Sự chuyển dịch này của Chính phủ Hoa kỳ phản ánh xu hướng rời xa các biện pháp mang tính cấm đoán, thay vào đó mở rộng khả năng tiếp cận hợp pháp đối với các giải pháp ít rủi ro hơn, qua đó nâng cao hiệu quả bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Theo đó, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã gia hạn chỉ định “Sản phẩm thuốc lá điều chỉnh mức độ nguy cơ – giảm phơi nhiễm với các chất có hại (MRTP)” cho một số sản phẩm thuốc lá nung nóng (TLNN), dựa trên quá trình đánh giá khoa học kéo dài cùng các dữ liệu nghiên cứu và bằng chứng thực tiễn tiếp tục được cập nhật.
FDA kỳ vọng sản phẩm không khói có thể hỗ trợ mục tiêu bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Theo FDA, việc gia hạn cho phép lưu hành kèm với công bố MRTP đối với một số sản phẩm TLNN được đưa ra sau khi các đánh giá khoa học cho thấy các sản phẩm này tiếp tục chứng minh khả năng giảm đáng kể mức độ phơi nhiễm của cơ thể với các chất hóa học có hại hoặc có tiềm năng gây hại, so với thời điểm được cấp phép ban đầu.
FDA cũng nhấn mạnh rằng: “Các bằng chứng khoa học hiện có, ngay cả khi chưa tiến hành các nghiên cứu dịch tễ học dài hạn, cho thấy có cơ sở khoa học hợp lý về việc giảm đáng kể và có thể đo lường được tỷ lệ mắc bệnh hoặc tỷ lệ tử vong ở người sử dụng thuốc lá [khi chuyển đổi hoàn toàn từ thuốc lá điếu sang các sản phẩm TLNN nêu trên”.
Theo báo The Wall Street Journal, Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Robert F. Kennedy Jr. đang cởi mở với việc mở rộng quyền tiếp cận hợp pháp đối với các sản phẩm không khói.
Không chỉ FDA, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) cũng cho thấy những tín hiệu mới trong cách nhìn nhận vai trò của các sản phẩm thay thế trong chiến lược giảm tác hại thuốc lá. Đáng chú ý, tháng 4/2024 CDC đã bổ nhiệm ông Stephen Sayle giữ vị trí Phó Giám đốc phụ trách quan hệ lập pháp. Việc bổ nhiệm này thu hút sự quan tâm lớn từ giới chuyên gia, bởi trước đó ông Sayle từng làm việc cho Fontem Ventures – một công ty con của doanh nghiệp thuốc lá có trụ sở tại Anh, chuyên phát triển các sản phẩm nicotine không khói. Đây được xem là một động thái chưa từng có tiền lệ trong lịch sử bổ nhiệm nhân sự cấp cao của CDC.
Ngoài Mỹ, TLNN cũng đang ghi nhận diễn biến đáng chú ý tại Trung Quốc, nơi cơ quan quản lý đã triển khai xây dựng tiêu chuẩn quốc gia cho nhóm sản phẩm này. Giai đoạn lấy ý kiến công khai kéo dài từ ngày 7/4 đến 7/5/2026, nằm trong lộ trình công bố trong khoảng 22 tháng theo dự kiến. Việc triển khai quy trình này nhằm thiết lập một khuôn khổ quản lý rõ ràng, chặt chẽ và có tính thực thi khi TLNN được cung cấp hợp pháp, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng nội địa và trên toàn cầu.
Về danh mục các sản phẩm thuốc lá không khói, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chỉ rõ, thuốc lá điện tử (TLĐT) và thuốc lá nung nóng (TLNN) là hai nhóm sản phẩm khác nhau: TLĐT dùng dung dịch lỏng, thiết kế mở nên dễ bị người dùng tùy biến. Ngược lại, TLNN sử dụng thuốc lá trong hệ thống khép kín, giúp hạn chế can thiệp và các rủi ro ngoài ý muốn.
Các chính sách liên quan đến thuốc lá do Nhà Trắng thúc đẩy được xem là bước đi thực tiễn nhằm xử lý thực tế rằng mỗi ngày có hàng triệu người Mỹ đang tìm đến các sản phẩm giảm tác hại như một giải pháp thay thế thuốc lá điếu. Chính quyền Tổng thống Trump được cho là đang đẩy mạnh cách tiếp cận linh hoạt hơn đối với các giải pháp này, với mục tiêu giảm rủi ro sức khỏe và cắt giảm tỷ lệ hút thuốc, trong bối cảnh Mỹ đã rút khỏi WHO và những tranh luận tiếp tục xoay quanh vai trò của các nguồn tài trợ tư nhân cho các chương trình phòng, chống thuốc lá, trong đó có các khoản đóng góp từ tỷ phú Michael Bloomberg và các tổ chức liên quan.
Dưới góc nhìn khoa học, ngày càng có nhiều nghiên cứu được công bố trên toàn cầu về ảnh hưởng tích cực giữa người chuyển đổi sang các sản phẩm không khói so với người tiếp tục hút thuốc lá.
Theo đó, một nghiên cứu tại Bệnh viện Đa khoa Prim. Dr Abdulah Nakaš ở Bosnia và Herzegovina ghi nhận, những người sử dụng TLNN có khả năng chịu đựng vận động tốt hơn, ít bị khó thở và mệt mỏi hơn khi gắng sức so với người hút thuốc lá điếu. Những khác biệt này trở nên rõ rệt hơn trong suốt thời gian theo dõi 6 tháng, dù sản phẩm vẫn không hoàn toàn không có rủi ro.
Tại Mỹ, một nghiên cứu khác đã được thực hiện nhằm đánh giá nguy cơ gây ung thư của các sản phẩm nicotine không khói thông qua việc so sánh các chỉ số gây đột biến, độc tính gen và độc tính tế bào với thuốc lá điếu. Kết quả cho thấy các sản phẩm không khói có mức độ gây hại thấp hơn đáng kể so với thuốc lá điếu, qua đó củng cố cơ sở khoa học cho cách tiếp cận giảm thiểu tác hại trong kiểm soát thuốc lá.
Theo ông Timothy Andrews, Giám đốc phụ trách Các vấn đề của Người dùng của tổ chức Tholos Foundation, việc thúc đẩy chuyển đổi từ thuốc lá điếu sang sản phẩm không khói tại Thụy Điển trong ba thập kỷ qua, cùng với chính sách giảm thuế cho các sản phẩm này, đã góp phần làm giảm đáng kể bệnh tật và tử vong liên quan đến thuốc lá.
Cụ Luis Cano (sinh ngày 9/12/1914), hiện sinh sống tại bang New Jersey, được ghi nhận là người cao tuổi nhất nước Mỹ. Ở tuổi 112, cụ trở thành minh chứng sống cho việc duy trì những thói quen nhỏ, đều đặn mỗi ngày có thể góp phần kéo dài tuổi thọ. Theo tổ chức LongeviQuest đơn vị chuyên theo dõi những người sống thọ nhất thế giới, cụ hiện được xếp hạng là một trong những người cao tuổi nhất toàn cầu, đứng thứ 112 thế giới.
Nói về bí quyết giúp duy trì sức khỏe và sự minh mẫn ở tuổi rất cao, cụ Cano cho biết mọi thứ đều bắt nguồn từ lối sống điều độ. Cụ nhấn mạnh ba nguyên tắc quan trọng gồm: hạn chế rượu bia, ngủ đủ giấc và tuyệt đối không hút thuốc lá.
Theo cụ, sự kỷ luật trong sinh hoạt hằng ngày chính là nền tảng giúp cơ thể khỏe mạnh lâu dài. Khi được hỏi về cách để sống một cuộc đời trọn vẹn, cụ chỉ ngắn gọn đúc kết bằng hai từ sống tốt.
Việc giữ lối sống lành mạnh, cư xử tử tế và sống có đạo đức được cụ xem là yếu tố quan trọng giúp tinh thần luôn thanh thản, từ đó sức khỏe cũng được duy trì ổn định theo thời gian.
Nhìn lại cuộc đời mình, cụ Cano đã trải qua nhiều giai đoạn lịch sử khác nhau. Khi còn trẻ, cụ từng phục vụ trong quân đội Colombia và sau đó đảm nhận vai trò điều hành một đội xe buýt quy mô lớn.
Được biết năm 1948, cụ kết hôn với bà Alicia Angelo Cano. Nhiều năm sau, vào thập niên 1990, gia đình cụ chuyển đến sinh sống tại Long Island, New York. Hai cụ có tổng cộng 10 người con.
Cụ Cano còn cho biết thêm điều khiến cụ tự hào nhất không phải là sự nghiệp hay tài sản, mà chính là việc xây dựng được một mái ấm gia đình hạnh phúc và gắn bó. Hiện cụ đang sống những năm tháng tuổi già bên hai người con tại New Jersey. Dù người vợ đã qua đời vào năm 2004, cụ vẫn duy trì sự gắn kết gia đình với 11 người cháu, 5 chắt và 2 chút.
Từng là người yêu thích câu cá và đam mê máy bay, hiện tại cụ dành phần lớn thời gian ngồi bên cửa sổ, lặng lẽ quan sát cuộc sống xung quanh. Hình ảnh những chiếc máy bay lướt qua bầu trời vẫn mang lại cho cụ niềm vui giản dị mỗi ngày.
Tại địa phương nơi sinh sống, cụ Cano được xem như một biểu tượng của sự trường thọ và tinh thần sống tích cực. Mỗi dịp sinh nhật, tấm bảng chúc mừng đặt trước nhà cụ thường thu hút sự chú ý của người qua đường, nhiều người bấm còi như một cách chúc mừng và tôn vinh cụ.
Điều thú vị không chỉ người dân, ngay cả Thị trưởng Derek Armstead cũng thường xuyên ghé thăm, trò chuyện và trao tặng bằng khen nhằm ghi nhận cuộc đời và những giá trị tinh thần mà cụ mang lại.
Câu chuyện của cụ Luis Cano được xem như lời nhắc nhở rằng tuổi thọ không đến từ điều gì quá phức tạp, mà bắt nguồn từ lối sống điều độ, tinh thần lạc quan và cách sống tử tế mỗi ngày.
Theo People trước đó, người giữ kỷ lục sống thọ nhất nước Mỹ là cụ bà Elizabeth Francis (sinh ngày 25/7/1909), qua đời vào cuối tháng 10/2024 tại bang Texas, hưởng thọ 115 tuổi.
Vài phút sau, một người đàn ông ở phường Từ Liêm liên hệ và ghé lấy. Khi nhận hộp cơm, người này cảm ơn và cho biết suất ăn giúp anh qua cơn đói.
Chị Dương tham gia nhóm cho tặng đồ miễn phí một năm qua. Thời gian đầu, chị đăng bài ẩn danh vì ngại lộ thông tin cá nhân. Nhưng ban quản trị duyệt bài ẩn danh kéo dài khiến thực phẩm hỏng, chị quyết định dùng tài khoản thật để đẩy nhanh việc trao tặng.
"Nấu cơm từ thiện quy mô lớn vượt quá khả năng tài chính, nên tôi chọn cách chia sẻ một đến hai suất cơm gia đình mỗi ngày", chị Dương nói.
Trưa 12/7, chị Tuyết Dương ở phường Thanh Xuân cũng đăng tặng hai suất cơm gồm tôm rim, thịt bò xào súp lơ và canh khoai xương do "bản thân chăm chỉ đột xuất nên nấu thừa nhiều".
Chị thường chủ động nấu thừa thức ăn, sau đó đăng tin tặng những lao động nghèo, shipper nhỡ bữa với mong muốn họ có bữa trưa đủ chất. "Tôi chỉ tặng thức ăn mới nấu, chuẩn bị chu đáo để thể hiện sự tôn trọng người nhận", chị Tuyết Dương nói trước những ý kiến chỉ trích vì "cho đồ ăn thừa".
Theo khảo sát của VnExpress, Hà Nội có hàng chục nhóm cho tặng đồ miễn phí, trong đó 2-3 nhóm hoạt động tích cực về mảng thực phẩm dư thừa. Nhóm lớn nhất là "Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội" hiện có hơn 355.000 thành viên, bắt đầu hoạt động từ năm 2021. Chị Vũ Hoàn, quản trị viên, cho biết nhóm ra đời trong đợt dịch Covid-19 nhằm chia sẻ đồ dùng thiết yếu. Cuối năm 2021, bài đăng tặng thức ăn nấu dư đầu tiên xuất hiện nhưng vấp phải chỉ trích từ các thành viên cho rằng hành động "cho cơm thừa, canh cặn" là coi thường người nhận.
Chị Hoàn sau đó lên tiếng bênh vực, nói đây không phải "ăn thừa", chỉ là "nấu dư" và việc tặng lại nhằm mục đích chống lãng phí và hỗ trợ người cần. Sau đó, bài viết cảm ơn của một người làm nghề giao hàng nhận suất ăn giúp cộng đồng thay đổi góc nhìn, cởi mở hơn. Để tránh tranh cãi về sau, ban quản trị yêu cầu người tặng công khai tình trạng món ăn, thời gian chế biến, cách bảo quản cũng như hạn sử dụng.
Từ năm 2025 hoạt động cho tặng đồ ăn nấu dư trở thành xu hướng giúp nhóm tăng thêm 250.000 thành viên mới. Hiện 80% bài viết là tặng đồ, một nửa trong số đó chia sẻ cơm nhà, tập trung vào khung giờ trưa và chiều tối.
PGS TS Lê Quý Đức, nguyên Phó Viện trưởng Viện Văn hóa và Phát triển, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, cho biết việc san sẻ đồ ăn dư thừa tương tự việc các gia đình chia sẻ thức ăn ngon cho người thân, hàng xóm thể hiện sự thảo thơm và tránh lãng phí.
Tuy nhiên, văn hóa Việt Nam cũng nhấn mạnh ý nghĩa của câu nói "của cho không bằng cách cho". Việc mang thức ăn thừa, đồ sắp bị vứt bỏ, đem tặng dễ khiến người nhận cảm thấy thiếu tôn trọng theo hướng "cơm thừa, canh cặn". Do đó hoạt động cho tặng cần gắn liền với ứng xử văn minh giữa người với người.
Theo ông Đức, để tránh hiểu lầm người cho tặng cần đảm bảo món ăn sạch sẽ, múc riêng trước bữa ăn, giữ thái độ thân thiện, không làm tổn thương lòng tự tôn của người khác. Ngược lại, người nhận cần bày tỏ lòng biết ơn, thể hiện sự trân trọng món quà nhận được. "Sự sẻ chia nguồn lực dư thừa chỉ thực sự ý nghĩa khi đôi bên ứng xử văn minh, tôn trọng lẫn nhau", ông Đức nói.
Thế Phong, 25 tuổi (tên đã đổi), làm nghề giao hàng tại phường Cầu Giấy từng hai lần nhận cơm từ hội nhóm "Cho tặng đồ miễn phí tại Hà Nội". Anh cho biết hộp cơm nhận được đều đóng gói sạch sẽ. "Sự chỉn chu giúp tôi xóa bỏ định kiến về thức ăn thừa", Phong nói.
Đoạn clip tiểu phẩm tuyên truyền phòng chống cá độ bóng đá mùa World Cup do Công an TP.HCM và TikToker "Thanh Đau Đầu" thực hiện - Ảnh: PA05 Công an TP.HCM
Trong bối cảnh World Cup 2026 đang diễn ra hết sức sôi động, kéo theo nguy cơ phát sinh các hoạt động cá độ trực tuyến, mới đây Phòng An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an TP.HCM đã kết hợp với TikToker "Thanh Đau Đầu" thực hiện một đoạn video clip ngắn thu hút sự quan tâm của cộng đồng mạng sau khi được đăng tải.
Thay vì truyền tải các quy định pháp luật theo cách "truyền thống", đoạn video clip xây dựng tình huống gần gũi xoay quanh tâm lý muốn thử vận may bằng cá độ bóng đá của một người trẻ.
Thông qua phần đối thoại trực tiếp, cán bộ công an đã giải thích các quy định liên quan đến hành vi đánh bạc, tổ chức đánh bạc trên không gian mạng, đồng thời cảnh báo những hệ lụy pháp lý và kinh tế mà người tham gia có thể phải đối mặt.
Qua đoạn clip, cơ quan công an nhắc nhở hành vi đánh bạc trên không gian mạng (qua website, ứng dụng, mạng xã hội...) có thể bị phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm và còn có thể bị phạt tiền từ 20 triệu đồng - 100 triệu đồng;
Trong khi đó, đối với hành vi tổ chức đánh bạc có thể bị phạt tù từ 1 năm đến 5 năm và phạt tiền đến 300 triệu đồng.
Điểm đáng chú ý là toàn bộ thông điệp được thể hiện dưới dạng tiểu phẩm ngắn, sử dụng ngôn ngữ đời thường, phù hợp với thói quen tiếp nhận thông tin của người dùng mạng xã hội, đặc biệt là giới trẻ.
Thời gian quan, các đơn vị nghiệp vụ, địa phương Công an TP.HCM đã chủ động đổi mới trong công tác tuyên truyền pháp luật, góp phần đưa kiến thức pháp luật đến gần hơn với người dân thông qua các nền tảng số.
Video clip tuyên truyền pháp luật về hành vi đánh bạc, tổ chức đánh bạc trên không gian mạng - Clip do PA05 Công an TP.HCM cung cấp
