Ngày 4/5, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì họp Chính phủ thường kỳ tháng 4 – phiên đầu tiên của Chính phủ khóa XVI. Tại cuộc họp, Thủ tướng yêu cầu các bộ ngành, địa phương tiếp tục cắt giảm, đơn giản thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh.
Theo Thủ tướng, việc này được triển khai nhanh, có chất lượng sẽ tác động lớn đến cải thiện môi trường đầu tư, huy động các nguồn lực và củng cố lòng tin của người dân, doanh nghiệp vào môi trường kinh doanh. Ông yêu cầu ngay đầu tháng 5, Bộ Tài chính cùng các bộ ngành tiếp tục hoàn thành toàn bộ phương án, cắt giảm các thủ tục, điều kiện trong lĩnh vực đánh giá tác động môi trường, cấp phép xây dựng, quản lý khu công nghiệp, phòng cháy, chữa cháy..
Lãnh đạo Chính phủ lưu ý, Bộ Tư pháp chịu trách nhiệm gác cửa, các bộ giám sát địa phương thực hiện sau khi đã phân cấp. Việc này nhằm tránh “cắt thủ tục này lại mọc quy định khác, giảm ở cấp trên nhưng phát sinh ở dưới hoặc nội bộ, dẫn tới không hiệu quả, người dân và doanh nghiệp không được hưởng lợi”.
Thực tế, việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục và điều kiện kinh doanh được coi là giải pháp then chốt để cải thiện môi trường đầu tư và thúc đẩy tăng trưởng. Thủ tục gọn nhẹ giúp doanh nghiệp giảm chi phí, rút ngắn thời gian gia nhập thị trường, đồng thời hạn chế cơ chế xin – cho. Qua đó, nguồn lực được khơi thông và hiệu quả điều hành kinh tế được nâng lên.
Cuối tháng trước, Chính phủ đã ban hành 8 Nghị quyết về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh. Nhà chức trách bãi bỏ 890 điều kiện kinh doanh và đơn giản hóa 4 điều kiện. Chính phủ cho rằng quá trình thực thi dự kiến giảm hơn 50% thời gian thực hiện và chi phí tuân thủ cho các cá nhân, doanh nghiệp so với năm 2024.
Năm nay, Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số trong bối cảnh sức ép điều hành kinh tế vĩ mô còn lớn, nhất là về lãi suất, tỷ giá, lạm phát, nhập siêu. Thủ tướng Lê Minh Hưng nhìn nhận tăng trưởng quý I chưa đạt kịch bản đề ra, các động lực tăng trưởng truyền thống chưa phát huy hết khả năng, động lực mới cần thời gian phát huy.
Cùng với đó, những hạn chế, bất cập liên quan vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến, các cơ sở dữ liệu quốc gia cũng ảnh hưởng tới điều hành kinh tế vĩ mô.
Bốn tháng đầu năm, kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân 4 tháng ước tăng 3,99%. Thu ngân sách nhà nước ước đạt trên 1,11 triệu tỷ đồng, bằng 44% dự toán, tăng 15,2%. Kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt 344,2 tỷ USD, tăng 24,2%.
Giải ngân vốn đầu tư công đạt 14,2% kế hoạch được Thủ tướng giao, thu hút vốn FDI tăng mạnh, vốn đăng ký mới đạt trên 18,2 tỷ USD, tăng 32%. Sản xuất nông nghiệp duy trì ổn định, công nghiệp tiếp tục có bước phát triển khá. Sản xuất kinh doanh có dấu hiệu khởi sắc với trên 119.400 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới và quay trở lại hoạt động, tăng 32,8%.
Để đạt mục tiêu cả năm, ngoài cải cách thủ tục và môi trường kinh doanh, Thủ tướng yêu cầu các bộ liên quan theo sát tình hình, xây dựng kịch bản, phản ứng chính sách linh hoạt, kịp thời. Bộ Tài chính sớm có phương án phân bổ các nguồn tăng thu, tiết kiệm chi, dự phòng về nguồn để bảo đảm an ninh, an toàn tài chính quốc gia.
Cơ quan này phải hoàn thiện phương án sắp xếp, cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước trong tháng 5, cơ cấu lại hoạt động của Tổng công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước. Các tập đoàn, tổng công ty hoàn thành chỉ tiêu kinh doanh, đẩy tiến độ các dự án trọng điểm, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng. Các bộ, cơ quan bảo đảm giải ngân 100% vốn đầu tư công được giao, đẩy nhanh tiến độ xử lý các dự án tồn đọng kéo dài.
Thủ tướng giao Ngân hàng Nhà nước điều hành lãi suất, tỷ giá, tín dụng linh hoạt, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn với lãi suất phù hợp phục vụ sản xuất, kinh doanh và lĩnh vực ưu tiên, động lực tăng trưởng. Họ phải rà soát các quy định để tạo điều kiện, bảo đảm thanh khoản cho hệ thống ngân hàng, sửa quy định về việc cấp tín dụng vượt giới hạn với dự án lớn. Ngành ngân hàng cũng cần nghiên cứu, phân loại các loại hình bất động sản để quy định hạn mức tín dụng, hệ số rủi ro phù hợp.
Bộ Công Thương hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng hiệu quả 17 hiệp định thương mại tự do (FTA) đã ký và đẩy mạnh đàm phán các FTA mới để mở rộng thị trường, đồng thời rà soát, bổ sung Quy hoạch điện VIII, bảo đảm cung ứng điện. Bộ Xây dựng sớm hoàn thành công tác chuẩn bị đầu tư, nhất là tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam, đường sắt kết nối với Trung Quốc, dự án quan trọng như sân bay Long Thành, Gia Bình.
Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), ngày 8/5, gạo Jasmine của Việt Nam được chào bán ở mức 513-517 USD một tấn, tăng khoảng 30 USD so với tháng trước. Gạo thơm 5% tấm dao động 510-520 USD một tấn, tăng 25-30 USD, tương đương mức tăng 5-7%.
So với cùng kỳ năm ngoái, giá gạo 5% tấm hiện cao hơn 100 USD một tấn, tương đương tăng khoảng 25%. Các dòng gạo 100% tấm và 25% tấm cũng tăng khoảng 15%. Riêng gạo Jasmine vẫn thấp hơn cùng kỳ năm trước.
Giá chào bán gạo Việt Nam đang cao nhất trong nhóm 5 quốc gia xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới. Theo các doanh nghiệp, lợi thế của Việt Nam không chỉ nằm ở giá bán mà còn ở cơ cấu sản phẩm ngày càng đa dạng, đặc biệt là nhóm gạo thơm và gạo chất lượng cao đang chiếm tỷ trọng lớn hơn trong xuất khẩu.
Tại Đồng bằng sông Cửu Long, giá lúa gạo nội địa cũng tăng trở lại từ đầu tháng 5. Theo một số doanh nghiệp, giá lúa hiện tăng 200-300 đồng một kg so với cuối tháng 4, còn giá gạo tăng 300-500 đồng tùy loại.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường An Giang, giá lúa hôm nay nhìn chung ổn định so với phiên trước. Lúa tươi OM 18 và Đài Thơm 8 được thu mua quanh mức 6.100-6.300 đồng một kg, trong khi IR 50404 dao động 5.400-5.500 đồng một kg.
Nguồn lúa tươi tại nhiều địa phương hiện không còn dồi dào như trước. Tại An Giang, Cần Thơ, Đồng Tháp hay Vĩnh Long, lượng lúa còn ít, giao dịch chậm, trong khi một số kho bắt đầu hỏi mua lúa khô Đài Thơm 8 và Japonica.
Giám đốc một doanh nghiệp xuất khẩu gạo ở Đồng Tháp cho biết đà tăng hiện nay đến từ nhiều yếu tố cùng lúc. Ngoài việc nhiều quốc gia tăng mua gạo Việt Nam, chi phí đầu vào cũng leo thang do tác động từ xung đột Trung Đông khiến giá phân bón tăng mạnh. Khi giá thành sản xuất tăng, giá gạo xuất khẩu phải điều chỉnh theo.
Dữ liệu từ Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) cho thấy thị trường gạo thế giới đang đối mặt nhiều biến động mới. Một trong những rủi ro lớn là khả năng El Nino quay trở lại trong năm 2026 với cường độ mạnh, có thể gây khô hạn tại nhiều vùng sản xuất lúa ở Ấn Độ, Đông Nam Á và Australia.
Song song đó, xung đột Trung Đông không chỉ đẩy giá dầu tăng mà còn tác động trực tiếp tới giá phân bón và chi phí logistics. Theo các thương nhân, căng thẳng tại Iran chưa ảnh hưởng trực tiếp tới các chuyến hàng gạo của Việt Nam sang châu Phi, nhưng chi phí vận chuyển đã tăng đáng kể.
Các yếu tố này khiến nhiều quốc gia lo ngại rủi ro nguồn cung lương thực, từ đó tăng nhập khẩu gạo dự trữ khi giá vẫn ở vùng được xem là hợp lý.
Chỉ riêng tháng 4, Việt Nam xuất khẩu khoảng 1,1 triệu tấn gạo, thu về 493 triệu USD. Lũy kế 4 tháng đầu năm, xuất khẩu đạt 3,3 triệu tấn, trị giá gần 1,6 tỷ USD. Trong đó, giá trị xuất khẩu sang Philippines tăng 6,7%, còn thị trường Trung Quốc tăng 44,4% so với cùng kỳ năm trước.
Trong khi nhu cầu nhập khẩu tăng, nguồn cung trong nước lại có xu hướng thu hẹp. Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết đến cuối tháng 3/2026, cả nước gieo cấy khoảng 2,92 triệu ha lúa Đông Xuân, giảm 1,3% so với cùng kỳ năm trước.
Diện tích giảm chủ yếu do nhiều địa phương chuyển đổi đất lúa kém hiệu quả sang cây trồng, nuôi trồng thủy sản có giá trị kinh tế cao hơn hoặc phục vụ phát triển hạ tầng, khu công nghiệp.
Bộ Tư pháp đang thẩm định hồ sơ dự thảo nghị định thay thế nghị định 115/2018 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về an toàn thực phẩm, được sửa đổi, bổ sung bởi nghị định 124/2021. Dự thảo do Bộ Y tế xây dựng.
Đáng chú ý, so với nghị định hiện hành, dự thảo đề xuất bổ sung thêm thẩm quyền của chủ tịch UBND cấp xã.
Trong đó, dự thảo đề xuất chủ tịch UBND cấp xã được phạt tiền đến 50 triệu đồng đối với cá nhân và phạt tiền đến 100 triệu đồng đối với tổ chức.
Chủ tịch UBND cấp xã cũng được đề xuất tước quyền sử dụng giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn.
Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính và áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả. Chủ tịch UBND cấp tỉnh được đề xuất có quyền, phạt tiền đến mức tối đa theo quy định tại nghị định (100 triệu đồng với cá nhân và 200 triệu đồng với tổ chức).
Đồng thời tước quyền sử dụng giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn.
Bộ Tư pháp đã công bố hồ sơ thẩm định dự thảo nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật An ninh. Dự thảo do Bộ Công an xây dựng.
Đáng chú ý, tại dự thảo nghị định đã dành một chương quy định về quản lý định danh địa chỉ IP.
Dự thảo quy định doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông, Internet có trách nhiệm thiết lập, duy trì cơ chế kỹ thuật phù hợp đảm bảo khả năng kết nối, cung cấp thông tin phục vụ định danh địa chỉ IP với hệ thống kỹ thuật của lực lượng chuyên trách bảo vệ an ninh mạng thuộc Bộ Công an theo quy định của pháp luật.
Đối với các yêu cầu cung cấp thông tin định danh địa chỉ IP cụ thể được thực hiện theo trình tự, thủ tục.
Cụ thể, trên cơ sở yêu cầu hợp pháp bằng văn bản hoặc yêu cầu điện tử hợp lệ của lực lượng chuyên trách bảo vệ an ninh mạng để thực hiện biện pháp bảo vệ an ninh mạng, xác minh, điều tra, xử lý hành vi vi phạm pháp luật về an ninh mạng.
Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông, Internet phải cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin định danh địa chỉ IP, bao gồm họ tên cá nhân, thông tin tổ chức, số căn cước công dân, tên/mã thuê bao, địa chỉ đăng ký lắp đặt đường truyền kết nối Internet đối với mạng băng rộng cố định, số điện thoại đăng ký đôi với mạng viễn thông di động tại thời điểm tương ứng theo yêu cầu của lực lượng chuyên trách bảo vệ an ninh mạng.
Thời hạn cung cấp thông tin chậm nhất là 24 giờ kể từ thời điểm nhận được yêu cầu, đối với trường hợp khẩn cấp liên quan đến an ninh quốc gia, phòng, chống khủng bố mạng, tấn công mạng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.
Nghiêm cấm việc sử dụng, tiết lộ hoặc khai thác thông tin định danh địa chỉ IP vì mục đích thương mại, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Dịp Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm 2026, tỉnh Phú Thọ ghi nhận lượng khách du lịch tăng đáng kể so với năm trước, qua đó tiếp tục khẳng định vị thế là điểm đến tiêu biểu về du lịch văn hóa - tâm linh, nơi hội tụ giá trị cội nguồn dân tộc.
Thông tin từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Phú Thọ, trong khuôn khổ Giỗ Tổ Hùng Vương và Tuần văn hóa - du lịch Đất Tổ năm 2026 đã diễn ra nhiều hoạt động quy mô, đặc sắc, tạo sức lan tỏa rộng khắp từ Khu di tích lịch sử Đền Hùng đến các địa bàn như phường Việt Trì, Vân Phú, Nông Trang, Thanh Miếu… Dịp này, Phú Thọ đón khoảng 6,5 triệu lượt khách, tăng khoảng 12% so với năm 2025.
Đáng chú ý, cơ cấu khách có sự chuyển biến rõ rệt khi lượng du khách đến từ các tỉnh, thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, TP.HCM… chiếm tỉ lệ cao, nhiều đoàn khách gia đình, nhóm bạn trẻ lựa chọn kết hợp hành hương với trải nghiệm du lịch ngắn ngày.
Ghi nhận tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng, nhiều du khách lần đầu về Đất Tổ bày tỏ sự ấn tượng với không gian linh thiêng và cách tổ chức lễ hội ngày càng bài bản.
Chị Lê Thị Thu Hà (đến từ Hà Nội) chia sẻ việc tham gia các hoạt động như dâng hương, xem trình diễn hát xoan, tham quan hội trại văn hóa giúp chuyến đi không chỉ mang ý nghĩa tâm linh mà còn là dịp để hiểu sâu hơn về truyền thống dân tộc.
Anh Lê Thành Công (đến từ Đà Nẵng) nói gia đình anh kết hợp hành hương với nghỉ dưỡng tại xã Thanh Thủy, cảm nhận rõ sự thay đổi về chất lượng dịch vụ và sự thân thiện của người dân địa phương.
Bà Nguyễn Thị Hồng Thúy, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Phú Thọ, cho biết năm 2026 là năm đầu tiên tỉnh tổ chức lễ hội trong không gian phát triển mới sau sáp nhập, với nhiều điểm nhấn đáng chú ý.
Giữa lúc giá dầu liên tục biến động vì căng thẳng tại Trung Đông còn vàng đánh mất nhịp tăng mạnh hồi đầu năm, giới đầu tư quốc tế đang đặc biệt chú ý tới một chỉ báo ít được nhắc tới hơn giá vàng hay giá dầu riêng lẻ, đó là tỷ lệ vàng/dầu.
Đây là tỷ lệ cho biết một ounce vàng có thể mua được bao nhiêu thùng dầu WTI. Con số tưởng như đơn giản này lại được xem như “máy đo áp suất” của nền kinh tế toàn cầu suốt nhiều thập kỷ, bởi nó phản ánh cùng lúc ba yếu tố lớn nhất của thị trường tài chính hiện nay gồm lạm phát, tăng trưởng và niềm tin vào đồng USD.
Theo phân tích của Discovery Alert, tỷ lệ vàng/dầu hiện dao động quanh 39,6 lần, gần vùng cao nhất trong lịch sử hiện đại và cao hơn rất nhiều so với mức cân bằng dài hạn 15-20 lần từng duy trì ổn định suốt nhiều thập kỷ.
Cách tính tỷ lệ vàng/dầu khá đơn giản. Lấy giá vàng giao ngay chia cho giá dầu WTI sẽ cho ra số thùng dầu có thể mua bằng một ounce vàng. Ví dụ, nếu vàng ở mức 4.000 USD/ounce còn dầu ở 100 USD/thùng, tỷ lệ sẽ là 40 lần.
Điều khiến giới phân tích quan tâm không nằm ở bản thân con số, mà ở nguyên nhân đằng sau nó. Tỷ lệ tăng cao có thể xuất phát từ việc vàng tăng quá mạnh, dầu giảm quá sâu hoặc cả hai cùng xảy ra đồng thời. Trong lịch sử, vùng 15-20 lần thường được xem là trạng thái cân bằng tương đối giữa hệ thống tiền tệ và nhu cầu năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, kể từ sau đại dịch Covid-19, tỷ lệ này liên tục duy trì trên 30 lần và hiện tiến sát mốc 40 lần.
Theo Discovery Alert, đây có thể là dấu hiệu cho thấy thị trường đang bước vào một thay đổi mang tính cấu trúc thay vì chỉ là biến động ngắn hạn. Một trong những giai đoạn cực đoan nhất từng xuất hiện vào năm 2020, khi dầu WTI lần đầu tiên rơi xuống mức âm còn vàng duy trì quanh 1.700 USD/ounce. Khi đó, tỷ lệ vàng/dầu từng vọt lên 85-90 lần.
Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng cú sốc thời điểm đó chủ yếu phản ánh sự sụp đổ nhu cầu năng lượng vì đại dịch hơn là thay đổi dài hạn của hệ thống tiền tệ.
Vì sao vàng và dầu lại phản ánh sức khỏe kinh tế toàn cầu?
Theo Discovery Alert, vàng và dầu đều được định giá bằng USD nhưng phản ứng hoàn toàn khác nhau trước biến động kinh tế. Dầu phản ánh sức khỏe của nền kinh tế thực. Khi tăng trưởng toàn cầu mạnh lên, nhu cầu vận tải, sản xuất và tiêu dùng năng lượng tăng theo, kéo giá dầu đi lên. Ngược lại, khi kinh tế chậm lại, dầu thường giảm vì nhu cầu tiêu thụ suy yếu.
Trong khi đó, vàng lại phản ánh niềm tin của thị trường vào sức mua của tiền tệ. Khi nhà đầu tư lo ngại lạm phát, nợ công hoặc chính sách tiền tệ nới lỏng kéo dài, vàng thường tăng bất kể nền kinh tế thực đang mạnh hay yếu. Chính sự khác biệt này khiến tỷ lệ vàng/dầu trở thành một chỉ báo đặc biệt.
Nếu tỷ lệ tăng mạnh trong thời gian dài, điều đó thường cho thấy thị trường đang lo ngại nhiều hơn về hệ thống tiền tệ và sức mua của đồng tiền, thay vì kỳ vọng vào tăng trưởng kinh tế mạnh. Discovery Alert cho rằng có 2 cách diễn giải phổ biến nhất đối với tỷ lệ cao hiện nay.
Thứ nhất, hệ thống tiền tệ toàn cầu đang chịu áp lực lớn hơn. Những yếu tố như lãi suất thực âm, nợ công tăng hay chính sách tài khóa mở rộng thường khiến vàng tăng nhanh hơn dầu. Thứ hai, dầu có thể đang bị định giá thấp do nhu cầu năng lượng chưa phục hồi tương xứng sau các cú sốc kinh tế toàn cầu.
Điểm quan trọng nhất, theo bài phân tích, là phải xác định tài sản nào đang dẫn dắt xu hướng trước khi đưa ra kết luận.
Giá dầu tăng lại đang gây áp lực lên vàng
Diễn biến hiện tại của thị trường hàng hóa đang cho thấy mối quan hệ khá phức tạp giữa vàng và dầu. Theo IG, xung đột Trung Đông bước sang tuần thứ 12 tiếp tục giữ giá dầu ở vùng cao. Dầu WTI giao tháng 7 hiện quanh 104 USD/thùng, cho thấy giới giao dịch vẫn tỏ ra dè dặt với các tín hiệu “hạ nhiệt” căng thẳng sau khi Mỹ hoãn kế hoạch tấn công Iran và các cuộc đàm phán mới được nối lại.
Việc gián đoạn dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz kéo dài đang khiến thị trường lo ngại lạm phát tiếp tục neo cao. Điều này đẩy lợi suất trái phiếu Mỹ đi lên và hỗ trợ đồng USD mạnh hơn. Đây cũng là lý do vàng chịu áp lực dù rủi ro địa chính trị chưa biến mất.
Theo IG, sau giai đoạn tăng mạnh từ cuối năm 2025 tới đầu 2026, vàng đã giảm sâu trong tháng 3 với mức giảm mạnh nhất kể từ năm 2008. Đà suy yếu tiếp tục kéo dài sang tháng 4 và tháng 5.
Một điểm đáng chú ý khác là sự tham gia mạnh hơn của nhà đầu tư cá nhân vào thị trường vàng sau đợt tăng sốc hồi đầu năm. Theo chuyên gia Tony Sycamore, điều này khiến vàng ngày càng giao dịch giống tài sản rủi ro hơn là nơi trú ẩn truyền thống. Diễn biến giá vàng vì vậy cũng nhạy cảm hơn với tâm lý thị trường và biến động lợi suất trái phiếu.
Tuy vậy, triển vọng dài hạn của vàng vẫn chưa bị phủ nhận hoàn toàn. Theo phân tích kỹ thuật từ IG, miễn là vàng còn giữ được vùng hỗ trợ quanh 4.350 USD, xu hướng dài hạn vẫn được đánh giá tích cực với mục tiêu quay trở lại vùng 4.900 USD.
Trong lúc đó, tỷ lệ vàng/dầu tiếp tục được giới đầu tư theo dõi sát bởi nó không chỉ phản ánh biến động của hai loại hàng hóa lớn nhất thế giới, mà còn cho thấy thị trường đang nghiêng nhiều hơn về nỗi lo lạm phát, suy giảm tăng trưởng hay niềm tin tiền tệ toàn cầu.
