Tối 10/4 theo múi giờ EDT (sáng 11/4 giờ Hà Nội), tàu Orion đưa phi hành đoàn Artemis II đáp xuống Thái Bình Dương, kết thúc chuyến bay lịch sử vòng quanh Mặt Trăng. “Tàu Integrity (tên do phi hành đoàn Artemis II đặt cho tàu Orion) và bốn phi hành gia đã hạ cánh thành công mỹ mãn. Về mọi mặt, đây là nhiệm vụ hoàn hảo như sách giáo khoa”, Rob Navias, phát ngôn viên của NASA, nhận xét.
Hành trình trở về thực chất được lập trình sẵn ngay từ đầu, tận dụng trọng lực Mặt Trăng để bẻ cong quỹ đạo của Orion, giúp tàu quay lại Trái Đất mà không cần nhiều hỗ trợ từ động cơ tên lửa. Samantha Kenyon, phó giáo sư kỹ thuật hàng không vũ trụ tại Đại học Bách khoa Virginia, cho biết đó chính là phần “tự do” trong quỹ đạo “trở về tự do” của con tàu.
Theo Kenyon, có hai lựa chọn là khai hỏa động cơ khi Orion bay qua phía xa Mặt Trăng (phía luôn khuất khi nhìn từ Trái Đất), gián đoạn liên lạc vô tuyến với Trái Đất, hoặc khai hỏa sớm hơn nhiều, khi vẫn ở gần hành tinh xanh. Phương án thứ hai mang lại ít rủi ro hơn cho phi hành gia nếu động cơ tên lửa gặp trục trặc.
Ngoài ra, quỹ đạo trở về tự do cũng giúp phi hành đoàn Artemis II phá vỡ kỷ lục của Apollo 13 về khoảng cách xa Trái Đất nhất mà con người từng bay, thiết lập năm 1970. Cụ thể, Artemis II đã bay cách Trái Đất khoảng 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với Apollo 13.
Ngày 2/4, Orion khai hỏa động cơ tên lửa gần 6 phút, tiêu thụ khoảng 450 kg nhiên liệu, vừa đủ để rời xa Trái Đất và thiết lập lộ trình bay vòng qua Mặt Trăng rồi trở về theo quỹ đạo trở về tự do. Thao tác này diễn ra suôn sẻ đến mức NASA đã bỏ qua vài lần khai hỏa nhỏ hơn để điều chỉnh đường bay theo kế hoạch.
Các kỹ sư hàng không vũ trụ có thể vạch ra quỹ đạo như vậy bằng cách coi Trái Đất và Mặt Trăng như “giếng trọng lực”. Hãy hình dung một bản đồ địa hình, trong đó Trái Đất và Mặt Trăng là hai hố lớn, bao quanh là những ngọn đồi uốn lượn. Quỹ đạo trở về tự do giống như đường lăn của viên bi, đưa Orion di chuyển dọc theo những đường cong xung quanh giếng trọng lực Mặt Trăng, sau đó lại bị kéo tới giếng trọng lực Trái Đất. “Một khi đạt đến độ cao nhất định trên bản đồ địa hình và tiến vào con đường đó, tàu sẽ tiếp tục đi mà không tốn năng lượng”, Kenyon giải thích với Scientific American.
Việc sử dụng quỹ đạo trở về tự do được nhiệm vụ Luna 3 của Liên Xô tiên phong ứng dụng, lần đầu tiên đưa tàu không người lái đến chụp ảnh phía xa Mặt Trăng. Tuy nhiên, lần sử dụng nổi tiếng nhất có lẽ thuộc về nhiệm vụ Apollo 13 của Mỹ.
Tháng 4/1970, tàu Apollo 13 chở ba phi hành gia NASA James A. Lovell, John “Jack” Swigert, Fred Haise bay đến Mặt Trăng, dự định đổ bộ khu vực Fra Mauro. Tuy nhiên, tàu gặp sự cố vỡ bình oxy trên đường đi khiến cuộc đổ bộ bị hủy. Phi hành đoàn sau đó quyết định xoay xở tiến vào quỹ đạo trở về tự do nhằm “hồi hương” an toàn.
Theo Jay Warren McMahon, phó giáo sư kỹ thuật hàng không vũ trụ tại Đại học Colorado, Boulder, quỹ đạo hình số 8 đặc trưng này được coi là một lời giải cho bài toán “ba vật thể” – gồm Trái Đất, Mặt Trăng và tàu vũ trụ – trong cơ học quỹ đạo. Lực hấp dẫn của Mặt Trời gây nhiễu loạn nhẹ cho đường bay, do đó cũng được đưa vào các phép tính.
Việc giải bài toán thường đòi hỏi vẽ đồ thị chuyển động của tàu vũ trụ từ vùng ảnh hưởng của trọng lực Trái Đất, nơi lực hút của hành tinh xanh chiếm ưu thế, đến vùng ảnh hưởng trọng lực Mặt Trăng. Trong nhiệm vụ Artemis II, sự chuyển đổi này diễn ra khoảng 0h41 ngày 6/4 (11h41 theo giờ Hà Nội), đánh dấu lần đầu tiên con người bước vào không gian Mặt Trăng kể từ nhiệm vụ Apollo 17 năm 1972.
“Chúng ta bay vượt lên trước Mặt Trăng, sau đó nó đuổi kịp, kéo chúng ta trở lại và quăng vòng quanh. Vì vậy, thực chất chúng ta sẽ quay về nhanh hơn và theo một quỹ đạo khác so với trường hợp không có Mặt Trăng”, McMahon giải thích về quỹ đạo trở về tự do đưa tàu vũ trụ bay vòng qua Mặt Trăng, trở lại Trái Đất.
Phương pháp tính toán này cũng là cơ sở cho thao tác “ná cao su trọng lực” mà các tàu liên hành tinh như Voyager của NASA thực hiện nhằm tối ưu hóa thời gian di chuyển trong hệ Mặt Trời. Tất cả đều dựa trên sự truyền động lượng thông qua lực kéo hấp dẫn từ vật thể lớn hơn như Mặt Trăng hoặc hành tinh, lên tàu vũ trụ nhỏ để thay đổi quỹ đạo tàu theo hướng mong muốn.
Tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) đưa phi hành đoàn Artemis II bay tới Mặt Trăng, thực hiện nhiệm vụ có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn được ví “đại diện cho thế giới”, khi lần đầu có phụ nữ, người da màu và thành viên không phải người Mỹ bay tới Mặt Trăng.
Phi hành đoàn Artemis II ước tính đã di chuyển quãng đường 1.117.659 km trong toàn bộ hành trình vòng quanh Trái Đất và Mặt Trăng, tổng thời gian bay ước tính là 9 ngày 1 giờ và 31 phút.
Artemis II được thiết kế như một bước đệm cho chương trình Artemis của NASA, hướng tới thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người trên Mặt Trăng. Nhiệm vụ không người lái Artemis I diễn ra hồi tháng 11/2022, sau nhiều đợt hoãn và hủy phóng. Sau thành công của Artemis II, NASA sẽ thử nghiệm tàu Orion và các trạm đổ bộ Mặt Trăng trên quỹ đạo Trái Đất trong nhiệm vụ Artemis III năm 2027. Cơ quan này đặt mục tiêu thực hiện chuyến đổ bộ lên bề mặt vào năm 2028 với nhiệm vụ Artemis IV. Đến thập niên 2030, NASA kỳ vọng bắt đầu phát triển các khu định cư, robot tự hành và trạm đổ bộ chở hàng, hướng đến thiết lập sự hiện diện bền vững trên bề mặt Mặt Trăng.
Dữ liệu từ CoinMarketCap và TradingView cho thấy giá Bitcoin hôm nay tăng 2,29% so với hôm qua. Tính đến 7 giờ 30 ngày 15.5 (giờ Việt Nam), mỗi Bitcoin (BTC) được giao dịch quanh mốc 81.226 USD. Trước đó, vào lúc 0 giờ, tiền mã hóa giá trị nhất thế giới đã tăng vọt lên ngưỡng 82.000 USD, sau đó điều chỉnh nhẹ.
Đà tăng của Bitcoin giúp cả thị trường tiền mã hóa phục hồi. Vốn hóa toàn thị trường tăng 1,94% trong vòng 24 giờ qua, ước đạt 2.700 tỉ USD.
Ethereum, tiền mã hóa lớn thứ hai thế giới tăng 1,31%, tiến sát 2.300 USD. Trong khi đó, XRP tăng mạnh 4,61%, đạt 1,49 USD. Các token khác như BNB, Solana, Dogecoin lần lượt tăng 1,5%, 1,3% và 1,1%.
Giá Bitcoin tăng vọt trong bối cảnh Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Mỹ đã bỏ phiếu thông qua dự luật về cấu trúc thị trường tài sản kỹ thuật số (Đạo luật CLARITY). Đây được xem là bước tiến quan trọng được cả ngành công nghiệp này mong chờ từ lâu.
Không chỉ Bitcoin, giá cổ phiếu của các công ty liên quan đến tiền mã hóa cũng tăng mạnh. Cổ phiếu của Coinbase, sàn giao dịch tiền số lớn nhất nước Mỹ tăng 8%; cổ phiếu của Strategy, công ty đại chúng nắm giữ Bitcoin lớn nhất thế giới, tăng 7%; cổ phiếu của Bitmine, công ty đầu tư vào Ethereum, tăng 5,6%.
Đạo luật CLARITY được cả ngành công nghiệp tiền mã hóa mong chờ từ lâu. Tuy nhiên, đến nay đạo luật mới có những bước tiến rõ ràng do vẫn còn một số tranh cãi. Trong phiên họp hôm 14.5, tất cả 13 thành viên của đảng Cộng hòa và 2 thành viên đảng Dân chủ đã bỏ phiếu ủng hộ, 9 thành viên khác của đảng Dân chủ bỏ phiếu không thông qua.
Cuộc bỏ phiếu diễn ra sau khi các nhà lập pháp đề xuất hơn 100 sửa đổi đối với dự luật tiền điện tử, từ các điều khoản về lợi suất stablecoin đến các vấn đề về đạo đức.
Trong phần phát biểu mở đầu trước khi bỏ phiếu, Chủ tịch Ủy ban Tim Scott cho biết dự luật tập trung vào việc bảo vệ người tiêu dùng, giữ gìn sự đổi mới sáng tạo của Mỹ và bảo vệ an ninh quốc gia liên quan đến tài sản kỹ thuật số.
Dự luật CLARITY cần 60 phiếu thuận để được thông qua tại Thượng viện. Sau đó, Hạ viện Mỹ sẽ phê duyệt dự luật đã sửa đổi.
Tuy nhiên, nếu không muốn chi hàng triệu đồng cho một chiếc tai nghe như AirPods, người dùng có thể cân nhắc các mẫu tai nghe rẻ hơn. Trong thực tế, tai nghe giá rẻ đang là lựa chọn ngày càng phổ biến. Thậm chí nhiều người vẫn mua tai nghe giá rẻ ngay cả khi ngân sách của họ vẫn đủ sức mua tai nghe cao cấp.
Tai nghe cao cấp thường dựa vào một số yếu tố chính để biện minh cho mức giá của chúng, trong đó chất lượng âm thanh là yếu tố quan trọng nhất. Mặc dù chất lượng âm thanh có thể mang tính chủ quan, nhưng tai nghe cao cấp thường cung cấp khả năng xử lý âm thanh tốt hơn, với nhiều tùy chọn điều chỉnh và thiết kế được hỗ trợ bởi nhiều năm nghiên cứu.
Ngoài ra, tai nghe cao cấp còn đi kèm với các tính năng bổ sung như khử tiếng ồn chủ động, thời lượng pin dài và các chức năng thông minh như trợ lý giọng nói. Ngược lại, tai nghe giá rẻ có thể thiếu những tính năng này và người dùng sẽ phải chấp nhận sự đánh đổi về thiết kế và chất lượng chế tạo.
Khi lựa chọn tai nghe, chất lượng âm thanh là một trong những yếu tố quan trọng nhất. Các mẫu tai nghe cao cấp như AirPods Pro hay tai nghe của Bose và Sony thường mang lại âm trường rộng, âm trầm mạnh mẽ và nhiều chi tiết. Mặc dù tai nghe tầm trung và giá rẻ không kém phần hấp dẫn, nhưng người dùng có thể mất đi một số chi tiết và sự tinh tế trong âm thanh.
Ngoài chất lượng âm thanh, các tính năng cũng là một yếu tố cần xem xét. Ví dụ, AirPods Pro 3 cung cấp nhiều tính năng phần mềm như âm thanh vòm thích ứng và tích hợp Siri, trong khi Bose QuietComfort Ultra nổi bật với khả năng khử tiếng ồn ấn tượng. Việc giảm giá có thể đồng nghĩa với việc người dùng phải từ bỏ những tính năng cao cấp như khử tiếng ồn chủ động và thời lượng pin kéo dài.
Cuối cùng, kiểu dáng và chất lượng chế tạo cũng rất quan trọng. Tai nghe cao cấp như AirPods và Bose thường được thiết kế tỉ mỉ, trong khi các thương hiệu giá rẻ như Xiaomi hay Soundcore có thể sử dụng nhiều nhựa hơn và chất liệu kém chất lượng.
Độ bền cũng là một yếu tố cần lưu ý, đặc biệt nếu người dùng thường xuyên sử dụng tai nghe trong các hoạt động ngoài trời. Tai nghe cao cấp thường có khả năng chống nước và bụi, trong khi tai nghe giá rẻ có thể thiếu tính năng này.
Tóm lại, việc lựa chọn giữa tai nghe cao cấp và giá rẻ phụ thuộc vào nhu cầu và ưu tiên của người dùng. Nếu coi trọng chất lượng âm thanh, tính năng và độ bền, việc đầu tư vào một chiếc tai nghe cao cấp có thể là lựa chọn hợp lý.
Máy chiếu là một sự nâng cấp tuyệt vời cho trải nghiệm giải trí, nhưng nó cũng là thiết bị khó sử dụng nhất trong giới công nghệ. Không giống như TV chỉ cần cắm điện là chạy, chất lượng máy chiếu phụ thuộc khá lớn vào môi trường xung quanh. Dưới đây là những sai lầm mà ngay cả các tay chơi công nghệ cũng thường xuyên mắc phải.
Nhiều người nghĩ rằng có thể đặt máy chiếu ở bất kỳ góc nào rồi dùng tính năng chỉnh méo hình (Keystone) để kéo khung hình cho vuông vức lại. Đây là sai lầm phổ biến nhất. Keystone thực chất là quá trình xử lý kỹ thuật số làm biến dạng điểm ảnh, khiến hình ảnh mất đi độ chi tiết và tăng độ trễ khi chơi game. Để có hình ảnh hoàn hảo, hãy luôn đặt máy chiếu vuông góc và chính diện với màn hình.
Mỗi máy chiếu có một tỷ lệ phóng (Throw Ratio) cố định. Nếu mua một chiếc máy chiếu xa cho một căn phòng hẹp, bạn sẽ nhận lại một khung hình quá nhỏ. Ngược lại, máy chiếu siêu gần (UST) dù tiện lợi nhưng lại đòi hỏi bề mặt chiếu phải phẳng tuyệt đối. Đừng quên cầm thước dây đo đạc kỹ căn phòng trước khi mua.
Tường nhà miễn phí, nhưng không phải bức tường nào cũng có thể trở thành một bức màn chiếu tốt. Một bức tường hơi nhám hoặc sơn bóng sẽ tạo ra các điểm chói gây nhức mắt. Đặc biệt với dòng máy chiếu laser hiện đại, nếu không đầu tư màn chiếu tương phản cao (ALR), bạn đang lãng phí tới 70% sức mạnh của thiết bị.
Ánh sáng là 'khắc tinh' lớn nhất của máy chiếu. Kể cả những dòng máy đắt tiền nhất cũng sẽ cho ra hình ảnh chất lượng kém dưới ánh nắng gắt. Nếu không có một phòng tối chuyên biệt hoặc rèm cửa loại xịn, trải nghiệm coi phim vào ban ngày sẽ là một cực hình cho đôi mắt.
Nếu bạn thấy một chiếc máy chiếu giá rẻ quảng cáo rằng sở hữu độ sáng 5.000 hay 10.000 lumen, hãy cẩn thận. Đó thường là con số 'tự chế' của nhà sản xuất. Chỉ có chỉ số ANSI Lumens mới là tiêu chuẩn đo lường đáng tin cậy. Một chiếc máy chiếu 800 ANSI Lumens chính hãng thường có chất lượng ăn đứt những chiếc máy chiếu '10.000 Lumen' không tên tuổi trên mạng.
Đây là chiêu trò marketing tinh vi nhất. Nhiều máy chiếu giá rẻ dán logo 4K nhưng thực tế độ phân giải thực chỉ là HD 720p. Chúng chỉ đơn giản là 'đọc được' nội dung file 4K nhưng lại phát ra chất lượng hình ảnh thấp. Hãy luôn tìm dòng chữ 'Native Resolution' trong bảng thông số kỹ thuật.
Ngược lại với bẫy 4K ở trên, các dòng máy chiếu tầm trung sử dụng công nghệ dịch chuyển điểm ảnh (Pixel-shifting) để tạo ra hình ảnh 4K dù chip gốc chỉ là 1.080p. Công nghệ này thực tế mang lại hình ảnh cực kỳ sắc nét với mức giá dễ tiếp cận hơn nhiều so với 4K thuần túy.
Những chiếc máy chiếu nhỏ bằng lon nước, phát hình lung linh trên mạng xã hội thường là những món 'đồ chơi' kém chất lượng. Với mức giá 1 - 2 triệu đồng, bạn sẽ nhận lại một thiết bị cho ra hình ảnh không mấy sắc nét, âm thanh ồn ào và thường hỏng hóc chỉ sau thời gian ngắn sử dụng. Hãy nhớ rằng trong thế giới máy chiếu, 'tiền nào của nấy' luôn là kim chỉ nam để mua sắm.