Theo Hãng tin AFP, ngày 10-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố đã bác bỏ phản hồi của Iran đối với đề xuất chấm dứt xung đột Trung Đông của Washington, mô tả phản hồi này là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”.
“Tôi vừa đọc phản hồi từ những người được gọi là ‘đại diện’ của Iran. Tôi không thích nó. Hoàn toàn không thể chấp nhận được”, ông Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social, song không nêu chi tiết.
Trong cuộc phỏng vấn với nhà báo Sharyl Attkisson cùng ngày, ông Trump khẳng định Iran đã “bị đánh bại về mặt quân sự” và Mỹ chỉ cần 2 tuần để tấn công toàn bộ các mục tiêu tại nước này.
Theo lãnh đạo Mỹ, Lực lượng Không gian Mỹ đang giám sát số uranium làm giàu của Iran bị chôn vùi dưới các đống đổ nát và Washington sẵn sàng tấn công bất kỳ ai tiếp cận lượng uranium này.
Theo hãng tin Tasnim, dự thảo đề xuất mới nhất của Tehran yêu cầu chấm dứt xung đột ngay lập tức trên mọi mặt trận, đảm bảo không còn hành động gây hấn nhằm vào Iran, dỡ bỏ trừng phạt Mỹ, công nhận quyền quản lý của Iran đối với eo biển Hormuz và dỡ bỏ phong tỏa đường biển của Mỹ nhằm vào các cảng Iran tại eo biển này.
Ngày 10-5, Iran đã cảnh báo các lực lượng vũ trang nước này sẽ thực hiện “phản ứng quyết đoán và tức thì” đối với bất kỳ tàu chiến nào được Anh và Pháp điều động đến eo biển Hormuz.
Trên mạng xã hội X, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi khẳng định dù trong thời chiến hay thời bình, chỉ Cộng hòa Hồi giáo Iran mới có thể thiết lập an ninh tại eo biển này và sẽ không cho phép bất kỳ quốc gia nào can thiệp vào những vấn đề như vậy.
Cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh London và Paris đã điều tàu đến khu vực biển gần Hormuz nhằm chuẩn bị cho việc khôi phục dòng chảy thương mại qua eo biển này sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận hòa bình.
Theo thông cáo của Bộ Quốc phòng Anh, vào ngày 12-5 tới đây, Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey sẽ đồng chủ trì cuộc họp đa phương với người đồng cấp Pháp Catherine Vautrin và bộ trưởng quốc phòng của hơn 40 quốc gia khác.
Đây là cuộc họp cấp bộ trưởng đầu tiên của sứ mệnh đa quốc gia này, tập trung vào các kế hoạch quân sự nhằm khôi phục dòng chảy thương mại qua Hormuz.
Ngày 10-5, Qatar khẳng định nhiều máy bay không người lái (drone) đã được phóng nhằm vào các mục tiêu ở vùng Vịnh, trong đó một chiếc đã đánh trúng tàu hàng đang trên hành trình từ Abu Dhabi (Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất – UAE) đi Qatar.
Bộ Quốc phòng Qatar cho biết vụ tấn công gây ra một đám cháy nhỏ trên tàu thương mại, song không có thương vong. Cùng ngày, quân đội Kuwait thông báo đã đẩy lùi một cuộc tấn công bằng UAV vào rạng sáng.
AFP không nêu rõ bên nào đứng sau các vụ tấn công này.
Diễn biến xảy ra trong bối cảnh Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đe dọa sẽ nhắm vào các căn cứ Mỹ tại Trung Đông và “tàu thuyền của kẻ thù” nếu tàu chở dầu của Iran bị tấn công.
“Bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào tàu chở dầu và tàu thương mại của Iran sẽ dẫn đến đòn tấn công nặng nề nhằm vào một trong các trung tâm của Mỹ trong khu vực và tàu thuyền của kẻ thù”, IRGC tuyên bố.
Ngày 10-5, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố cuộc chiến giữa liên quân Mỹ – Israel và Iran chưa thể kết thúc chừng nào kho uranium của Tehran chưa được “loại bỏ”.
“Nó chưa kết thúc vì vẫn còn vật liệu hạt nhân, tức uranium đã làm giàu, cần phải được đưa ra khỏi Iran. Vẫn còn các cơ sở làm giàu cần phải được tháo dỡ”, ông Netanyahu phát biểu trên truyền hình Mỹ.
Cùng ngày, một quan chức cấp cao Mỹ cho biết Tổng thống nước này Donald Trump dự kiến sẽ gây sức ép với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về vấn đề Iran trong chuyến thăm Bắc Kinh trong tuần này.
“Tôi nghĩ là tổng thống sẽ gây áp lực”, vị quan chức này nói trong cuộc điện đàm với báo giới, đồng thời cho biết ông Trump cũng đã làm điều tương tự trong các cuộc điện đàm trước với ông Tập.
Phát biểu tại một cuộc họp nội các hôm nay, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết Phó tổng thống Mỹ JD Vance đã thông báo ngắn gọn cho ông về cuộc đàm phán với Iran trên đường trở về từ Pakistan. Phái đoàn hai bên đã đàm phán suốt 21 giờ nhưng không đạt được thỏa thuận.
Ông Netanyahu nói thỏa thuận ngừng bắn hai tuần giữa Mỹ với Iran "có thể thay đổi chỉ trong nháy mắt", thêm rằng phía Mỹ "không thể chấp nhận hành động vi phạm trắng trợn của Iran đối với những điều kiện dẫn tới đàm phán".
"Theo thỏa thuận ngừng bắn, Mỹ sẽ ngừng không kích, còn phía Iran sẽ lập tức mở lại eo biển Hormuz, nhưng họ đã không làm vậy. Người Mỹ không thể chấp nhận điều này", ông cho hay.
Ngoài ra, theo Thủ tướng Israel, Phó tổng thống Vance còn nói rằng vấn đề trọng tâm theo quan điểm của Mỹ là "loại bỏ toàn bộ uranium đã làm giàu của Iran và đảm bảo sẽ không có hoạt động làm giàu hạt nhân nào trong những năm tới, có thể là trong nhiều thập kỷ tới".
Thủ tướng Netanyahu tuyên bố Israel ủng hộ quyết định của Tổng thống Donald Trump về việc phong tỏa eo biển Hormuz, thêm rằng hai bên "đang phối hợp liên tục".
"Những tuyên bố về việc có rạn nứt giữa hai nước là hoàn toàn sai sự thật", ông nói. "Sự thật hoàn toàn ngược lại. Bất cứ ai có mặt trong những cuộc trò chuyện này, cũng như trong các cuộc thảo luận hàng ngày của chúng tôi với Tổng thống Trump và đội ngũ của ông ấy, đều có thể chứng thực điều đó".
Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) hôm nay gửi thông báo tới các chủ tàu, cho biết quân đội nước này sẽ chặn tàu của tất cả quốc gia ra vào khu vực bờ biển của Iran, trong đó có mọi cảng của Iran ở vịnh Ba Tư và vịnh Oman, nhưng "không cản trở tự do hàng hải" đối với những tàu đến và đi từ các cảng ngoài Iran.
Biện pháp này nhằm hiện thực hóa tuyên bố từ Tổng thống Trump hôm 12/4 về việc phong tỏa eo biển Hormuz sau khi Mỹ và Iran kết thúc đàm phán mà không đạt được thỏa thuận.
Trong thông điệp được công bố sau tuyên bố của ông Trump, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết lực lượng nước này vẫn kiểm soát hoàn toàn eo biển Hormuz, cảnh báo "đối phương sẽ mắc kẹt trong vòng xoáy chết chóc nếu có tính toán sai lầm nào".
Eo biển Hormuz là tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng, chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Ngay sau khi Mỹ - Israel phát động chiến dịch tấn công Iran ngày 28/2, Tehran đã triển khai nhiều xuồng cao tốc để rải thủy lôi tại eo biển Hormuz.
Các thủy lôi, cùng mối đe dọa từ máy bay không người lái (UAV) và tên lửa, khiến số lượng tàu hàng đi qua tuyến hàng hải này giảm xuống mức rất thấp, đẩy giá năng lượng tăng cao và mang lại cho Iran đòn bẩy lớn nhất trong xung đột.
Mở lại tuyến đường này là một trong những chủ đề quan trọng trong thỏa thuận ngừng bắn gần đây giữa Mỹ và Iran, dù số tàu thuyền qua lại vẫn còn hạn chế.
TASS dẫn lời ông Sobyanin cho hay tòa nhà nằm trên đường Mosfilmovskaya, gần phim trường Moscow và các tòa nhà sứ quán nước ngoài. Nơi bị tấn công chỉ cách trụ sở Bộ Quốc phòng Nga khoảng 3 km, cách Điện Kremlin và Quảng trường Đỏ khoảng 7 km. Kênh truyền hình Rossiya-1 phát sóng hình ảnh ghi lại cảnh tượng các bức tường bị đổ sập, cửa bị hư hại bên trong một căn hộ sang trọng. Vụ tấn công xảy ra vài ngày trước lễ duyệt binh, mừng ngày Chiến thắng phát xít Đức hồi Thế chiến 2, dự kiến diễn ra tại Quảng trường Đỏ vào ngày 9.5.
Vụ việc cũng xảy ra trong bối cảnh Thủ tướng Anh Keir Starmer và các nhà lãnh đạo châu Âu đến Yerevan (thủ đô Armenia) tham gia hội nghị thượng đỉnh Cộng đồng chính trị châu Âu hôm 4.5. Hội nghị thu hút hơn 40 nhà lãnh đạo châu Âu tham dự, với nghị trình thảo luận các giải pháp nhằm tiến tới chấm dứt xung đột tại Ukraine và Iran.
Tại sự kiện này, Anh cho biết muốn tham gia kế hoạch của Liên minh Châu Âu (EU) cho Ukraine vay 78 tỉ bảng Anh để đáp ứng khoảng 2/3 nhu cầu tài chính của Kyiv trong 2 năm tới. Phần lớn khoản vay sẽ được dành cho chi tiêu quân sự nhằm hỗ trợ Ukraine trong cuộc xung đột với Nga. Hội nghị cũng nhất trí các lệnh trừng phạt mới nhằm vào các công ty Nga.
Ngoài các cuộc gặp song phương và đa phương bên lề hội nghị ở Armenia, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho hay đã đồng ý với Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen về việc thúc đẩy một "thỏa thuận UAV" giữa Ukraine và EU, theo Reuters.
Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ hôm qua công bố Báo cáo đánh giá thường niên về tình hình bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ trên phạm vi toàn cầu. Trong đó, Mỹ xác định Việt Nam là "quốc gia nước ngoài ưu tiên", tức là thuộc nhóm Mỹ cần ưu tiên chú ý về vấn đề này.
Bình luận về động thái nói trên, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng hôm nay cho biết: "Thời gian qua, Việt Nam luôn hết sức nỗ lực trong bảo vệ sở hữu trí tuệ, cả trong hoàn thiện hệ thống quy định, nâng cao nhận thức của người dân, tăng cường hợp tác quốc tế với Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO), Mỹ và nhiều nước khác; kiên quyết chống, xử lý nghiêm các vi phạm sở hữu trí tuệ".
Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao, đây vừa là ưu tiên cao, vừa là chủ trương, chính sách xuyên suốt của Việt Nam nhằm xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, minh bạch và chuyển đổi mô hình tăng trưởng lấy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số làm động lực chính.
"Chúng tôi đề nghị phía Mỹ có đánh giá khách quan, cân bằng về nỗ lực và thành quả của Việt Nam trong lĩnh vực bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ", phát ngôn viên Bộ Ngoại giao cho hay.
Theo bà Hằng, Việt Nam đang hợp tác rất tích cực, hiệu quả với Mỹ trong lĩnh vực này, sẵn sàng chia sẻ thông tin, làm rõ các chính sách, quy định của Việt Nam và cho rằng hai bên cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ để xử lý thỏa đáng những khác biệt, vì lợi ích hai nước và hướng tới xây dựng một khuôn khổ hợp tác kinh tế, thương mại ổn định, cân bằng, bền vững.
