Dành cả thanh xuân để làm đôi chân cho đứa con bại não, bà Trang chưa bao giờ dám mơ về một ngày được cùng con đứng trên bục vinh danh đại học. Thế nhưng, sau 22 năm ròng rã cùng con chiến đấu với nghịch cảnh, người mẹ ấy đã có thể mỉm cười trong nước mắt khi nhìn con cầm trên tay tấm bằng cử nhân. Đây không chỉ là thành quả của một cá nhân, mà là bài ca về tình mẫu tử thiêng liêng và nghị lực sống phi thường.
Trong lễ tốt nghiệp mới đây của Trường ĐH Ngoại ngữ – Tin học TP.HCM, Nguyễn Thành Lâm ngồi trên xe lăn với sự hỗ trợ của mẹ để lên sân khấu nhận tấm bằng cử nhân. Một khoảnh khắc ngắn ngủi, nhưng đủ khiến nhiều người không khỏi tò mò: hành trình phía sau của chàng trai này là gì?
Gặp Lâm sau buổi lễ tốt nghiệp vài ngày, điều gây ấn tượng với tôi không chỉ là sự điềm tĩnh, mà còn là cách chàng trai này nhìn nhận những khó khăn của mình như một điều… bình thường. Bên cạnh Lâm, “người bạn đồng hành” quen thuộc vẫn là chiếc khung tập đi. Dù việc di chuyển có nhiều hạn chế, từng bước đi đều nặng nề, nhưng Lâm vẫn có thể tự chạy xe ba bánh đi học, đi làm.
Lâm kể bản thân chào đời không may mắn như nhiều bạn khác, cậu bị bại não co cứng do sinh ngạt. Lâm tâm sự rằng những năm đầu đời, việc ngồi, bò hay di chuyển là điều tưởng chừng rất xa vời. Đến năm 3 tuổi, Lâm vẫn chưa thể tự ngồi, cơ thể rất yếu. “Gia đình khi đó đã đưa mình từ Tiền Giang (nay là Đồng Tháp) đến Vĩnh Long để tập vật lý trị liệu. Mình và mẹ thuê phòng trọ ở đó cho tiện việc điều trị, còn ba thỉnh thoảng sẽ đến thăm”, Lâm kể.
Sau khoảng thời gian kiên trì, cơ thể Lâm đã có những bước tiến. Thành quả đầu tiên của cuộc đời cậu không phải là điểm số, mà là cái ngồi vững chãi ở tuổi lên bốn. Từ đó đã mở ra hy vọng cho cuộc đời Lâm và cả gia đình.
Lên 7 tuổi, độ tuổi đến trường, gia đình Lâm lại đối mặt với những lời bàn tán như: “Nó bị vậy đi học làm gì” hay “Bị vậy sao không lo tập đi đứng”… Nhưng lúc đó bà Nguyễn Thị Thùy Trang (47 tuổi, mẹ của Lâm) vẫn quyết tâm cho con trai được đi học. “Năm 7 tuổi, mẹ đưa mình về lại nhà và đăng ký cho đi học. Vì đi học muộn nên gia đình xin trường cho miễn học mẫu giáo”, Lâm nhớ lại.
Từ đó, hành trình đến trường của Lâm bắt đầu, dù không hề dễ dàng, nhưng chưa bao giờ thiếu vắng bóng mẹ. Suốt 9 năm ròng rã từ tiểu học đến THCS, mẹ chưa bao giờ để Lâm đơn độc trên con đường đến trường. Lâm nhớ lại, những năm tiểu học, hình ảnh in sâu trong ký ức cậu là người mẹ đứng lặng lẽ ngoài cửa lớp mỗi giờ ra chơi, trên tay lúc nào cũng sẵn đồ ăn vặt cho con.
“Nhờ thời gian tập ở Vĩnh Long, từ lớp 1 mình đã có thể dùng xe lăn lắc tay để đi học. Vì không yên tâm nên mẹ luôn đi bộ theo sau, cũng may là trường gần nhà. Lên lớp 6, trường xa hơn, mẹ chuyển sang đạp xe đi theo. Dù nắng hay mưa, ngày nào mẹ cũng đưa đón”, Lâm xúc động kể.
Lâm thừa nhận, khó khăn lớn nhất không chỉ nằm ở thể chất mà còn là cảm giác tự ti. Suốt những năm qua, Lâm không tránh khỏi những ánh nhìn khác biệt và lời bàn tán. “Ban đầu mình cũng bị ảnh hưởng, nhưng rồi nghĩ họ nói xong rồi thôi, nếu cứ bận tâm thì chỉ làm mình buồn thêm. Vì vậy, mình chọn tập trung học và phát triển bản thân”, Lâm nói.
Bước ngoặt lớn đến vào những năm THPT, khi Lâm buộc phải tự lập nhiều hơn. Chàng trai kể nhà cách trường 7 km, mẹ không biết chạy xe máy nên một mình đến trường bằng chiếc xe điện 3 bánh. Từ đây, hành trình đến trường không còn bóng dáng mẹ bên cạnh mỗi ngày. Nhưng đổi lại, Lâm có thêm những người bạn đồng hành, bạn bè, thầy cô luôn sẵn sàng hỗ trợ khi cần.
Không chỉ dừng lại ở việc đến lớp, Lâm còn thi đỗ vào Khoa Công nghệ thông tin, Trường ĐH Ngoại ngữ – Tin học. Lâm kể ngày nhận tin trúng tuyển, cả gia đình vỡ òa trong hạnh phúc. Nhưng niềm vui ấy cũng đi kèm với nỗi lo của người mẹ. “Lúc nó ở gần mà tôi còn lo, phải đi theo sau mỗi lần đến trường, huống chi lên thành phố sống một mình”, bà Trang nói.
May mắn thay, Lâm có người chú ruột ở thành phố hỗ trợ trong suốt khoảng thời gian học đại học. Sau nhiều năm kiên trì đến lớp, Lâm đã có thể cầm trên tay tấm bằng cử nhân loại khá. “Mình muốn cùng mẹ cầm chung tấm bằng đại học vì hành trình này nếu không có mẹ có lẽ đã không có mình ngày hôm nay. Mình biết ơn bản thân vì không bỏ cuộc và cả những người đã luôn bên cạnh giúp đỡ”, Lâm bộc bạch.
Ngày nhìn thấy con trai trưởng thành, bà Trang không giấu được sự xúc động. Người mẹ ấy đã dành gần như toàn bộ thời gian của mình để chăm sóc con. Từ những ngày thuê trọ xa nhà để tập vật lý trị liệu, đến những năm tháng đưa đón con đi học, từng bữa ăn, bộ quần áo… tất cả đều xoay quanh đứa con trai đặc biệt.
Bà Trang nghẹn ngào chia sẻ: “Thấy con mình như vậy, tôi thương lắm. Hồi nhỏ, tay chân, cơ thể nó đã yếu ớt lại còn bệnh suốt nên cứ ai hỏi tới là tôi lại khóc. Có những lúc rất vất vả, nhưng tôi chưa bao giờ nghĩ sẽ dừng lại. Tôi chỉ sợ, nếu không cho con đi học thì sau này con biết làm gì để sống. Đến hôm nay, nhìn con trai cầm trên tay tấm bằng đại học, tôi mừng lắm. Trước đây, tôi chưa từng nghĩ sẽ có ngày này”.
Bên cạnh Lâm còn có sự hỗ trợ của những người bạn tốt. Trần Tuấn Kiệt, bạn học cùng khoa, người thường xuyên hỗ trợ Lâm trong những năm đại học, chia sẻ: “Những hôm học cùng, Lâm chạy xe đến trường rồi gọi mình xuống hỗ trợ đưa bạn lên lớp. Nhìn bạn đi học đều đặn như vậy, mình thật sự rất nể. Nếu là mình, chắc đã nản từ lâu rồi”.
Hành trình của Lâm là câu chuyện của những nỗ lực lặp đi lặp lại mỗi ngày, từ việc tập ngồi, tập đi, đến kiên trì đến lớp, vượt qua ánh nhìn và cả những giới hạn của bản thân. Lâm bộc bạch: “Ai cũng có những khó khăn riêng, nhưng điều quan trọng là đừng để nó định nghĩa cuộc đời mình. Cứ kiên trì, tin vào bản thân và đừng ngại khác biệt vì đôi khi chính những điều tưởng là điểm yếu lại trở thành sức mạnh”.
Mỗi mùa thi đi qua, điều đọng lại trong anh Tài không chỉ là cái nắng gay gắt hay áp lực điều phối tại các điểm thi, mà còn là ánh mắt hồi hộp của thí sinh trước giờ làm bài và sự thấp thỏm của phụ huynh ngoài cổng trường. Với anh, Tiếp sức mùa thi không đơn thuần là một chiến dịch tình nguyện, mà còn là hành trình để tuổi trẻ học cách sẻ chia, trách nhiệm và trưởng thành.
Đặc biệt hơn, chương trình ấy còn là nơi lưu giữ nhiều kỷ niệm của anh và vợ là chị Nguyễn Thị Liễu (34 tuổi), chuyên viên Phòng Văn hóa - Xã hội P.Quy Nhơn Nam (Gia Lai), người đã có hơn 10 năm đồng hành cùng hoạt động này.
Năm 2010, khi còn là sinh viên Trường ĐH Quang Trung (Gia Lai), anh Tài lần đầu tham gia Tiếp sức mùa thi. Thời điểm đó, kỳ thi tuyển sinh đại học vẫn được tổ chức tập trung. TP.Quy Nhơn (cũ) là nơi đặt điểm thi của nhiều trường đại học nên mỗi mùa tuyển sinh có hàng chục ngàn thí sinh và phụ huynh từ nhiều tỉnh, thành đổ về.
Các đội hình tình nguyện được bố trí tại bến xe, ngã tư lớn và cổng trường để hướng dẫn đường đi, hỗ trợ tìm chỗ trọ miễn phí, đưa đón thí sinh, phát nước uống và phối hợp giữ gìn trật tự giao thông.
"Có ngày chúng tôi chạy xe máy liên tục từ sáng đến tối để chở thí sinh đến điểm thi rồi đưa về nơi trọ. Thấy phụ huynh yên tâm hơn, thí sinh bớt lo lắng, ai cũng cảm thấy công việc mình làm rất ý nghĩa", anh Tài nhớ lại.
Năm 2012, anh về công tác tại Đoàn phường Trần Hưng Đạo (trước đây thuộc TP.Quy Nhơn, tỉnh Bình Định; nay thuộc P.Quy Nhơn) và lần lượt đảm nhiệm vị trí Phó bí thư rồi Bí thư Đoàn phường. Dù ở cương vị nào, anh vẫn trực tiếp tham gia Tiếp sức mùa thi.
Chị Liễu cũng có hơn 10 năm gắn bó với chương trình Tiếp sức mùa thi. Khi còn là Phó bí thư rồi Bí thư Đoàn phường Hải Cảng, chị thường xuyên có mặt tại các điểm thi để hỗ trợ thí sinh và phụ huynh trong mỗi mùa thi.
Từ những lần cùng tham gia hoạt động Đoàn, anh Tài và chị Liễu dần gắn bó rồi nên duyên vợ chồng vào năm 2015, khi cả hai đều là Phó bí thư Đoàn phường. Một năm sau, gia đình nhỏ đón con đầu lòng chào đời, trước khi có thêm người con thứ hai vào năm 2019.
Trong nhiều mùa thi đã trải qua, anh Tài và chị Liễu nhớ nhất là kỳ thi năm 2020, thời điểm dịch Covid-19 bắt đầu bùng phát. Năm đó, anh Tài được phân công hỗ trợ tại điểm thi Trường THPT Trần Cao Vân, còn chị Liễu làm nhiệm vụ ở Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn. Khác với mọi năm, ngoài việc phát nước uống, hướng dẫn thí sinh và hỗ trợ phụ huynh, lực lượng tình nguyện còn tham gia công tác phòng, chống dịch.
"Chúng tôi vừa tiếp sức mùa thi vừa thực hiện các biện pháp giãn cách. Khi phụ huynh đưa con đến trường, tình nguyện viên phải vận động phụ huynh trở về nhà, tránh tập trung đông người. Thí sinh trước khi vào trường đều được đo thân nhiệt, đeo khẩu trang và sát khuẩn tay", anh Tài kể.
Trong năm 2020 và 2021, ngoài vận động nước uống và cơm trưa cho thí sinh, đoàn viên thanh niên còn kêu gọi các nhà hảo tâm hỗ trợ khẩu trang y tế, nước sát khuẩn để phục vụ công tác phòng dịch tại điểm thi. Mọi phương án ứng phó với tình huống phát sinh liên quan đến dịch bệnh cũng được chuẩn bị kỹ lưỡng. Giữa những ngày nắng nóng, vợ chồng anh Tài gần như ở lại điểm trực cả ngày để hỗ trợ thí sinh. Khi ấy, con lớn của anh chị mới 5 tuổi, còn con nhỏ phải gửi ông bà chăm sóc giúp.
Sau nhiều năm tham gia chương trình, anh Tài có nhiều kỷ niệm đáng nhớ, nhưng một tình huống xảy ra trong mùa thi năm 2020 khiến anh nhớ nhất. Sáng hôm đó, khi thí sinh đã vào phòng thi tại Trường THPT Trần Cao Vân, nhóm tình nguyện viên chuẩn bị nghỉ ngơi thì một giám thị chạy ra thông báo còn một thí sinh chưa có mặt. Ngay lập tức, nhóm tình nguyện liên hệ với gia đình, xác minh địa chỉ rồi cử đoàn viên đến tận nhà đón thí sinh tới điểm thi. "Lúc đó ai cũng sốt ruột vì thời gian không còn nhiều. Khi em kịp vào phòng thi, cả nhóm mới thở phào", anh kể.
Không chỉ hỗ trợ về vật chất, điều khiến anh nhớ nhất sau mỗi mùa thi là tinh thần lạc quan mà các tình nguyện viên mang đến cho thí sinh. "Nhiều em chia sẻ trước giờ thi rất căng thẳng, nhưng khi đến cổng trường thấy các anh chị đoàn viên tươi cười động viên, hướng dẫn tận tình thì cảm thấy tự tin hơn", anh Tài nói.
Năm 2022, vợ chồng anh Tài và chị Liễu là một trong 16 gia đình được Tỉnh đoàn Bình Định tuyên dương là gia đình trẻ tiêu biểu vì lan tỏa những giá trị tốt đẹp của gia đình Việt Nam. Từ năm 2017 đến 2025, cả hai liên tục nhận giấy khen của UBND TP.Quy Nhơn và Thành đoàn Quy Nhơn nhờ thành tích xuất sắc trong công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi. Năm 2024, anh Tài được nhận kỷ niệm chương "Vì thế hệ trẻ" của T.Ư Đoàn…
Tháng 7.2025, sau khi sáp nhập đơn vị hành chính, vợ chồng anh Tài chính thức rời vị trí công tác Đoàn để nhận nhiệm vụ mới. Dù không còn trực tiếp đứng trong hàng ngũ cán bộ Đoàn như trước, cả hai vẫn dõi theo từng mùa Tiếp sức mùa thi với nhiều cảm xúc đặc biệt.
Sáng 26.4, tức mùng 10.3 âm lịch, không khí tại đền tưởng niệm các Vua Hùng trong công viên Tao Đàn (tọa lạc tại trung tâm P.Bến Thành, TP.HCM - Q.1 cũ) diễn ra đầy trang nghiêm.
Từ sau 8 giờ sáng, nhiều người về dâng hương, khiến khuôn viên của đền nhanh chóng đông người. Các bậc cao niên, nhiều bạn trẻ xếp hàng để dâng hương, dâng lễ vật với tấm lòng hướng về nguồn cội.
Đền tưởng niệm Vua Hùng tại công viên Tao Đàn được thiết kế mái ngói, họa tiết trang trí đều mang phong cách đền thờ cổ truyền, tạo nên không gian linh thiêng. Gian chính diện có 3 bức tượng đồng, ở giữa thờ Vua Hùng, bên trái thờ Quốc mẫu Âu Cơ và bên phải thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh. Phía sau đền hùng là nơi thờ công chúa Tiên Dung và công chúa Ngọc Hoa.
Ngoài ra, khu tưởng niệm các Vua Hùng dựa trên những nét đặc trưng của khu di tích đền Hùng - Vĩnh Phú là quần thể kiến trúc điêu khắc mang tính chọn lọc từ nền văn hóa Văn Lang qua lịch sử khảo cổ và truyền thuyết dân gian như: phù điêu Lạc Long Quân và Âu Cơ, phù điêu Thánh Gióng đánh giặc Ân, phù điêu Sơn Tinh - Thủy Tinh, phù điêu dưa hấu An Tiêm…
Dịp lễ năm nay, những dòng người đổ về các đền thờ Vua Hùng dâng hương không chỉ thể hiện truyền thống "uống nước nhớ nguồn" mà còn gìn giữ các giá trị văn hóa trong đời sống hiện đại, đặc biệt là giới trẻ.
Nguyễn Cảnh Huy, sinh viên Trường ĐH kiến trúc TP.HCM, chia sẻ việc đến đền thờ vua Hùng mỗi dịp mùng 10.3 âm lịch đã trở thành thói quen. "Đây là dịp để tưởng nhớ tổ tiên đã có công lao dựng nước và giữ gìn truyền thống biết ơn từ nhiều thế hệ trong gia đình của mình", Huy nói.
Theo Huy, ấn tượng trước những mâm lễ vật tươm tất được người dân thành kính dâng lên. "Nhìn bàn thờ nghi ngút khói hương với đủ loại lễ vật, mình cảm nhận được tấm lòng của mọi người hướng về cội nguồn vẫn luôn vẹn nguyên. Mình rất xúc động khi thấy rất đông các bạn trẻ cùng trang lứa cũng tìm về đây dâng hương", Huy bộc bạch.
Tranh thủ dịp lễ nghỉ dài ngày để đi tham quan, Trương Đạt Nguyên, học sinh Trường THPT Bùi Thị Xuân, cho biết cùng nhóm bạn đến đền trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương vừa để tưởng niệm, vừa thực hiện bài tập của môn lịch sử.
"Bài học yêu cầu học sinh tìm hiểu và thể hiện lòng biết ơn đối với công lao của các Vua Hùng, nên tụi em chọn đến đây để trải nghiệm thực tế để hoàn thành phần bài được giao. Còn một số bạn trong lớp thì đi địa điểm đền Vua Hùng khác để tìm hiểu về cội nguồn", Nguyên cho biết.
Đã có mặt từ sáng sớm tại đền thờ Vua Hùng để dâng hương, Ngô Thị Khánh Huyền (26 tuổi), nhân viên văn phòng ở P.Hiệp Thành, TP.HCM, cho biết chưa có dịp ra đền thờ Vua Hùng ở Phú Thọ dâng hương, nên thường tìm đến đền tưởng niệm trong Công viên Tao Đàn mỗi dịp lễ.
"Mình biết đến địa điểm này cách đây khoảng 2-3 năm trước. Từ đó, năm nào đến Giỗ Tổ Hùng Vương cũng ghé thắp nhang để bày tỏ lòng thành kính", Huyền nói.
Những năm gần đây, thói quen sử dụng đồ uống có cồn đang có dấu hiệu thay đổi, đặc biệt xuất hiện nhóm người trẻ ngại nhậu. Theo khảo sát người tiêu dùng trẻ Việt Nam (Vietnam Young Consumers Report) năm 2024, do hãng nghiên cứu thị trường NielsenIQ thực hiện, 45% người trẻ Việt cho biết họ hạn chế hoặc không sử dụng rượu bia, con số này cao hơn hẳn mức 28% của thế hệ trước.
Sỹ Thái, hiện là huấn luyện viên cá nhân tại phòng tập Đức Thợ Rèn, cho biết anh hiếm khi uống rượu bia, tần suất chỉ khoảng một lần mỗi tháng và gần như không còn tham gia các buổi nhậu sau giờ làm.
Theo Thái, đặc thù công việc gắn liền với việc rèn luyện sức khỏe và hình thể khiến anh ý thức rõ hơn về tác động của rượu bia lên cơ thể. "Rượu bia ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất tập luyện, khả năng phục hồi cơ và cả chất lượng giấc ngủ. Nếu uống thường xuyên thì rất khó để giữ được thể trạng tốt và kỷ luật trong sinh hoạt", anh chia sẻ.
Thay vì tham gia các cuộc nhậu, Thái thường dành thời gian tập luyện, nghỉ ngơi hoặc gặp gỡ bạn bè theo những cách nhẹ nhàng hơn như đi cà phê. Với anh, việc hạn chế rượu bia không chỉ là lựa chọn cá nhân mà còn là một phần trong lối sống chuyên nghiệp, giúp duy trì thể lực và làm tốt công việc huấn luyện.
Ở một góc nhìn khác, Bùi Nhật Tân, ở phường An Nhơn, TP.HCM, cho biết dù môi trường làm việc vẫn có những buổi tụ tập sau giờ làm, anh không còn tham gia với tần suất dày như trước. "Tôi đã gần như bỏ nhậu, nếu có uống thì chủ yếu là những dịp gặp gỡ bạn bè hoặc liên hoan cùng công ty. Khi uống cũng giữ chừng mực, không "tới bến" như trước đây", Tân nói.
Theo Tân, các hoạt động như chơi game, đi cà phê hay đơn giản là nghỉ ngơi ngày càng trở thành lựa chọn phổ biến. Những cuộc vui không còn xoay quanh việc uống bao nhiêu, mà thiên về trải nghiệm và sự thoải mái.
Đáng chú ý, việc từ chối lời mời uống rượu bia cũng dần trở nên dễ dàng hơn. "Nếu không muốn thì mình có thể từ chối, văn hóa ép rượu giờ đã dần được thay thế bằng sự tôn trọng quyền lựa chọn cá nhân", Tân chia sẻ.
Bên cạnh nhận thức ngày càng cao về sức khỏe, việc siết chặt xử phạt vi phạm nồng độ cồn khi tham gia giao thông theo Nghị định 100/2019/NĐ-CP và Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia năm 2019, cũng được cho là yếu tố góp phần tác động mạnh đến hành vi tiêu dùng rượu bia của người trẻ trong những năm gần đây.
Ở lĩnh vực kinh doanh, nơi từng được xem là gắn chặt với những cuộc gặp trên bàn nhậu, không ít người trẻ hiện nay cũng cho rằng hiệu quả công việc không còn phụ thuộc vào khả năng uống rượu bia.
Huỳnh Ngọc Mai, chuyên viên kinh doanh tại Công ty SRT Đông Bắc, cho biết cô hiếm khi sử dụng rượu bia trong quá trình làm việc dù thường xuyên tiếp xúc với khách hàng có nhu cầu đầu tư bất động sản.
"Khách hàng của mình chủ yếu là những người có điều kiện tài chính và khá bận rộn, nên họ không có nhiều thời gian cho những buổi tiệc rượu. Sau khi chốt giao dịch, mình có thể mời khách đi ăn nhưng thường không sử dụng bia rượu trong bữa ăn", Mai chia sẻ.
Theo Mai, trong lĩnh vực bất động sản, yếu tố quyết định nằm ở chất lượng sản phẩm và khả năng tư vấn hơn là những cuộc vui bên bàn tiệc. "Khách hàng cần thông tin rõ ràng, sản phẩm phù hợp và sự tư vấn đủ tốt để ra quyết định. Khi đáp ứng đúng nhu cầu của họ thì không cần đến bàn nhậu vẫn có thể chốt được giao dịch", cô nói.
Nữ chuyên viên kinh doanh cho rằng với những quyết định tài chính lớn như mua bất động sản, khách hàng luôn cần sự tỉnh táo và cân nhắc kỹ lưỡng, nên các buổi tiệc rượu không còn phù hợp với tính chất giao dịch như trước.
Không chỉ thay đổi về tư duy công việc, sự "ngại nhậu" của người trẻ còn bắt nguồn từ những hiểu biết sâu sắc hơn về y khoa mà các thế hệ trước đôi khi bỏ lỡ.
Dưới góc độ y khoa, PGS.TS, bác sĩ Lâm Vĩnh Niên, Trưởng khoa Dinh dưỡng - Tiết chế (Bệnh viện ĐH Y Dược TP.HCM), cho biết việc hạn chế hoặc không sử dụng rượu bia mang lại nhiều lợi ích rõ rệt cho sức khỏe, đặc biệt ở người trẻ.
"Chỉ sau vài tuần giảm hoặc ngừng uống rượu bia, các chỉ số tim mạch và chuyển hóa như huyết áp, triglycerid máu đã có thể được cải thiện, từ đó giảm nguy cơ tổn thương mạch máu về lâu dài", ông Niên cho biết.
Cũng theo ông Niên, việc sử dụng rượu bia thường xuyên, dù với lượng không lớn, vẫn có thể gây ra những ảnh hưởng tiêu cực. Chất cồn làm rối loạn giấc ngủ. Ngoài ra, rượu bia còn cản trở hấp thu các vi chất quan trọng như kẽm, magie và vitamin nhóm B, ảnh hưởng đến hệ miễn dịch và thể trạng tổng thể.