TS Nguyễn Quốc Chính làm Phó hiệu trưởng Trường đại học Quốc tế

Sở GD-ĐT TP.HCM vừa ban hành công văn hướng dẫn tổ chức kiểm tra, đánh giá định kỳ cuối năm học 2025-2026 đối với cấp tiểu học. Theo đó, mục đích của việc kiểm tra đánh giá là nhằm cung cấp thông tin chính xác, kịp thời, xác định được thành tích học tập, rèn luyện theo mức độ đáp ứng yêu cầu cần đạt của chương trình giáo dục phổ thông cấp tiểu học và sự tiến bộ của học sinh (HS); hướng dẫn hoạt động học tập, điều chỉnh các hoạt động dạy học nhằm nâng cao chất lượng giáo dục.

Sở GD-ĐT TP.HCM nhấn mạnh "đánh giá định kỳ bằng điểm số kết hợp với nhận xét; kết hợp đánh giá của giáo viên (GV), HS, cha mẹ HS, trong đó đánh giá của GV là quan trọng nhất". Đồng thời "đánh giá sự tiến bộ và vì sự tiến bộ của HS; coi trọng việc động viên, khuyến khích sự cố gắng trong học tập, rèn luyện của HS; giúp HS phát huy nhiều nhất khả năng, năng lực; đảm bảo kịp thời, công bằng, khách quan; không so sánh HS này với HS khác, không tạo áp lực cho HS, GV và cha mẹ HS".

Đề kiểm tra định kỳ cuối năm học cần thực hiện theo điều 7 của Thông tư số 27/2020/TT-BGDĐT, thiết kế theo các mức 1, 2, 3, từ nhận biết; tới kết nối, sắp xếp được một số nội dung đã học để giải quyết vấn đề tương tự và biết vận dụng nội dung đã học để giải quyết vấn đề mới/đưa ra những phản hồi hợp lý trong học tập và cuộc sống.

Từ thực tế đơn vị, các trường học phải xây dựng kế hoạch và tổ chức ôn tập phù hợp; lập kế hoạch, hướng dẫn, giúp đỡ đối với HS chưa hoàn thành chương trình lớp học. "Việc ôn tập thực hiện tại lớp học; đối với lớp học 2 buổi/ngày, không giao bài tập về nhà; không tổ chức dạy học theo đề cương, bài mẫu mang tính áp đặt; không yêu cầu HS học thuộc bài mẫu. GV hướng dẫn HS phương pháp tự học, tự ôn tập", Sở GD-ĐT TP.HCM chỉ đạo.

Hiện Phòng Văn hóa - Xã hội UBND P.Phú Thạnh (TP.HCM) đã triển khai hướng dẫn tổ chức kiểm tra, đánh giá cuối năm học 2025-2026 tới các trường tiểu học trên địa bàn. Theo đó, hiệu trưởng các trường tiểu học phải "xây dựng lịch kiểm tra định kỳ cuối kỳ 2 phù hợp; chỉ đạo việc ra đề kiểm tra định kỳ đảm bảo đủ kiến thức và yêu cầu cần đạt của từng khối lớp, không gây áp lực, quá tải cho HS; xây dựng và thực hiện kế hoạch bồi dưỡng, giúp đỡ HS; nghiệm thu, bàn giao kết quả giáo dục HS; xác nhận kết quả đánh giá HS cuối năm học; xét lên lớp; quản lý hồ sơ đánh giá HS".

Các trường có trách nhiệm thông báo lịch kiểm tra, đánh giá định kỳ đến cha mẹ HS để phối hợp cùng nhà trường trong việc chăm lo sức khỏe và động viên, khuyến khích HS tham gia kiểm tra, đánh giá với tâm lý thoải mái, tự tin.

Đối với các lớp 1, 2, 3, 4, có thể bố trí lịch kiểm tra, đánh giá định kỳ cuối năm học từ tuần 34. Đối với lớp 5, hiệu trưởng có thể bố trí lịch kiểm tra từ tuần 33 trên cơ sở đảm bảo thực hiện đầy đủ yêu cầu cần đạt của các môn học và hoạt động giáo dục theo quy định của chương trình. Riêng môn tiếng Việt (đọc hiểu và viết), môn toán và tiếng Anh (viết) của HS lớp 5 sẽ kiểm tra tập trung, bắt đầu từ ngày 6.5 ở các trường tiểu học trên địa bàn phường.

P.Phú Thạnh cũng yêu cầu đối với HS lớp 5, thực hiện theo điểm b, khoản 2, điều 12 Thông tư số 27/2020/TT-BGDĐT, việc tổ chức coi, chấm bài kiểm tra có sự tham gia của GV trường THCS trên cùng địa bàn. Các trường tiểu học và THCS trên cùng địa bàn chủ động phối hợp trong việc tổ chức coi, chấm bài kiểm tra đối với HS lớp 5 theo quy định, phân công GV tham gia do hiệu trưởng các trường thống nhất.

Tuy vậy, nhiều phụ huynh vẫn "lo sốt vó" trước kỳ kiểm tra cuối kỳ 2 của con em và cho rằng nếu không cho con học thuộc lòng đề cương, bài mẫu thì không yên tâm.

Chị N.T.A (trú P.An Phú Đông, TP.HCM, phụ huynh có con học lớp 4) cho rằng các bé tiểu học bây giờ học nặng hơn chương trình ngày trước. Kiến thức toán lớp 4 với phân số, cộng trừ - nhân chia phân số, rút gọn phân số...; đề cương ôn tập các môn đều dài mấy trang A4, mỗi môn có hơn 20 câu để ôn tập. "Nếu phụ huynh không có kiến thức để kèm con học ở nhà là thua luôn", chị A. nói.

Anh Đ.N.H (phụ huynh trú P.Bình Hưng Hòa, TP.HCM) cũng cho rằng đáng lo nhất là tập làm văn. Với những dạng đề phổ biến ở cấp tiểu học như tả đồ vật, tả người em yêu quý, tả phong cảnh, kể lại một hoạt động/ngày hội mà em tham gia, chứng kiến…, nhiều HS viết theo "lối mòn", viết theo những câu đã được cô giáo sửa cho ở trên lớp, nhiều em về nhà học thuộc lòng, thậm chí thuộc cả dấu chấm, dấu phẩy, để an toàn, được chấm điểm tốt. "Nếu viết văn mà cũng "học vẹt", "viết vẹt", các em có thể học cho chính mình, phát triển tư duy được không?", anh H. đặt vấn đề.

Tin Gốc: Thanh Niên

Vừa trúng tuyển Chương trình thu hút, giữ chân và phát triển các nhà khoa học trẻ xuất sắc, các nhà khoa học đầu ngành về công tác tại ĐH Quốc gia TP.HCM (Chương trình VNU350), TS Trịnh Hoàng Phúc lựa chọn trở về công tác tại Trường ĐH Khoa học tự nhiên - ĐH Quốc gia TP.HCM sau thời gian học tập và nghiên cứu tại Đại học Korea (Hàn Quốc).

Nhà khoa học 30 tuổi cho biết điều thôi thúc anh trở về không chỉ là mong muốn đóng góp cho nơi mình từng được đào tạo, mà còn là khát vọng đưa những kiến thức và kinh nghiệm tích lũy từ môi trường nghiên cứu quốc tế vào giải quyết các vấn đề môi trường thực tiễn của Việt Nam.

Trong thời gian học tập và nghiên cứu tại Hàn Quốc, anh được tiếp cận với môi trường nghiên cứu hiện đại cùng nhiều công nghệ phân tích tiên tiến. Tuy nhiên, điều khiến anh trăn trở là làm sao đưa những kiến thức và kinh nghiệm đó vào giải quyết các vấn đề môi trường đang đặt ra tại Việt Nam.

Theo TS Phúc, ĐH Quốc gia TP.HCM hiện sở hữu môi trường học thuật năng động, cơ sở vật chất nghiên cứu ngày càng hiện đại cùng mạng lưới hợp tác quốc tế rộng mở. Đây là những điều kiện thuận lợi để phát triển các hướng nghiên cứu liên ngành trong công nghệ sinh học môi trường, sinh thái vi sinh vật và quản lý tài nguyên nước.

Được đào tạo trong môi trường có thế mạnh về công nghệ và môi trường, TS Trịnh Hoàng Phúc cho biết hướng nghiên cứu mà anh theo đuổi trong thời gian tới tập trung vào các công nghệ xử lý nước thải sinh học tiên tiến, đặc biệt là các quá trình xử lý nitơ tiết kiệm năng lượng như oxy hóa amoni kỵ khí và các quá trình chuyển hóa nitơ liên quan.

Theo anh, đây là những công nghệ đang được quan tâm trong xử lý nước thải hiện đại nhờ khả năng giảm chi phí vận hành, tiết kiệm năng lượng và góp phần giảm phát thải khí nhà kính.

Bên cạnh đó, anh cũng quan tâm đến việc ứng dụng công nghệ sinh học môi trường trong xử lý các hợp chất ô nhiễm mới nổi, bao gồm các hợp chất hữu cơ khó phân hủy, vi ô nhiễm hữu cơ và các chất có nguy cơ ảnh hưởng lâu dài đến môi trường và sức khỏe con người.

Một hướng đi khác mà TS Phúc đặc biệt quan tâm là kết hợp tin sinh học và trí tuệ nhân tạo vào công nghệ sinh học môi trường nhằm nâng cao khả năng kiểm soát và tối ưu hóa hiệu quả vận hành các hệ thống xử lý môi trường.

"Tôi kỳ vọng có thể từng bước xây dựng nhóm nghiên cứu theo định hướng công nghệ sinh học môi trường định hướng dữ liệu, góp phần thúc đẩy các nghiên cứu liên ngành và tăng cường hợp tác quốc tế", anh cho biết.

Với 18 công bố khoa học trong nước và quốc tế ở tuổi 30, TS Phúc cho rằng sự kiên trì và khả năng duy trì đam mê là yếu tố quan trọng nhất để một nhà khoa học trẻ có thể theo đuổi nghiên cứu lâu dài.

Theo anh, bên cạnh năng lực cá nhân, môi trường nghiên cứu được đầu tư tốt, có tính hỗ trợ cao và khuyến khích hợp tác học thuật sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc giúp các nhà khoa học phát triển lâu dài.

Trong bối cảnh hiện nay, sự giao thoa giữa công nghệ môi trường và khoa học dữ liệu đang mở ra nhiều hướng nghiên cứu mới, góp phần giải quyết hiệu quả hơn các vấn đề môi trường phức tạp.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho thấy thông điệp rất rõ là giáo dục đại học và khoa học công nghệ đang được đặt vào vị trí trung tâm của chiến lược phát triển quốc gia. Đây không chỉ là định hướng chính trị mà còn là "mệnh lệnh hành động" đối với các trường đại học trong giai đoạn tới.

Trong nhiều năm, các trường đại học thường được nhìn nhận chủ yếu với vai trò đào tạo nhân lực. Tuy nhiên, tinh thần của các nghị quyết mới cho thấy kỳ vọng đã thay đổi căn bản: đại học phải trở thành trung tâm sáng tạo tri thức, làm chủ công nghệ lõi, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và góp phần giải quyết các bài toán phát triển của đất nước.

Người đứng đầu Đảng và Nhà nước cũng nhấn mạnh "vấn đề quyết định hiện nay là hành động". Điều này phản ánh thực tế Việt Nam hiện không thiếu chủ trương hay quyết sách chiến lược.

Thách thức lớn nhất nằm ở năng lực triển khai, làm sao để các nghị quyết đi vào thực tiễn, tạo ra sản phẩm khoa học công nghệ, mô hình đào tạo mới và giá trị thực sự cho xã hội.

Với các trường đại học, điều đó đòi hỏi sự thay đổi mạnh mẽ từ tư duy quản trị đến mô hình hoạt động. Chương trình đào tạo phải gắn hơn với nhu cầu phát triển quốc gia và doanh nghiệp; nghiên cứu khoa học phải hướng tới ứng dụng và thương mại hóa.

Đồng thời cần hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo kết nối "ba nhà" (nhà trường - doanh nghiệp - Nhà nước). Qua đó phát huy tối đa nguồn lực tri thức phục vụ sự nghiệp phát triển nhanh và bền vững của đất nước.

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước có ý nghĩa tạo động lực lớn cho hệ thống giáo dục đại học Việt Nam.

Các trường tốp đầu như Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Quốc gia TP.HCM nếu hành động nhanh có thể trở thành "đầu tàu" trong thu hút nhân tài quốc tế, xây dựng trung tâm nghiên cứu mạnh và mở rộng hợp tác sâu với doanh nghiệp.

Tuy nhiên câu hỏi đặt ra là liệu mục tiêu này có khả thi khi hệ thống giáo dục đại học Việt Nam vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế về quản trị, tư duy và nguồn lực.

Thực tế cho thấy không ít cơ sở đào tạo vẫn vận hành theo mô hình quản trị nặng tính hành chính, chương trình đào tạo chậm cập nhật, giảng viên thiếu động lực cho nghiên cứu ứng dụng, nhiều trường ưu tiên sự an toàn hơn là chấp nhận rủi ro để đổi mới sáng tạo.

Bên cạnh đó, nguồn lực dành cho khoa học - công nghệ còn hạn chế. Ngân sách nghiên cứu thấp, cơ sở vật chất lạc hậu, đội ngũ giảng viên phải kiêm nhiệm nhiều công việc, số lượng công bố quốc tế chất lượng cao chưa nhiều. Hệ thống với hơn 240 trường đại học cũng dẫn đến tình trạng đầu tư dàn trải.

Khoảng cách giữa nhà trường và doanh nghiệp vẫn là điểm nghẽn lớn. Số lượng nghiên cứu được chuyển giao vào thực tiễn còn ít, nhiều sinh viên sau tốt nghiệp thiếu kỹ năng thực hành và trải nghiệm dự án thực tế trong các lĩnh vực như IoT, bảo trì dự đoán hay học tập theo dự án.

Điều quan trọng là đổi mới quản trị đại học, lựa chọn đội ngũ lãnh đạo có năng lực, giảm can thiệp hành chính, trao quyền tự chủ thực chất, cho phép tuyển dụng nhân tài quốc tế, xây dựng cơ chế trả lương theo hiệu quả nghiên cứu và chuyển giao công nghệ.

Cần tập trung nguồn lực, ưu tiên đầu tư chiều sâu cho khoảng 10 - 15 trường đại học mũi nhọn thay vì dàn trải. Đồng thời, tăng cường liên kết doanh nghiệp trong hoạt động R&D để hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thực chất.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ ra đúng "điểm nghẽn cốt lõi" của sự phát triển quốc gia khi khoảng cách giàu nghèo giữa các quốc gia hiện không còn chủ yếu nằm ở tài nguyên thiên nhiên hay lao động giá rẻ, mà nằm ở năng lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Một quốc gia chậm đổi mới sẽ không chỉ tụt hậu về kinh tế, mà còn suy giảm năng lực cạnh tranh, lệ thuộc vào công nghệ bên ngoài và đánh mất quyền chủ động trong quá trình phát triển.

Tôi thấy nhận định này đặc biệt có ý nghĩa vì đại học không chỉ là nơi đào tạo nhân lực mà còn là trung tâm sản sinh tri thức, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ cho xã hội. Nếu chỉ dừng ở truyền thụ kiến thức mà không thúc đẩy nghiên cứu, sáng tạo và tư duy đổi mới, chúng ta sẽ khó tạo ra đội ngũ đủ năng lực dẫn dắt nền kinh tế tri thức.

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ sinh học và chuyển đổi số đang thay đổi cấu trúc toàn cầu, yêu cầu đặt ra là các trường đại học phải chuyển mạnh từ "dạy những gì mình có" sang "đào tạo những gì đất nước cần và tương lai đòi hỏi".

Điều đó đòi hỏi đầu tư lớn hơn cho nghiên cứu, tăng quyền tự chủ đại học, thu hút nhân tài và thúc đẩy hợp tác quốc tế. Đại học phải là trung tâm nghiên cứu lõi và phát triển công nghệ chuyên sâu của đất nước.

Lịch sử cho thấy không có quốc gia phát triển bền vững nào đứng ngoài khoa học và công nghệ. Vì vậy, phát triển tri thức, đổi mới sáng tạo và giáo dục đại học chính là con đường ngắn nhất để Việt Nam nâng cao vị thế quốc gia và tránh nguy cơ tụt hậu trong kỷ nguyên cạnh tranh toàn cầu.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ