Gần đây, nhiều bài đăng sáng tạo và sưu tầm những câu chơi chữ độc lạ thu hút hàng chục ngàn lượt tương tác trên các nền tảng mạng xã hội, cho thấy sự quan tâm của người trẻ về cách giao tiếp độc lạ, dí dỏm này.
Nhiều người bất ngờ trước khả năng sáng tạo vô biên của giới trẻ, các cụm từ đọc xuôi, đọc ngược vẫn có nghĩa như: “thiếu vàng là nợ – thiếu vợ là nàng”, “đàn dễ tấu nhưng đâu dễ tán”, “người ồn bất tỉnh – người tình bất ổn”,”chờ em ra mở cổng – chồng em ra mở cửa”, “cười là phải thế – thề là phải cưới”, “người sinh vì tài – người sai vì tình”…
Trần Chí Quang (25 tuổi, ngụ tại 273 Tô Hiến Thành, P.Hòa Hưng, TP.HCM) chia sẻ cảm giác thích thú với “sân chơi ngôn ngữ” dạo gần đây: “Mấy ngày gần đây lướt Facebook, Threads hay đọc bình luận mình thấy những câu đảo vần kiểu này liên tục, cảm giác rộn ràng rất vui. Có những câu mình ấn tượng như “Hở là nhắn, hẳn là nhớ”. Kiểu nói này cũng dễ bắt chước theo, ai cũng có thể nghĩ thêm, mình thấy nó vui, đơn giản và dễ lan tỏa”.
Cao Phan Thu Thảo, sinh viên năm 2 Trường ĐH Văn Hiến TP.HCM, cảm nhận: “Em thấy xu hướng này rất hài hước. Càng đọc càng thấy “mặn” và có duyên. Không hiểu sao mọi người lại nghĩ ra được những câu như vậy. Các câu kiểu chơi chữ mà vẫn có ý nghĩa như “căng và ham yêu, kiêu và ham ăn” hay “xinh và nhiều tiền, siêng và nhiều tình” nghe vừa buồn cười vừa kiểu “flex nhẹ” (khoe nhẹ – PV). Nhìn chung, em thấy mấy câu này rất hợp để viết trạng thái trên mạng xã hội, vừa có chất riêng, vừa dễ tăng tương tác”.
Đón theo xu hướng, Lê Hà Thư (18 tuổi, ngụ tại số 9, thôn Tân Thành, P.Bắc Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa) mê áp dụng lối chơi chữ dí dỏm vào đời sống. Hà Thư thường xuyên đăng tải những dòng trạng thái và bình luận trên mạng xã hội về chủ đề nói lái để chia sẻ suy nghĩ, đồng thời kết nối với những bạn cùng sở thích.
Những cụm từ, câu nói khiến người đọc bật cười vì sự đảo chữ tài tình: “sang và khó tính nên xinh và khó tán”, “đàn dễ tấu nhưng đâu dễ tán”… Lối nói thú vị này là cách Hà Thư thể hiện cá tính riêng: “Em thích cách nói lái này bởi có thể giúp những câu nói bình thường trở nên thú vị hơn, khiến việc trò chuyện bớt nhàm chán. Em cũng cảm thấy bản thân “ngầu” nữa, vì ai mà chẳng thích những người có chiêu lạ”.
Thư cho biết từ hồi còn bé đã được ba “truyền giáo” cho bí kíp này rồi. Bây giờ đột nhiên nổi lên thành “trend” nên cô nàng sáng tạo góp vui cùng mọi người. “Em cũng sưu tầm thêm một số câu hay hay của những bài khác trên mạng nữa”, Thư nói.
Theo Nguyễn Ngọc Bích, sinh viên năm 3 Trường ĐH Kinh tế – Tài chính TP.HCM, lối nói chơi chữ còn là một cách hiệu quả để… thả thính. “Em thấy mấy câu đảo vần này không chỉ để vui mà còn phản ánh cách người trẻ nhìn các vấn đề cuộc sống, có cả chuyện tình yêu. Em thấy giờ áp dụng khi tỏ tình thì dễ thương lắm luôn. Khi trò chuyện với bạn bè thì tạo sự vui nhộn. Theo em, đây là kiểu ngôn ngữ rất đặc trưng của người trẻ hiện nay, nhất là với gen Z chúng em”, Ngọc Bích chia sẻ.
Với Ngọc Bích, cách nói “bắt trend” này sẽ giúp bạn trẻ dễ dàng bắt chuyện một cách duyên dáng. “Giờ mà ai nhắn em “thấy bạn sang và khó tính, xinh và khó tán” thì em cũng “đổ” liền”, cô nàng hài hước nói.
Không chỉ là một xu hướng vui vẻ, hài hước, lối chơi chữ, nói lái, đảo vần của gen Z xuất phát từ nhu cầu kết nối, giao tiếp gắn với giới trẻ. Thạc sĩ tâm lý Đặng Hoàng An, nguyên giảng viên trường Đại học Sư phạm TP.HCM nhận xét đây là tâm lý muốn được thuộc về một nhóm, một cộng đồng nơi “cùng tần số”.
Anh cho biết: “Xu hướng chơi chữ, nói lái của giới trẻ tạo ra sự hưng phấn trong cách giao tiếp với nhau, xuất phát từ nhu cầu kết nối với nhóm bạn cùng tần số và đồng trang lứa. Khi đó, các bạn cảm thấy có một nhóm để thuộc về và cùng chung sở thích nói chuyện hài hước, thú vị. Ngoài ra, trước những áp lực trong học tập, công việc, việc sử dụng những cách nói như vậy giúp tạo cảm giác nhẹ nhàng, thú vị, giúp các bạn trẻ đỡ áp lực hơn”.
Thạc sĩ Đặng Hoàng An giải thích: “Về mặt khoa học, việc nói đảo vần, nói lái sẽ khiến não bộ của người nghe không chỉ tiếp nhận thông tin đơn thuần mà phải thêm một bước xử lý nữa để giải nghĩa được ẩn ý trong câu nói. Vì vậy, khi giải mã và “vỡ ra” được kết quả, bạn trẻ sẽ có tâm lý phấn khởi. Đó gọi là “hệ thống phần thưởng” của não bộ, là cảm giác được ghi nhận”.
Ngoài ra, thạc sĩ Hoàng An nhấn mạnh khả năng sáng tạo, bản sắc riêng của giới trẻ ngày nay, là tiền đề cho việc xuất hiện các xu hướng giao tiếp độc lạ trên mạng xã hội. “Cách nói chuyện chơi chữ, nói lái cũng là một cách sáng tạo của các bạn trẻ để gia tăng điểm nhấn riêng khi kết nối, trở nên thú vị hơn trong mắt người khác”.
Hiện nay, một thực tế đang dần trở nên phổ biến là ngày càng nhiều người trẻ chọn rời môi trường công sở để làm việc tay chân.
Nguyễn Kim Hiền (29 tuổi, làm việc ở đường Nguyễn Văn Trỗi, P.Phú Nhuận, TP.HCM) từng làm kế toán nhiều năm trước khi quyết định rẽ hướng. "Công việc áp lực âm ỉ mỗi ngày, mình hay bị đau đầu, tối vẫn nghĩ tới công việc, nhiều hôm đang ngủ cũng giật mình vì lo lắng", Hiền kể.
Hiền cho biết hiện làm nhân viên bán hàng, công việc phải bê vác đồ, đứng cả ngày, có hôm về nhà người mệt rã rời, nhưng cô thấy đầu óc nhẹ hơn trước rất nhiều. "Tối về mình ngủ ngon hơn, ít bị đau đầu. Mình thấy tự do hơn, hết ca là được nghỉ chứ không mang việc về nhà nữa", Hiền trải lòng.
Chị Lê Trần Xuân Phương (33 tuổi, ngụ đường Bình Thới, P.Hòa Bình, TP.HCM) nghỉ việc công sở chuyển sang nghề làm móng (nail). "Hồi đó sáng đi làm, tối về nhưng cũng không được nghỉ ngơi, có khi mình áp lực quá mà trở nên cáu gắt với mọi người xung quanh, không còn hứng thú với điều gì nữa", chị chia sẻ.
Chị Phương thẳng thắn nhìn nhận những đánh đổi khi từ bỏ công việc bàn giấy: "Chỗ mình đang làm không đảm bảo các chế độ phúc lợi được như công việc văn phòng, lương cũng kém ổn định". Chị cũng có lúc nhớ cảm giác đi làm được diện đồ đẹp, có hình ảnh, chức danh mà ba mẹ hài lòng, bạn bè ngưỡng mộ. "Thế nhưng nếu cứ cố làm công việc cũ, mình nghĩ mình sẽ kiệt quệ tinh thần", chị nói.
Theo tiến sĩ Cao Thanh Tâm, giảng viên Khoa Công tác xã hội - nhân học - xã hội học, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, vấn đề hiện nay nhiều người trẻ muốn rời công việc văn phòng đến từ nhiều nguyên nhân cộng hưởng. "Áp lực tinh thần liên tục từ những cuộc họp, KPI, deadline (hạn chót hoàn thành công việc - PV) dễ khiến người trẻ căng thẳng và mất cân bằng. Bên cạnh đó là sự đơn điệu khi ngồi máy tính mỗi ngày, tạo cảm giác nhàm chán, thiếu vận động và ít cơ hội sáng tạo", tiến sĩ Tâm phân tích.
Tiến sĩ Tâm cũng cho rằng thế hệ trẻ ngày nay đề cao sự linh hoạt, tự do, không muốn bị ràng buộc trong khuôn khổ giờ hành chính. Ở chiều ngược lại, việc lao động phổ thông có những điểm hấp dẫn riêng. "Hết giờ làm là hết việc, ít khi phải mang công việc về nhà như nhiều người làm văn phòng", ông Tâm nói.
Bà Trần Thị Nga, Tổng giám đốc Công ty CP Help All 247, nhìn nhận xu hướng này từ góc độ quản lý doanh nghiệp, khi cho rằng nhiều bạn trẻ đang hướng tới lao động phổ thông vì có được cảm giác sống thật hơn. "Những công việc lao động phổ thông cũng có đòi hỏi và yêu cầu riêng, nhưng điều khiến người trẻ cảm thấy hấp dẫn có lẽ không phải vì công việc nhẹ nhàng hơn, mà là cảm giác được sống thật hơn và nhìn thấy rõ hơn giá trị từ công sức mình bỏ ra", bà nhận định.
Dù vẫn làm việc văn phòng, Lê Hoàng Trung Kiên (26 tuổi, ngụ đường Cây Keo, P.Tam Bình, TP.HCM) bắt đầu tìm hiểu các tin tuyển dụng về pha chế vì cảm thấy đó là môi trường thoải mái hơn. "Ngoài áp lực cao, môi trường văn phòng nơi mình làm cũng căng thẳng. Có hôm mình đi mua đồ uống, nhìn các bạn pha chế làm việc với không khí thoải mái, thao tác linh hoạt, mình nghĩ công việc này cũng đáng cân nhắc", Kiên chia sẻ.
Điều khiến Kiên hứng thú là cảm giác được làm ra một sản phẩm cụ thể. "Vốn dĩ ở nhà mình cũng thích pha cà phê, làm xong một ly nước, nó cho mình cảm giác có thành quả rõ ràng", Kiên bày tỏ.
Theo tiến sĩ Tâm, xu hướng này phản ánh sự thay đổi sâu xa trong quan niệm về thành công của thế hệ trẻ. "Thành công mới không còn gắn với chức danh hay văn phòng sang trọng, mà gắn với sự cân bằng, sức khỏe tinh thần và chất lượng cuộc sống. Người trẻ muốn công việc phù hợp với giá trị sống, thay vì chỉ chạy theo thu nhập hay địa vị", ông Tâm nhìn nhận.
Nguyễn Thế Tuyền cho biết bản thân bén duyên với công việc tái hiện mô hình nhà cổ Bắc bộ một cách tình cờ, chỉ vì muốn lưu giữ lại hình ảnh căn nhà cũ của ông bà nội sắp bị tháo dỡ, xây mới.
"Ban đầu, tôi học hỏi cách làm trên mạng, kết hợp với kiến thức đại học ngành xây dựng để tái hiện lại căn nhà xưa của ông bà. Do lần đầu làm còn nhiều bỡ ngỡ, mô hình mắc nhiều lỗi về tỉ lệ, chi tiết bị hư hỏng, màu sắc không phù hợp, phải sửa chữa nhiều lần.
Từ sự hướng dẫn của ông ngoại (một kiến trúc sư), Tuyền đã học hỏi thêm nhiều kiến thức quý báu về kết cấu, không gian, tỉ lệ… Nhờ đó, mô hình đầu tiên tái hiện căn nhà xưa của ông bà nội đã được hoàn thiện, nhận nhiều lời khen từ gia đình. Lúc này, tôi rất vui khi tự tay tái hiện lại không gian quen thuộc, với bao nhiêu kỷ niệm" Tuyền chia sẻ.
Theo Tuyền, cái khó của công việc này là tái hiện lại ngôi nhà cổ từ những lời kể, ký ức rời rạc của chủ nhà. Vì đa số những ngôi nhà này đã được tháo dỡ từ lâu, thậm chí không còn hình ảnh lưu lại. Dựa theo lời kể của chủ nhà, Tuyền dựng lại thành mô hình 3D cho họ xem trước và góp ý, rồi mới thực hiện.
Cái khó tiếp theo là khi mô hình được hoàn thiện phải "có hồn", gợi nhớ những kỷ niệm của chủ nhà gắn với căn nhà xưa. Để làm được điều này, Tuyền phải lựa chọn vật liệu phù hợp, gia công tỉ mỉ từng chi tiết nhỏ, như: giếng nước, tường gạch, sân nhà, hàng cây… bảo đảm hài hòa về tỉ lệ và tính thẩm mỹ cùng độ bền. Tuyền còn tự chế một lò gạch mini nhằm chủ động tạo ra những viên ngói, gạch đỏ tí hon có màu sắc phù hợp, giúp cho mái nhà, tường gạch, sân vườn của mô hình thêm phần sinh động.
Để mô hình thêm phần "có hồn" khi được Tuyền tỉ mỉ sơn từng chi tiết nhỏ, tạo hiệu ứng "màu thời gian" bằng rêu móc, bong tróc. Có mô hình Tuyền hoàn thành trong một tuần, đôi khi phải làm vài tháng, tùy thuộc vào kích thước và số chi tiết mà khách yêu cầu.
Tuyền cho biết sau mô hình đầu tiên, bản thân làm thêm một vài mô hình nữa, rồi chụp đăng lên mạng nhưng bất ngờ nhận được nhiều lời khen từ cộng đồng mạng. Từ đây nhiều người nhắn tin nhờ Tuyền làm mô hình nhà xưa để gợi nhớ lại kỷ niệm.
Khách hàng tìm đến Tuyền thuộc nhiều lứa tuổi khác nhau, có người muốn nhìn lại căn nhà đã có nhiều ký ức với gia đình hay có người trẻ muốn có một món quà đặc biệt dành tặng cho ông bà, cha mẹ. Qua nhiều năm làm nghề, Tuyền đã hoàn thành hàng trăm mô hình, với nhiều câu chuyện, kỷ niệm khác nhau.
Bà quách Thị Hồng Lụa (64 tuổi, ngụ xã Tiên Phong, huyện Ba Vì; nay là xã Quảng Oai, TP.Hà Nội), cho biết căn nhà cũ đã có từ năm 1961 do các cụ ngày xưa xây, vì xuống cấp nên bị tháo dỡ vào năm 2017 để xây căn nhà mới.
"Chỉ với một vài tấm hình trước đây, cháu Tuyền đã làm ra mô hình với diện tích gần 2,2 m2, rất giống với căn nhà cũ đến từng chi tiết. Nhìn mô hình này, tôi như nhìn thấy những ký ức với gia đình tại căn nhà xưa này và có thể kể cho cháu, chắt biết ông bà ngày xưa đã sống như thế nào", bà Hồng Lụa chia sẻ.
Ông Nguyễn Văn Thành (68 tuổi, ngụ thị trấn Kiến Xương, tỉnh Thái Bình; nay là xã Kiến Xương, tỉnh Hưng Yên), cho biết: "Căn nhà ba gian xưa của gia đình đã bị tháo dỡ vào năm 2006. Dù chỉ qua lời kể của tôi nhưng Tuyền đã tái hiện lại ngôi nhà ba gian rất đẹp, chân thực từng chi tiết từ giếng nước, chuồng trâu đến mái ngói phủ rêu, tường nhà bong tróc do thời gian. Tôi thấy rất vui khi được nhìn thấy ngôi nhà xưa của gia đình cách đây 20 năm".
Cũng theo Tuyền, công việc làm mô hình ngôi nhà Bắc bộ theo yêu cầu của khách đã mang lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình và tạo việc làm cho 5- 6 người. Riêng trong quý 1.2026, Tuyền đã thu được hơn 130 triệu đồng từ việc bàn giao các mô hình nhà cũ cho khách hàng, chưa kể còn nhiều sản phẩm đang chờ hoàn thiện.
"Với tôi đây không chỉ là công việc kiếm cơm mà còn là niềm đam mê, cũng như giúp mọi người lưu giữ lại những kỷ niệm, vẻ đẹp truyền thống, mộc mạc của ngôi nhà Bắc bộ xưa" Nguyễn Thế Tuyền chia sẻ thêm.
Theo Thành đoàn và Hội Sinh viên Việt Nam TP.Hà Nội, chương trình Tiếp sức mùa thi năm 2026 với quy mô lớn, huy động gần 17.100 lượt tình nguyện viên tại 446 điểm thi.
Theo đó, kỳ thi tuyển sinh lớp 10 THPT diễn ra từ ngày 29.5 đến 1.6 với hơn 130.000 thí sinh dự thi tại 224 điểm thi. Tiếp nối ngay sau đó, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 được tổ chức từ ngày 10 - 13.6 với hơn 129.383 thí sinh đăng ký dự thi tại 222 điểm thi.
Để đồng hành cùng các sĩ tử, Thành đoàn, Hội Sinh viên Việt Nam TP.Hà Nội đã xây dựng kế hoạch triển khai chương trình Tiếp sức mùa thi bám sát thực tiễn, bảo đảm thiết thực, an toàn và hiệu quả.
Một trong những điểm mới nổi bật của năm nay là việc triển khai đồng bộ bộ nhận diện chương trình tại 100% điểm thi trên toàn thành phố. Hệ thống băng rôn, standee, khung ảnh và ảnh bìa mạng xã hội được gửi tới 126 Đoàn phường, xã, tạo nên hình ảnh thống nhất, góp phần lan tỏa mạnh mẽ tinh thần tiếp sức mùa thi.
Bên cạnh đó, chương trình còn đẩy mạnh ứng dụng các hình thức truyền thông hiện đại thông qua chuỗi podcast "Vừa học vừa chill", cung cấp thông tin, chia sẻ kỹ năng và hỗ trợ tâm lý cho học sinh trước kỳ thi. Đây được xem là một trong những hoạt động mới nhằm tiếp cận thí sinh theo xu hướng truyền thông số hiện nay.
Trong những ngày thi, nhiều mô hình hỗ trợ thiết thực tiếp tục được duy trì và mở rộng. Các đội hình "Xe ôm tình nguyện 0 đồng" sẵn sàng đưa đón thí sinh có hoàn cảnh khó khăn, khuyết tật hoặc không có phương tiện đi lại. Tình nguyện viên cũng hỗ trợ các trường hợp phát sinh như quên giấy tờ dự thi, đi nhầm điểm thi hay cần trợ giúp khẩn cấp.
Để chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cho chương trình, Thành đoàn Hà Nội đã tổ chức các lớp tập huấn trực tiếp cho cán bộ Đoàn, Hội và lực lượng tình nguyện viên vào ngày 21 và 22.5, thu hút gần 1.200 học viên tham gia. Nội dung tập huấn tập trung vào kỹ năng hỗ trợ thí sinh, xử lý tình huống phát sinh và bảo đảm an toàn trong quá trình làm nhiệm vụ.
Năm nay, chương trình huy động lực lượng tình nguyện viên quy mô lớn. Đối với kỳ thi vào lớp 10, có 7.300 tình nguyện viên tham gia tại 224 điểm thi. Trong khi đó, kỳ thi tốt nghiệp THPT có gần 9.800 tình nguyện viên túc trực tại 222 điểm thi. Các đội hình thực hiện nhiệm vụ phân luồng giao thông, hướng dẫn thí sinh, hỗ trợ tìm phòng thi, phát nước uống và các vật phẩm thiết yếu.
Đáng chú ý, lần đầu tiên 100% tình nguyện viên tham gia chương trình được mua bảo hiểm tai nạn thương tích, góp phần bảo đảm quyền lợi và an toàn cho lực lượng áo xanh trong suốt thời gian diễn ra kỳ thi. Đây là một trong những điểm mới thể hiện sự quan tâm, chăm lo đối với thanh niên tình nguyện.
Tại các điểm thi, hàng chục nghìn phần quà gồm nước uống, bánh, kẹo, đồ dùng học tập, quạt cầm tay được phát miễn phí cho thí sinh và người nhà. Theo Thành đoàn Hà Nội, tổng nguồn lực xã hội hóa phục vụ chương trình năm nay đạt khoảng 2,9 tỉ đồng.
Không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ trong những ngày thi, sau kỳ thi, Thành đoàn và Hội Sinh viên Việt Nam TP.Hà Nội sẽ tiếp tục rà soát các trường hợp học sinh có hoàn cảnh khó khăn để kết nối học bổng, hỗ trợ chỗ ở ký túc xá và triển khai chương trình "Tiếp sức đến trường", giúp các em có điều kiện tiếp tục học tập.
