Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 8/5 có bài phát biểu chính sách tại quốc hội Sri Lanka, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp nhà nước tới quốc gia này ngày 7-8/5, theo Bộ Ngoại giao.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng quan hệ hai nước đã trải qua hơn nửa thế kỷ vun đắp và Sri Lanka có vị trí rất đặc biệt trong ký ức lịch sử và tình cảm của nhân dân Việt Nam. Hai nước tuy cách xa về địa lý, nhưng rất gần gũi về lịch sử, văn hóa và khát vọng phát triển.
Gần 40 năm trước, Việt Nam đã lựa chọn Đổi mới, trong bối cảnh đất nước vừa trải qua nhiều thập kỷ chiến tranh, cơ sở hạ tầng bị tàn phá, nền kinh tế trì trệ, đời sống nhân dân thiếu thốn, nguồn lực phát triển rất hạn hẹp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho biết.
“Đổi mới trước hết là đổi mới tư duy. Chúng tôi nhận thức rằng, để phát triển đất nước, phải nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng thực tiễn, mạnh dạn thay đổi những cơ chế không còn phù hợp, khơi dậy sức sáng tạo của nhân dân, phát huy vai trò của doanh nghiệp, mở cửa hội nhập với thế giới và xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân”, lãnh đạo Việt Nam cho hay.
Từ một nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung, bao cấp, Việt Nam từng bước xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; phát huy các thành phần kinh tế; bảo đảm vai trò quản lý, định hướng và kiến tạo phát triển của nhà nước; đồng thời tôn trọng quy luật thị trường, khuyến khích cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế.
Về đối ngoại, Việt Nam kiên trì đường lối độc lập, tự chủ, tự cường, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển; đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ quốc tế; là bạn, là đối tác tin cậy và là thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế.
Từ thực tiễn ấy, Việt Nam đã đạt được những kết quả quan trọng. Từ chỗ thiếu lương thực và nằm trong nhóm 20 nước nghèo nhất thế giới, Việt Nam trở thành nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới, nằm trong số 32 nền kinh tế lớn nhất thế giới với quy mô GDP năm 2025 đạt mức 514 tỷ USD, GDP đầu người trên 5.000 USD/năm; là một trong 15 quốc gia có quy mô thương mại và thu hút đầu tư nước ngoài hàng đầu thế giới, tham gia trên 20 Hiệp định thương mại tự do, kết nối với hơn 60 nền kinh tế quan trọng trên thế giới…
Tuy nhiên, Việt Nam vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức, như năng suất lao động cần tiếp tục nâng cao; chất lượng tăng trưởng phải được cải thiện; biến đổi khí hậu, già hóa dân số, cạnh tranh chiến lược, chuyển đổi số, chuyển đổi năng lượng và những biến động của thương mại toàn cầu đặt ra nhiều yêu cầu mới.
“Những kết quả đã đạt được không làm chúng tôi tự mãn; trái lại, càng phát triển, Việt Nam càng hiểu rằng phát triển là hành trình liên tục đổi mới, tự điều chỉnh, tự hoàn thiện và vươn lên”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói.
Từ hành trình đó, Việt Nam rút ra một số kinh nghiệm có thể có giá trị tham khảo đối với các quốc gia đang phát triển.
Trước hết, kiên định độc lập, tự chủ, đồng thời chủ động và tích cực hội nhập quốc tế; thu hút đầu tư quốc tế, phát triển thương mại phải đi đôi với nâng cao năng lực nội sinh.
Thu hút đầu tư nước ngoài là cần thiết, nhưng không đủ và năng lực nội sinh vẫn mang tính quyết định. Phát triển bền vững đòi hỏi phải nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong nước, chất lượng nguồn nhân lực, công nghiệp hỗ trợ, năng lực quản trị, đổi mới sáng tạo và khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Việt Nam đang nỗ lực chuyển từ tăng trưởng dựa nhiều vào vốn, lao động và tài nguyên sang tăng trưởng dựa nhiều hơn vào năng suất, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và chất lượng nguồn nhân lực.
Phát huy vai trò của pháp luật, quốc hội và quản trị quốc gia trong kiến tạo phát triển; đổi mới phải bắt đầu từ đổi mới tư duy và hoàn thiện thể chế.
Nền tảng pháp lý ổn định, minh bạch, công bằng và có khả năng thích ứng với thay đổi sẽ tạo điều kiện cho phát triển bền vững, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho hay.
Một kinh nghiệm nữa là lấy người dân làm trung tâm, mục tiêu và động lực của phát triển. Phát triển không chỉ là tăng trưởng GDP, mà phải được đo bằng cuộc sống tốt hơn của người dân, bằng cơ hội học tập của trẻ em, bằng việc làm ổn định của người lao động, bằng sự an toàn của cộng đồng và bằng niềm tin của nhân dân.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho biết Việt Nam luôn gắn tăng trưởng kinh tế với giảm nghèo, an sinh xã hội, giáo dục, y tế, phát triển nông thôn và nâng cao chất lượng sống. Người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng, mà còn là chủ thể sáng tạo, người tham gia và người làm chủ tiến trình phát triển.
Và cuối cùng, coi nông nghiệp, nông dân, nông thôn là nền tảng quan trọng của ổn định và phát triển. Với các quốc gia đang phát triển, nông nghiệp không chỉ là một ngành kinh tế, mà còn gắn với an ninh lương thực, sinh kế của hàng triệu người dân, ổn định xã hội, văn hóa cộng đồng và khả năng chống chịu trước khủng hoảng.
“Từ kinh nghiệm của mình, chúng tôi nhận thấy rằng bảo đảm sinh kế của nông dân, phát triển hạ tầng nông thôn, hiện đại hóa sản xuất nông nghiệp, chế biến sâu, giảm thất thoát sau thu hoạch, xây dựng thương hiệu và thích ứng với biến đổi khí hậu là những trụ cột rất quan trọng của phát triển bền vững”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề xuất một số hướng hợp tác lớn để tăng cường quan hệ Đối tác Toàn diện giữa Việt Nam và Sri Lanka, trong đó có tạo chuyển biến mạnh mẽ hơn trong hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư; đẩy mạnh hợp tác nông nghiệp, an ninh lương thực và phát triển nông thôn.
Hai bên cũng sẽ phát triển các động lực hợp tác mới như kinh tế biển, logistics, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và tăng trưởng xanh; tăng cường giáo dục, văn hóa, du lịch và giao lưu nhân dân; phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn khu vực và quốc tế.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, các quốc gia vừa và nhỏ không tìm kiếm sức mạnh bằng đối đầu, mà bằng sức mạnh bằng đoàn kết, luật pháp quốc tế, năng lực tự cường, chất lượng quản trị, niềm tin của nhân dân và sự tin cậy giữa các dân tộc.
“Việt Nam hiểu sâu sắc giá trị của hòa bình, bởi chúng tôi đã trải qua chiến tranh. Việt Nam hiểu giá trị của độc lập, bởi chúng tôi đã phải đấu tranh lâu dài để giành và giữ độc lập. Việt Nam hiểu giá trị của phát triển, bởi chúng tôi đã đi lên từ nghèo khó. Và Việt Nam hiểu giá trị của bạn bè, bởi trong những năm tháng khó khăn nhất, chúng tôi đã nhận được sự ủng hộ, đoàn kết và tình cảm quý báu của nhân dân tiến bộ trên thế giới, trong đó có nhân dân Sri Lanka”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Tổng thống Mỹ Donald Trump, Phó tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, Bộ trưởng Nội vụ Doug Burgum và nhiều quan chức chính phủ khác tối 25/4 tới khách sạn Washington Hilton dự tiệc chiêu đãi phóng viên hiệp hội chuyên trách về Nhà Trắng.
Hàng trăm nhân viên từ nhiều cơ quan thực thi pháp luật và Sở Mật vụ đã được triển khai bảo vệ buổi tiệc thường niên này, nơi quy tụ nhiều thành viên nội các, nghị sĩ cấp cao và những người nổi tiếng.
Tuy nhiên, một nghi phạm mang theo súng săn, súng ngắn và dao vẫn lọt được qua sảnh, xông vào Tầng Hiên, nơi chỉ cách phòng đại tiệc ở khách sạn Hilton vài chục bậc thang. Tay súng bắn trúng một nhân viên an ninh và chỉ bị khống chế tại vòng an ninh của Mật vụ.
Vụ nổ súng một lần nữa làm dấy lên câu hỏi về công tác bảo vệ các lãnh đạo Mỹ trong thời điểm bạo lực và chia rẽ chính trị ở nước này gia tăng.
Fox News cho biết anh ta là Cole Tomas Allen, 31 tuổi, sống tại thành phố Torrance ở bang California. Theo Jeffery Carroll, quyền cảnh sát trưởng Washington, nghi phạm đã lưu trú tại khách sạn Washington Hilton trước khi thực hiện vụ tấn công.
Sau vụ nổ súng, Hugh Dougherty, tổng biên tập trang Daily Beast, người có mặt tại bữa tiệc, trở về phòng khách sạn ở tầng 10 của Washington Hilton và bị mật vụ Mỹ chặn lại. Lúc đó, Dougherty mới nhận ra mình ở gần phòng của nghi phạm.
"Ở khúc quanh hành lang của tầng, ít nhất 5 người, trong đó một người mặc áo chống đạn của FBI, người khác mặc áo của Mật vụ, đang hiện diện", Dougherty kể.
Ông bắt đầu xâu chuỗi lại lỗ hổng an ninh trong bữa tiệc. Theo AP, khách sạn đóng cửa với công chúng từ 14h chiều 25/4 để chuẩn bị cho sự kiện bắt đầu lúc 20h. Chỉ có khách lưu trú và người có vé tham dự tiệc hoặc có giấy ra vào do Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng cung cấp mới được ra vào khách sạn.
"Làm sao một người mang theo súng lại có thể nhận phòng tại một khách sạn nơi Tổng thống sẽ phát biểu? Tôi có thể trả lời điều đó: Không ai kiểm tra hành lý của tôi khi đến nhận phòng vào chiều 24/4. Tệ hơn nữa, đồng nghiệp của tôi đến vào lúc 17h chiều 25/4, nhưng cũng không ai kiểm tra hành lý của anh ấy. Không máy dò kim loại ở sảnh, không kiểm tra giấy tờ tùy thân. Không gì cả", Dougherty cho hay.
Ông cho biết có thể đi lên đi xuống tầng 10 cả ngày mà không bị ai chặn lại hỏi han. Ông cũng chưa từng phải xuất trình giấy tờ tùy thân trừ lúc làm thủ tục nhận phòng với lễ tân và để xuống tầng hội nghị dự tiệc tối, ông chỉ cần xuất trình vé tham dự. Một đồng nghiệp ở bên ngoài được ông gửi cho ảnh chụp vé và vào được bên trong mà không qua kiểm tra gì thêm.
"Tôi chỉ đi qua một lần tại chốt kiểm soát duy nhất là máy dò kim loại mà nghi phạm đã chạy vụt qua với khẩu súng trên tay", ông nói.
Dougherty tự hỏi tại sao gần ba tiếng sau vụ nổ súng, đội gỡ bom mới đến khách sạn để kiểm tra căn phòng của nghi phạm.
Ngoài Dougherty, một số người khác cũng chỉ ra lỗ hổng an ninh của khách sạn tại sự kiện. Nhà bình luận chính trị Debra Lea cho hay "không khám người, không có máy dò kim loại, không có gì cả". Kari Lake, cựu MC truyền hình, cho biết công tác an ninh "lỏng lẻo", không ai yêu cầu cô xuất trình vé hoặc đối chiếu ảnh giấy tờ tùy thân ở cửa.
Theo Reuters, còn quá sớm để khẳng định liệu có sai sót hay mất liên lạc giữa các lực lượng thực thi pháp luật đảm bảo an ninh cho sự kiện hay không. Trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng sau vụ nổ súng, ông Trump đã ca ngợi những người phản ứng đầu tiên và chỉ ra rằng nghi phạm chưa thể tiến gần tới những cánh cửa dẫn đến phòng đại tiệc.
Thông tin về thời điểm nghi phạm nhận phòng khách sạn chưa được công bố. Video từ camera an ninh do ông Trump đăng trên mạng xã hội cho thấy tay súng chạy vụt qua các nhân viên an ninh đang tháo dỡ máy dò kim loại. Sau khi Tổng thống Mỹ ngồi vào chỗ trong phòng tiệc, khách mời không được phép tiếp tục vào khu vực an ninh và đó là lý do họ tháo dỡ máy dò.
Khoảng 20 phút sau khi ông Trump ngồi xuống bàn tiệc, tiếng súng vang lên, nghi phạm bắn vào một sĩ quan Mỹ mặc áo chống đạn trước khi bị khống chế. Không khách mời nào bị thương hay thiệt mạng tại bữa tiệc.
"Điều đó cho thấy hệ thống bảo vệ nhiều lớp của chúng tôi đang phát huy hiệu quả", Giám đốc Sở Mật vụ Mỹ Sean Curran nói.
Quyền cảnh sát trưởng Carroll đồng tình với Curran, cho rằng kế hoạch an ninh do Mật vụ Mỹ xây dựng đã "phát huy tác dụng".
Khi được hỏi liệu có lo ngại về những mối đe dọa đến tính mạng mình hay không, ông Trump, người đã sống sót sau vụ ám sát hụt trong chiến dịch tranh cử năm 2024, nói: "Đây là nghề nguy hiểm".
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), đơn vị phụ trách các hoạt động quân sự của Washington tại Trung Đông, ngày 8/5 công bố video các tàu chở dầu Sea Star III và Sevda treo cờ Iran bị một tiêm kích F/A-18 của hải quân Mỹ tấn công với lý do chúng vi phạm lệnh phong tỏa mà Washington áp đặt đối với cảng biển Iran.
Video cho thấy những làn khói mỏng phụt ra từ ống khói tàu Sea Star sau khi nó bị không kích, rồi khói dần chuyển sang màu đen và bốc lên dày đặc. Trong cảnh quay về tàu Sevda, có thể thấy một quầng lửa bất ngờ bùng lên, kéo theo đó là những cột khói đen dày đặc.
Tuy nhiên, cả hai tàu đều không phát nổ, cũng không bị chìm sau khi bị tiêm kích Mỹ tấn công. Dựa trên video do CENTCOM cung cấp, hai tàu dầu không hứng chịu thiệt hại nào ngoài khu vực ống khói. Thông báo từ đơn vị này cũng không đề cập đến bất kỳ thương vong nào trên hai con tàu.
Cedric Leighton, đại tá không quân Mỹ về hưu và hiện là chuyên gia phân tích quân sự của CNN, cho rằng nhiều khả năng tiêm kích F/A-18 Mỹ đã sử dụng bom trơ 226 kg thay vì bom có sức công phá lớn để tấn công hai tàu dầu Iran.
Bom trơ là loại bom không chứa hoặc chứa rất ít thuốc nổ, chủ yếu phá hủy mục tiêu bằng động năng thay vì sức nổ. Bom trơ khi trúng mục tiêu thường không gây ra những vụ nổ lớn hay nổ thứ cấp như khi sử dụng bom nổ mạnh.
Việc sử dụng bom trơ có thể giúp tiêm kích Mỹ tấn công vào những bộ phận quan trọng để vô hiệu hóa tàu dầu mà không phá hủy con tàu. Trong trường hợp hai tàu dầu Iran, bộ phận bị nhắm tới là ống khói ngay phía sau buồng lái, nơi không có sự hiện diện của con người.
Khi sử dụng bom trơ, điều quan trọng là vũ khí này phải đạt độ chính xác rất cao để đánh trúng bộ phận cần nhắm đến nhằm phát huy hiệu quả cao nhất. Peter Layton, chuyên gia tại Viện Griffith châu Á, cựu sĩ quan không quân Australia, cho rằng chiến đấu cơ Mỹ nhiều khả năng đã sử dụng hệ thống dẫn đường bằng laser để dẫn hướng cho quả bom.
"Nếu tiêm kích F/A-18 bay thẳng về phía con tàu ở độ cao khoảng 1.500 m, sử dụng thiết bị ngắm mục tiêu hồng ngoại, chiếu tia laser vào ống khói rồi thả bom khi áp sát, mọi thứ sẽ diễn ra đúng như dự tính", ông nói.
Chiến thuật này đòi hỏi máy bay Mỹ nhắm vào tổng thể khu vực ống khói, thay vì thả bom trực tiếp vào bên trong lỗ thoát khói.
"Cảm biến trên quả bom cần 'nhìn thấy' chấm laser trên mục tiêu và nó phải bám theo điểm này trong ít nhất 10 giây cuối. Nếu điểm laser bị lọt thỏm vào trong ống khói khi máy bay lướt qua, độ chính xác sẽ bị ảnh hưởng", Layton giải thích.
Chuyên gia vận tải hàng hải Sal Mercogliano, giáo sư tại Đại học Campbell ở North Carolina, cho hay khi xem kỹ video, ông nhận thấy quả bom đã đánh trúng phần thấp hơn hoặc phần chân đế của ống khói trên hai con tàu.
Theo CENTCOM, hai tàu treo cờ Iran không chở hàng và đang hướng tới một cảng của Tehran ở vịnh Oman nhằm tìm cách lách lệnh phong tỏa từ Mỹ. Đây là con tàu thứ hai và thứ ba của Iran bị tiêm kích F/A-18 của Mỹ tấn công trong vòng ba ngày qua.
Hôm 6/5, một chiếc tiêm kích thuộc hải quân Mỹ đã bắn nhiều loạt đạn từ pháo 20 mm để vô hiệu hóa bánh lái của một tàu chở dầu.
"Cả ba tàu này hiện không còn hướng về phía Iran nữa", CENTCOM cho biết, đồng thời thêm rằng Mỹ đã vô hiệu hóa nhiều tàu khi chúng tìm cách lách lệnh phong tỏa cảng biển Iran.
"Hơn 50 tàu khác đã bị các lực lượng thuộc CENTCOM yêu cầu chuyển hướng để đảm bảo việc chấp hành lệnh phong tỏa", thông báo cho hay.
Không đoàn 57 Mỹ đóng tại căn cứ không quân Nellis hôm 31/3 thông báo một tiêm kích F-35 thuộc biên chế của họ rơi cùng ngày ở Khu thử nghiệm và huấn luyện Nevada, phía bắc Las Vegas.
Lực lượng ứng phó khẩn cấp đã có mặt tại hiện trường để hỗ trợ phi công, người bị thương nhẹ sau khi phóng dù thoát hiểm. Không đoàn 57 cho biết sự việc không gây ảnh hưởng đến các khu dân cư bên dưới, nhưng không nêu nguyên nhân khiến tiêm kích F-35 rơi.
Đài KSNV News 3 tại Las Vegas dẫn nguồn tin cho hay phi công phải phóng ghế thoát hiểm sau khi tiêm kích F-35 gặp trục trặc trong quá trình bay huấn luyện vào trưa 31/3.
Máy bay F-35 là lực lượng chủ lực tại căn cứ Nellis ở bang Nevada, chuyên phục vụ cho nhiệm vụ thử nghiệm vũ khí, phát triển chiến thuật và đóng giả phi cơ địch. Tiêm kích F-35 từ những nơi khác cũng thường xuyên đến căn cứ này để tham gia diễn tập và huấn luyện.
F-35 là một trong những mẫu chiến đấu cơ hiện đại nhất thế giới hiện nay, đồng thời là vũ khí nòng cốt của quân đội Mỹ. Tập đoàn Lockheed Martin hồi tháng 1 cho biết 12 quốc gia đang vận hành tiêm kích F-35 với tổng cộng gần 1.300 chiếc trong biên chế.
Dù vậy, dòng phi cơ này đã gặp nhiều vấn đề về bảo trì và năng lực sẵn sàng chiến đấu trong những năm gần đây.
Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), đơn vị đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông, ngày 19/3 thông báo một tiêm kích F-35A phải hạ cánh khẩn xuống căn cứ ở khu vực sau khi làm nhiệm vụ chiến đấu trên bầu trời Iran.
CENTCOM cho biết máy bay tiếp đất an toàn và phi công "trong tình trạng ổn định", dường như ám chỉ người này đã bị thương.
CNN dẫn lời hai nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết chiếc F-35A "trúng hỏa lực nghi của Iran". Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cũng công bố video tên lửa bắn trúng chiến đấu cơ có hình dáng giống F-35.
Tháng 7/2025, một tiêm kích F-35C bốc cháy dữ dội khi rơi gần căn cứ ở bang California, phi công phóng ghế thoát hiểm an toàn.
