảnh sát hình sự phối hợp Công an xã Hòa Hiệp xác minh, làm rõ vụ việc.
Cơ quan công an xác định người bạo hành cháu K. là mẹ ruột Nguyễn Thị Thanh Trúc (33 tuổi, ở TP.HCM) và người tình là Danh Chơn (30 tuổi, ở An Giang). Trúc và Chơn chung sống như vợ chồng. Cả hai thừa nhận đã bạo hành con trong thời gian qua.
Ngày 5.5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã bắt khẩn cấp đối với Trúc và Chơn để điều tra làm rõ về hành vi cố ý gây thương tích; đồng thời trưng cầu giám định thương tích của bé K.
Khi tiếp nhận thông tin, Viện KSND khu vực 14 - TP.HCM đã nhanh chóng phân công lãnh đạo, kiểm sát viên kiểm sát chặt chẽ quá trình điều tra, xử lý hình sự đối với 2 bị can.
Song song đó, khi nghiên cứu hồ sơ và phát hiện bé K. chưa có giấy khai sinh, ngày 7.5, Viện KSND khu vực 14 - TP.HCM có văn bản kiến nghị gửi UBND xã Hòa Hiệp về việc cấp giấy khai sinh cho cháu. Kiến nghị này được đơn vị thực hiện theo tinh thần Nghị quyết 205 của Quốc hội về thí điểm Viện KSND khởi kiện vụ án dân sự công ích.
Một lãnh đạo Viện KSND khu vực 14 cho biết thông qua công tác kiểm sát tố giác, tin báo về tội phạm xảy ra ngày 2.5 đối với vụ việc cháu N.G.K, Viện KSND khu vực 14 - TP.HCM nhận thấy cháu K. chưa được đăng ký khai sinh. Theo quy định tại điều 13 luật Trẻ em năm 2016, trẻ em có quyền được khai sinh, khai tử, có họ, tên, quốc tịch; được xác định cha, mẹ, dân tộc, giới tính theo quy định của pháp luật. "Cháu K. không được mẹ và người thân đăng ký khai sinh là ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của cháu, là nhóm dễ bị tổn thương cần được bảo vệ theo tinh thần Nghị quyết 205. Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của trẻ em, Viện KSND khu vực 14 đã kiến nghị Chủ tịch UBND xã Hòa Hiệp lập thủ tục đăng ký khai sinh cho cháu K. theo đúng quy định pháp luật", lãnh đạo Viện KSND khu vực 14 cho biết.
Kiến nghị nêu rõ trong trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa phù hợp với quy định của pháp luật, cần hướng dẫn cho người đi đăng ký khai sinh để đảm bảo quyền được đăng ký khai sinh của cháu K. Điều này thể hiện rõ sự quan tâm bảo vệ kịp thời của Viện KSND khu vực 14 về việc cấp giấy khai sinh cho cháu K.
Nhận được văn bản kiến nghị, trong ngày 7.5, UBND xã Hòa Hiệp đã có văn bản gửi UBND phường Trung Mỹ Tây, TP.HCM về việc phối hợp xác minh thông tin hộ tịch của cháu K. và gia đình.
"Cháu K. có người thân nhưng không ai đứng ra kê khai làm giấy khai sinh, vì vậy Viện KSND khu vực 14 đã cử cán bộ đứng ra kê khai, làm thủ tục khai sinh, nhập dữ liệu lên hệ thống VNeID cho cháu", lãnh đạo Viện KSND khu vực 14 chia sẻ.
Đến ngày 11.5, đoàn công tác liên ngành gồm Viện KSND khu vực 14 - TP.HCM, UBND xã Hòa Hiệp, UBND phường Trung Mỹ Tây, Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam tại TP.HCM, Trung tâm Công tác xã hội - giáo dục dạy nghề thiếu niên TP.HCM đã đến Bệnh viện Nhi đồng 1, thăm hỏi, động viên và trao giấy khai sinh cho cháu K.
"Như vậy kể từ thời điểm này cháu K. chính thức được khai sinh và là công dân Việt Nam được hưởng các quyền lợi như các cháu khác theo pháp luật", lãnh đạo Viện KSND khu vực 14 nêu.
Đối với cháu K., sau khi được cấp giấy khai sinh, điều trị, và xuất viện, Trung tâm Công tác xã hội - giáo dục dạy nghề thiếu niên TP.HCM tiếp nhận, chăm sóc và nuôi dưỡng tạm thời cháu trong thời gian 3 tháng. Sau đó, Trung tâm Bảo trợ và công tác xã hội tiếp tục chăm sóc, nuôi dưỡng theo quy định. Đồng thời, tiếp tục kết nối, đánh giá môi trường gia đình người thân của trẻ để vận động người thân chăm nuôi nhằm giúp trẻ tái hòa nhập cộng đồng, được chăm sóc trong môi trường gia đình (nếu được đảm bảo an toàn). (còn tiếp)
Báo cáo của Sở Tài chính Phú Thọ cho thấy, toàn tỉnh có 149 dự án tồn đọng kéo dài, gặp khó khăn, vướng mắc. Đến nay 16 dự án được tháo gỡ xong khó khăn, vướng mắc; 23 dự án đã chấm dứt hoạt động, còn lại 110 dự án cần tiếp tục theo dõi, đôn đốc tháo gỡ.
Trước thực tế đó, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông vừa yêu cầu UBND cấp xã, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng rà soát sự phù hợp với quy hoạch sử dụng đất hoặc các quy hoạch theo quy định pháp luật; xác định dự án không có tranh chấp, khiếu kiện hoặc đã giải quyết xong tranh chấp, khiếu kiện (nếu có); xác định nhà đầu tư không vi phạm hoặc có vi phạm nhưng đã khắc phục xong…
Trường hợp vi phạm nhưng thuộc các cơ chế đặc thù tại Nghị quyết 170/2024, Nghị quyết 29/2026 của Quốc hội, lãnh đạo Phú Thọ yêu cầu xác định rõ điều, khoản để áp dụng làm cơ sở để xem xét, quyết định.
Công an tỉnh và Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Phú Thọ được giao rà soát sự phù hợp của các dự án đối với quy hoạch sử dụng đất quốc phòng, quy hoạch sử dụng đất an ninh.
Trong khi, Thuế tỉnh Phú Thọ, Ngân hàng Nhà nước - Khu vực 4 rà soát điều kiện, năng lực tài chính thực hiện dự án của nhà đầu tư cũng như các khoản nợ ngân sách nhà nước đến thời điểm rà soát.
Dựa trên kết quả rà soát của các sở, ngành và báo cáo của nhà đầu tư, Sở Tài chính Phú Thọ đánh giá điều kiện của từng dự án để trình UBND tỉnh xem xét, quyết định cho phép tiếp tục giao đất, cho thuê đất.
Chủ tịch Phú Thọ giao Thanh tra tỉnh thực hiện thanh tra đối với các dự án chưa có kết luận để xem xét giải quyết theo quy định. Cơ quan này cũng phải làm việc với Thanh tra Chính phủ để xem xét phương án tháo gỡ dứt điểm các dự án nêu tại Kết luận thanh tra số 1203/KL-TTCP.
Đối với dự án khu vực hồ Đại Lải, người đứng đầu UBND tỉnh Phú Thọ yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường sớm tham mưu về quy trình vận hành công trình thủy lợi đảm bảo vận hành đa mục tiêu, làm cơ sở xử lý các vi phạm theo quy định. Đồng thời tham mưu UBND tỉnh phương án tháo gỡ đối với các dự án xác định có nguy cơ gây thất thoát ngân sách. Thời gian hoàn thành tháo gỡ xong trong tháng 12/2026.
Việc rà soát nêu trên phải đảm bảo không để bỏ sót các dự án thuộc diện cần tháo gỡ khó khăn, vướng mắc nhưng chưa được tổng hợp, tham mưu xem xét xử lý - nhất là các dự án đã có kết luận thanh tra, kiểm tra, kiểm toán, bản án hoặc có tính chất, tình huống pháp lý tương tự.
Tỉnh Phú Thọ được hình thành trên cơ sở sáp nhập 3 tỉnh Phú Thọ, Vĩnh Phúc, Hòa Bình, đi vào hoạt động từ 1/7/2025. Tỉnh có dân số trên 4 triệu người, gồm 148 xã, phường.
Phát biểu tại phiên thảo luận tổ về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội sáng 10/4, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số từ năm 2026, cần triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp và tạo ra kết quả cụ thể.
Ông cho rằng một trong những trọng tâm là thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân. Khi khu vực này duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số, nền kinh tế mới có thể đạt mức tăng trưởng tương ứng. Cùng với đó, cần hình thành thêm nhiều tập đoàn tư nhân lớn đủ năng lực đảm nhận các dự án quy mô quốc gia.
Dẫn chứng thực tế, ông nêu nhiều công trình lớn do doanh nghiệp tư nhân thực hiện đã bảo đảm tiến độ và chất lượng, trong khi các dự án do Nhà nước triển khai thường mất 3-4 năm để hoàn tất thủ tục. Vì vậy, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế để phát huy hiệu quả nguồn lực tư nhân.
Chủ tịch Quốc hội đề nghị chuyển mạnh mô hình tăng trưởng sang dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo Nghị quyết 57. Trong đó, ứng dụng trí tuệ nhân tạo là yếu tố quan trọng nâng cao hiệu quả quản lý, xây dựng pháp luật và kiểm soát dữ liệu, kể cả trong hoạt động của Quốc hội.
Đối với điều hành vĩ mô, ông đề nghị Chính phủ linh hoạt, chủ động ứng phó với các yếu tố bên ngoài như xung đột quốc tế; đồng thời bảo đảm tăng trưởng cao đi kèm kiểm soát lạm phát và thực hiện chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm.
Chủ tịch Quốc hội cũng đồng tình định hướng của Thủ tướng Lê Minh Hưng về việc tập trung vốn đầu tư công cho các dự án lớn có tính lan tỏa, tránh dàn trải và cơ chế "xin - cho". Ông đề nghị đẩy nhanh xử lý các dự án tồn đọng, công trình trọng điểm để nâng cao hiệu quả đầu tư.
Trước yêu cầu tăng trưởng cao trong 5 năm tới, ông đề xuất cải cách theo hướng "năm hóa", gồm số hóa, xanh hóa, tối ưu hóa nguồn lực, thông minh hóa quản trị và hài hòa hóa lợi ích. Việc phát triển kinh tế cần gắn với bảo đảm công bằng xã hội, chú trọng giáo dục, y tế, đào tạo nghề và tạo việc làm.
Ông cũng đề nghị quản lý thay đổi theo hướng giảm chi phí tuân thủ, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, đồng thời có cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm. Cùng với đó là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền theo hướng địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm; Trung ương giữ vai trò kiến tạo và giám sát.
Ông cho biết Quốc hội sẽ tập trung quyết định các dự án lớn mang tính quốc gia như điện hạt nhân Ninh Thuận, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP HCM, thay vì phân bổ các khoản vốn nhỏ lẻ.
Ông nhấn mạnh tầm nhìn năm 2026 là không lãng phí một ngày, không chậm trễ một tuần, không bỏ lỡ cơ hội trong một tháng và không bị động trong một năm. Trách nhiệm phải được làm rõ cho từng cơ quan, địa phương để công việc trôi chảy, tránh tình trạng cán bộ sáng cắp ô đi chiều cắp ô về mà không có sản phẩm.
Đại biểu Nguyễn Thị Tuyến, Phó bí thư Đảng ủy Chính phủ, cho rằng để đạt tăng trưởng hai con số cần các giải pháp đột phá, trong đó có khai thác hiệu quả kinh tế biển. Bà đề nghị tận dụng lợi thế đường bờ biển dài, phát triển hệ thống 36 cảng biển và logistics, tạo động lực tăng trưởng và việc làm.
Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Viettel Tào Đức Thắng thì đề xuất mở rộng không gian phát triển ra thị trường quốc tế để duy trì tăng trưởng hai con số. Theo ông, kinh nghiệm của Viettel cho thấy tăng trưởng từ thị trường nước ngoài chiếm 60-70%, giúp doanh nghiệp mở rộng quy mô và duy trì đà phát triển dài hạn.
Ông cũng kiến nghị nâng cao hiệu quả đầu tư công theo hướng tiếp cận như doanh nghiệp, chú trọng đánh giá hiệu quả sau đầu tư. Đồng thời đề nghị hoàn thiện cơ chế xử lý tranh chấp đầu tư quốc tế, bổ sung quy định về đối tượng khởi kiện nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp của Việt Nam khi tham gia thị trường toàn cầu.
