Căn phòng trọ chừng 25m2 trên đường Bình Quới (P.Bình Quới, TP.HCM) là tổ ấm của Đặng Hoàng Tín và vợ. Ngôi nhà nhỏ gọn gàng sạch sẽ với bộ nệm gấp, máy lạnh, bộ bàn ghế làm việc. Với chàng trai 9x, nhà không cần quá rộng, chỉ cần đủ sống, đồ không cần quá nhiều, chỉ cần đủ dùng.
“Sau này, tôi thường không mua sắm quần áo cho bản thân nhiều nữa, mà sẽ mua theo dịp với vợ. Mua sắm lớn, hàng đắt tiền, thì thường sẽ là đồ dùng phục vụ cho không gian sống như tủ đồ, đồ dùng điện, bếp”, Tín chia sẻ.
Vợ chồng Tín đang ở trọ để tiết kiệm tiền xây nhà. Để hạn chế tiêu xài hơn mức cần thiết, Tín ưu tiên mua sắm phục vụ chung cho cả hai vợ chồng, mua sắm dù đắt hay rẻ cũng có sự thống nhất của cả hai. Chàng trai 9x quan niệm sống tối giản không đồng nghĩa với việc sống kham khổ mà là chi tiêu có kế hoạch hơn, chẳng hạn một chiếc điện thoại đáp ứng tốt nhu cầu sử dụng sẽ không cần thay mới chỉ vì có phiên bản vừa ra mắt. Kỷ luật trong từng quyết định nhỏ nhất giúp vợ chồng Tín giảm đáng kể những khoản chi không cần thiết. “Tôi nghĩ luôn phải rõ ràng thì mới có cơ sở để tính tiếp sau này”, Tín chia sẻ.
Chị Nguyễn Phương Thảo (35 tuổi), trọ trên đường Thanh Đa (P.Bình Quới) cho biết từng đặt mua hàng online nhiều đến nỗi bác tài giao tới, chị còn không nhớ mình đã đặt mua gì, mua lúc nào. Tuy nhiên, vài năm trở lại đây chị chi tiêu tiết kiệm hơn, hạn chế mua sắm những thứ không cần thiết. Thay vì mua theo sở thích hay những món đồ hot trend, chị dành nhiều thời gian cân nhắc xem món đồ đó có thực sự cần thiết hay không.
Nguyên tắc 30 ngày được chị áp dụng triệt để, cụ thể là nếu sau 30 ngày vẫn còn muốn mua thì chị mới quyết định chi tiền. “Gần đây, tôi vào mục giỏ hàng thấy một chiếc túi xách trong đó. Khoảng tháng trước tôi rất thích, nhưng giờ nhìn lại thực sự không cần thiết và cũng không thích như lúc đó nữa”, chị Thảo kể.
Chị Thảo tham gia nhiều nhóm cho tặng đồ miễn phí để tặng lại những món đồ vẫn còn sử dụng tốt nhằm tăng vòng đời cho sản phẩm như: quần áo, sách vở, đồ dùng gia đình… “Vài tháng nếu thấy mình không có nhu cầu sử dụng món đồ đó nữa, tôi sẽ đăng lên nhóm tặng lại cho người cần. Về việc mua sắm, mỗi tháng tôi tổng hợp cần mua gì và mua một lần luôn, quy định cụ thể cho từng khoản chi”, chị Phương Thảo bật mí.
Cũng áp dụng nguyên tắc 30 ngày, Lê Ngọc Bảo Khanh, 22 tuổi, hiện đang làm việc tại KCN Biên Hòa (P. Long Bình Tân, TP Đồng Nai) nói rằng cô tiết kiệm được tiền và thời gian hơn nhờ lối sống tối giản.
Bên cạnh đó, thay vì cố gắng tham gia mọi cuộc hẹn hay duy trì những mối quan hệ hời hợt như trước đây, Bảo Khanh ưu tiên dành thời gian cho bản thân, gia đình. “Trước đây, có những đợt, tôi gặp và đi chơi cùng bạn bè đến 5 ngày trong tuần, nhưng hiện tại tôi chỉ gặp bạn bè vào dịp cuối tuần. Tôi thích đi cà phê một mình, dành thời gian nhiều hơn cho gia đình mình”, Bảo Khanh trải lòng.
Thạc sĩ Đỗ Đức Long, giảng viên Khoa Xã hội học và Phát triển (Học viện Báo chí và Tuyên truyền) nhìn nhận sống tối giản được xem như một cách để giảm bớt gánh nặng vật chất và tập trung nhiều hơn vào trải nghiệm, sức khỏe tinh thần, các mối quan hệ và sự phát triển bản thân. Xét ở bình diện rộng hơn, anh cho rằng xu hướng này đang cho thấy sự thay đổi trong nhận thức của người trẻ về thành công.
Cụ thể, họ không chỉ quan tâm đến việc “có bao nhiêu”, mà ngày càng chú ý đến việc “sống như thế nào”, “có ý nghĩa ra sao” và “có thực sự hạnh phúc hay không”. Anh nói: “Đây là một sự chuyển dịch mang tính xã hội đáng quan tâm và nhiều khả năng sẽ tiếp tục phát triển trong những năm tới, nhất là trong bối cảnh phát triển bền vững và tiêu dùng có trách nhiệm đang trở thành xu thế toàn cầu”.
Ở góc nhìn của chuyên gia xã hội học, việc người trẻ chủ động cắt giảm đồ đạc, hạn chế mua sắm không cần thiết và cho đi những vật dụng còn giá trị có thể mang lại nhiều lợi ích ở cả cấp độ cá nhân, gia đình và cộng đồng. “Đây không chỉ là một lựa chọn lối sống cá nhân mà còn là một hành vi xã hội tích cực, góp phần hướng tới một xã hội phát triển bền vững, nhân văn và thân thiện với môi trường hơn: góp phần thúc đẩy tiêu dùng bền vững, giảm lượng rác thải và hạn chế khai thác quá mức các nguồn tài nguyên thiên nhiên…”, thạc sĩ Đỗ Đức Long bày tỏ.
Không dừng lại ở những tấm hình check-in, mỗi chuyến "lên mây, xuống biển" là một lần họ đối mặt với nỗi sợ để hiểu rằng: Thanh xuân chỉ thực sự rực rỡ khi ta dám bước ra khỏi vùng an toàn.
Leo núi, nhảy dù, lặn biển... là những môn thể thao cảm giác mạnh mà Trần Thị Phương Trinh (29 tuổi, ngụ tại Nguyễn Trãi, phường Chợ Lớn, TP.HCM) mải mê theo đuổi. Phương Trinh tâm niệm: "Mỗi người trẻ đều có một giấc mơ. Và giấc mơ của mình là được ngắm nhìn thế giới diệu kỳ này rung động".
Phương Trinh sở hữu một tuổi trẻ đầy màu sắc, cô bạn bày tỏ: "Với mình, mọi sở thích trong cuộc sống đều nhằm mục đích mở mang tầm mắt, đưa mình đi xa hơn. Việc tham gia nhảy dù, leo núi hay lặn biển cũng giúp mình được ngắm nhìn và hiểu thế giới. Ví dụ như được nhìn thấy bầu trời Việt Nam hòa bình để thêm yêu đất nước, được nhìn thấy cảnh quan kỳ thú dưới biển để biết rằng thiên nhiên luôn diệu kỳ theo cách riêng của nó".
Gần đây, cô bạn trẻ vừa thực hiện chuyến đi đáng nhớ chinh phục đỉnh Pangarchulla thuộc miền Bắc Ấn Độ ở độ cao khoảng 4.500m. Phương Trinh chia sẻ về hành trình đầy thử thách khi đoàn người tiến từng bước lên đỉnh núi tuyết: "Chúng mình ngủ lại trên núi giữa hành trình trong thời tiết -5 đến -10 độ. Có khi thì di chuyển lúc sương mờ phủ xuống che kín, tuyết rơi nặng hạt, gió mạnh, tầm nhìn chỉ còn là lưng người phía trước".
Cũng đam mê trải nghiệm mạo hiểm, Vũ Ngọc Phương Uyên (31 tuổi, ngụ tại 2826 đường Phạm Thế Hiển, phường Bình Đông, TP.HCM), lựa chọn nhảy dù lượn để giảm stress: "Mình đăng ký theo học cùng chồng vì thấy đây là hoạt động đáng thử để giải stress. Lúc đầu cảm giác cũng hồi hộp lắm, có chút sợ hãi, nhưng sau một thời gian thì mình thấy thú vị, học hỏi được nhiều từ cách điều khiển dù, tới cách nhìn thời tiết. Khi đó cảm thấy đầu óc thật thoải mái, không bận tâm suy nghĩ gì hết".
Trong khi đó, với Nguyễn Đình Nam Triều Tiên (25 tuổi, ngụ tại phường Phú Thuận, TP.HCM), anh lại yêu thích bộ môn freediving (lặn tự do). Vốn là người thích đi biển, rồi sau đó đem lòng yêu thích bộ môn lặn.
"Mới đầu lặn, mình cảm thấy choáng ngợp khi mới chỉ xuống độ sâu khoảng 5 mét bởi sự rộng lớn của đáy biển. Nhưng khi học freediving, biết cách lấy hơi sao cho tối ưu nhất, cách di chuyển và kỹ thuật cân bằng tai ở độ sâu nhất định. Khi đã lặn được rồi thì cảm giác thật sự rất tuyệt vì ngắm được môi trường sống dưới biển sâu ở khoảng cách gần như vậy".
Ông Cao Hà Tân, Giám đốc sáng lập và huấn luyện viên trưởng tại Công ty TNHH đào tạo thể thao hàng không Việt Nam, chia sẻ một số điều cần lưu ý khi theo đuổi đam mê mạo hiểm. Ông cho biết cần sự đầu tư về thời gian và chi phí, đồng thời học viên phải thật sự kiên trì để có thể chinh phục thành công.
"Với bộ môn dù lượn, chi phí cho một khóa học dao động 16 đến 30 triệu đồng, tùy vào khả năng và năng khiếu của học viên", ông Tân nói.
Cũng theo ông Tân, các bộ môn mạo hiểm đòi hỏi người chơi cần đảm bảo sức khỏe trong trạng thái tốt nhất để hạn chế rủi ro. "Mọi người hay lo lắng khi tiếp cận nhảy dù là chứng sợ độ cao, thật ra rất hay bị nhầm lẫn giữa nỗi sợ tinh thần và bệnh lý. Khi vấn đề chỉ là nỗi sợ thì hoàn toàn có thể vượt qua được sau quá trình tập luyện và được hướng dẫn", ông Tân khẳng định.
Ông Ngô Minh Tính, huấn luyện viên bộ môn freediving tại đảo Phú Quý, cho rằng các yếu tố cần thiết để học lặn là biết kỹ năng bơi cơ bản, không sợ nước, sẵn sàng học và luyện tập kỹ thuật. "Đa số người tham gia là các bạn trẻ. Các bạn theo đuổi lặn vì cảm giác được tự do, kết nối với thiên nhiên, thử thách giới hạn bản thân vượt qua nỗi sợ", ông Tính chia sẻ.
Nhận xét chung về các môn thể thao mạo hiểm, ông Cao Hà Tân cho biết: "Khi người trẻ muốn tham gia các môn mạo hiểm cần tìm hiểu rõ nơi tổ chức hướng dẫn có bằng cấp rõ ràng, giáo trình cụ thể và được cấp phép. Cùng với việc họ có đảm bảo cơ sở vật chất, điều kiện để giảng dạy một cách chuyên nghiệp và an toàn. Khi đáp ứng đầy đủ các yếu tố như vậy thì mới có thể là nơi hỗ trợ các bạn trẻ yên tâm theo học".
Đúc kết kinh nghiệm của những lần phiêu lưu, cô bạn trẻ năng động Phương Trinh nhận xét: "Hiện nay, mình nhận thấy các môn mạo hiểm cũng đều có đầy đủ quy chuẩn an toàn, được hướng dẫn bởi chuyên gia và được phổ biến đến tất cả mọi người, vì vậy không quá khó hay "đáng sợ" để tiếp cận. Các bạn trẻ chỉ cần muốn làm, đầu tư thêm công sức và thời gian tập luyện thì đều có khả năng làm được. Mình mong các bạn trẻ sẽ tự tin hơn trong việc chinh phục giấc mơ của mình".
Quá trình chúng tôi thực hiện đề tài "Bị người yêu dùng clip nhạy cảm khống chế: Công an chỉ 3 việc phải làm ngay" (đăng trên Báo Thanh Niên ngày 26.4.2026), một đại diện công an phường trên địa bàn TP.HCM cho biết thực tế những vụ dùng clip nóng tống tiền, tống tình người yêu cũ rất nhiều.
Nhiều năm gắn bó với nghề, anh chỉ ra một vấn đề mà nhiều bạn trẻ hiện nay thờ ơ: không riêng hành vi dùng clip nóng với mục đích tống tiền nêu trên mà ngay cả gửi clip khiêu dâm, hình ảnh nhạy cảm của chính mình và người khác qua zalo, tin nhắn cũng có khả năng bị khởi tố hình sự nếu đủ cấu thành hành vi phạm tội.
Trao đổi với chúng tôi về nội dung này, luật sư Nguyễn Văn Hậu (Ủy viên Thường vụ Liên đoàn Luật sư Việt Nam) nói bí mật cá nhân là quyền bất khả xâm phạm, được quy định trong Hiến pháp.
"Video riêng tư nhạy cảm của hai vợ chồng, chồng gửi cho bạn bè cùng xem "tham khảo" thì người chồng có khả năng bị xử lý theo quy định pháp luật nếu vợ không cho phép, vợ làm đơn tố cáo", luật sư Nguyễn Văn Hậu nói.
Luật sư Hậu nhấn mạnh mọi người có quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình, có quyền bảo vệ danh dự uy tín của mình. Bởi vậy việc phát tán, lưu trữ và chia sẻ những clip khiêu dâm, hình ảnh nhạy cảm mà không được sự cho phép của chính chủ thể là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Tùy theo mức độ mà đối tượng nhắn gửi clip này bị xử lý hình sự.
Cụ thể, tội truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy (Điều 326) phạt từ 8 triệu đồng đến 100 triệu đồng hoặc xử lý hình sự cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 15 năm nếu gây ra hậu quả nghiêm trọng. Nếu clip phát tán nhằm mục đích bôi nhọ, xúc phạm danh dự nhân phẩm người khác theo Điều 155 của bộ luật Hình sự, mức phạt lên tới 5 năm tù.
"Trường hợp thực hiện qua mạng internet, người vi phạm có thể xử lý theo quy định của Điều 288, tội đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin trên mạng máy tính, trên mạng viễn thông, mức phạt thể đến một tỉ đồng và phạt tù có thể đến 7 năm", luật sư Hậu cho biết.
Phân tích về câu chuyện "Vì sao gửi clip khiêu dâm qua zalo, tin nhắn cũng bị khởi tố hình sự", luật sư Đặng Thị Thúy Huyền (Công ty Luật TNHH HPL và Cộng sự, TP.HCM) nhấn mạnh pháp luật không đợi đến khi clip lan truyền khắp mạng mới xử lý.
"Chỉ cần hành vi phát tán đã xảy ra, dù chỉ trong một nhóm chat nhỏ, gửi cho vài người, thì về mặt pháp lý, hành vi đã hoàn thành. Đây là điểm mà rất nhiều người chủ quan, cho rằng "chỉ gửi bạn bè", "không đăng công khai" thì sẽ không sao", luật sư Huyền phân tích.
Nữ luật sư cho biết thực tế xét xử cho thấy, rất nhiều vụ án bị khởi tố chỉ từ việc chia sẻ trong phạm vi hẹp. Bên cạnh trách nhiệm hình sự, người phát tán clip còn phải đối mặt với trách nhiệm dân sự, bao gồm bồi thường thiệt hại về danh dự, nhân phẩm, uy tín cho người bị hại.
Những tổn thất này thường không thể đo đếm bằng tiền, nhưng pháp luật vẫn buộc người vi phạm phải chịu trách nhiệm. Đồng thời, nếu chưa đến mức truy cứu hình sự, hành vi này vẫn có thể bị xử phạt hành chính với mức phạt lên đến hàng chục triệu đồng và buộc phải gỡ bỏ nội dung vi phạm.
Từ góc nhìn thực tiễn hành nghề, theo nữ luật sư điều đáng lo ngại nhất không phải là mức án, mà là sự thiếu nhận thức pháp lý của người vi phạm. Nhiều người chỉ vì một phút nóng giận, một lần "trả thù tình cảm", hoặc thậm chí một hành động vô ý, đã tự đẩy mình từ một tranh chấp cá nhân sang một vụ án hình sự. Khi đó, hậu quả không chỉ là án tích, mà còn là sự nghiệp, danh dự và tương lai bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
"Phát tán clip sex không phải là chuyện riêng tư bị lộ, mà là hành vi có ranh giới pháp lý rất rõ ràng. Một khi vượt qua ranh giới đó, cái giá phải trả không chỉ là tiền bạc mà có thể là tự do cá nhân. Trong bối cảnh công nghệ phát triển, mỗi hành vi trên môi trường số đều để lại dấu vết và pháp luật luôn có cách để truy vết, xử lý. Hiểu đúng để không vi phạm, đó mới là cách bảo vệ mình trong thời đại số hôm nay", luật sư Đặng Thị Thúy Huyền chia sẻ.
Năm 2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tổ chức bộ máy hành chính khi cả nước triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đây là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu, nhiều địa phương phải đối mặt với không ít khó khăn. Khối lượng hồ sơ hành chính tăng cao, yêu cầu chuyển đổi dữ liệu, cập nhật hệ thống và hướng dẫn người dân thích ứng với phương thức quản lý mới đặt ra áp lực lớn cho đội ngũ cán bộ cơ sở.
Từ yêu cầu thực tiễn đó, T.Ư Đoàn đã phát động và chỉ đạo triển khai các đội hình thanh niên tình nguyện hỗ trợ vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại 100% xã, phường, đặc khu trên cả nước. Hàng trăm nghìn đoàn viên, thanh niên, sinh viên, chiến sĩ trẻ đã nhanh chóng lên đường, mang sức trẻ và tri thức công nghệ đến tận cơ sở để hỗ trợ chính quyền và người dân. Đây không đơn thuần là một hoạt động tình nguyện theo mùa chiến dịch, mà là sự tham gia trực tiếp của tuổi trẻ vào một nhiệm vụ chính trị quan trọng của đất nước, thể hiện tinh thần "Đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên".
Ở các bộ phận "một cửa", hình ảnh những áo xanh tận tình hướng dẫn người dân kê khai hồ sơ, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, đăng ký tài khoản định danh điện tử hay thanh toán không dùng tiền mặt đã trở nên quen thuộc. Hoạt động của các đội hình được tổ chức bài bản theo 3 nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Nhóm thứ nhất hỗ trợ cán bộ công chức trong việc nhập liệu, sắp xếp hồ sơ, chỉnh lý dữ liệu dân cư và sử dụng các phần mềm hành chính. Nhóm thứ hai đồng hành cùng người dân và doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ công trực tuyến. Nhóm thứ ba tập trung tuyên truyền, phổ cập kỹ năng số thông qua các mô hình sáng tạo như "Bình dân học vụ số", "Bình dân học AI" hay "Tổ công nghệ số cộng đồng".
Không chỉ giúp giảm tải cho bộ máy hành chính cơ sở, lực lượng thanh niên còn góp phần rút ngắn khoảng cách số, đưa công nghệ đến gần hơn với người dân, nhất là người cao tuổi, người yếu thế và đồng bào ở vùng sâu, vùng xa.
Một trong những điểm nhấn nổi bật của công trình là hoạt động hỗ trợ tại các xã, phường, đặc khu biên giới. Trong điều kiện địa hình phức tạp, hạ tầng công nghệ thông tin còn hạn chế và trình độ tiếp cận công nghệ chưa đồng đều, việc vận hành mô hình chính quyền mới đặt ra nhiều thách thức. Chính vì vậy, tuổi trẻ cả nước đã thành lập 2.522 đội hình với hơn 21.000 tình nguyện viên tham gia hỗ trợ tại các địa bàn biên giới. Chỉ sau hơn 2 tháng, các đội hình đã hỗ trợ trên 107.900 người dân tiếp cận dịch vụ công và các tiện ích số.
Tại Điện Biên, những tình nguyện viên là đồng bào dân tộc thiểu số sử dụng song ngữ để hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục hành chính. Có những bạn trẻ dùng xe máy cá nhân để đưa đón người già đến trung tâm hành chính công. Ở Lai Châu, Cao Bằng hay Tuyên Quang, thanh niên không chỉ hướng dẫn dịch vụ công trực tuyến mà còn hỗ trợ phân luồng tiếp dân, dọn dẹp trụ sở sau sáp nhập, ghi chép nội dung tiếp xúc cử tri.
Tại Đắk Lắk, các đội hình tổ chức hướng dẫn người dân ngay tại nhà văn hóa thôn, điểm sinh hoạt cộng đồng. Ở Tây Ninh, hàng trăm sinh viên tham gia Chiến dịch Mùa hè xanh đã có mặt tại các xã biên giới để hỗ trợ chính quyền và người dân. Những câu chuyện giản dị ấy đã góp phần làm nên hình ảnh đẹp của tuổi trẻ Việt Nam nơi tuyến đầu cải cách hành chính và chuyển đổi số.
Giá trị của công trình không dừng lại ở việc hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính. Thực hiện chủ trương đổi thẻ đảng viên và cập nhật cơ sở dữ liệu đảng viên, các cấp bộ Đoàn đã thành lập 7.465 đội hình với gần 60.000 thanh niên tình nguyện tham gia hỗ trợ. Kết quả, hơn 2,17 triệu đảng viên trên cả nước đã được hỗ trợ cập nhật, chuẩn hóa thông tin và thực hiện các thủ tục liên quan.
Đây là đóng góp thiết thực của tuổi trẻ trong tiến trình chuyển đổi số công tác xây dựng Đảng, đặc biệt tại những địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo. Song song đó, các cấp bộ Đoàn còn triển khai 6.500 đội hình hỗ trợ vận hành nền tảng "Mặt trận số", trực tiếp hướng dẫn gần 397.000 lượt người dân tạo tài khoản và sử dụng các nền tảng số phục vụ đời sống.
