“Chúng tôi sẽ đàm phán trong cuối tuần này”, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói với phóng viên ngày 17/4 trên chuyên cơ Không lực Một khi đang trên đường từ thành phố Phoenix, bang Arizona, trở về thủ đô Washington, đề cập đến các cuộc thảo luận với Iran.
Ông Trump không nêu cụ thể về cuộc đàm phán với Iran, nhưng cho hay ông có thể sẽ không gia hạn lệnh ngừng bắn hai tuần với Tehran khi nó hết hạn vào ngày 22/4. Lệnh ngừng bắn này được hai bên nhất trí để tạo thuận lợi cho quá trình đàm phán hướng tới giải pháp chấm dứt cuộc xung đột.
“Lệnh phong tỏa các cảng Iran vẫn được duy trì, và thật không may chúng tôi có thể phải bắt đầu ném bom Iran trở lại”, Tổng thống Mỹ nói, đề cập đến kịch bản hai bên không đạt được thỏa thuận trong các cuộc đàm phán.
Tuy nhiên, ông cũng nói rằng đã có một số “tin khá tích cực” liên quan đến Iran, nhưng từ chối cung cấp thêm chi tiết.
“Chúng tôi vừa nhận được một số tin khá tích cực cách đây khoảng 20 phút, và có vẻ mọi việc đang diễn ra rất thuận lợi ở Trung Đông liên quan đến Iran. Rồi mọi người sẽ biết đó là gì thôi. Tôi chỉ nghĩ đây là điều hoàn toàn hợp lý và nên xảy ra. Chúng ta hãy chờ xem”, ông cho hay.
Phái đoàn Mỹ và Iran được cho là sẽ đến Pakistan cuối tuần này và tiến hành đàm phán ngày 20/4, một tuần sau khi vòng đàm phán đầu tiên tại Pakistan kết thúc mà không đạt được thỏa thuận nào.
Quan chức Lầu Năm Góc tuyên bố lực lượng Mỹ ở Trung Đông đã trong trạng thái sẵn sàng tiếp tục chiến đấu nếu Iran không chấp nhận thỏa thuận hòa bình.
Ngoại trưởng Abbas Araghchi hôm qua thông báo Iran sẽ “mở hoàn toàn” eo biển Hormuz để hưởng ứng lệnh ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và nhóm Hezbollah ở Lebanon. Tổng thống Mỹ hoan nghênh động thái của Iran, nhưng khẳng định lệnh phong tỏa các cảng Iran vẫn còn hiệu lực cho đến khi thỏa thuận hai nước “hoàn thành 100%”.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, người dẫn đầu phái đoàn đàm phán Iran cuối tuần trước, ngày 17/4 chỉ trích Tổng thống Trump đưa ra “7 tuyên bố sai sự thật trong vòng một giờ”, nhưng không nêu cụ thể đó là những phát biểu nào.
“Họ đã không thắng được cuộc chiến bằng những lời dối trá này và chắc chắn cũng sẽ không đạt được gì trong các cuộc đàm phán”, ông Ghalibaf nói, đồng thời cảnh báo nước này sẽ đóng cửa eo biển Hormuz một lần nữa nếu Mỹ duy trì chiến dịch phong tỏa cảng biển.
Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 17/4, ông Trump cho hay đang mong chờ cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. “Cuộc gặp của chúng tôi tại Trung Quốc sẽ là cuộc gặp đặc biệt và có thể mang tính lịch sử. Tôi mong chờ được gặp Chủ tịch Tập, nhiều việc sẽ được hoàn thành!”, ông Trump cho biết.
Lãnh đạo Mỹ ban đầu lên kế hoạch thăm Bắc Kinh vào cuối tháng 3 hoặc đầu tháng 4 nhằm thúc đẩy tái thiết quan hệ thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, Tổng thống Trump sau đó quyết định hoãn chuyến thăm Trung Quốc để tập trung giải quyết vấn đề Iran.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 18-5 (giờ địa phương), hai thiếu niên đã xả súng tại Trung tâm Hồi giáo San Diego (bang California, Mỹ) khiến 3 người đàn ông tử vong bên ngoài nhà thờ.
Cảnh sát địa phương cho biết cả hai nghi phạm, 17 và 19 tuổi, được phát hiện đã chết trong một chiếc ô tô đậu giữa đường ngay sau đó, với nhiều dấu hiệu cho thấy đã tự sát bằng súng.
Theo Cảnh sát trưởng San Diego Scott Wahl, vụ nổ súng diễn ra ngay trước 12h trưa giờ địa phương.
Trung tâm Hồi giáo San Diego - hiện trường vụ việc - là nhà thờ Hồi giáo lớn nhất của Mỹ ở khu vực sát biên giới Mexico. Toàn bộ học sinh đang theo học tại ngôi trường nằm trong khuôn viên cơ sở này đều an toàn sau vụ tấn công.
Ông Wahl cho biết Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) đã được mời vào cuộc. Nhà chức trách đang điều tra vụ việc theo hướng tội ác xuất phát từ thù hận cá nhân, dù chưa xác định được động cơ cụ thể.
Vụ tấn công diễn ra ngay trước thềm lễ Eid al-Adha, một trong những ngày lễ quan trọng nhất của người Hồi giáo, và mùa hành hương Hajj thường niên đến thánh địa Mecca ở Saudi Arabia.
"Chúng tôi chưa bao giờ phải trải qua bi kịch nào như thế này. Nhằm vào một nơi thờ phụng là hành động hết sức tàn nhẫn", người đứng đầu Trung tâm Hồi giáo San Diego Imam Taha Hassane chia sẻ với báo chí.
Theo cơ quan chức năng, trong số ba nạn nhân thiệt mạng có một nhân viên bảo vệ. Người này được cho là đã hy sinh trong nỗ lực góp phần ngăn chặn thiệt hại còn nặng nề hơn.
Ông Wahl cho biết khoảng 50 - 100 cảnh sát từ khắp khu vực San Diego đã có mặt tại hiện trường chỉ trong 4 phút sau khi nhận tin báo "xả súng đang diễn ra".
Ngay trong khoảng thời gian cảnh sát đổ về nhà thờ trên, một vụ nổ súng khác cũng xảy ra nhằm vào một công nhân làm vườn cách đó vài dãy phố. Người này may mắn không bị thương. Hiện chưa rõ hai vụ việc có liên hệ với nhau hay không.
Bạo lực súng đạn vốn đã không còn xa lạ ở các không gian công cộng tại Mỹ, nhưng cộng đồng Hồi giáo và Do Thái tại nước này càng thêm bất an kể từ khi Mỹ và Israel mở các cuộc không kích nhằm vào Iran hôm 28-2.
Động thái này kéo theo đòn đáp trả của Tehran nhằm vào Israel và một số quốc gia vùng Vịnh, làm bùng phát cuộc chiến đang lan rộng trong khu vực.
Hồi tháng 3, một công dân Mỹ gốc Lebanon đã tự sát sau khi lao xe tải vào ngôi đền Do Thái lớn nhất bang Michigan, xả súng vào lực lượng bảo vệ và gây nổ bằng pháo. Cũng như nhà thờ Hồi giáo San Diego, giáo đường Do Thái gần Detroit này có một trường học nằm trong khuôn viên.
Vụ xả súng hàng loạt nói trên xảy ra ngay sau 6 giờ sáng 19.4 tại thành phố Shreveport. Kẻ xả súng, chưa được xác định danh tính ngay lập tức nhưng là một người đàn ông trưởng thành, đã bị bắn chết sau một cuộc rượt đuổi bằng ô tô và va chạm với cảnh sát, theo các quan chức.
Thị trưởng Shreveport Tom Arceneaux nói với CNN rằng vẫn chưa rõ liệu kẻ tấn công chết do tự bắn vào mình hay do trúng đạn của cảnh sát.
Cảnh sát Chris Bordelon cho hay trong một cuộc họp báo rằng "hiện trường vụ án khá rộng" trải dài trên ba ngôi nhà, và các nhà điều tra đang lục soát để tìm bằng chứng.
Ông cho biết thêm các nạn nhân có độ tuổi từ 1 đến 14, và một số đứa trẻ là con cháu của thủ phạm. "Chúng tôi tin rằng ông ta là người duy nhất nổ súng tại những địa điểm này", ông Bordelon phát biểu, gọi vụ xả súng là "vụ gây rối gia đình".
Cũng theo Thị trưởng Arceneaux, tay súng có mối quan hệ nào đó với hai người phụ nữ, cũng bị bắn. "Hai người phụ nữ đang trong tình trạng rất nguy kịch nên chúng tôi không thể lấy thông tin từ họ", ông nói thêm. Hai nạn nhân này đã bị bắn vào đầu, theo Đài KTBS.
"Đây là một buổi sáng kinh hoàng ở Shreveport và tất cả chúng ta đều thương tiếc các nạn nhân", ông Arceneaux phát biểu tại cuộc họp báo.
Thống đốc Louisiana Jeff Landry cho hay ông vô cùng đau lòng trước vụ xả súng hàng loạt vào sáng 19.4.
Đây là vụ xả súng hàng loạt gây chết người nhiều nhất ở Mỹ trong hơn hai năm qua, theo dữ liệu từ tổ chức phi lợi nhuận Gun Violence Archive. Tổ chức này định nghĩa một vụ xả súng hàng loạt là vụ xả súng trong đó 4 người trở lên bị thương hoặc thiệt mạng, không bao gồm kẻ xả súng.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 10-5 (giờ địa phương), Bộ trưởng Quốc phòng Latvia Andris Spruds đã đệ đơn từ chức. Động thái diễn ra sau khi hai máy bay không người lái (drone) của Ukraine đã bay lạc từ lãnh thổ Nga sang Latvia và đánh trúng một cơ sở chứa dầu hôm 7-5.
Trước đó cùng ngày 10-5, Thủ tướng Latvia Evika Silina đã công khai yêu cầu ông Spruds rời ghế. Bà cho rằng các hệ thống phòng chống drone của Latvia đã không được triển khai kịp thời, dẫn đến sự cố trên. Bà bổ nhiệm đại tá Raivis Melnis làm tân bộ trưởng Quốc phòng.
Ngay sau sự cố ngày 7-5, Latvia và nước láng giềng Lithuania đã kêu gọi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tăng cường năng lực phòng không cho khu vực.
Phản hồi về sự cố này trên mạng xã hội ngày 10-5, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha đã xác nhận đây là các drone của Ukraine.
Ông cho rằng hai drone kia bay nhầm sang Latvia là "do tác chiến điện tử của Nga cố tình làm chệch hướng các drone Ukraine khỏi mục tiêu trên đất Nga".
Ông Sybiha cũng cho biết Ukraine đang cân nhắc cử chuyên gia sang hỗ trợ tăng cường an ninh không phận cho các nước vùng Baltic.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh liên tiếp xuất hiện nhiều vụ drone Ukraine bay lạc vào lãnh thổ các nước NATO trong vài tuần qua.
Phía NATO và Ukraine cho rằng các vụ việc này do lực lượng Matxcơva cố tình áp chế điện tử và hướng số drone kia sang nước láng giềng. Cũng có một bên nêu giả thuyết các drone Ukraine đang cố gắng thực hiện những cuộc tấn công đường dài, với khoảng cách lên đến hàng nghìn km, khiến sai số là điều khó tránh khỏi.
Trong khi đó, nhiều chuyên gia Nga cáo buộc đây là hệ quả của việc các nước NATO âm thầm cho Ukraine "mượn" không phận nước mình để thực hiện những cuộc tấn công nhắm vào đất Nga.
Các bên chưa bình luận về những tuyên bố trên.
Ngày 11-5, Nga và Ukraine tiếp tục tố nhau vi phạm thỏa thuận ngừng bắn ngắn hạn. Lệnh ngừng bắn được hai bên công bố riêng rẽ, kéo dài từ ngày 8 đến 13-5. Dù tiếng súng đã giảm rõ rệt, dường như giao tranh vẫn chưa bao giờ chấm dứt hoàn toàn.
Trong thông điệp hằng đêm ngày 10-5, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cáo buộc Nga đã không tiến hành các đợt không kích và phóng tên lửa quy mô lớn, song vẫn duy trì các đợt tấn công quy mô nhỏ hơn ở những mặt trận mà quân Nga đang giành ưu thế.
"Nói cách khác, quân đội Nga không hề tuân thủ ngừng bắn trên mặt trận và cũng không thực sự cố gắng làm vậy", ông Zelensky cáo buộc. Ông đồng thời khẳng định binh sĩ Ukraine đang đáp trả và giữ vững vị trí.
Giới chức địa phương thân Ukraine ở các vùng Zaporizhzhia, Dnipropetrovsk và Kherson cũng khẳng định ít nhất ba người đã thiệt mạng trong các cuộc tập kích bằng drone của Nga tại khu vực gần tiền tuyến.
Chiều 10-5, Bộ Tổng tham mưu Ukraine thông báo đã có gần 210 vụ đụng độ đã diễn ra dọc tuyến mặt trận dài 1.200km kể từ sáng sớm ngày 9-5.
Ở chiều ngược lại, Bộ Quốc phòng Nga thông báo đã bắn hạ 57 drone Ukraine trong 24 giờ qua và khẳng định sẽ "đáp trả tương xứng" trên chiến trường.
Trước đó, ngày 9-5, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho rằng hòa bình ở Ukraine "vẫn còn rất xa vời".
Tuy nhiên Tổng thống Vladimir Putin bất ngờ nói cuộc chiến đang "đi đến hồi kết" và bày tỏ mong muốn trao đổi với Liên minh châu Âu (EU) qua sự điều phối của cựu Thủ tướng Đức Gerhard Schroeder.
Berlin đã lập tức lên tiếng bác bỏ đề xuất trên của ông Putin.
