Sự bùng nổ của thương mại điện tử cùng mạng xã hội đã mở ra những cơ hội kinh doanh cho nhiều người. Dẫu vậy, để trở nên nổi bật giữa vô vàn livestream (phát sóng trực tiếp), một số cá nhân lại bất chấp pháp luật, đạo đức để câu view, trục lợi.
Gần đây, cộng đồng mạng vô cùng ngỡ ngàng trước chuỗi livestream của một cô gái người Việt đang sinh sống tại nước ngoài.
Trong phiên livestream mới nhất, cô gái công khai sử dụng và rao bán chất cấm ngay trên sóng trực tiếp.
Khi nhận về những chỉ trích, thay vì nhận thức được hành vi của mình, cô gái đưa ra lời thách thức “né ra chị bán hàng”.
Ngay sau đó, để thể hiện thái độ bất cần, người này bất ngờ thực hiện hành vi kéo váy để lộ toàn bộ phần ngực như một cách nhằm thách thức đám đông.
Hiện tại, dù chủ nhân livestream đã lên tiếng đính chính loại bột trắng không phải chất cấm và bản thân không hề buôn bán, song vụ việc đang trở thành chủ đề gây tranh cãi trên mạng xã hội và có nguy cơ làm ảnh hưởng đến hình ảnh người Việt tại nước ngoài.
Việc dùng hình ảnh phản cảm để thu hút sự chú ý, lượt xem nhằm phục vụ cho các mục đích về sau như bán hàng thực chất đã xuất hiện từ lâu.
Đặc biệt với các mặt hàng thời trang, đồ lót hoặc trang phục mặc trong nhà, một số tài khoản thường xuyên xuất hiện trong live với trang phục hở hang, thực hiện các động tác tạo dáng nhạy cảm hoặc cố tình phô bày cơ thể vượt quá nhu cầu giới thiệu sản phẩm thông thường.
Thay vì tập trung vào chất liệu, công năng hay thông tin sản phẩm, nội dung của các phiên livestream này chủ yếu xoay quanh việc thu hút người xem bằng ngoại hình và những hành vi gây tranh cãi.
Một chiêu thức khác cũng thường xuyên xuất hiện trong các phiên livestream là thổi phồng, thậm chí “thần thánh hóa” công dụng sản phẩm.
Trong một phiên livestream bán kem làm trắng da, người bán liên tục sử dụng những lời quảng cáo như “xài là bao trắng”, “xài 2 tháng là trắng ngay”, “da nào cũng dùng được”, “làm trắng cho mọi loại da” hay “xài không trắng hoàn tiền”.
Thay vì cung cấp thông tin cụ thể về thành phần, nguồn gốc, công dụng thực tế hoặc các lưu ý khi sử dụng, người bán chủ yếu thúc giục người xem chốt đơn nhanh với lý do chương trình giảm giá sắp kết thúc.
Không chỉ vậy, bên dưới phiên livestream còn xuất hiện hàng chục bình luận khen ngợi sản phẩm. Đây có thể là chiêu trò sử dụng tài khoản ảo để tung bình luận tích cực, tạo cảm giác sản phẩm được nhiều người tin dùng, khiến người xem khó phân biệt đâu là phản hồi thật, đâu là nội dung được dàn dựng nhằm kích thích mua hàng.
Từ mỹ phẩm, thực phẩm chức năng đến các thiết bị gia dụng, không ít sản phẩm được giới thiệu với những lời quảng cáo vượt xa khả năng thực tế.
Người bán liên tục sử dụng các cụm từ như “hiệu quả vượt trội”, “tốt nhất thị trường”, “ai dùng cũng hiệu quả” hay “cam kết 100%” nhằm tạo niềm tin cho người xem.
Trong đó, các mặt hàng liên quan đến sức khỏe và làm đẹp thường là tâm điểm của tình trạng này. Tại một số phiên livestream, người bán không ngần ngại đưa ra những lời khẳng định về công dụng giảm cân, làm trắng da, hỗ trợ điều trị bệnh hoặc cải thiện sức khỏe mà không kèm theo bất kỳ căn cứ khoa học nào.
Theo ghi nhận của phóng viên Dân trí, nhiều phiên livestream hiện nay còn bị biến tướng thành công cụ dẫn dắt người xem tới các hoạt động cờ bạc, cá độ trực tuyến.
Bề ngoài, các phiên livestream được tổ chức dưới dạng giao lưu, chơi game thông thường. Tuy nhiên, giao diện chơi game thực tế chỉ là vỏ bọc để các đối tượng ngang nhiên phổ biến cờ bạc trực tuyến.
Không ít người công khai giới thiệu các website cá độ, hướng dẫn cách tham gia và đưa những lời mời gọi hấp dẫn.
Để hạn chế nguy cơ bị phát hiện hoặc xử lý, các tài khoản sử dụng lớp lưới che phủ một phần màn hình, khiến các thông tin nhận diện của nền tảng cá cược trở nên khó quan sát.
Điểm chung của những tài khoản này là không có thông tin cụ thể và là những tài khoản mới lập. Trong một số trường hợp các tài khoản chỉ lập ra để livestream một lần rồi hoàn toàn biến mất.
Siết chặt livestream bán hàng với hàng loạt quy định mới
Trước thực trạng ngày càng xuất hiện nhiều nội dung phản cảm, quảng cáo sai sự thật và các hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật trên livestream, Luật Thương mại điện tử có hiệu lực từ ngày 1/7 đưa ra nhiều quy định nhằm khắc phục các vùng xám hiện nay.
Một trong những điểm đáng chú ý là người livestream bán hàng phải thực hiện xác thực điện tử danh tính trước khi được phép phát trực tiếp bán hàng.
Đối với người nước ngoài, việc xác thực sẽ được thực hiện thông qua các giấy tờ hợp pháp theo quy định.
Đồng thời, trước khi thực hiện livestream, người bán hàng cũng phải cung cấp đầy đủ hồ sơ liên quan đến sản phẩm theo quy định tại Điều 23 Luật Thương mại điện tử.
Các giấy tờ này bao gồm giấy phép kinh doanh đối với ngành nghề kinh doanh có điều kiện, tài liệu chứng minh chất lượng sản phẩm, hàng hóa và văn bản xác nhận nội dung quảng cáo đối với hàng hóa, dịch vụ mà pháp luật quy định phải có văn bản xác nhận nội dung quảng cáo trước khi cho phép thực hiện livestream bán hàng.
Đáng chú ý, luật quy định người livestream không được cung cấp thông tin gian dối hoặc gây nhầm lẫn về công dụng, xuất xứ, chất lượng, giá cả, chính sách khuyến mại, bảo hành và các nội dung liên quan đến hàng hóa, dịch vụ.
Quy định mới cũng yêu cầu người livestream không được sử dụng ngôn ngữ, hình ảnh, trang phục hoặc hành vi trái với đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục trong quá trình live.
Ngoài ra, người livestream có trách nhiệm từ chối hợp tác khi người bán không cung cấp đầy đủ hồ sơ theo quy định.
Trong trường hợp phát hiện hành vi vi phạm pháp luật hoặc có yêu cầu từ cơ quan chức năng, người livestream phải dừng phát trực tiếp, chấm dứt hợp tác và gỡ bỏ nội dung liên quan.
Theo ghi nhận, nhiều người dùng, đặc biệt là các shop online đã bị báo cáo (report) và khống chế khả năng sử dụng trên nền tảng Instagram này.
Vì vậy, vì lý do bảo mật, nhiều chủ tài khoản khác cũng đã chủ động lên thông báo về việc tạm ngưng hoạt động để đảm bảo an toàn.
Chị H.T.T., chủ tài khoản Instagram của một tiệm nail, cho biết bỗng dưng nhiều người nhận được thông báo bị khóa tài khoản nhưng không hiểu vì sao. Kiểm tra lại thì thấy do đã trả lời tin nhắn lạ, sau bị gửi lại một tin nhắn có nội dung khiêu dâm. Ngay lập tức tài khoản bị vô hiệu, không thể hoạt động.
"Dù chưa trực tiếp trở thành nạn nhân, nhưng tôi cũng rất hoang mang. Đa số dữ liệu và thông tin khách hàng đều nằm ở đây. Không biết là mình có bị rò rỉ hay phát tán thông tin gì không và bao giờ thì lỗi này được khắc phục", chị nói.
Hiện Instagram chưa đưa ra thông báo chính thức về "làn sóng" bị khóa tài khoản này, khiến nhiều chủ doanh nghiệp cũng chưa biết phương án xử lý tiếp theo, cũng như mục đích của những kẻ xấu này là gì.
Trên các bài đăng tại Threads, Facebook, nhiều chủ tài khoản cho hay bản thân may mắn đã kịp lưu lại đơn, thông tin của khách hàng trước khi tài khoản bị khóa. Dù vậy, người này đặt ra câu hỏi không biết nếu có thể lấy lại tài khoản thì "dữ liệu còn nguyên như ban đầu hay không".
Theo thông báo từ nền tảng, các tài khoản đã liệt vào danh sách bị báo cáo có 180 ngày để kháng nghị quyết định từ hãng.
"Tôi đã kháng cáo với nội dung đình chỉ từ Instagram. Họ đưa ra thông báo rằng tài khoản sẽ không còn hiển thị và không thể sử dụng", người này nói.
Theo tìm hiểu, phần lớn các trường hợp đều có chung một kịch bản. Tài khoản sẽ nhận được một đoạn chat từ người không quen biết, đôi khi chỉ là câu mở đầu rất bình thường như bao khách hàng khác.
Sau khi người dùng bấm chấp nhận hoặc trả lời tin nhắn, tài khoản ngay lập tức nhận được một tin nhắn lạ với nội dung vi phạm tiêu chuẩn cộng đồng, sau đó tiến hành báo cáo (report) đoạn chat đó. Chỉ sau vài giây, hệ thống tự truy quét của nền tảng tự động gắn cờ tài khoản liên quan, tài khoản Instagram bắt đầu gặp sự cố.
Do quá trình xử lý ban đầu phụ thuộc lớn vào hệ thống tự động, nhiều tài khoản cho hay dù không trực tiếp đăng tải nội dung vi phạm vẫn bị hạn chế hoạt động để chờ xác minh. Với những người kinh doanh online, việc mất quyền truy cập Instagram trong vài giờ hoặc vài ngày có thể kéo theo hàng loạt hệ lụy: gián đoạn đơn hàng, mất khách, ngưng quảng cáo và ảnh hưởng doanh thu.
Không ít shop thời trang, mỹ phẩm hay phụ kiện có lượng khách chủ yếu đến từ Instagram cho biết họ buộc phải "đóng cửa tạm thời" để tránh rủi ro. Một số nơi chỉ tiếp tục trả lời khách quen, đồng thời ngừng nhận tin nhắn từ tài khoản lạ.
Thông tin được ông Kenneth Tse, Tổng giám đốc IPV nói tại sự kiện kỷ niệm 20 năm nhà máy hiện diện tại Việt Nam, tổ chức chiều 12/6. Theo ông Kenneth Tse, chỉ tính riêng trong năm 2025, giá trị xuất khẩu khoảng 11,67 tỷ USD, chiếm 57% tổng kim ngạch xuất khẩu của Khu Công nghệ cao TP HCM (SHTP) và khoảng 12% tổng kim ngạch xuất khẩu của toàn TP HCM.
IPV được khởi công xây dựng tại SHTP từ năm 2006, "đến nay, Intel đã cam kết đầu tư tổng cộng 4,1 tỷ USD vào Việt Nam", theo ông Tse. IPV đóng vai trò trọng yếu trong mạng lưới sản xuất của Intel, sở hữu danh mục sản phẩm đa dạng, trong đó nổi bật là dòng vi xử lý Intel Series 3 cho AI PC trên công nghệ tiến trình 18A (tương đương 2 nm).
Trong suốt hai thập kỷ, IPV góp phần đào tạo và phát triển gần 10.000 kỹ sư, chuyên viên kỹ thuật và nhà lãnh đạo người Việt, đồng thời tạo điều kiện cho hơn 600 nhà cung cấp nội địa đạt chuẩn tham gia vào chuỗi sản xuất tiên tiến, đồng thời hỗ trợ họ áp dụng những tiêu chuẩn toàn cầu về đổi mới sáng tạo, chất lượng, và năng lực vận hành.
"Đây là những con số rất đáng tự hào", Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân phát biểu tại sự kiện. Sự xuất hiện của doanh nghiệp giúp Việt Nam hình thành một thị trường bán dẫn có quy mô trên 24 tỷ USD, thu hút hơn 14 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài với hơn 240 dự án, hình thành khoảng 60 doanh nghiệp thiết kế vi mạch cùng đội ngũ 5.000 -7.000 kỹ sư thiết kế. "Intel góp phần hình thành nền móng ban đầu của ngành công nghiệp bán dẫn Việt Nam", Bộ trưởng nói.
Ông mong muốn, hành trình 20 năm tiếp theo Intel cùng với Việt Nam thực hiện ba chuyển dịch lớn, gồm chuyển từ tham gia chuỗi giá trị sang làm chủ ngày càng nhiều công đoạn có giá trị cao hơn; chuyển từ thu hút đầu tư sang đồng sáng tạo công nghệ, cùng nghiên cứu và phát triển các sản phẩm mới phục vụ thị trường toàn cầu; và chuyển từ đào tạo nhân lực sang phát triển đội ngũ nhân lực có khả năng dẫn dắt công nghệ.
Phát biểu tại sự kiện, Chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Văn Được ghi nhận những đóng góp của Intel cho sự phát triển kinh tế và xã hội của thành phố, góp phần quan trọng vào quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Ông khẳng định, Thành phố sẽ tiếp tục đồng hành, tháo gỡ vướng mắc để Intel Việt Nam tiếp tục phát triển, góp phần đưa TP HCM trở thành điểm đến quan trọng trên bản đồ công nghệ toàn cầu.
IPV đặt tại SHTP, là cơ sở lắp ráp và kiểm định chip lớn nhất trong mạng lưới toàn cầu của Intel. Được cấp phép đầu tư từ năm 2006, nhà máy là dự án công nghệ cao đầu tiên quy mô lớn của Mỹ tại Việt Nam, trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu. Tại sự kiện ngày 12/6, Intel cũng đã đón nhận Bằng khen từ Bộ Khoa học và Công nghệ cùng Bằng khen và Cờ thi đua từ Chủ tịch UBND TP HCM vì những đóng góp trong 20 năm qua.
Theo The Verge, Microsoft đang hủy phần lớn giấy phép sử dụng trực tiếp Claude Code, công cụ AI lập trình do Anthropic phát triển, kêu gọi nhân viên chuyển sang GitHub Copilot CLI để ưu tiên sản phẩm nội bộ thay vì bên thứ ba. Tuy nhiên, một số nguồn tin cho biết, lý do thực sự là chi phí cho Claude Code tăng cao khi lượng người dùng ngày càng lớn.
Điều này diễn ra chỉ 6 tháng sau khi Microsoft mở quyền truy cập Claude Code, khuyến khích hàng nghìn lập trình viên, quản lý dự án, nhà thiết kế và nhân viên thử nghiệm lập trình. Tuy nhiên, công cụ đã phổ biến quá nhanh, khiến gã khổng lồ công nghệ phải thay đổi quyết định.
Microsoft không phải công ty duy nhất điều chỉnh mức sử dụng AI. Praveen Neppalli Naga, Giám đốc công nghệ tại Uber, nói với The Information hồi tháng 4 rằng công ty đã tiêu hết toàn bộ ngân sách AI của cả năm 2026 chỉ trong 4 tháng. "Tôi phải lập kế hoạch lại từ đầu, vì khoản tôi nghĩ là đủ giờ đã cạn kiệt", ông chia sẻ. Trước đó, Uber tích cực thúc đẩy việc dùng AI thông qua các bảng xếp hạng đánh giá nội bộ.
Ngoài Uber và Microsoft, nhiều công ty cũng từng vận động nhân viên làm việc bằng AI. Ví dụ, Amazon khuyến khích sử dụng càng nhiều token càng tốt. Một nhân viên Meta thậm chí tạo ra bảng xếp hạng Claudeonomics, đặt tên theo AI Claude của Anthropic, để theo dõi xem ai dùng AI nhiều nhất.
Tuy nhiên, với cơ chế tính phí theo token (đơn vị dữ liệu đầu vào cơ bản mà mô hình AI xử lý để tạo đầu ra), chi phí sẽ tăng phụ thuộc mức sử dụng và hiệu suất. Ngân hàng đầu tư Mỹ Goldman Sachs dự báo tác nhân AI có thể thúc đẩy mức tiêu thụ token tăng gấp 24 lần vào năm 2030, đạt 120 triệu tỷ token mỗi tháng. Khi các doanh nghiệp tăng cường dùng tác nhân AI để cải thiện năng suất, tổng chi phí có thể tăng mạnh ngay cả khi giá mỗi token giảm.
Theo công ty nghiên cứu Gartner, đến 2030, chi phí suy luận của mô hình ngôn ngữ lớn có một nghìn tỷ tham số, tức mô hình AI cực kỳ phức tạp, sẽ thấp hơn gần 90% so với năm 2025. Dù vậy, họ dự đoán giá token giảm không đồng nghĩa AI doanh nghiệp rẻ hơn vì các tác nhân yêu cầu nhiều token hơn so với mô hình tiêu chuẩn. Mức tăng về lượng tiêu thụ có thể vượt xa mức giảm chi phí đơn vị, và nhà cung cấp AI cũng sẽ không cho khách hàng hưởng toàn bộ mức giảm này.
Tom's Hardware đánh giá, số tiền sử dụng AI nhiều khi còn cao hơn tiền thuê nhân viên. Peter Steinberger, nhà sáng lập OpenClaw, tuyên bố đã bỏ ra hơn 1,3 triệu USD cho token chỉ trong một tháng. Tháng trước, Bryan Catanzaro, Phó chủ tịch phụ trách học sâu của Nvidia, nói trên Axios: "Trong nhóm của tôi, chi phí điện toán đang vượt xa chi phí cho nhân viên".
Một khảo sát do Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) tiến hành củng cố cho nhận xét của Catanzaro. Cụ thể, nhóm nghiên cứu phân tích yêu cầu kỹ thuật cần thiết của mô hình AI để thực hiện công việc ở mức tương đương con người và nhận thấy, tự động hóa bằng AI chỉ khả thi về mặt kinh tế trong 23% vị trí mà thị giác đóng vai trò then chốt. Trong 77% trường hợp còn lại, con người đảm nhận công việc sẽ đỡ tốn kém hơn.
Fortune nhận định, những thông tin trên có thể làm giảm kỳ vọng của các công ty công nghệ vào AI. Hồi tháng 3, Jensen Huang, CEO Nvidia, cho rằng trong tương lai, mỗi nhân viên công ty sẽ có 100 tác nhân AI cùng làm việc. Tuy nhiên, những công ty đang ấp ủ kế hoạch triển khai tác nhân AI diện rộng có thể sẽ cần xem xét lại bài toán chi phí. Việc dùng AI thay thế hoặc hỗ trợ con người có thể phức tạp hơn so với dự đoán ban đầu.
Dù vậy, nhiều lãnh đạo công nghệ vẫn tin tưởng vào hiệu quả khi đầu tư cho trí tuệ nhân tạo. Đầu tháng 4, Amos Bar-Joseph, CEO của startup Swan AI, đăng trên LinkedIn ảnh chụp màn hình hóa đơn họ trả cho Anthropic với số tiền 113.421,87 USD, cao gấp đôi so với tháng trước đó. Đáng chú ý, đây là chi phí AI dành cho 4 nhân viên, tức khoảng 28.000 USD một người mỗi tháng, vượt mức lương của nhiều người.
Bar-Joseph nói "chưa bao giờ tự hào về một hóa đơn nào hơn thế", tuyên bố Swan AI luôn đầu tư nhiều tiền cho trí tuệ nhân tạo. "Tôi muốn làm rõ ý nghĩa thực sự: đây không phải hành động chống con người mà ngược lại, chúng tôi sẽ tuyển dụng khi đạt đến giới hạn về những gì AI có thể làm. Chúng tôi chưa đạt đến giới hạn đó, thậm chí còn cách rất xa", ông nói với Business Insider.
