Chuyện hai ngôi mộ liệt sỹ cùng tên và niềm hy vọng vào ‘Chiến dịch 500 ngày đêm’

Chuyện hai ngôi mộ liệt sỹ cùng tên và niềm hy vọng vào 'Chiến dịch 500 ngày đêm'

Những ngày này bà Trần Thị Lâm (55 tuổi, ngụ thôn Tượng Sơn, Hà Tĩnh) đang sắp xếp công việc đồng áng để chuẩn bị đi thu nhận mẫu ADN phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ với mong muốn sớm tìm kiếm người anh trai hy sinh cách đây ngót gần nửa thế kỷ.

Anh trai bà Lâm là liệt sĩ Trần Công Giảng (sinh năm 1955) – anh cả trong gia đình có 5 anh em. Tuổi đôi mươi, chàng thanh niên Trần Công Giảng theo tiếng gọi của tổ quốc lên đường nhập ngũ và chiến đấu tại chiến trường Campuchia.

Năm 24 tuổi, anh Trần Công Giảng cùng với đồng đội trong một trận chiến ác liệt đã anh dũng hy sinh, sau đó được đưa về yên nghỉ ở một nghĩa trang tại tỉnh An Giang. Đến năm 1992, tức sau 3 năm liệt sĩ Trần Công Giảng hy sinh, gia đình nhận được giấy báo tử.

Bà Lâm cho biết, hàng chục năm trước do điều kiện đi lại khó khăn, thiếu thông tin nên gia đình chưa thể tổ chức đi tìm mộ của liệt sĩ Trần Công Giảng, mãi đến năm 2009, gia đình mới tổ chức vào tỉnh An Giang tìm kiếm và may mắn tìm được ngôi mộ của anh.

Thế nhưng, những năm sau khi trở lại thăm viếng thì gia đình hết sức bất ngờ vì tại điểm đó có hai ngôi mộ cạnh nhau, trên mộ chí cùng ghi tên liệt sĩ Trần Công Giảng, quê quán đều xã Tượng Sơn, huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh (nay xã Thạch Lạc, Hà Tĩnh).

“Anh Giảng là người con trai duy nhất của cha mẹ tôi nên khi mẹ tôi còn sống luôn muốn có ước nguyện đưa anh về quê hương. Thế nhưng, khi xuất hiện hai ngôi mộ cùng tên của anh tôi nên gia đình chúng tôi không thể xác định chính xác được ngôi mộ nào của anh tôi, do đó ước nguyện của người mẹ đã khuất của chúng tôi nhiều năm qua còn dang dỡ” – bà Lâm nói.

Rời nhà bà Lâm, chúng tôi được cán bộ UBND xã Đồng Tiến dẫn đến ngôi nhà của bà Trần Thị Lan (68 tuổi, ngụ thôn Đông Tiến) nằm cách biển chừng khoảng 500m. Trong phòng khách khá rộng rãi của căn nhà cấp 4, bà Lan đặt chiếc bàn thờ để thờ gia tiên và những người đã mất, trong đó có người anh của chồng là liệt sĩ Nguyễn Đình Dỵ.

Liệt sĩ Nguyễn Đình Dỵ (sinh năm 1947) hy sinh tại chiến trường miền Nam khi vừa tròn 20 tuổi. Sau 59 năm hy sinh, đến nay gia đình vẫn chưa tìm được phần mô dù đã rất nhiều lần gia đình trèo đèo, lội suối vào các khu vực rừng núi hoặc đến các nghĩa trang liệt sĩ ở tỉnh Quảng Trị để tìm chút manh mối dù rất mong manh.

Theo bà Trần Thị Lâm, do địa điểm an táng của anh trai bà có hai ngôi mộ cùng tên và thông tin, trải qua thời gian dài nên rất khó xác định đâu chính xác là mộ anh ruột của bà. “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” sẽ mở ra cơ hội rất lớn để có thể sớm xác định đâu là mộ liệt sĩ Trần Công Giảng để gia đình sớm đưa anh về quê hương.

  Gần 5.500 người chạy gây quỹ điều trị cho trẻ mắc dị tật bẩm sinh tại TP.HCM

Trong khi đó, gia đình bà Lan cũng rất hy vọng sau lần thu nhận mẫu ADN này và với quyết tâm của cả hệ thống chính trị, sự giúp sức của khoa học, công nghệ, gia đình sẽ sớm tìm được nơi an nghỉ của liệt sĩ Nguyễn Đình Dỵ để thỏa niềm đau đáu gần 60 năm qua.

Trong công cuộc kháng chiến, bảo vệ và xây dựng tổ quốc, tỉnh Hà Tĩnh có 26.656 cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh, trong đó có hơn 12.000 liệt sĩ chưa xác định được phần mộ.

Do đó, việc lấy mẫu ADN hài cốt liệt sĩ và thu nhận mẫu sinh ADN của thân nhân liệt sĩ là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần đẩy nhanh công tác xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, đáp ứng nguyện vọng của thân nhân và nâng cao hiệu quả công tác đền ơn đáp nghĩa.

Theo số liệu thống kê từ Công an tỉnh Hà Tĩnh, những ngày đầu tháng 7-2026, công an các xã, phường trên địa bàn đã tổ chức thu nhận hơn 11.953 mẫu sinh phẩm trong tổng số 12.699 mẫu trên địa bàn Hà Tĩnh theo kế hoạch được giao, đạt tỉ lệ 94,13%.

Đây là bước chuẩn bị quan trọng cho lộ trình tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt các liệt sĩ trong “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ