Gia đình tôi có 6 người, hai vợ chồng và bốn đứa con đều trong độ tuổi đi học, thu nhập đủ sống ở mức trung bình, hiện tại đã có nhà ở kiên cố, có xe ôtô. Các con đều mạnh khỏe, ngoan hiền, kết quả học tập từ khá trở lên, đứa nào cũng vô tư trong sáng, con gái biết ca múa nhảy nhót, con trai thích chơi thể thao. Nhưng có một điều rất khó nói, có lẽ do cá tính hoặc khả năng có hạn mà bà xã không nói chuyện được với chồng và con, hễ nói một tí là từ chuyện bé xé ra to. Nguyên nhân chính là bà xã không hiểu ý của người nói.
Ví dụ các cháu nói về chuyện học hành: "Bây giờ đa số các trường đều hạ thấp yêu cầu và tạo điều kiện cho học sinh có điểm để làm đẹp học bạ, đủ điều kiện xét tuyển vào đại học sau khi học xong cấp ba, các trường tư thục thì tạo điều kiện nhiều hơn nên học ít áp lực hơn. Vì vậy kết quả giỏi hay xuất sắc cũng không nói lên được điều gì nhiều. Chất lượng học sinh trường tư sẽ không bằng trường công lập. Nếu xét theo số đông, trường tư xếp loại giỏi chỉ bằng trường công xếp loại khá thôi". Bà xã lại nói "Tại sao con lại chê trường tư chất lượng học tập không bằng trường công, học được hay không do từng đứa chứ liên quan gì trường công hay tư, thậm chí có đứa học trường tư nhưng giỏi hơn trường công".
Sự vênh nhau chỗ này là: một bên các cháu nói về đa số, là nó tự hào về truyền thống dạy và học của những ngôi trường công lập có bề dày lịch sử 50, 60 năm; còn bà xã lại nói về thiểu số (trường tư thục được thành lập khoảng 30 năm trở lại và chính bà xã cũng học trường tư nhưng không may thi tốt nghiệp cấp ba bị rớt sau phải thi lại tốt nghiệp hệ bổ túc, sau làm nhân viên tạp vụ cho một cơ quan, rất biết vun vén chăm lo cho gia đình, nhất là về ăn uống). Vậy là sinh ra xung đột cãi vã. Tôi khuyên con không nên cãi mẹ nên nó chọn im lặng, chỉ trả lời hoặc hỏi mẹ những việc cần thiết, còn lại con cái đều ở phòng riêng.
Những vấn đề quan trọng về học hành, định hướng nghề nghiệp, xã hội..., con đều hỏi tôi (may mắn là tôi được học ngôi trường phổ thông công lập có 60 năm truyền thống mà bây giờ các con lớn của tôi đang theo học. Tôi học được hai bằng đại học và làm văn phòng). Tương tự vậy, tôi nói về xe máy xăng, xe đạp điện, xe máy điện, vợ bảo "Bây giờ người ta toàn đi ôtô, mấy ai đi xe máy, xe điện". Hoặc tôi bảo dạo này ảnh hưởng chiến tranh nên giá cả hàng hóa cao quá, làm ăn buôn bán cũng khó khăn, ai cũng lo thủ tiền mua lương thực, thực phẩm và lo cho con cái học hành. Bà xã lại nói "Thời này làm ăn được đồng nào thì lo tích sản, mua vàng cất khi giá cao thì bán lại kiếm lời, có tiền tiêu cho khỏe khỏi phải làm ăn bon chen vất vả".
Tôi phải chọn im lặng vì không biết trả lời thế nào, vì nói chuyện phải kẻ tung người hứng, thuận theo câu chuyện, ngữ cảnh để trình bày cho phù hợp. Còn tự nhiên chuyển hẳn ngữ cảnh, câu chuyện sang một vấn đề khác thì rất khó, dễ gây ức chế, xung đột không cần thiết. Chính vì vậy, gia đình hầu như rất ít khi nói chuyện hoặc đi đâu chung. Nhìn vào, gia đình cũng thuộc dạng ổn định, không to tiếng cãi vã nhiều, vẫn quan tâm chăm lo cho nhau nhưng tiếng cười hầu như không có, ai lo việc người nấy. Về nhà, sau khi ăn uống xong, mỗi người chọn một góc riêng, thậm chí có hôm còn ăn uống không cùng lúc.
Tôi đã nhiều lần góp ý cho bà xã trong lúc nói chuyện không nên khua chân múa tay, không nên trình bày vấn đề to tát căng thẳng, tùy nội dung, đối tượng mà mình dẫn câu chuyện cho phù hợp, giải quyết xong vấn đề này mới chuyển qua vấn đề khác. Chứ người nói đặt ra vấn đề hiện nay sáp nhập một số cán bộ đi lại công tác xa cũng hơi vất vả, em lại nói "Sướng khổ do mình, tại cũng ham, cũng từ tham mà ra nên bây giờ vất vả thì chịu chứ kêu nổi gì". Vậy là cụt hứng còn đâu sự sẻ chia, nói câu chuyện sau giờ làm việc cho vui vẻ nữa. Tuy nhiên bà xã tôi vẫn không điều chỉnh được. Quý vị có ai rơi vào trường hợp như gia đình tôi không?
Mạnh Sơn
Nguồn: https://vnexpress.net/ba-xa-kha-nang-co-han-nen-khong-noi-chuyen-duoc-voi-chong-con-5057416.html
