Ford vừa đạt vị trí dẫn đầu bảng xếp hạng chất lượng ban đầu (Initial Quality Study) của JD Power trong nhóm các hãng xe phổ thông, khép lại hơn 16 năm liên tục đối mặt với những vấn đề về chất lượng sản phẩm.
Tuy nhiên, đằng sau kết quả này là sự thay đổi đáng kể trong cách vận hành của hãng xe Mỹ.
Theo chia sẻ từ lãnh đạo Ford, công ty từng đặt quá nhiều kỳ vọng vào trí tuệ nhân tạo (AI) trong quá trình thiết kế và phát triển ô tô, rồi nhận ra kinh nghiệm của con người vẫn là yếu tố không thể thay thế.
Phát biểu trong một buổi họp báo gần đây được trang The Verge dẫn lại, ông Charles Poon – Phó chủ tịch phụ trách kỹ thuật phần cứng xe của Ford – cho biết hãng từng cho rằng chỉ cần đưa các yêu cầu thiết kế vào hệ thống AI là có thể tạo ra sản phẩm chất lượng cao.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy các mô hình AI chỉ hoạt động hiệu quả khi được cung cấp dữ liệu đầy đủ, chính xác và có sự giám sát của các chuyên gia.
Theo ông Poon, một trong những sai lầm lớn của Ford là để nhiều kỹ sư kỳ cựu rời công ty trước khi những kinh nghiệm tích lũy qua hàng chục năm được chuyển hóa thành dữ liệu phục vụ các hệ thống AI.
Điều này được cho là góp phần khiến số lượng chiến dịch triệu hồi xe của Ford tăng mạnh trong thời gian qua.
Không chỉ Ford, nhiều hãng xe trên thế giới cũng đang tìm cách cân bằng giữa tự động hóa và nguồn nhân lực có chuyên môn.
Trong nhiều năm gần đây, các nhà sản xuất ô tô liên tục cắt giảm lao động nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và giảm chi phí.
General Motors từng cắt khoảng 1.000 lao động tại một nhà máy xe điện để tăng mức độ tự động hóa, trong khi startup xe điện Rivian cũng nhiều lần tinh giản nhân sự nhằm cải thiện tình hình tài chính.
Sau khi chất lượng sản phẩm suy giảm, Ford đã mời hơn 350 kỹ sư giàu kinh nghiệm trở lại để hướng dẫn đội ngũ kỹ sư trẻ, đồng thời rà soát và hiệu chỉnh dữ liệu phục vụ các hệ thống tự động.
Việc cân bằng giữa trực giác của con người và tự động hóa bằng máy móc đã giúp Ford đảo ngược khủng hoảng chất lượng và giành vị trí số 1 trong bảng xếp hạng chất lượng ban đầu của JD Power – Ảnh: Ford
Theo đánh giá của hãng, kinh nghiệm thực tế tích lũy trong nhiều năm làm việc tại nhà máy vẫn đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển sản phẩm, điều mà AI hiện chưa thể thay thế hoàn toàn.
Các thuật toán có thể xử lý lượng dữ liệu khổng lồ và thực hiện hàng triệu phép kiểm thử trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, chúng chưa thể sở hữu trực giác kỹ thuật hay khả năng đánh giá các tình huống phát sinh như những kỹ sư nhiều năm kinh nghiệm.
Ford cho rằng AI vẫn sẽ là công cụ quan trọng trong tương lai, đặc biệt khi ô tô ngày càng tích hợp nhiều công nghệ và phần mềm.
Tuy nhiên, hãng cũng thừa nhận việc phụ thuộc hoàn toàn vào AI mà thiếu sự tham gia của các kỹ sư giàu kinh nghiệm có thể dẫn đến những sai sót tốn kém.
Câu chuyện của Ford được xem là lời nhắc nhở đối với ngành công nghiệp ô tô rằng AI có thể hỗ trợ quá trình phát triển sản phẩm, nhưng chưa thể thay thế hoàn toàn vai trò của con người trong lĩnh vực kỹ thuật.
Một khách hàng tại Canada trải qua tình huống dở khóc dở cười khi phát hiện người mà ông nghĩ là nhân viên đại lý BMW thực chất chỉ là một chatbot trí tuệ nhân tạo (AI).
Theo CBC News, ông Zack Giacomelli đang muốn bán lại chiếc BMW X3 đời 2021 cho BMW Toronto - cũng chính đại lý đã bán chiếc xe này cho ông trước đó.
Sau khi gửi yêu cầu trực tuyến, Giacomelli nhận được phản hồi từ một người có tên Quinn. Trong quá trình trao đổi qua tin nhắn, Quinn xuất hiện như một nhân viên phụ trách thu mua xe đã qua sử dụng của đại lý.
Cuộc thương lượng diễn ra thuận lợi hơn mong đợi. Quinn đưa ra mức giá mua lại 27.162,79 USD, trùng khớp với số tiền mà Giacomelli vẫn còn nợ ngân hàng cho khoản vay mua xe.
"Tôi cảm thấy cuối cùng cũng có người lắng nghe những gì mình nói", Giacomelli chia sẻ với CBC News. "Tôi thực sự rất hài lòng với cuộc trao đổi đó".
Không dừng lại ở việc báo giá, Quinn còn chủ động đặt lịch hẹn để hoàn tất giao dịch vào lúc 15h30 cùng ngày.
Tuy nhiên trước giờ hẹn không lâu, Giacomelli nhận được cuộc gọi từ một nhân viên của BMW Toronto. Người này thông báo rằng Quinn không phải con người mà là chatbot AI, đồng thời khẳng định mức giá vừa được đưa ra không có hiệu lực.
Theo đại lý, giá trị thực tế của chiếc BMW X3 chỉ vào khoảng 20.000 USD, thấp hơn 7.000 USD (khoảng 188 triệu đồng) so với mức mà AI đã đề xuất.
"Tôi hoàn toàn sốc", Giacomelli kể lại. "Nếu doanh nghiệp muốn thay thế nhân viên bằng AI thì họ phải chịu trách nhiệm với những gì AI đó cam kết với khách hàng".
Điều khiến khách hàng này bức xúc hơn là trong suốt quá trình trò chuyện, hệ thống không hề thông báo rằng ông đang tương tác với trí tuệ nhân tạo.
Vụ việc chỉ thay đổi khi CBC News liên hệ với BMW Toronto để tìm hiểu thông tin. Sau đó, đại lý đã đảo ngược quyết định, chấp nhận khôi phục đề nghị mua lại ban đầu ở mức 27.162,79 USD. Giacomelli ngay lập tức đồng ý bán xe.
Đại diện BMW Toronto cho biết nguyên nhân xuất phát từ việc chatbot hiểu nhầm khoản dư nợ còn lại trên hợp đồng vay thành giá trị mua lại của chiếc xe.
Sau sự cố, đại lý cho biết sẽ điều chỉnh quy trình làm việc. Các báo giá mua lại xe sẽ chỉ được đưa ra bởi nhân viên thật và khách hàng cũng sẽ được thông báo rõ ràng khi đang tương tác với AI.
Sự việc được xem là lời cảnh báo đối với các doanh nghiệp đang đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào hoạt động chăm sóc khách hàng. Trong khi AI có thể giúp tiết kiệm chi phí và tăng tốc độ phản hồi, những sai sót trong quá trình vận hành vẫn có thể gây ra những tổn thất tài chính không nhỏ nếu thiếu sự giám sát của con người.
Theo chương trình ưu đãi hiện được THACO AUTO áp dụng, cả hai phiên bản của KIA Soluto (gồm MT và MT Deluxe), sản xuất năm 2025 (VIN 2025) đều được giảm trực tiếp 46 triệu đồng. Sau khấu trừ ưu đãi, giá thực tế của Soluto MT giảm từ 345 triệu xuống còn 299 triệu đồng, trong khi bản MT Deluxe cũng hạ từ 375 triệu xuống còn 329 triệu đồng.
Đây được xem là mức ưu đãi thuộc hàng mạnh tay nhất kể từ khi KIA Soluto xuất hiện tại Việt Nam. Đáng chú ý hơn, mức giá sau giảm của mẫu sedan hạng B này hiện đã tiệm cận nhóm xe cỡ nhỏ hạng A, thậm chí thấp hơn một số mẫu xe điện mini đang bán trên thị trường. Tuy vậy, các nhân viên bán hàng nhấn mạnh, hiện số lượng xe VIN cũ không còn nhiều, số lượng màu cũng rất hạn chế.
Với nhiều khách hàng, đây được xem là cơ hội phù hợp để tiếp cận mẫu ô tô hạng B với chi phí dễ chịu hơn. Thực tế, việc chấp nhận một chiếc xe mang VIN 2025 nhưng đổi lại có mức giá giảm sâu cũng là lựa chọn đáng cân nhắc với nhiều người, đặc biệt với nhóm mua xe lần đầu, khách hàng gia đình hoặc người dùng kinh doanh dịch vụ; trong bối cảnh yếu tố chi phí ngày càng được ưu tiên.
So với các mẫu xe cỡ nhỏ cùng tầm giá, KIA Soluto vẫn có lợi thế về kích thước và không gian sử dụng. Xe thuộc phân khúc sedan hạng B, sở hữu chiều dài cơ sở 2.570 mm, đủ đáp ứng nhu cầu di chuyển gia đình 4 - 5 người hoặc chạy dịch vụ vận tải hành khách. Đây cũng là lý do giúp mẫu xe này duy trì được tệp khách hàng riêng suốt nhiều năm qua, dù không phải cái tên nổi bật về doanh số.
KIA Soluto lần đầu ra mắt thị trường Việt Nam vào năm 2019. Thời điểm mới bán ra, mẫu sedan này được THACO AUTO định vị là sản phẩm hướng đến nhóm khách hàng cần một chiếc ô tô thực dụng, dễ tiếp cận về giá. Xe từng phân phối với nhiều phiên bản, trải dài từ số sàn đến số tự động, giá bán dao động từ khoảng 350 - 450 triệu đồng.
Ở giai đoạn đầu, KIA Soluto từng tạo được sức hút nhất định nhờ khoảng giá dễ tiếp cận trong phân khúc sedan hạng B. Tuy nhiên, khi thị trường xuất hiện ngày càng nhiều mẫu xe mới cùng xu hướng dịch chuyển sang SUV/crossover đô thị, sức cạnh tranh của Soluto dần suy giảm. Doanh số mẫu xe này những năm gần đây không còn ở mức cao.
Mặc dù vậy, Soluto vẫn duy trì tương đối ổn định nhờ nhóm khách hàng riêng biệt. Thực tế, mẫu xe Hàn Quốc này chưa bao giờ là mẫu xe hướng đến nhóm người dùng đề cao công nghệ hay trải nghiệm vận hành. Thay vào đó, người mua Soluto chủ yếu sử dụng xe chạy dịch vụ, kinh doanh vận tải công nghệ hoặc gia đình cần một chiếc sedan rộng rãi, thực dụng.
Ở nhóm khách hàng chạy dịch vụ, yếu tố được quan tâm nhiều nhất thường là giá mua ban đầu, chi phí sử dụng và khả năng vận hành ổn định. Với mức giá thực tế dưới 300 triệu đồng sau ưu đãi, KIA Soluto hiện gần như không có đối thủ trực tiếp trong nhóm sedan hạng B dùng động cơ xăng. Trong khi đó, với người dùng gia đình ở các tỉnh hoặc khách hàng mua xe lần đầu, Soluto vẫn đáp ứng tương đối đầy đủ các nhu cầu cơ bản. Xe sở hữu thiết kế trung tính, dễ tiếp cận số đông, khoang ca-bin đủ dùng cùng chi phí bảo dưỡng không quá cao.
Về trang bị, KIA Soluto không thuộc nhóm nổi bật trong phân khúc, nhưng vẫn có những tiện nghi cơ bản như màn hình giải trí trung tâm AVN 7 inch, điều hòa chỉnh cơ, vô lăng trợ lực điện, âm thanh 4 hoặc 6 loa… Xe sử dụng động cơ xăng Kappa dung tích 1.4 lít, cho công suất khoảng 94 mã lực và mô-men xoắn cực đại 132 Nm, kết hợp hộp số sàn 5 cấp trên các phiên bản đang được ưu đãi.
Thiết kế của Soluto cũng đi theo phong cách thực dụng hơn là thời trang. Mẫu sedan này có ngoại hình gọn gàng, dễ làm quen, phù hợp với nhu cầu di chuyển hàng ngày trong đô thị hoặc chạy dịch vụ liên tục. Đây cũng là lý do dù không tạo nhiều dấu ấn về hình ảnh, Soluto vẫn xuất hiện khá phổ biến tại nhiều tỉnh thành.
Tình huống giao thông: Camera nhà dân ghi lại hình ảnh hai bé gái đi bộ, nép sau một người đi xe máy đang sang đường. Bé gái lớn được nửa đường thì chạy ngược trở lại vỉa hè. Lúc này bé nhỏ tuổi hơn bất ngờ lao vút sang phía bên kia đường.
Một chiếc xe máy di chuyển với tốc độ cao lao tới va chạm với đứa trẻ. Cú va chạm mạnh khiến bé gái bị hất ngã trên mặt đường. Người dân hỗ trợ đưa nạn nhân đi bệnh viện. Hiện vẫn chưa rõ tình trạng sức khỏe của cháu bé.
Kỹ năng lái xe: Người đi xe máy trong khu dân cư không phóng nhanh, luôn giữ tốc độ phù hợp để có thể xử lý những tình huống bất ngờ. Việc không làm chủ tốc độ không giữ được khoảng cách an toàn tiềm ẩn nguy cơ tai nạn với bản thân và cho những người đi đường khác.
Trẻ em vốn hiếu động, chưa có khả năng phán đoán tốc độ và khoảng cách của phương tiện. Khi sang đường, người lớn phải luôn nắm chặt tay trẻ, tốt nhất là nắm vào cổ tay của con để tránh trường hợp trẻ giật mình hoặc tự ý buông tay chạy đi. Dù đi bộ hay dắt xe, người sang đường cần quan sát trái, nhìn phải, rồi lại nhìn trái một lần nữa. Khi thấy không có xe nào đang lao đến gần mới bắt đầu bước đi. Chú ý, giơ cao tay xin đường để các tài xế từ xa có thể nhận biết và chủ động giảm tốc độ.
