Phát biểu trước cuộc họp Hội đồng Chính trị châu Âu (EPC) ở Armenia hôm nay, Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho rằng Mỹ đã cảm thấy “thất vọng” với phản ứng của các nước châu Âu trong xung đột Trung Đông. “Giới lãnh đạo châu Âu đã lắng nghe và hiểu rõ thông điệp đó”, ông nói.
Lãnh đạo NATO khẳng định các nước thành viên châu Âu đang tăng cường nỗ lực để giúp châu lục đóng vai trò lớn hơn, cũng như giúp NATO trở nên mạnh mẽ hơn.
Tuyên bố được đưa ra sau khi Tổng thống Donald Trump chỉ trích một số nước NATO chưa hỗ trợ đủ cho Mỹ trong cuộc chiến với Iran. Giới chức Mỹ hôm 1/5 công bố kế hoạch rút 5.000 binh sĩ đồn trú khỏi Đức, dấu hiệu nữa cho thấy sự không hài lòng của ông Trump đối với đồng minh tại châu Âu.
Tây Ban Nha, thành viên NATO, đã tuyên bố không cho phép sử dụng các căn cứ trên lãnh thổ nước này cho chiến dịch tấn công Iran. Dù vậy, ông Rutte cho biết những nước như Montenegro, Croatia, Romania, Bồ Đào Nha, Hy Lạp, Italy, Anh, Pháp và Đức đang đáp ứng đề nghị của Mỹ về sử dụng căn cứ và cung cấp hỗ trợ hậu cần.
“Họ đang đảm bảo rằng tất cả thỏa thuận song phương về căn cứ quân sự đều được thực hiện”, Tổng thư ký NATO cho biết.
Ông Rutte thêm rằng ngày càng nhiều quốc gia châu Âu bố trí phương tiện như tàu quét mìn gần eo biển Hormuz để chuẩn bị cho “giai đoạn tiếp theo”. Một số nước cũng sẵn sàng tham gia sứ mệnh đảm bảo tự do hàng hải ở eo biển Hormuz sau khi xung đột kết thúc.
Cũng tại sự kiện, đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Kaja Kallas cho rằng động thái rút binh sĩ Mỹ khỏi châu Âu đã được đề cập trong thời gian dài, nhưng khẳng định thời điểm Washington công bố quyết định “vẫn gây bất ngờ”.
“Tôi nghĩ điều đó cho thấy chúng ta cần củng cố trụ cột châu Âu trong NATO và làm nhiều hơn nữa”, bà Kallas nói, nhấn mạnh rằng binh sĩ Mỹ triển khai ở châu Âu không chỉ nhằm bảo vệ châu lục này mà còn cả những lợi ích của Washington.
Các nước châu Âu đang tăng cường chi tiêu quốc phòng do lo ngại về nguy cơ xung đột Ukraine lan rộng và cam kết của Mỹ đối với NATO.
“Châu Âu cần tự nắm lấy vận mệnh bản thân, tăng chi tiêu quốc phòng, an ninh và xây dựng các giải pháp chung của riêng mình”, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuyên bố.
Chủ tịch Uỷ ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen cũng cho rằng châu lục phải tăng cường năng lực quân sự để có thể tự bảo vệ bản thân.
Tin Gốc: Vnexpress

Đài ABC News ngày 9.7 dẫn lời một quan chức Mỹ cho hay Iran đã bắn hạ khoảng 30 UAV MQ-9 Reaper (Thần chết) của Mỹ kể từ đầu cuộc xung đột.
UAV MQ-9 Reaper, được đưa vào biên chế Không quân Mỹ năm 2007, đã trở thành vũ khí chủ chốt trong các hoạt động chống khủng bố của Mỹ trên khắp Trung Đông và các khu vực xung đột khác, phản ánh sự phụ thuộc ngày càng tăng của quân đội vào UAV trong các cuộc chiến ở Iraq và Afghanistan.
MQ-9 Reaper được thiết kế để hoạt động trong môi trường mà Mỹ đã thiết lập ưu thế trên không. Ưu thế đó đã nhiều lần bị Iran thách thức.
Vào năm 2020, Không quân Mỹ đã công bố hợp đồng mua sắm cuối cùng cho UAV MQ-9 Reaper và Hãng General Atomics đã đóng cửa dây chuyền sản xuất vào năm ngoái sau khi chế tạo được 575 chiếc.
Theo phát ngôn viên C. Mark Brinkley của General Atomics, lô hàng cuối cùng có giá khoảng 16 triệu USD mỗi chiếc khi mua theo lô 4 chiếc.
Iran tuyên bố đã bắn hạ một chiếc MQ-9 Reaper trong các cuộc tấn công của Mỹ hôm 7.7. Truyền thông Iran cũng tuyên bố một UAV "của đối phương" bị bắn hạ trên bầu trời miền nam Iran trong các cuộc tấn công hôm 8.7.
Điều trần tại Quốc hội về ngân sách hồi tháng 5, Tham mưu trưởng Không quân Mỹ Kenneth Wilsbach nói rằng MQ-9 Reaper đã thể hiện vai trò "có giá trị nhất" trong xung đột với Iran.
"Chúng tôi đã tiến hành nhiều cuộc không kích. Không hệ thống nào khác thậm chí có thể đạt được gần mức đó", ông phát biểu.
Mỹ đã tổn thất một số máy bay trong xung đột với Iran, trong đó có 3 chiếc F-15 bị lực lượng phòng không Kuwait bắn nhầm hồi tháng 3. Cũng trong tháng đó, một máy bay tiếp dầu KC-135 rơi ở miền tây Iraq sau khi va chạm trên không với một máy bay cùng loại.
Vào tháng 4, một máy bay F-15 của Không quân Mỹ bị hỏa lực Iran bắn hạ. Bên cạnh đó, một chiếc A-10 của Không quân Mỹ cũng trúng hỏa lực của Iran khi hỗ trợ trên không cho chiến dịch giải cứu phi công và sĩ quan vũ khí, nhưng bay đến Kuwait mới rơi sau khi phi công thoát ra an toàn.
Tin Gốc: Thanh Niên

Cơ quan theo dõi biến đổi khí hậu Copernicus (C3S) thuộc Liên minh châu Âu cho biết thế giới vừa trải qua tháng 5 nóng thứ hai từng ghi nhận trong lịch sử, khi khí hậu cực đoan trở thành hiện tượng "bình thường mới".
Theo AFP dẫn báo cáo của C3S, nhiệt độ cảm nhận thực tế là 35-40 độ C tại hầu hết các khu vực ở châu Âu, trong khi nhiệt độ không khí bề mặt trung bình trên toàn cầu là 15,81 độ C, cao thứ 2 sau mức ghi nhận vào tháng 5.2024. Nhiệt độ bề mặt biển trung bình cũng là mức cao thứ hai trong lịch sử, chỉ sau tháng 5.2024.
Trong nghiên cứu Chỉ số Biến đổi khí hậu toàn cầu đưa ra ngày 11.6, hơn 70 nhà khoa học trên thế giới, trong đó có nhiều người đóng góp cho Ủy ban liên chính phủ về Biến đổi khí hậu của LHQ (IPCC), đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng nóng lên kỷ lục do con người gây ra và sự gia tăng mạnh mẽ các đợt sóng nhiệt biển. Theo nghiên cứu được công bố trên chuyên san Earth System Science Data, nhiệt độ toàn cầu năm 2025 đã tăng thêm khoảng 1,39 độ C so với trước thời kỳ tiền công nghiệp, trong đó có 1,37 độ C tăng thêm được xác định là do hoạt động của con người.
Nghiên cứu trên cho thấy trái đất đang tích lũy nhiệt với tốc độ nhanh chóng, làm trầm trọng thêm tình trạng mất cân bằng năng lượng, tức tốc độ năng lượng đi vào và rời khỏi hành tinh. Trong khi đó, mực nước biển đã cao thêm khoảng 23 cm từ năm 1901-2025, và đang dâng với tốc độ nhanh hơn, khoảng 3,84 mm mỗi năm. Chưa hết, số ngày có sóng nhiệt biển tăng hơn 3 lần kể từ năm 1991, đạt khoảng 65 ngày vào năm 2025.
Nghiên cứu trên được IPCC đưa ra hằng năm, giúp các nhà hoạch định chính sách cập nhật tình hình của trái đất khi biến đổi khí hậu tăng tốc. Nghiên cứu dựa trên khoảng 40 bộ dữ liệu toàn cầu thu thập từ các vệ tinh và hàng loạt công cụ trên đất liền, trên biển và trên không.
Tuy nhiên, nỗ lực đối phó biến đổi khí hậu ngày càng bị lu mờ bởi các cuộc chiến ở Trung Đông và Ukraine, trong bối cảnh các nước đang đối diện khủng hoảng năng lượng toàn cầu và hạn chế về ngân sách. Theo IPCC, việc giám sát các chỉ số này trong tương lai, chẳng hạn như các phép đo đại dương và vệ tinh về sự mất cân bằng năng lượng của trái đất, đang bị đe dọa bởi các quyết định về địa chính trị và nguồn tài trợ công.
Nghiên cứu trên lưu ý nguồn tài trợ cho Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) của LHQ đã giảm, trong khi Hệ thống Quan sát khí hậu toàn cầu (GCOS) cũng bị đe dọa. Một số chương trình vệ tinh theo dõi khí hậu cũng gặp nguy cơ, trong đó có ở Mỹ. Có thể kể đến quyết định gần đây của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc dỡ bỏ hàng trăm thiết bị quan trắc biển sâu, sự sụt giảm trong hoạt động quan trắc tại chỗ ở châu Phi, Tây Thái Bình Dương và Nam Mỹ, cũng như máy bay mang hệ thống quan sát khí quyển của Anh gần đây đã bị cắt kinh phí hoạt động.
Tin Gốc: Thanh Niên
Thế Giới
Chiến sự Ukraine 14/6: Nga chặn đường, bao vây Ukraine ở Konstantinovka

Thụy Điển chặn máy bay chiến đấu Nga trên biển Baltic
Kyiv Independent đưa tin, quân đội Thụy Điển hôm 13/6 cho biết lực lượng vũ trang nước này đã điều động tiêm kích JAS 39 Gripen trong hai sự cố riêng biệt liên quan đến máy bay Su-24 và Su-34 của Nga bay trong khu vực biển Baltic. Máy bay Nga không xâm phạm không phận Thụy Điển.
"Hôm 12/6, lực lượng phòng không trực chiến của Thụy Điển đã điều động 2 tiêm kích Gripen để chặn máy bay Nga trên biển Baltic gần không phận Thụy Điển. Các sự cố liên quan đến một chiếc Su-24 Fencer và một chiếc Su-34 Fullback của Nga", Lực lượng vũ trang Thụy Điển cho biết trong một tuyên bố.
Thủ tướng Ulf Kristersson mô tả các sự cố này là một phần của mô hình hoạt động quân sự của Nga trong khu vực.
"Hai lần trong cùng một ngày, lực lượng phòng không trực chiến của Thụy Điển đã điều động tiêm kích JAS 39 Gripen để chặn máy bay Nga gần không phận Thụy Điển. Hoạt động lặp đi lặp lại của Nga trên biển Baltic là nghiêm trọng", ông Kristersson nói trong một bài đăng trên mạng xã hội.
"Phản ứng nhanh chóng của Không quân cho thấy tại sao sự sẵn sàng là cần thiết mỗi ngày", ông nói thêm.
Thủ tướng Kristersson lưu ý rằng máy bay Nga không vi phạm không phận Thụy Điển nhưng cho biết các sự cố này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì mức độ sẵn sàng chiến đấu cao.
Mặt trận Crimea nóng rực
Kênh MIlitary Summary đưa tin, quân đội Ukraine (AFU) tiếp tục tiến hành các cuộc tấn công quy mô lớn với sự tham gia của 280 UAV nhằm vào hệ thống hậu cần ở phía bắc Crimea cũng như tập kích tổ hợp phòng không tại Melitopol, làm hư hại 2 cây cầu Chongar và Henichesk, phá hủy hàng chục xe tải của Nga. Nhà máy lọc dầu Taman và nhà máy Titan ở Crimea cũng bị tấn công.
Quân đội Nga (RFAF) đáp trả bằng 118 UAV (thấp nhất trong tuần này), nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng Kherson, cắt đứt huyết mạch tiếp tế cho Odessa khi phá hủy cầu Zatoka và Mayaki. Moldova đóng cửa biên giới, khiến tình hình miền Nam Ukraine ngày càng căng thẳng. Dự kiến Moscow sẽ tiến hành cuộc tấn công quy mô lớn vào tối nay 14/6.
Trên thực địa, AFU phản công gần Vasylivka và Ternovata ở vùng Zaporizhia. Giao tranh ác liệt tại các khu định cư "tam giác".
Tại Konstantinovka và Druzhkivka, lực lượng Moscow chiếm được hơn 170 tòa nhà trong 24 giờ qua. Quân đội Nga kiểm soát quốc lộ N20, thành phố bị bao vây, trận chiến về cơ bản đã kết thúc khi Ukraine đang rút lui. Căng thẳng tại Druzhkivka đang leo thang.
Về phía Liman (Lyman), chiến đấu cơ Nga ném bom dồn dập vào các tuyến tiếp tế cuối cùng của AFU trong khi Ukraine phản công để làm chậm bước tiến của đối phương.
Nga cắt đường rút lui, bao vây Ukraine ở Konstantinovka
Theo kênh Rybar, tại khu vực Konstantinovka, các đơn vị Moscow tiếp tục tiến sâu vào thành phố cùng tên. Bộ Quốc phòng Nga thông báo các cuộc càn quét đang được tiến hành ở một số quận và đã chính thức tuyên bố RFAF tiến đến vùng ngoại ô phía bắc.
AFU cố gắng tiếp tế bằng UAV hạng nặng cho các đơn vị bộ binh bị bao vây và cũng đang bổ sung hậu cần cho các khu vực vẫn còn giao tranh, đặc biệt là 2 thành phố lân cận Osykovo và Alekseevo-Druzhkovka.
Trên khu vực đông bắc Konstantinovka, được ngăn cách với các quận phía tây nam bởi sông Krivoy Torets gần như bị Nga chiếm giữ hoàn toàn, vẫn là khu vực khó tấn công nhất.
Các điểm giao cắt ở giữa thành phố đã bị hư hại bởi các cuộc không kích vào tháng 2 và cuối cùng bị phá hủy vào tháng 5. Điều đó có nghĩa là muốn xâm nhập phần phía đông thành phố, RFAF phải đột kích từ phía đông, thay vì từ vị trí đang nắm giữ trong khu vực đô thị.
Ở sườn phía đông, vùng ngoại ô Chasov Yar, Krasnoye và các cao điểm liền kề vẫn nằm dưới sự kiểm soát của lực lượng Kiev. Điều này làm giảm khả năng đột phá của Nga vào phần thành phố còn lại.
Và mặc dù vị thế của Ukraine trong thành phố đang xấu đi mỗi ngày, nhưng nhờ các cao điểm ở phía đông, họ vẫn đủ sức cầm cự trước các đơn vị Moscow trong một thời gian nữa. Tuy nhiên, các cuộc tập kích thường xuyên vào hệ thống hậu cần của Ukraine gây ra tổn thất đáng kể về trang thiết bị đang được vận chuyển đến tăng viện cho điểm nóng.
Kênh ZOV Military cung cấp bức tranh "đen tối" hơn đối với lực lượng Kiev khi xác nhận quân đội Nga đang kiểm soát hoàn toàn huyết mạch giữa Konstantinovka và Alekseevo-Druzhkovka (vạch đỏ trên bản đồ), bao vây hoàn toàn các đơn vị AFU ở Konstantinovka.
Binh sĩ Ukraine được cho là đang cố gắng rút lui khỏi thành phố, kể cả bằng cách cải trang thành thường dân, nhưng mọi việc không mấy suôn sẻ.
Giao tranh ác liệt ở Liman
Tại khu vực Liman, giao tranh ác liệt vẫn tiếp diễn ở sườn phía bắc, nơi lực lượng Kiev định kỳ phản công nhằm tiến đến Shandrigolovo. Cách đây không lâu, đoạn phim về các cuộc tập kích vào một cây cầu bắc qua sông Nitrius gần Andriyivka, trên biên giới hành chính giữa Kharkov và Lugansk đã xuất hiện trên mạng, kênh Rybar cho biết.
Trong hầu hết các trường hợp, những mục tiêu loại này thường bị tấn công bằng tên lửa phóng từ máy bay hoặc tên lửa chống tăng đa năng, nhưng lần này, các UAV FPV thông thường đã được AFU sử dụng.
Điều đáng chú ý là đây không phải là các cuộc tấn công vào một cây cầu đã gài mìn, mà là một cuộc tấn công dồn dập của gần 50 UAV vào các trụ cầu, với mục đích làm sập chúng. Theo hình ảnh vệ tinh, sự kiện này diễn ra trong khoảng thời gian từ 29/5 đến 6/6.
Có nhiều lý do để Ukraine nhắm mục tiêu vào cây cầu theo cách này, và dường như tình hình chiến thuật khó khăn hiện tại đã đòi hỏi họ buộc phải tiến hành một nhiệm vụ tốn nhiều công sức. Vậy điều gì đang xảy ra ở sườn phía bắc mặt trận?
Trong vài tuần qua, các đơn vị Kiev đã cố gắng phản công trên một mặt trận tương đối rộng (theo tiêu chuẩn hiện nay), khoảng 12km, dọc theo tuyến Srednee - Novoe - Novomykhailivka. Mục tiêu chính của họ có thể là Zelenaya Dolina, nơi sẽ đe dọa sự xâm nhập của quân đội Nga gần Svyatogorsk.
Tình hình chiến thuật gần Shandrigolovo cũng đang dần xấu đi. AFU đã cố gắng tiến về khu định cư này từ phía bắc vào ngày 10/6.
Chính thông qua Andreevka, nơi có cây cầu bị tấn công, các đơn vị Kiev trước đây đã phản công về phía Novy Mir và tái chiếm Redkodub. Việc cây cầu không bị Ukraine gài mìn gián tiếp cho thấy tầm quan trọng của nó. Do đó, điều này có thể tạm thời làm giảm mối đe dọa đối với các vị trí đóng quân của Nga gần đó.
Mối đe dọa đối với đầu cầu của RFAF gần Svyatogorsk là khá thực tế. Bộ chỉ huy Kiev hiểu tầm quan trọng của các khu rừng liền kề thành phố này và do đó sẽ cố gắng cắt đứt "mũi nhọn" dọc theo Shandrigolovo và sông Nitrius. Nếu lực lượng Azov của Ukraine đang hoạt động ở đây đột phá đến Zelena Dolina, điều này sẽ ảnh hưởng không chỉ đến cuộc tấn công của Nga đang diễn ra vào Liman mà còn cả tình hình chiến thuật ở các khu vực lân cận.
Nga hình thành vòng vây lớn ở vùng Kharkov
Trên các mặt trận Boguslav và Rubtsov thuộc vùng Kharkov, quân đội Nga tiếp tục loại bỏ lực lượng Kiev một cách có hệ thống, tạo tiền đề cho một cuộc bao vây quy mô lớn, theo kênh Operationall Space.
Có tới 20 tiểu đoàn Ukraine dường như đã bị mắc kẹt trong vòng vây Oskol tiềm năng.
Mỗi ngày trôi qua, vòng vây càng trở nên hiện thực hơn: khoảng cách đến bờ sông Oskol ngày càng thu hẹp, các tuyến tiếp tế bị cắt đứt, quân đội Ukraine sẽ sớm không còn lối thoát.
Điều tra xác nhận danh tính hơn 225.000 binh sĩ Nga thiệt mạng ở Ukraine
Hãng truyền thông độc lập Mediazona của Nga, phối hợp với đài BBC tiếng Nga, đã xác nhận danh tính của 225.019 quân nhân Nga thiệt mạng ở Ukraine.
Kể từ lần cập nhật gần nhất vào cuối tháng 5, tên của 3.813 binh sĩ Nga đã được thêm vào danh sách.
Các nhà báo lưu ý rằng con số thực tế có thể cao hơn đáng kể, vì thông tin được xác minh của họ đến từ các nguồn công khai như cáo phó, bài đăng của người thân, báo cáo của truyền thông khu vực và tuyên bố từ chính quyền địa phương.
Theo các hãng truyền thông, số người chết được xác nhận hiện bao gồm hơn 82.400 tình nguyện viên, 25.400 tù nhân được tuyển mộ và 19.000 binh sĩ được huy động. Tổng cộng 7.226 sĩ quan cũng được xác nhận đã thiệt mạng.
Báo Kyiv Independent không thể xác minh độc lập thông tin này.
Mặc dù ước tính thương vong có sự khác nhau, nhưng các đánh giá độc lập của phương Tây luôn kết luận rằng tổn thất của Nga vượt xa thương vong của Ukraine.
Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) có trụ sở tại Washington cho biết trong một báo cáo tháng 1 rằng thương vong của Nga gấp 2 đến 2,5 lần so với tổn thất của Ukraine. Trong khi đó, Tổng thống Volodymyr Zelensky gợi ý trong một bức thư ngỏ gửi Tổng thống Nga Vladimir Putin rằng tỷ lệ tổn thất của Kiev so với Moscow là "1 trên 5 hoặc 1 trên 6".
Người đứng đầu cơ quan tình báo, an ninh mạng và an ninh của Vương quốc Anh, Anne Keast-Butler, cho biết hôm 27/5 rằng gần 500.000 binh sĩ Nga đã thiệt mạng kể từ khi Moscow bắt đầu cuộc chiến ở Ukraine.
Các hãng truyền thông Nga Mediazona và Meduza cũng đưa ra ước tính riêng của họ vào đầu tháng 5, cho thấy 352.000 nam giới Nga trong độ tuổi từ 18 đến 59 đã thiệt mạng kể từ khi cuộc xung đột toàn diện bắt đầu vào tháng 2/2022.
Với tốc độ hiện tại, Tổng thống Volodymyr Zelensky cho biết hồi đầu năm nay rằng binh sĩ Nga đang chịu tổn thất hơn 35.000 người mỗi tháng. Tổng tư lệnh Ukraine Oleksandr Syrsky cũng báo cáo rằng tính đến ngày 20/5, hơn 83.000 binh sĩ Nga đã thiệt mạng trong năm 2026.
Những ước tính thương vong mới nhất được đưa ra khi Ukraine đã giành được ưu thế trên chiến trường trong những tháng gần đây, với việc lực lượng Kiev tái chiếm được gần 100km2 lãnh thổ nhiều hơn so với diện tích đã mất dọc theo chiến tuyến vào tháng 5.
Tin Gốc: Dân Trí

