Xúc động 9x kể chuyện tình yêu qua những bức thư tay

Ngày 24.5, tại Lễ mít tinh hưởng ứng Ngày thế giới không thuốc lá (31.5) và Tuần lễ quốc gia không thuốc lá (25.5 - 31.5.2026), do Trung ương Đoàn phối hợp với Bộ Y tế và Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá tổ chức, các chuyên gia đều cảnh báo sự thật nguy hiểm của thuốc lá thế hệ mới.

Theo ông Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), Giám đốc Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá, chủ đề của Ngày thế giới không thuốc lá năm nay là "Vạch trần sự hấp dẫn giả tạo - Hành động để đẩy lùi nạn nghiện nicotine và thuốc lá", thể hiện thông điệp mạnh mẽ của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm thúc đẩy các chính sách quyết liệt hơn để bảo vệ giới trẻ.

Ông Đức cho biết, sử dụng thuốc lá là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra các bệnh không lây nhiễm nguy hiểm như ung thư, tim mạch, đái tháo đường. Không chỉ thuốc lá điếu truyền thống, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng cũng chứa nicotine gây nghiện mạnh cùng hàng nghìn hóa chất độc hại, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người sử dụng và cộng đồng.

Đặc biệt, TS Hà Anh Đức cảnh báo nicotine có tác động nghiêm trọng tới sự phát triển não bộ của thanh thiếu niên, gây suy giảm nhận thức, cảm xúc, khả năng học tập và làm gia tăng nguy cơ rối loạn tâm thần.

Trong bối cảnh các sản phẩm thuốc lá mới ngày càng phổ biến, nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, đang phải đối mặt với yêu cầu cấp bách là tăng cường các biện pháp kiểm soát thuốc lá để tránh làm suy giảm những thành quả phòng, chống tác hại thuốc lá đã đạt được trong nhiều năm qua.

Dẫn số liệu điều tra, ông Đức cho biết, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong thanh thiếu niên Việt Nam từ 13 - 15 tuổi đã tăng hơn gấp đôi, từ 3,5% năm 2022 lên 8% năm 2023.

Điều đáng lo ngại là nhiều bạn trẻ đang hiểu sai rằng thuốc lá điện tử "an toàn hơn", "ít độc hại hơn" hoặc có thể giúp cai thuốc lá thông thường.

Theo ông Đức, các sản phẩm này đang được quảng bá như biểu tượng của sự hiện đại, cá tính và thời thượng nhằm thu hút giới trẻ, nhưng phía sau vẻ ngoài hấp dẫn là nguy cơ nghiện nicotine cùng những hệ lụy lâu dài đối với sức khỏe và tương lai của thanh thiếu niên.

Tại buổi lễ, ông Hà Anh Đức gửi thông điệp tới thanh niên, sinh viên cả nước, kêu gọi giới trẻ tiên phong nói không với thuốc lá, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng; chủ động nhắc nhở người hút thuốc không hút tại nơi công cộng; lan tỏa thông tin chính xác về tác hại của thuốc lá cũng như các quy định cấm liên quan đến thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng.

Phát biểu tại buổi lễ, TS Angela Pratt, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam, đánh giá cao những bước đi mạnh mẽ của Việt Nam trong công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá, đặc biệt là các chính sách nhằm bảo vệ thanh thiếu niên trước sự gia tăng của các sản phẩm thuốc lá mới.

Theo TS Angela Pratt, chủ đề của năm nay là "Vạch trần sự hấp dẫn giả tạo" cho thấy một thực tế đáng lo ngại: các sản phẩm thuốc lá và nicotine được thiết kế để thu hút những người trẻ tuổi, khiến họ bị cuốn hút và khiến họ nghiện suốt đời. Bà nhấn mạnh trách nhiệm của các quốc gia là phải phá bỏ "vòng tròn nghiện nicotine" này thông qua các chính sách quyết liệt và đồng bộ.

Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam ghi nhận Việt Nam đã có những hành động đúng hướng khi ban hành lệnh cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và triển khai cải cách thuế thuốc lá. TS Angela Pratt cũng khuyến nghị Việt Nam tiếp tục hoàn thiện luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá theo hướng kiểm soát toàn diện hơn đối với các sản phẩm thuốc lá mới; đồng thời tăng cường các biện pháp như: cấm trưng bày thuốc lá tại điểm bán, siết chặt cảnh báo sức khỏe và mở rộng các khu vực cấm hút thuốc.

Bà bày tỏ kỳ vọng Việt Nam có thể tiến tới xây dựng "thế hệ không thuốc lá", nơi thanh thiếu niên được lớn lên trong môi trường không bị ảnh hưởng bởi nicotine và thuốc lá.

Tin Gốc: Thanh Niên

Trần Hoàng Minh Anh (23 tuổi), làm việc ở đường Kha Vạn Cân, P.Linh Xuân (TP.HCM), cho biết hằng tháng cô đều mua hàng online. Cô mua từ sữa rửa mặt, sữa tắm, dầu gội, giấy ăn,… vì chi phí khá rẻ.

"Trước đây mình nghĩ mua đồ online là có giá tốt. Nay cùng một món nhưng giá đã nhích lên. Mình bắt đầu phải cân nhắc món nào thật cần mới mua", Minh Anh nói.

Trần Gia Huy, sinh viên Trường ĐH Ngân hàng TP.HCM, cho biết anh bạn thường mua cáp sạc, ốp lưng, tai nghe… giá rẻ trên sàn. Đây là những món hàng anh cho rằng "mua online tiện hơn ra tiệm". Tuy nhiên, gần đây, nhiều món phụ kiện điện tử đã có giá không còn rẻ, dù đã áp nhiều mã giảm giá. "Nếu cần gấp, mình sẽ ra tiệm mua luôn", Huy chia sẻ.

Tâm lý hoang mang của người mua xuất hiện trong bối cảnh các sàn thương mại điện tử đồng loạt điều chỉnh phí với người bán. Theo Báo Thanh Niên đăng tin, từ ngày 23.5, Shopee Việt Nam điều chỉnh phí cố định với nhiều nhóm sản phẩm. Nhóm sức khỏe và sắc đẹp tăng thêm khoảng 3%, lên mức 16 - 17%. Nhóm phụ kiện điện tử như cáp sạc, ốp lưng, kính cường lực tăng khoảng 4%, lên mức 15%.

Cũng theo thông tin trên Báo Thanh Niên, Lazada thông báo tăng phí xử lý cho mỗi đơn hàng thành công từ 5% lên 6%, đã bao gồm VAT. Chính sách này áp dụng từ ngày 26.5. Sàn này cũng áp dụng phí hạ tầng kỹ thuật 3.000 đồng cho mỗi đơn hàng giao thành công. Trước đó, TikTok Shop Việt Nam cũng tăng phí hoa hồng từ sau ngày 9.5. Ngành thời trang tăng từ 14,6% lên 16,1%, còn nhóm mẹ và bé tăng từ 14,5% lên 17,8%.

Với người mua, thay đổi phí sàn không phải lúc nào cũng nhìn thấy ngay. Nhưng họ cảm nhận qua giá bán, mã giảm giá ít hấp dẫn hơn. Nguyễn Phương Thảo, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết cô thường mua quần áo trên các sàn thương mại điện tử vì có giá tốt, chưa kể xem livestream dễ "chốt đơn" hơn.

"Tuy nhiên, mình xem ở trong các group mua sắm thì thấy rằng giá săn sale cũng chưa hẳn đã rẻ hơn mua trực tiếp tại cửa hàng khi so kỹ giá. Hóa ra, các shop đã bắt đầu tăng giá nhẹ hoặc cắt bớt ưu đãi", Thảo nói.

Thảo chỉ ra rằng với cây son cách đây mua vài tuần chỉ có 220.000 đồng, nhưng nay đã tăng lên 250.000 đồng. Với mức giá này, Thảo nói cô sẵn sàng ra tiệm mua vì tha hồ được thử và chọn màu tùy thích.

"Trên mạng liên tục hết các mã màu hot, trong khi đó ngoài tiệm lại còn. Trước đây, vì mức giá chênh lệch khoảng 10.000 – 20.000 đồng nên mình ngần ngại ra ngoài. Nhưng hiện tại, suy nghĩ này đã khác vì mua online có khi còn đắt hơn", Thảo nói.

Thảo cũng cho biết mức tăng không lớn. Nhưng nếu mua nhiều món thì chi phí cũng đáng kể. "Mình nghĩ người bán phải cộng thêm chi phí vào giá. Như vậy thì thiệt thòi cho người mua quá", Thảo nói.

Không chỉ người mua, mà người bán hàng online cũng chịu áp lực. Hoàng Thái Nam (25 tuổi), ngụ đường 9, P.Thủ Đức (TP.HCM), chủ một shop bán tinh dầu trên sàn thương mại điện tử Shopee, cho biết khi phí sàn tăng, shop buộc phải tính lại giá bán.

"Nếu giữ giá cũ thì gần như không có lời. Mình cũng sợ nếu tăng giá thì khách sẽ bỏ sang shop khác. Nhưng bán online bây giờ không chỉ cạnh tranh giá, mà người bán còn phải trả phí sàn, phí quảng cáo, voucher, hoàn hàng… Mỗi đơn nhỏ đều phải tính rất kỹ", Nam nói.

Phan Lê Khánh Linh (29 tuổi), làm việc ở Khu chế xuất Tân Thuận (TP.HCM), cho rằng thói quen mua sắm của cô đang thay đổi. Trước đây, Linh thường đặt các món đồ gia dụng nhỏ vì thấy rẻ, nhưng hiện tại cô lập kỹ danh sách trước khi mua, để áp mã voucher cho hời. Những món có thể mua ở các cửa hàng gần nhà thì cô sẽ so giá kỹ hơn.

"Mình không bỏ mua online vì vẫn tiện, nhưng không còn mặc định online là rẻ nhất", Linh nói.

Tin Gốc: Thanh Niên

Trong các nhóm cộng đồng trên mạng xã hội ngày nay, không khó để bắt gặp những dòng tâm sự như "mình nghỉ việc cả năm, giờ không biết điền vào CV thế nào". Phía dưới thường là hàng trăm bình luận đồng cảm khi cùng rơi vào giai đoạn như vậy.

Chị Vũ Ngọc Phương (31 tuổi, ngụ ở đường Hà Thị Đát, P. Tân Sơn Nhì, TP.HCM) là một trong số đó. Nghỉ việc hơn một năm khi sinh con đầu lòng, chị nhớ lại: "Lúc mới nghỉ thai sản mình vẫn nghĩ vài tháng nữa sẽ quay lại công việc bình thường, nhưng mọi thứ không đơn giản như mình tưởng". Khi quyết định quay lại công việc, ngồi cập nhật CV sau thời gian nghỉ, chị thừa nhận từng xóa đi sửa lại nhiều lần vì không biết nên ghi khoảng trống đó thế nào cho "đẹp". "Đi phỏng vấn, mình lo sẽ bị đánh giá kém vì nghỉ việc thời gian dài", chị Phương chia sẻ.

Không phải khoảng nghỉ nào cũng có một lý do rõ ràng và dễ nói thành lời. Với Nguyễn Văn Tiến Thịnh (27 tuổi, ngụ ở đường Ấp Bắc, P.Tân Bình, TP.HCM), nguyên nhân đến từ sức khỏe tinh thần. Sau vài năm làm việc với guồng công việc dày đặc, Thịnh quyết định nghỉ khi gặp trạng thái mệt mỏi, kiệt sức vì stress kéo dài.

Ý định nghỉ ngắn trở thành nhiều tháng dài đằng đẵng: "Dù nghỉ việc để thả lỏng tinh thần nhưng mình vẫn không thoát khỏi những nỗi lo lắng về công việc sắp tới, vậy nên trạng thái lo âu lại càng nặng. Mình nghỉ cũng từ tháng 8 năm ngoái rồi, có lẽ sẽ bị điểm trừ trong mắt nhà tuyển dụng".

Ở một trường hợp khác, Phạm Thị Trúc Anh (29 tuổi, ngụ ở đường Tân Hoà Đông, P.Bình Trị Đông, TP.HCM) tạm dừng công việc văn phòng và chuyển sang vừa học thêm, vừa làm một số việc freelance (tự do). "Thật ra nghỉ việc không hề dễ chịu và tận hưởng như mọi người nghĩ. Lúc đó mình nghỉ vì môi trường không có hướng phát triển, giờ muốn tìm việc thì nghỉ lâu quá rồi, không biết nộp CV có nơi nào nhận nữa", Trúc Anh bộc bạch.

Câu chuyện tạm dừng công việc của mỗi người là mỗi hoàn cảnh khác biệt, nhưng điểm chung là cảm giác mất phương hướng, giảm tự tin khi có khoảng trống khó gọi tên trong CV.

Nhìn nhận từ phía doanh nghiệp, ông Trần Lâm, Giám đốc Công ty TNHH Natural House, cho rằng "khoảng trống CV" không còn là điều ít thấy trong giai đoạn hiện nay, đặc biệt với người trẻ chịu áp lực công việc và thay đổi nhanh theo môi trường số. Theo ông Lâm, vấn đề cốt lõi không nằm ở việc CV có bị đứt đoạn hay không, mà ở cách ứng viên nhìn nhận và tinh thần khi trở lại.

"Doanh nghiệp thường nhìn vào thái độ, năng lượng và khả năng thích nghi nhiều hơn là chỉ nhìn vào khoảng thời gian trống trên CV", ông Lâm nói. Ông cho biết từng tiếp nhận nhiều ứng viên nghỉ việc thời gian dài nhưng vẫn tạo thiện cảm tốt khi phỏng vấn.

"Điểm khác biệt nằm ở sự thành thật và tinh thần cầu tiến. Các bạn không cố che giấu khoảng thời gian khó khăn mà nhìn nhận nó như một giai đoạn để hiểu bản thân hơn. Quan trọng nhất là khi quay lại, họ có sự rõ ràng hơn về mục tiêu", ông Lâm phân tích.

Ở góc nhìn khác, PGS.TS Trần Xuân Cầu, nhà khoa học, nguyên Trưởng khoa Kinh tế và Quản lý nguồn nhân lực, Trường ĐH Kinh tế Quốc dân, cho rằng "đứt quãng nghề nghiệp" là hiện tượng bình thường, phản ánh sự chuyển đổi của nền kinh tế và thị trường lao động. "Trong đời không ít người vì lý do này lý do khác buộc phải nghỉ việc tạm thời, không chỉ có bạn trẻ mà tất cả mọi người đang đi làm hoặc đã đi làm đều có thể trải qua một giai đoạn như thế", ông nhận xét.

Theo PGS.TS Xuân Cầu, giữa một "CV đẹp và liền mạch" và "năng lực thích nghi và khả năng học lại sau gián đoạn nghề nghiệp", nhà tuyển dụng nhiều khả năng sẽ ưu tiên yếu tố thứ hai. Ông Cầu cũng lưu ý cần thể hiện được là trong thời gian tạm ngưng công việc, người lao động đã làm được những gì, như học tập nâng cao trình độ chuyên môn liên quan đến công việc mới, định hình lại kế hoạch tương lai, các dự án cá nhân hoặc các hoạt động thiện nguyện.

"Trong tuyển dụng, mọi người đều có cơ hội bình đẳng như nhau, vấn đề là các bạn trẻ có biết tận dụng cơ hội để thuyết phục nhà tuyển dụng hay không và các CV có được gửi đến đúng địa chỉ mà các nhà tuyển dụng đang tìm kiếm không", ông Cầu nói.

Với những bạn trẻ đang loay hoay, lo lắng trong giai đoạn đối mặt với "khoảng trống CV", ông Cầu nhắn nhủ: "Đừng bao giờ thụ động ngồi chờ, hãy chủ động và tích cực hơn trong việc tìm kiếm thông tin việc làm trên các trang web, qua bạn bè, người thân,… Hãy chuẩn bị tâm lý tìm việc nhiều lần, nhiều nơi và việc thất bại trong tìm kiếm công việc là chuyện hết sức bình thường để mình đánh giá lại mình và tổ chức".

Ông Trần Lâm cũng dành lời khuyên là đừng để bản thân dừng hẳn: "Không cần lao vào học thật nhiều chứng chỉ hay làm điều gì quá lớn, nhưng nên giữ kết nối với thị trường và kỹ năng làm việc qua việc đọc thêm, học một kỹ năng mới, làm dự án nhỏ, tham gia cộng đồng nghề nghiệp hoặc đơn giản là duy trì kỷ luật mỗi ngày".

Để tự tin hơn và tăng khả năng thích nghi khi trở lại làm việc, ông Cầu cho rằng người trẻ cần chú ý ở nhiều khía cạnh. Trước hết là tâm sinh lý, vì sau thời gian dài không đi làm, việc trở lại với giờ giấc, kỷ luật và áp lực công việc dễ gây mệt mỏi, chán nản trong giai đoạn đầu. Khi đã được nhận làm việc, cần thể hiện hết năng lực và tinh thần tích cực. "Toàn tâm toàn ý cho công việc và khiêm tốn học hỏi để tạo ra ấn tượng tốt đẹp", ông cho hay.

Tin Gốc: Thanh Niên