Tại Diễn đàn Nhịp cầu Phát triển Việt Nam 2026 ngày 13/5, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng cho biết Việt Nam đang chuyển từ tư duy thu hút FDI đại trà sang lựa chọn các dự án chất lượng.
“FDI thế hệ mới không chỉ đến Việt Nam để sản xuất hay khai thác thị trường, cần tạo ra giá trị, năng lực và vị thế mới trong chuỗi giá trị toàn cầu”, ông nói.
Thay vì chỉ quan tâm quy mô vốn đầu tư, Việt Nam thu hút các dự án ngoại chú trọng công nghệ, tạo giá trị gia tăng, đào tạo nhân lực và kết nối với doanh nghiệp Việt tham gia chuỗi cung ứng. Các lĩnh vực được ưu tiên rót vốn giai đoạn tới bao gồm bán dẫn, AI, dữ liệu, công nghệ sinh học, dược phẩm, năng lượng sạch và logistics hiện đại.
Hiện tại, Việt Nam có hơn 46.500 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký hơn 543 tỷ USD. Vốn thực hiện lũy kế đạt khoảng 357,6 tỷ USD. Khu vực FDI hiện đóng góp khoảng trên 20% GDP, khoảng 70% kim ngạch xuất khẩu và tạo việc làm cho hàng triệu lao động.
Việt Nam vẫn duy trì vị thế thu hút FDI hàng đầu ASEAN với sự hiện diện của nhiều tập đoàn công nghệ lớn. Tuy vậy, Phó thủ tướng đánh giá liên kết giữa khối ngoại và doanh nghiệp trong nước vẫn còn hạn chế. Các công ty trong nước mới tham gia chuỗi giá trị của doanh nghiệp FDI ở phân khúc giá trị gia tăng thấp.
Ông cũng nhìn nhận cạnh tranh thu hút đầu tư toàn cầu đã thay đổi cùng với xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng, chuyển đổi xanh – số. Theo đó, nhà đầu tư ngày càng quan tâm tới chất lượng thể chế, ổn định chính sách, hạ tầng chiến lược, dữ liệu và nguồn nhân lực chất lượng cao, thay vì chỉ ưu đãi hay chi phí lao động thấp.
Để thu hút vốn ngoại thế hệ mới, ông cho biết Chính phủ sẽ tiếp tục cắt giảm thủ tục, đầu tư hạ tầng và nhân lực, đồng thời xử lý nghiêm tình trạng chuyển giá, gian lận thương mại và vi phạm môi trường.
Bộ Tài chính đang dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện Chương trình đào tạo, bồi dưỡng 10.000 giám đốc điều hành đến năm 2030 với tổng kinh phí 300 tỷ đồng.
Tổng kinh phí thực hiện toàn chương trình đến năm 2030 ước khoảng 300 tỷ đồng, trong đó 280 tỷ đồng dành cho hỗ trợ đào tạo và 20 tỷ đồng cho các hoạt động quản lý, giám sát, đánh giá, hỗ trợ sau đào tạo, truyền thông, quản lý chương trình.
Đối tượng áp dụng chính sách là học viên đến từ doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân; các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; UBND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; UBND xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; mặt trận tổ quốc Việt Nam, các hội, hiệp hội, cơ quan hỗ trợ, bên cung cấp dịch vụ đào tạo.
Theo dự thảo, chương trình có 3 phương thức hỗ trợ gồm phiếu học bổng, tổ chức khóa đào tạo trực tiếp và đào tạo trực tuyến qua các nền tảng số.
Với phương thức phiếu học bổng, dự kiến mức hỗ trợ cho mỗi học viên từ 20-50 triệu đồng/khóa học tùy loại hình đào tạo (bình quân khoảng 28 triệu đồng/học viên/khóa). Đây là phương thức hỗ trợ mới.
Với phương thức đào tạo trực tuyến, cơ quan soạn thảo đề xuất sử dụng hệ thống E-Learning của Bộ Tài chính để học viên tham gia miễn phí và không giới hạn. Ngoài ra, Bộ có thể thuê, mua tài khoản của các nền tảng trực tuyến như Udemy, CLS... để cấp cho học viên. Giảng viên là lãnh đạo doanh nghiệp có thể được hưởng mức thù lao tối đa bằng 200% mức chi thông thường.
Nội dung của chương trình tập trung vào phát triển tư duy chiến lược, kỹ năng ra quyết định, lãnh đạo thay đổi và xây dựng văn hóa doanh nghiệp. Học viên cũng được trang bị kiến thức quản trị doanh nghiệp như tài chính, tiếp thị, vận hành, nhân sự, pháp luật và các kỹ năng lãnh đạo thiết yếu của một CEO.
Để đạt mục tiêu đào tạo 10.000 giám đốc điều hành đến năm 2030 (trung bình mỗi năm đào tạo khoảng 2.000 học viên), dự kiến cần ngân sách Nhà nước hỗ trợ khoảng 56 tỷ đồng/năm, chưa bao gồm kinh phí cho các hoạt động giám sát, đánh giá, truyền thông, quản lý chương trình.
CEO Kia Song Ho-sung thông tin về chiến lược thu hẹp khoảng cách giá với các đối thủ Trung Quốc tại châu Âu còn 15-20% trong năm nay, giảm so với mức 20-25%, Reuters đưa tin ngày 27/4. Chiến lược này đã giúp Kia, cùng với công ty mẹ Hyundai, đứng thứ ba về doanh số bán xe toàn cầu, vượt qua tình cảnh suy giảm chung toàn thị trường.
Động thái trên báo hiệu một "cuộc chiến giá cả" trong bối cảnh hãng xe Trung Quốc đẩy mạnh xuất khẩu. Khi thị trường nội địa chững lại, thị trường Mỹ không thể thâm nhập vì rào cản thuế quan, châu Âu trở thành chiến trường quan trọng với doanh nghiệp sản xuất ôtô của đất nước tỷ dân.
Trong tháng Ba, tính riêng BYD, doanh số xe đăng ký tại thị trường này tăng gần 150%, vượt xa mức tăng 6% của Kia và Hyundai.
Việc bùng nổ nhanh chóng số xe Trung Quốc lăn bánh trên đường châu Âu buộc doanh nghiệp cùng ngành, như Kia, phải giảm giá và cung ứng dòng xe giá rẻ hơn. Phía Kia cho biết tại một số quốc gia châu Âu, thị phần xe Trung Quốc tăng nhanh hơn nhiều so với dự kiến của doanh nghiệp Hàn Quốc.
Cuối tuần trước, Kia công bố lợi nhuận quý I đạt 1.830 tỷ won (khoảng 1,2 tỷ USD), giảm 23,5% so với cùng kỳ. Reuters cho rằng việc tung ra nhiều chương trình khuyến mãi là một trong nhiều nguyên nhân dẫn tới lợi nhuận hãng ôtô này sụt giảm.
Tuy nhiên, ông Song tin tưởng Kia có thể tận dụng nền tảng lợi nhuận vững chắc để cạnh tranh với đối thủ. Bởi lẽ, vị CEO này dự đoán quá trình tái cấu trúc ngành công nghiệp ôtô Trung Quốc sẽ diễn ra sớm hơn dự kiến, khi trọng tâm chiến lược của Bắc Kinh chuyển từ xe điện sang trí tuệ nhân tạo (AI) và robot.
Tháng 10 năm ngoái, Bắc Kinh ra tín hiệu chấm dứt trợ cấp cho ngành công nghiệp xe điện sau hơn một thập kỷ hỗ trợ. Việc này khiến thị trường ôtô lớn nhất thế giới vật lộn với tình trạng dư cung nghiêm trọng, thúc đẩy loạt hãng xe Trung Quốc tăng tốc thâm nhập thị trường nước ngoài.
Theo ông Song, khi không còn được hỗ trợ từ chính phủ, đối thủ Trung Quốc sẽ thiếu nguồn lực cần thiết để tiến xa hơn. "Có vẻ như thời điểm tái cấu trúc đang đến gần. Cho đến lúc đó, chúng ta nên tiếp tục theo đuổi chiến lược tăng trưởng, tận dụng nguồn lực hiện có", CEO Kia nói với các nhà đầu tư.
Jose Munoz, CEO Hyundai Motor, cùng chung nhận định này. Ông cho rằng Hyundai không thể tăng trưởng với tốc độ của Trung Quốc, nhưng họ tăng trưởng "với lợi nhuận cao". "Chúng tôi chỉ có thể ‘tự mình hỗ trợ mình’, ông Jose nói.
Chốt phiên giao dịch 24/6, dầu thô Brent giảm gần 4% xuống dưới 75 USD một thùng. Đây là mức thấp nhất kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran vào cuối tháng 2.
Trong khi đó, dầu thô Mỹ WTI cũng giảm 3,5%, hiện về còn khoảng 71 USD một thùng. Diễn biến này trái ngược với một tháng trước, khi giá dầu vượt 100 USD một thùng.
Thị trường đi xuống trong bối cảnh Mỹ và Iran bắt đầu giai đoạn đàm phán hòa bình kéo dài 60 ngày với kỳ vọng dòng chảy năng lượng qua eo biển Hormuz trở lại bình thường. Tâm lý lo ngại về khả năng gián đoạn nguồn cung của giới đầu tư đã giảm bớt.
Cũng trong ngày thứ Tư, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng người tiêu dùng Mỹ chưa được hưởng lợi đầy đủ từ việc giá dầu thô giảm sâu trong những tuần gần đây.
"Các tập đoàn dầu khí chưa giảm giá bán lẻ xăng dầu tương xứng với đà đi xuống của giá dầu mà họ đang mua vào. Điều đó có nghĩa người dân vẫn phải chịu giá cao", ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social. Ông cho biết thêm đã yêu cầu Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) khẩn trương xem xét vấn đề này.
Tuy nhiên, bà Karen Young, chuyên gia nghiên cứu cao cấp tại Trung tâm Chính sách Năng lượng Toàn cầu thuộc Đại học Columbia, cho rằng giá xăng tại Mỹ phụ thuộc vào dầu thô và nhiều loại thuế của chính quyền bang, địa phương. Cùng với đó, quá trình điều chỉnh giá từ dầu thô đến khâu lọc hóa dầu rồi mới đến các cây xăng thường mất một khoảng thời gian nhất định.
"Thông thường phải mất vài tuần để giá dầu thô giảm được phản ánh vào giá tại các nhà máy lọc dầu và sau đó mới đến tay người tiêu dùng. Vì vậy, giá xăng không thể giảm ngay lập tức cùng nhịp với dầu thô", bà Young giải thích.
