Ngày 3.6 (theo giờ Mỹ), Hạ viện nước này, do đảng Cộng hòa chiếm đa số, đã thông qua nghị quyết ngăn chặn Tổng thống Trump tiếp tục cuộc chiến Iran sau hơn 3 tháng xung đột chưa kết thúc.
Nghị quyết trên được thông qua với 215 phiếu thuận và 208 phiếu chống, khi 4 hạ nghị sĩ cùng đảng Cộng hòa với ông Trump đã “quay xe” bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết. Không có hạ nghị sĩ Dân chủ nào bỏ phiếu chống và có tổng cộng 7 nghị sĩ không bỏ phiếu. Theo kết quả trên, Hạ viện yêu cầu Nhà Trắng phải rút quân khỏi cuộc chiến, trừ khi Quốc hội Mỹ tuyên chiến hoặc cho phép sử dụng lực lượng quân sự đối với Iran.
Trước đó, 3 nghị quyết về hạn chế quyền lực gây chiến đối với ông Trump đã thất bại tại Hạ viện. Do đó, với kết quả thông qua nghị quyết, cuộc bỏ phiếu lần này phản ánh sự lo lắng của một số đảng viên Cộng hòa về cách Tổng thống Trump xử lý cuộc xung đột. Kết quả bỏ phiếu cũng đánh dấu nỗ lực hiếm hoi của lưỡng đảng nhằm kiềm chế quyền lực chiến tranh của vị chủ nhân Nhà Trắng.
“Việc thông qua nghị quyết báo hiệu bước ngoặt quan trọng: ngày càng có nhiều đảng viên Cộng hòa lắng nghe các cử tri của họ, những người không muốn một cuộc chiến tranh ở Trung Đông”, Reuters dẫn lời hạ nghị sĩ Gregory Meeks (Dân chủ), người bảo trợ cho nghị quyết quyền lực chiến tranh và là thành viên cấp cao của Ủy ban Đối ngoại, phát biểu sau khi có kết quả.
Tuy nhiên, việc được thông qua ở Hạ viện chỉ mang tính biểu tượng, vì nghị quyết trên cần được thông qua ở Thượng viện thì mới có giá trị thực thi.
Trả lời Thanh Niên vào hôm qua (4.6), chuyên gia tình báo quân sự Mỹ Carl O.Schuster (đang giảng dạy về quan hệ quốc tế, lịch sử ở ĐH Hawaii – Thái Bình Dương) đánh giá: “Những gì đang diễn ra chứng minh người Iran đã chọn đúng chiến lược. Giới tinh hoa chính trị Mỹ không còn đủ kiên nhẫn và sẽ tìm kiếm hòa bình ngay khi thấy dấu hiệu bất mãn của cử tri. Để đạt được mục tiêu, Tổng thống Trump lẽ ra nên tiếp tục gây áp lực lên chế độ cầm quyền Iran cho đến khi Tehran phải chấp nhận một thỏa thuận. Giờ thì ông Trump đã hết thời gian”.
“Có thể cần thêm khoảng 10 ngày để Thượng viện Mỹ thông qua nghị quyết. Vì vậy, ông Trump phải đạt được một thỏa thuận tốt trước ngày 30.6 hoặc muộn nhất là chấp nhận những gì Iran đề nghị trước ngày 31.7. Điều này một lần nữa chứng minh rằng kết quả một cuộc chiến tranh không chỉ được quyết định trên chiến trường”, cựu đại tá Schuster đánh giá. Ngày 30.6 và ngày 31.7 là các mốc thời gian sau cùng mà Thượng viện bỏ phiếu và nghị quyết có giá trị thực thi.
Với các mốc thời gian trên, khó có khả năng Washington đủ sức khiến Tehran lùi bước, nhất là khi thực tế những gì đã diễn ra cho thấy Iran vẫn chống chịu hiệu quả và chế độ cầm quyền của nước này vẫn duy trì quyền lực. Trong khi đó, với khoảng thời gian ngắn ngủi còn lại, Tổng thống Trump khó có giải pháp nào khả thi để chiếm ưu thế nhiều hơn nữa trước Tehran. Trong phân tích gửi đến Thanh Niên, TS Ian Bremmer, nhà khoa học chính trị và là Chủ tịch Eurasia Group (Mỹ) – đơn vị tư vấn và nghiên cứu rủi ro chính trị hàng đầu thế giới, chỉ ra rằng dù “lệnh ngừng bắn” được duy trì, thì eo biển Hormuz thực tế đang đóng cửa gây tổn thất không nhỏ cho kinh tế toàn cầu. Cứ mỗi ngày Hormuz còn đóng cửa thì mức độ thiệt hại càng tăng thêm, sức ép cũng trở nên lớn hơn với Tổng thống Trump.
Tuy nhiên, eo biển Hormuz chỉ mở cửa trở lại khi Washington và Tehran đạt được thỏa thuận, hoặc Mỹ phải điều động một lực lượng quân sự đủ lớn để đổ bộ vào Iran nhằm buộc mở cửa eo biển Hormuz. Tổng thống Trump dường như đang muốn tránh sự leo thang quân sự đáng kể kéo Mỹ vào sâu hơn cuộc xung đột. Hôm qua (4.6), tờ The Wall Street Journal dẫn lời một số quan chức Mỹ tiết lộ Tổng thống Trump đã chia sẻ với các cấp dưới thân cận rằng ông chỉ tấn công trở lại Iran nếu có thêm binh sĩ Mỹ bị thiệt mạng trong cuộc chiến này. Điều này được hiểu rằng chính bản thân ông Trump hiện không muốn tái diễn tấn công.
Với thực tế như vậy, ông Trump khó có thể đạt một chiến thắng chính trị trong cuộc chiến Iran, dẫn đến ảnh hưởng không nhỏ cho đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ diễn ra vào tháng 11 tới.
Theo Hãng tin AFP, ngày 22-5, Ủy ban Điều tiết chứng khoán Trung Quốc (CSRC) thông báo mở cuộc điều tra nhằm vào ba công ty môi giới lớn hoạt động trong lĩnh vực giao dịch xuyên biên giới, trong bối cảnh Bắc Kinh phát động chiến dịch kéo dài hai năm nhằm siết chặt dòng vốn đầu tư chảy ra nước ngoài.
Thời gian qua Trung Quốc không cho phép các cá nhân đầu tư trực tiếp vào thị trường nước ngoài, thay vào đó yêu cầu mọi giao dịch tài sản phải được thực hiện thông qua các kênh trung gian thứ ba được cấp phép.
Tuy nhiên, các quy định tại đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc) có sự khác biệt và một số công ty môi giới có thể hoạt động hợp pháp, thu hút các nhà đầu tư từ Trung Quốc đại lục mở tài khoản giao dịch tại trung tâm tài chính này.
Trong những năm gần đây, giới chức Trung Quốc đã tìm cách siết lỗ hổng nói trên. Vào năm 2022, họ đã cấm các nhà đầu tư cá nhân Trung Quốc mở tài khoản với các công ty môi giới tương tự.
Ngày 22-5, CSRC cho biết sẽ điều tra và áp dụng các biện pháp xử phạt đối với hai công ty môi giới đăng ký tại Hong Kong là Futu và Longbridge, cùng Công ty Tiger Brokers đăng ký tại New Zealand.
Theo TTXVN, CSRC cáo buộc các công ty môi giới trên đã thực hiện hoạt động kinh doanh liên quan đến chứng khoán tại Trung Quốc "mà không có sự chấp thuận hoặc giấy phép cần thiết", theo đó đã vi phạm luật chứng khoán của Trung Quốc.
Động thái nằm trong chiến dịch phối hợp quy mô lớn giữa CSRC với 7 cơ quan khác, trong đó có Bộ Công an và Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc, nhằm "xóa bỏ hoàn toàn các hoạt động chứng khoán, quỹ đầu tư và giao dịch tài chính xuyên biên giới bất hợp pháp".
Sau thông báo điều tra của CSRC, sàn Futu Holdings cam kết sẽ hợp tác tích cực với cơ quan quản lý tại cả Hong Kong và Trung Quốc đại lục.
Công ty này khẳng định đã ngừng mở tài khoản cho các khách hàng mang giấy tờ tùy thân Trung Quốc đại lục và luôn tuân thủ các yêu cầu điều chỉnh từ phía nhà chức trách. Theo số liệu của Futu, khách hàng Trung Quốc hiện chiếm khoảng 13% tổng lượng người dùng của nền tảng.
Giới chuyên gia cho rằng chiến dịch mới phản ánh nỗ lực ngày càng mạnh của Bắc Kinh trong việc kiểm soát dòng vốn chảy ra nước ngoài trong bối cảnh kinh tế trong nước đối mặt nhiều sức ép.
Nhà kinh tế học Kelvin Lam thuộc Công ty Pantheon Macroeconomics nhận định mục tiêu cốt lõi của Trung Quốc hiện nay là giành "quyền kiểm soát tuyệt đối" đối với các dòng vốn xuyên biên giới và bịt mọi "lỗ hổng" để ngăn dòng tiền đầu tư chảy ra ngoài hệ thống tài chính trong nước.
Hãng AP ngày 3.5 dẫn lời quan chức quân đội Mỹ giấu tên cho biết 2 quân nhân trên thuộc Lục quân Mỹ, đã mất tích trong lúc đi bộ dã ngoại.
"Lúc đó họ không trực tiếp tham gia bất kỳ hoạt động huấn luyện nào. Các bài tập trong ngày đã kết thúc, và theo thông tin chúng tôi nắm được thì họ mất tích khi đang đi dã ngoại”, vị quan chức này cho hay.
AFRICOM cho biết Mỹ, Morocco và các quốc gia khác tham gia cuộc tập trận Sư tử châu Phi (African Lion) đã lập tức triển khai chiến dịch tìm kiếm cứu nạn.
Theo quân đội Morocco, vụ việc xảy ra vào khoảng 21 giờ ngày 2.5, gần khu vực huấn luyện Cap Draa cạnh thành phố Tan Tan, giáp với Đại Tây Dương. Địa hình nơi đây chủ yếu là đồi núi, đan xen giữa sa mạc và các bình nguyên bán sa mạc.
"Hai binh sĩ được nhìn thấy lần cuối ở khu vực các vách đá sát biển, gần Cap Draa trong khuôn khổ chương trình huấn luyện theo lịch trình. Khi không thấy họ trở về như dự kiến, lực lượng Mỹ và Morocco đã lập tức tiến hành một nỗ lực tìm kiếm chung", quan chức quân đội Mỹ cho hay.
Cuộc tập trận này bắt đầu vào tháng 4 và diễn ra trên lãnh thổ 4 quốc gia, bao gồm Morocco, Tunisia, Ghana và Senegal. Theo kế hoạch, chương trình sẽ kết thúc vào đầu tháng 5.
Sự kiện được khởi động tại Tunisia. Tổng cộng, có hơn 7.000 quân nhân từ hơn 30 quốc gia đang tham gia diễn tập tại 4 nước đăng cai.
"Sư tử châu Phi" là cuộc tập trận quân sự chung thường niên lớn nhất của Mỹ tại lục địa này, được tổ chức từ năm 2004. Chương trình này thường có sự góp mặt của các quan chức quân sự cấp cao từ Mỹ và các đồng minh hàng đầu ở châu Phi.
Trước đó, vào năm 2012, hai lính Thủy quân lục chiến Mỹ đã thiệt mạng và 2 người khác bị thương trong một vụ rơi trực thăng ở thành phố Agadir, miền nam Morocco khi đang tham gia tập trận Sư tử châu Phi.
"Nga biết rất rõ chúng ta còn bao nhiêu đạn, dù không thể rõ tình trạng ở từng tỉnh. Họ nắm rất rõ thông tin về số lượng vũ khí mà phương Tây cung cấp", đại tá Yuri Ignat, thư ký báo chí Bộ tư lệnh không quân Ukraine, cho biết trong cuộc phỏng vấn công bố hôm 25/5.
Ông Ignat không tiết lộ những loại vũ khí đang trong tình trạng khan hiếm đạn dược, nhưng thừa nhận nước này đang thiếu hụt nghiêm trọng "tên lửa phòng không nói chung".
Quan chức không quân Ukraine từng nhiều lần tiết lộ tình trạng thiếu hụt hoặc cạn vũ khí, nhất là đạn cho hệ thống Patriot. Hình ảnh được ông chia sẻ với truyền thông Ukraine hồi đầu tháng cho thấy một bệ Patriot trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu chỉ với 2 đạn, trong khi 6 ống phóng còn lại đã trống rỗng.
"Ukraine vượt qua mùa đông khắc nghiệt nhờ Patriot, chúng tôi đã liên tục đề nghị đối tác chuyển thêm. Nếu mất nguồn cung loại tên lửa thiết yếu này, Ukraine sẽ mất tất cả và Nga sẽ phá hủy hạ tầng trọng yếu của chúng ta", ông Ignat cho hay.
Bình luận được đưa ra một ngày sau cuộc tập kích quy mô lớn bằng 90 tên lửa và 600 máy bay không người lái (UAV) các loại của Nga, chủ yếu nhằm vào thủ đô Kiev và tỉnh cùng tên. Không quân Ukraine tuyên bố chặn được 55 tên lửa và 549 UAV, song để lọt tên lửa Oreshnik cùng toàn bộ vũ khí siêu vượt âm, cũng như lượng lớn tên lửa đạn đạo Iskander-M và các quả đạn hành trình.
Bộ Ngoại giao Nga hôm 25/5 tuyên bố nước này sắp tiến hành "loạt cuộc tấn công có hệ thống" nhằm vào tổ hợp công nghiệp quốc phòng của Ukraine tại thủ đô Kiev.
Mục tiêu được liệt kê gồm các cơ sở phục vụ thiết kế, sản xuất, lập trình UAV mà Moskva cho rằng đang được Kiev triển khai "dưới sự hỗ trợ của chuyên gia NATO". Quân đội Nga cũng sẽ nhắm vào cả các trung tâm ra quyết định và sở chỉ huy của Ukraine.
Nga gần đây sử dụng chiến thuật tập kích cả ngày lẫn đêm nhằm buộc Ukraine tiêu tốn các tên lửa phòng không đắt tiền, nhất là mẫu PAC-3 MSE hiện đại nhất của tổ hợp Patriot với giá 4-5 triệu USD mỗi quả.
"Từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát, Nga tăng tần suất các vụ tập kích và thay đổi đường bay của UAV mồi bẫy nhằm làm suy yếu hệ thống phòng không của Ukraine. Chiến lược này dường như đang có hiệu quả", đại tá Ignat cho hay.
Đại tá Pavel Elizarov, Phó tư lệnh không quân Ukraine, cuối tháng 4 thừa nhận 170 trong tổng số 300 tổ phòng không di động nước này không hạ được UAV Geran của Nga trong suốt một năm. Tình trạng do binh sĩ ít được huấn luyện và thiếu kinh nghiệm, không phải vì thiếu nhân sự.
Ông Elizarov thừa nhận Ukraine đã đánh mất lợi thế về UAV mà họ có được vào những năm 2022-2023. Sergey Beskrestnov, cố vấn Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine, cho biết UAV Geran có điều khiển của Nga đã bắt đầu bay sâu hơn vào hậu phương nước này.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 25/5 kêu gọi các đồng minh phải có thêm hành động sau cuộc tập kích quy mô lớn của Nga. "Tôi biết ơn tất cả những người đã bày tỏ sự ủng hộ bằng lời nói, nhưng cũng cần có những bước đi cụ thể để tăng cường năng lực phòng không. Hoạt động vận chuyển tên lửa không được dừng lại, dù chỉ một ngày", ông nói.
