4 nạn nhân trong vụ cháy nhà trọ 4 tầng ‘tiên lượng nặng’

Thạc sĩ, bác sĩ Phạm Quang Khải, Khoa Phẫu thuật Thận Tiết niệu - Nam học, Bệnh viện E, cho biết nam giới duy trì nhiều thói quen "tưởng tốt" nhưng lại âm thầm làm giảm testosterone, giảm chất lượng tinh trùng hoặc gây rối loạn cương.

Tập luyện quá sức, tập sai cách

Nhiều nam giới tập nặng liên tục, không có ngày nghỉ làm tăng cortisol, gây ức chế testosterone, giảm ham muốn. Nhiều trường hợp mong muốn cơ bắp cuồn cuộn nên dùng thuốc tăng cơ bắp (testosterone ngoại sinh, steroid) có thể gây hại cho sức khỏe.

Thực tế, tập gym với cường độ quá mức hoặc không đúng kỹ thuật có thể gây tổn thương và viêm nhiễm tinh hoàn, dẫn đến teo tinh hoàn, giảm khả năng sản xuất tinh trùng và hormone testosterone, ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản và tình dục. Khi luyện tập với cường độ cao cũng dễ khiến cơ thể và trí óc mệt mỏi, ảnh hưởng tiêu cực tới ham muốn cũng như chất lượng mỗi lần quan hệ.

Cách tập hiệu quả là từ 3–5 buổi/tuần, có ngày nghỉ. Khi tập gym, bạn hãy lắng nghe cơ thể mình, thực hiện ở mức độ hợp lý, phù hợp với tình trạng sức khỏe. Một số bài tập tốt cho nam giới là tập tạ, chạy bộ, squat...Không tự ý sử dụng các sản phẩm kích thích cơ bắp chứa steroid, testosterone ngoại sinh.

Tắm nước quá nóng

Tinh hoàn cần nhiệt độ thấp hơn cơ thể ~2–3°C, nếu ngâm tắm quá lâu trong nước nóng có thể gây hại đến sức khỏe sinh sản.

Theo nghiên cứu công bố trên Journal of Andrology, khi tinh hoàn tăng 1 độ C so với bình thường, mật độ tinh trùng giảm trung bình 40%. Nghiên cứu khác công bố trên Human Reproductioncho thấy nguy cơ tinh trùng di động kém tăng gấp 2,3 lần ở nhóm thường xuyên tiếp xúc nhiệt cao (tắm nước nóng, nghề nghiệp tiếp xúc với lò nung). Tỷ lệ đứt gãy DNA tinh trùng cũng tăng 35% sau 3 tháng thường xuyên tắm nước nóng, theo nghiên cứu công bố trên Fertility and Sterility.

Ngủ đủ nhưng lệch khung giờ

Theo nguyên tắc, các cơ quan nội tạng như gan - thận sẽ thải độc tốt nhất từ sau 10 giờ tối, đặc biệt là khi cơ thể trong trạng thái ngủ say. Lúc này, bạn cần đi ngủ để cơ thể được nghỉ ngơi, đào thải độc tố. Nhiều nam giới ngủ đủ 8 tiếng nhưng ngủ lúc 2–3h sáng, đây là thời gian testosterone được tiết ra mạnh nhất.

"Kể cả ngủ bù cũng không làm cơ thể hồi phục, lấy lại năng lượng mà gây đảo lộn nhịp sinh học", bác sĩ nói. Ngủ không đủ giấc còn khiến tinh thần mệt mỏi, giảm trí nhớ và sự tập trung, khả năng phán đoán, thị lực...

Để bảo vệ sức khỏe, mọi người nên sắp xếp công việc, thời gian nghỉ ngơi hợp lý, từ bỏ thói quen thức khuya, đi ngủ trước 23h và ngủ đủ 6-8 tiếng mỗi ngày. Không nên sử dụng chất kích thích (cà phê, trà, rượu bia, thuốc lá) vào buổi tối, gây căng thẳng thần kinh, mất ngủ. Bạn có thể đọc sách, nghe nhạc không lời, uống nước ấm; hoặc tập thiền, yoga, đi bộ nhẹ nhàng trước khi lên giường 1-2 tiếng để giấc ngủ ngon hơn.

Ăn "healthy" nhưng quá ít chất béo

Nhiều người ăn Eat clean gồm ức gà, rau và bỏ hết mỡ để giảm cân, tăng cơ bắp. Điều này có thể gây thiếu cholesterol và giảm testosterone. Do đó, bạn không nên ăn kiêng cực đoan, ép bản thân quá mức gây stress mạn tính, gây hại sức khỏe.

Đạp xe quá lâu

Hiện chưa có một nghiên cứu cụ thể nào khẳng định việc đạp xe cường độ cao dẫn đến vô sinh nam, song ngồi nhiều và ma sát trực tiếp "vùng kín" với yên xe cứng có thể ảnh hưởng sức khỏe sinh sản nam giới.

Đạp xe có thể làm tăng nhiệt độ khu vực tinh hoàn do áp lực và ma sát. Nhiệt độ cao có thể gây tổn thương tinh trùng và làm giảm chất lượng. Đạp xe quá lâu hoặc quá mạnh có thể tạo áp lực lớn lên khu vực chậu, ảnh hưởng đến tinh trùng.

Khi đạp xe, nam giới nên lưu ý chọn kiểu dáng, kích thước xe phù hợp với cơ thể, tránh tì ép bộ phận sinh dục. Tránh ngồi trên xe quá lâu và chọn loại yên xe có thiết kế mềm mại, bằng phẳng đủ diện tích tiếp xúc với vùng chậu hông.

Nam giới muốn cải thiện sinh lý nên ăn đầy đủ dinh dưỡng, hạn chế thực phẩm chiên xào nhiều dầu mỡ, nội tạng động vật, các chất kích thích. Ngoài ra, chú ý tới lối sống, tâm lý. Trong trường hợp mắc các bệnh lý nam khoa ảnh hưởng đời sống tình dục và sinh sản cần thăm khám tại các cơ sở y tế, không nên quá tin vào các phương pháp cải thiện được truyền tai.

Tin Gốc: Vnexpress

Ngày 8/7, TS Hoàng Thị Mỹ Hạnh, Trưởng khoa Xã hội học y tế và dân số, Viện Chiến lược và Chính sách y tế (Bộ Y tế), cho biết khi thuốc lá truyền thống ngày càng được quản lý chặt, ngành công nghiệp thuốc lá chuyển hướng sang các sản phẩm nicotine thế hệ mới, trong đó có túi ngậm nicotine.

"Sự chuyển hướng này nhằm duy trì tăng trưởng trong bối cảnh doanh số thuốc lá điếu suy giảm", bà Hạnh nói.

Túi nicotine là những túi nhỏ được đặt giữa môi và lợi khi sử dụng. Sản phẩm không chứa lá thuốc lá nhưng chứa nicotine - chất gây nghiện chính. Nicotine có thể được chiết xuất từ thuốc lá hoặc được tổng hợp nhân tạo. Chính đặc điểm "không chứa lá thuốc lá" khiến sản phẩm này thường được quảng bá như một lựa chọn hiện đại, sạch hơn hoặc khác biệt với các sản phẩm truyền thống.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cảnh báo việc sử dụng các thuật ngữ như "tobacco-free" hay "không thuốc lá" trong khi thực tế sản phẩm vẫn chứa nicotine gây nghiện có thể tạo ra cảm nhận sai lệch về mức độ an toàn. Sản phẩm không chỉ gây nghiện nicotine mà còn có thể gây tổn thương niêm mạc miệng, làm tăng nhịp tim cấp tính và ảnh hưởng bất lợi đến hệ tim mạch. Một số phụ gia như acid hữu cơ hoặc chất làm mát còn có thể làm tăng khả năng hấp thu nicotine, từ đó tăng nguy cơ lệ thuộc, nhất là ở người trẻ chưa từng sử dụng thuốc lá.

WHO cũng ghi nhận thị trường túi nicotine toàn cầu đang tăng trưởng rất nhanh, với doanh thu gần 7 tỷ USD năm 2025. Đây đang là một trong những phân khúc nicotine tăng trưởng nhanh nhất thế giới.

Còn theo tài liệu của STOP, một tổ chức theo dõi hoạt động của ngành công nghiệp thuốc lá do Quỹ Bloomberg tài trợ, khoảng 34 tỷ túi nicotine được tiêu thụ trên toàn cầu vào năm 2025, tăng 253% so với năm 2019. Riêng tại Mỹ, doanh số túi nicotine tăng hơn 1.300% trong vòng vài năm gần đây, là sản phẩm nicotine phổ biến thứ hai trong học sinh năm 2024.

Tháng 1/2025, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) cho phép tiếp thị một số sản phẩm túi ngậm nicotine ZYN tại thị trường Mỹ sau khi xem xét hồ sơ do doanh nghiệp nộp. Bà Hạnh cho rằng quyết định này thường bị hiểu nhầm theo nhiều cách khác nhau. Trước hết, FDA không "phê duyệt" ZYN theo nghĩa sản phẩm được xác nhận là an toàn. FDA cũng không tuyên bố rằng ZYN là sản phẩm không gây hại. Quan trọng hơn, FDA không công nhận ZYN là thuốc hoặc công cụ hỗ trợ cai nghiện thuốc lá.

Hiện, khoảng 160 quốc gia chưa có quy định riêng đối với túi nicotine, trong khi chỉ có một số ít quốc gia áp dụng lệnh cấm hoặc khung kiểm soát chuyên biệt. WHO cảnh báo tốc độ phát triển của thị trường đang vượt trước tốc độ xây dựng chính sách tại nhiều quốc gia, khiến sản phẩm này rơi vào các "khe hở" kiểm soát và tạo điều kiện cho thị trường tăng trưởng nhanh chóng.

"Túi nicotine không còn đơn thuần là câu chuyện của một sản phẩm mới, mà trở thành câu chuyện về cách các sản phẩm nicotine mới liên tục xuất hiện và thách thức các khuôn khổ kiểm soát hiện hành", bà Hạnh nói.

Tại Việt Nam, Bộ Y tế nhận định sản phẩm này đang hướng tới nhóm người trẻ, đặc biệt là Gen Z, với thông điệp "sạch", không gây mùi hôi, không làm ố răng, bao bì hiện đại và nhiều hương vị hấp dẫn. Bộ dự báo nếu được phân phối chính thức, giá thành giảm và nguồn cung mở rộng, túi ngậm nicotine có thể cạnh tranh trực tiếp với thuốc lá điếu phổ thông, làm gia tăng nguy cơ sử dụng nicotine trong cộng đồng.

Bà Hạnh cho hay Việt Nam đang trong quá trình sửa đổi toàn diện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá. Đồng thời, Quốc hội đã ban hành các quyết định quan trọng nhằm kiểm soát thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng. Trong bối cảnh đó, câu hỏi đặt ra không chỉ "Việt Nam sẽ kiểm soát túi nicotine như thế nào", mà là "liệu hệ thống chính sách có thể theo kịp tốc độ xuất hiện của các sản phẩm nicotine mới hay không".

"Nếu chỉ tập trung giải quyết từng sản phẩm riêng lẻ khi chúng xuất hiện, hệ thống kiểm soát có nguy cơ luôn ở thế bị động. Ngược lại, nếu xây dựng được một khuôn khổ pháp lý đủ bao quát đối với các sản phẩm chứa nicotine mới, chính sách sẽ có khả năng thích ứng tốt hơn trước những thay đổi của thị trường trong tương lai", bà Hạnh nêu quan điểm.

Vì vậy, trong dự thảo sửa đổi quy định về phòng, chống tác hại của thuốc lá, Bộ Y tế đề xuất bổ sung khái niệm "thuốc lá mới khác", bao gồm các sản phẩm chứa nicotine như túi ngậm nicotine, sản phẩm nicotine dạng hít, shisha và các sản phẩm chứa nicotine khác. Đồng thời, cơ quan này kiến nghị cấm sản xuất, kinh doanh, tàng trữ, vận chuyển, quá cảnh, quảng cáo, khuyến mại, tài trợ, chứa chấp và sử dụng các sản phẩm này.

Bộ Y tế cho rằng cấm toàn diện các sản phẩm thuốc lá mới sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng, giảm chi phí điều trị bệnh liên quan đến thuốc lá, bảo vệ nhóm dễ tổn thương như phụ nữ và trẻ em, đồng thời ngăn chặn sớm xu hướng gia tăng sử dụng ở giới trẻ.

Tin Gốc: Vnexpress

Ngày 12-6, tại buổi làm việc với Thành ủy TP.HCM về bố trí trụ sở dôi dư sau sáp nhập cho các cơ sở y tế TP.HCM, bác sĩ Nguyễn Hoài Nam - Phó giám đốc Sở Y tế - cho hay trước đây thành phố định hướng phát triển ba cụm y tế chuyên sâu gồm: cụm y tế Tân Kiên, cụm y tế trung tâm và cụm y tế Thủ Đức.

Tuy nhiên sau khi mở rộng địa giới hành chính, TP.HCM cũng đang nghiên cứu hình thành thêm các cụm y tế chuyên sâu tại khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu và Bình Dương.

Riêng tại Bà Rịa - Vũng Tàu, TP.HCM định hướng phát triển một cụm y tế chuyên sâu đặt tại Bà Rịa.

Lý do vì khu vực này có nhiều điều kiện thuận lợi để hình thành một cụm y tế quy mô lớn, hiện gồm các bệnh viện như:

Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa, Bệnh viện Phổi Phạm Hữu Chí, Bệnh viện Y học cổ truyền, Trường cao đẳng Y tế gần đó.

Và theo định hướng có thể có thêm Trường đại học Y Dược TP.HCM cùng Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM tại khu vực này.

Mục tiêu là hình thành cụm y tế chuyên sâu đủ năng lực cung cấp các dịch vụ kỹ thuật cao cho người dân khu vực phía Đông Nam Bộ, góp phần giảm áp lực cho các bệnh viện tại khu vực trung tâm TP.HCM.

Bác sĩ Hoài Nam cũng cho hay theo quy hoạch, cơ sở cũ Bệnh viện Lê Lợi với diện tích khoảng 4,2ha đã được định hướng giao cho Bệnh viện Từ Dũ phát triển cơ sở 3. Bệnh viện Từ Dũ hiện đã chuẩn bị nguồn vốn khoảng 2.200 tỉ đồng từ quỹ phát triển sự nghiệp để đầu tư, mà không sử dụng vốn ngân sách nhà nước.

Bên cạnh đó cơ sở cũ của Bệnh viện Bà Rịa (tại số 13 Phạm Ngọc Thạch) đề xuất giao Bệnh viện Ung bướu TP.HCM phát triển cơ sở 3.

TP.HCM cũng đang làm việc với các địa phương để nghiên cứu quỹ đất phát triển du lịch y tế cho các bệnh viện như: Mắt, Tai Mũi Họng, Răng Hàm Mặt, Da liễu; đồng thời đề xuất quỹ đất cho Bệnh viện Thống Nhất xây dựng trung tâm chăm sóc người cao tuổi chuyên sâu.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Sở Y tế TP.HCM đã huy động 7 bệnh viện tuyến cuối hỗ trợ toàn diện cho Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa (TP.HCM), xây dựng bệnh viện thành cửa ngõ phía đông nam của TP.HCM gồm các bệnh viện như: Bệnh viện Bình Dân, Bệnh viện Từ Dũ, Bệnh viện Nhân dân 115, Bệnh viện Tai Mũi Họng…

Trong mô hình này, các bệnh viện chuyên sâu giữ vai trò hạt nhân chuyên môn, hỗ trợ nâng cao năng lực cho các bệnh viện cửa ngõ, tạo nên mạng lưới liên kết vùng chặt chẽ, hiệu quả và bền vững.

Về lâu dài, việc phát triển Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa thành bệnh viện cửa ngõ sẽ tạo nền tảng hình thành một cực y tế mới, gắn với khu vực cảng biển, logistics, công nghiệp và đô thị đang phát triển mạnh của thành phố.

Bác sĩ Hoài Nam cũng cho biết thêm đối với khu vực Bình Dương, hiện có các cơ sở y tế lớn như Bệnh viện Đa khoa Bình Dương, Bệnh viện Y học cổ truyền và Bệnh viện Phục hồi chức năng. TP.HCM đang nghiên cứu bổ sung thêm bệnh viện sản và bệnh viện nhi để hoàn thiện mạng lưới y tế khu vực.

Theo quy hoạch, sau khi Bệnh viện Đa khoa Bình Dương chuyển sang cơ sở mới, khu đất hiện hữu rộng khoảng 6,8ha sẽ được nghiên cứu phát triển thành bệnh viện sản - nhi quy mô lớn. Đồng thời khu đất khoảng 10ha nằm cạnh bệnh viện mới cũng được định hướng xây dựng thêm các bệnh viện chuyên khoa như mắt và răng hàm mặt.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ