Ứng viên Dân chủ Melat Kiros, 29 tuổi, đánh bại nghị sĩ đương nhiệm Diana DeGette trong cuộc bầu cử sơ bộ tại khu vực bầu cử số 1 của bang Colorado ngày 30/6. Chiến thắng này đồng nghĩa với việc Kiros chắc ghế trong quốc hội Mỹ vào năm sau, do phe Dân chủ luôn nắm lợi thế tuyệt đối tại địa hạt này trong cuộc bầu cử vào tháng 11.
Nữ nghiên cứu sinh tiến sĩ kiêm luật sư này sẽ thay thế bà DeGette, 68 tuổi, người đã giữ chức vụ này từ năm 1997, cũng là năm Kiros chào đời. Kiros sẽ là nữ nghị sĩ Gen Z đầu tiên của quốc hội Mỹ.
Chiến thắng của Kiros diễn ra trong bối cảnh các chính khách đương nhiệm phải đối mặt với áp lực chuyển giao quyền lực cho loạt ứng cử viên trẻ hơn và có quan điểm mới hơn, những người cam kết bác bỏ các chuẩn mực và thông lệ chính trị lâu đời.
Kiros, người nhập cư gốc Ethiopia, ủng hộ các chính sách kinh tế dân túy bao gồm chăm sóc sức khỏe toàn dân, chăm sóc trẻ em cũng như những vấn đề gây tranh cãi chính trị hơn như bãi bỏ Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE), chấm dứt viện trợ quân sự của Mỹ cho Israel.
Chính trị gia Gen Z cũng tuyên bố không nhận tiền từ các Ủy ban Hành động Chính trị của Doanh nghiệp và các nhóm vận động hành lang ủng hộ Israel. Kiros chỉ trích mạnh mẽ việc bà DeGette từng chấp nhận quyên góp tranh cử từ các nhà thầu quốc phòng cũng như các công ty năng lượng và dược phẩm.
Nghị sĩ DeGette đã bảo vệ nhiệm kỳ của bản thân, nhấn mạnh thành tích tiến bộ của bà về các vấn đề như chăm sóc sức khỏe và chính sách khí hậu.
Kiros là nghị sĩ Gen Z thứ hai phục vụ tại Hạ viện Mỹ. Trước đó, nam nghị sĩ đảng Dân chủ Florida Maxwell Frost, cũng sinh năm 1997, đã được bầu vào quốc hội năm 2022.
Trong cuộc phỏng vấn với NPR vào tháng 2, Kiros lập luận rằng nhiều chính sách cốt lõi trong chiến dịch tranh cử của cô có sức hút đặc biệt với cử tri trẻ tuổi.
“Giới trẻ hiểu rằng chúng ta đang trong cuộc chiến sinh tử. Chúng ta cần những lãnh đạo sẽ đấu tranh cho chính sách táo bạo thực sự mang lại kết quả. Họ từ chối thỏa hiệp, không chấp nhận xếp hàng đợi đến lượt hay phải xin phép ai mới được hành động”, Kiros nói.
Tin Gốc: Vnexpress

Đại sứ các nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) ngày 22/4 thông qua khoản vay 90 tỷ euro (khoảng 106 tỷ USD) cho Ukraine và gói trừng phạt thứ 20 nhằm vào Nga ở cấp Ủy ban Đại diện Thường trực (Coreper), theo thông báo của nước Chủ tịch luân phiên Hội đồng EU là Cyprus.
Thủ tục phê duyệt cuối cùng đang được tiến hành bằng văn bản, dự kiến hoàn tất trong hôm nay.
Động thái diễn ra sau khi Hungary và Slovakia xác nhận Ukraine đã nối lại hoạt động của đường ống Druzhba, tuyến vận chuyển dầu thô Nga tới hai quốc gia này. Đây cũng là hai nước EU cuối cùng vẫn phụ thuộc vào dầu Nga qua nhánh phía nam của Druzhba, với tỷ lệ 86-92% nhập khẩu dầu của Hungary và gần như toàn bộ nguồn cung của Slovakia.
Công ty năng lượng Mol của Hungary cho biết đã nhận thông báo từ nhà vận hành Ukraine rằng dầu thô từ Belarus đã bắt đầu bơm qua hệ thống Druzhba từ trưa 22/4. Bộ trưởng Kinh tế Slovakia Denisa Sakova cũng xác nhận lô dầu đầu tiên dự kiến đến nước này trong sáng nay.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ca ngợi EU mở khóa khoản vay là "tín hiệu đúng đắn trong bối cảnh hiện nay". Ông khẳng định Ukraine đã hoàn thành nghĩa vụ với EU, kể cả trong vấn đề nhạy cảm như vận hành đường ống Druzhba, và kỳ vọng liên minh sẽ sớm triển khai các biện pháp hỗ trợ thiết thực.
Khoản vay mới của EU là nguồn tài chính quan trọng giúp Ukraine duy trì hoạt động trong giai đoạn 2026-2027, khi nền kinh tế chịu sức ép lớn từ xung đột.
Theo kế hoạch, hai phần ba số tiền sẽ dành cho quốc phòng, phần còn lại hỗ trợ các chi tiêu ngân sách khác. Khoản vay sẽ được giải ngân từ cuối tháng 5 hoặc đầu tháng 6, thời điểm Ukraine có nguy cơ cạn nguồn tài chính nếu không nhận được hỗ trợ kịp thời.
Bế tắc quanh khoản vay từng làm chậm kế hoạch gia tăng áp lực lên Nga, khi EU muốn thông qua gói trừng phạt mới nhân dịp tròn 4 năm xung đột bùng phát vào tháng 2/2022. Gói trừng phạt dự kiến mở rộng hạn chế trong lĩnh vực năng lượng, tài chính và vận tải biển, nhằm thu hẹp khả năng xuất khẩu dầu của Nga.
Đường ống Druzhba đi qua lãnh thổ Ukraine, được sử dụng để phân phối dầu của Nga sang các quốc gia châu Âu như Hungary và Slovakia. Hệ thống này ngừng hoạt động từ ngày 27/1, Ukraine nói rằng nguyên nhân là máy bay không người lái (UAV) Nga làm hư hại hạ tầng đường ống.
Hungary và Slovakia cáo buộc Ukraine trì hoãn nối lại vận chuyển dầu qua đường ống Druzhba nhằm mục đích chính trị, điều mà Kiev nhiều lần bác bỏ. Căng thẳng leo thang từ giữa tháng 2, khi Hungary và Slovakia thông báo đình chỉ xuất khẩu dầu diesel cho Ukraine.
Thủ tướng Hungary Viktor Orban trước đó tuyên bố chỉ rút phiếu phủ quyết khi dòng dầu được nối lại. Trong thư gửi Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa ngày 20/4, ông cho biết Budapest sẵn sàng thông qua khoản vay ngay lập tức khi điều kiện này được đáp ứng. Slovakia cũng đưa ra lập trường tương tự đối với gói trừng phạt mới.
Tin Gốc: Vnexpress
Thế Giới
Việt Nam - Ấn Độ nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện Tăng cường

Trong cuộc hội đàm tại thủ đô New Delhi hôm nay, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi nhấn mạnh việc làm sâu sắc hơn quan hệ song phương sẽ tiếp tục mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước, đồng thời đóng góp quan trọng vào việc thực hiện các mục tiêu phát triển của mỗi nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh hai nước vẫn còn rất nhiều tiềm năng và lợi thế to lớn để mở rộng hợp tác, mang lại hiệu quả thiết thực cho người dân, doanh nghiệp và đề nghị hai bên tiếp tục tạo điều kiện để cộng đồng doanh nghiệp mở rộng hiện diện tại thị trường của nhau.
Trên cơ sở đó, hai bên nhất trí nâng tầm quan hệ song phương lên Đối tác Chiến lược Toàn diện Tăng cường trên tinh thần "Chia sẻ tầm nhìn, hội tụ chiến lược, hợp tác thực chất", mở ra giai đoạn phát triển mới cho quan hệ song phương.
Hai lãnh đạo đã thống nhất những định hướng chiến lược nhằm tiếp tục làm sâu sắc hơn nữa các mặt hợp tác nhằm cụ thể hóa mối quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Tăng cường.
Về chính trị và ngoại giao, hai bên nhất trí duy trì trao đổi đoàn cấp cao và tiếp xúc thường xuyên, phát huy các cơ chế hợp tác, trong đó có Ủy ban hỗn hợp về hợp tác song phương Việt Nam - Ấn Độ.
Hai nước sẽ hướng tới thiết lập cơ chế Đối thoại Chiến lược Ngoại giao - Quốc phòng (2+2), cũng như triển khai Chương trình hành động Việt Nam - Ấn Độ giai đoạn 2024 - 2028.
Về hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư, hai lãnh đạo nhất trí tạo đột phá, gia tăng tính bổ trợ lẫn nhau theo phương châm cùng thắng, đôi bên cùng có lợi, nhất là trong tăng cường liên kết chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị toàn cầu. Hai bên phấn đấu đạt mục tiêu kim ngạch thương mại 25 tỷ USD vào năm 2030 theo hướng cân bằng, bền vững. Kim ngạch thương mại hai nước đạt hơn 16,4 tỷ USD vào năm 2025.
Hai bên sẽ tháo gỡ rào cản thương mại để tạo thuận lợi cho hàng hóa của nhau vào thị trường mỗi nước, trong đó có nông sản. Hai nước mở cửa thị trường cho sầu riêng Việt Nam và nho Ấn Độ, xúc tiến giải quyết các vấn đề kỹ thuật để mở cửa thị trường cho bưởi Việt Nam và lựu Ấn Độ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị Ấn Độ xem xét từng bước gỡ bỏ các quy định liên quan đến tiêu chuẩn của Cơ quan Tiêu chuẩn Ấn Độ (BIS) với hàng hóa Việt Nam.
Việt Nam cam kết đa dạng hóa nguồn cung và tăng nhập khẩu từ Ấn Độ phục vụ sản xuất và xuất khẩu. Hai nước thúc đẩy rà soát Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN - Ấn Độ (AITIGA), tăng cường hoạt động thăm dò và khai thác dầu khí chung, bao gồm việc Ấn Độ tham gia các giếng mới, trên cơ sở luật pháp Việt Nam, luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS).
Hai bên khuyến khích thúc đẩy đầu tư hai chiều theo hướng chất lượng cao; tạo điều kiện thuận lợi để các tập đoàn lớn của nước này đầu tư vào nước kia với các dự án quy mô lớn, mang tính biểu tượng, nhất là trong các lĩnh vực như hạ tầng, năng lượng tái tạo, dược phẩm, công nghệ cao...
Về hợp tác quốc phòng - an ninh, hai bên nhấn mạnh đây là lĩnh vực có vai trò trụ cột quan trọng. Hai bên hoan nghênh việc triển khai ổn định các khoản tín dụng quốc phòng Ấn Độ dành cho Việt Nam, góp phần tăng cường năng lực quốc phòng của Việt Nam và thúc đẩy hợp tác quốc phòng song phương.
Hai nước nhất trí thường xuyên tiến hành khảo sát thủy đạc chung ngoài khơi Việt Nam sau đợt khảo sát vào tháng 5/2025. Ấn Độ sẽ hỗ trợ Việt Nam đào tạo nhân lực quốc phòng và thành lập Công viên Phần mềm Lục quân tại Nha Trang.
Việt Nam - Ấn Độ cũng sẽ mở rộng hợp tác chống khủng bố, tội phạm công nghệ cao, lừa đảo trực tuyến và rửa tiền. Phía Ấn Độ cam kết tiếp tục hỗ trợ Việt Nam đào tạo, huấn luyện và nâng cao năng lực quốc phòng, an ninh.
Về hợp tác hàng hải và khoa học - công nghệ, Ấn Độ mời Việt Nam cử sĩ quan liên lạc quốc tế tại Trung tâm Hợp nhất Thông tin khu vực Ấn Độ Dương (IFC-IOR) tại Gurugram, nhằm tăng cường nhận thức tình hình trên biển.
Thủ tướng Modi hoan nghênh hợp tác với Việt Nam trong xây dựng các cơ sở sản xuất giống và nuôi cá tra, và tạo điều kiện cho hoạt động nhân giống và thu mua vẹm tại Ấn Độ.
Hai bên nhất trí thúc đẩy kết nối các nền tảng thanh toán bán lẻ thông qua mã QR, qua đó tạo thuận lợi cho hoạt động du lịch và giao dịch kinh doanh giữa hai nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Modi nhất trí lấy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực cho giai đoạn phát triển mới của quan hệ.
Hai nước đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực công nghệ mới, gồm hạ tầng số, 6G, trí tuệ nhân tạo, ứng dụng công nghệ vũ trụ và công nghệ hạt nhân, khoa học biển, công nghệ sinh học, dược phẩm, vật liệu tiên tiến và khoáng sản thiết yếu.
Ấn Độ đánh giá cao Việt Nam mời nước này tham gia vào lĩnh vực điện hạt nhân tại Việt Nam. Hai bên nhất trí xem xét mô hình phù hợp để Ấn Độ tiếp tục cung cấp Cobalt-60 cho Việt Nam.
Về y tế, hai bên nghiên cứu phương án để doanh nghiệp Ấn Độ tham gia đấu thầu cung cấp thuốc tại các cơ sở y tế công lập của Việt Nam từ năm 2027. Hai nước đề xuất Bản ghi nhớ về việc thành lập Trưởng Bộ môn y học cổ truyền Ấn Độ (Ayurveda) tại Việt Nam.
Về giáo dục, văn hóa, hai bên nhất trí củng cố nền tảng xã hội của quan hệ thông qua việc tăng cường hợp tác văn hóa, du lịch, giao lưu nhân dân; phát huy các giá trị tương đồng về văn hóa, lịch sử và tôn giáo; thúc đẩy kết nối hàng không, logistics và hợp tác giữa các địa phương, trung tâm kinh tế, công nghệ của hai nước.
Hai bên ghi nhận du lịch là động lực quan trọng thúc đẩy giao lưu nhân dân và tăng trưởng kinh tế; hoan nghênh việc ký kết Bản ghi nhớ hợp tác du lịch và nhất trí khuyến khích phát triển du lịch hai chiều bền vững, bao trùm, bao gồm du lịch văn hóa và di sản, du lịch y tế và chăm sóc sức khỏe và các loại hình khác.
Thủ tướng Modi mời du khách Việt Nam tới thăm Con đường Phật giáo tại Ấn Độ. Hoan nghênh việc tăng cường các chuyến bay thẳng giữa hai nước, hai bên khuyến khích cơ quan hàng không dân dụng của hai nước trao đổi nhằm tăng cường hơn nữa kết nối hàng không.
Về các vấn đề khu vực và quốc tế, hai bên khẳng định tiếp tục tăng cường phối hợp chặt chẽ, ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn đa phương, nhất là Liên Hợp Quốc, ASEAN và các cơ chế do ASEAN dẫn dắt.
Sau cuộc hội đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Modi đã chứng kiến lễ ký kết và trao nhiều văn kiện hợp tác trong các lĩnh vực khoa học công nghệ, khoáng sản thiết yếu, y tế, du lịch và văn hóa, tài chính, an ninh mạng, hợp tác địa phương, kiểm toán.
Tin Gốc: Vnexpress

AP hôm qua (13.5) đưa tin Giám đốc Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) Marty Makary đã từ chức sau 13 tháng tại vị. Sự ra đi của ông tạo thêm khoảng trống trong các vị trí đầu ngành y tế của chính quyền Mỹ. Ngoài chức giám đốc FDA, chính quyền cũng đang khuyết 2 vị trí vốn cần được thượng viện phê duyệt chính thức, đó là giám đốc Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC) và tổng y sĩ Mỹ. Tổng thống Mỹ Donald Trump xác nhận ông Kyle Diamantas, người đang phụ trách chương trình thực phẩm của FDA, sẽ nắm tạm quyền lãnh đạo cơ quan này. Ông Trump nhận xét ông Makary là "một bác sĩ tuyệt vời nhưng đang gặp một số khó khăn".
Giới quan sát chỉ ra sự ra đi của ông Makary xuất phát từ rạn nứt với các nhóm lợi ích và nội bộ chính quyền. Trong hơn một năm qua, ông chịu sức ép lớn từ các lãnh đạo ngành dược phẩm, lực lượng vận động hành lang cho thuốc lá điện tử và các nhà hoạt động chống phá thai. Cụ thể, phe bảo thủ bức xúc khi FDA chậm trễ trong việc cấm phân phối thuốc phá thai mifepristone qua đường bưu điện. Trong khi đó, ngành thuốc lá điện tử phàn nàn việc FDA chặn cấp phép các sản phẩm hương liệu mới.
FDA dưới thời ông Makary còn đối diện làn sóng nghỉ việc của những viên chức cấp cao. Cá nhân ông Makary cũng rơi vào thế "tiến thoái lưỡng nan" khi vừa phải đáp ứng chủ trương tinh giản thủ tục, duyệt thuốc nhanh của Nhà Trắng, lại vừa chịu áp lực phải thắt chặt kiểm duyệt vắc xin theo ý của Bộ trưởng Y tế Mỹ Robert Kennedy Jr, trong khi đây là công việc vốn đòi hỏi có thêm nhiều thủ tục và nhân lực.
Trong một diễn biến khác, tờ The Hill đưa tin Tổng thống Trump dự kiến chọn ông Dave Venturella làm quyền Giám đốc Cơ quan Hải quan và Di trú (ICE), thay ông Todd Lyons sẽ rời đi vào ngày 31.5. Ông Venturella từng có nhiều năm làm việc tại ICE dưới những vị trí khác nhau. Việc thay tướng diễn ra giữa thời điểm ICE bị giám sát gắt gao, sau vụ 2 công dân Mỹ bị sát hại tại bang Minnesota trong chiến dịch truy quét nhập cư hồi tháng 1.
Ngoài giải quyết những biến động trong nhân sự chính phủ, Nhà Trắng cũng đang phải đối đầu với báo chí ở nhiều vấn đề. Trong ngày 12.5, ông Trump công kích tờ The New York Times vì đã đăng bài viết nêu rằng dự án cải tạo Hồ phản chiếu (nằm gần Đài tưởng niệm Lincoln ở thủ đô Washington D.C) bị đội vốn từ 1,8 triệu USD lên 13,1 triệu USD.
Đây là dự án được chủ nhân Nhà Trắng thúc đẩy. Ông Trump lập luận rằng quyết định cải tạo và sơn hồ màu xanh chỉ mất khoảng 5-6 triệu USD và hoàn tất trong 2 tuần, so với kế hoạch cũ tiêu tốn 400 triệu USD và mất đến 4 năm. Ông cũng khẳng định không biết nhà thầu thi công lại Hồ phản chiếu. Dù vậy, The New York Times chỉ ra nhà thầu dự án trên từng sửa hồ bơi tại sân golf của gia đình ông Trump.
Diễn biến nghiêm trọng hơn liên quan đến vấn đề an ninh, khi quyền Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Todd Blanche lên tiếng bảo vệ việc phát trát hầu tòa đối với các phóng viên tờ The Wall Street Journal trong cuộc điều tra rò rỉ thông tin về chiến sự Iran. Theo CBS ngày 12.5, ông Blanche nhấn mạnh việc truy tố những người tiết lộ bí mật quốc gia là "ưu tiên".
Tổng thống Trump gọi các bài báo phân tích lợi thế quân sự của Iran là "hành vi phản quốc" và "tiếp tay cho kẻ thù". Đáp lại, đại diện Dow Jones (công ty chủ quản tờ The Wall Street Journal) chỉ trích động thái trên là "cuộc tấn công vào hoạt động thu thập tin tức được Hiến pháp bảo vệ". Mối lo ngại càng tăng khi Bộ Tư pháp Mỹ mới đây đã hủy bỏ các quy định bảo vệ nguồn tin nhà báo từng được thiết lập dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden.
Tin Gốc: Thanh Niên

