Dữ liệu của trang theo dõi hàng hải dân sự Marine Traffic cho thấy khoảng 20 tàu hàng bắt đầu di chuyển về phía eo biển Hormuz tối 17/4, sau khi Iran thông báo mở cửa tuyến hàng hải này. Đây là nhóm tàu lớn nhất tìm cách đi qua khu vực kể từ khi Iran gần như đóng cửa eo biển để đáp trả chiến dịch tấn công của Mỹ – Israel từ cuối tháng 2.
Tuy nhiên, các tàu nhanh chóng dừng lại, một số chiếc còn quay đầu mà chưa rõ nguyên nhân. Trong số này có 3 tàu container do tập đoàn vận tải biển CMA CGM của Pháp vận hành, song doanh nghiệp này từ chối bình luận.
Đến rạng sáng nay, phần lớn nhóm tàu đã quay đầu.
Dữ liệu theo dõi sau đó cho thấy một số tàu mới, chủ yếu là tàu chở dầu, đang tiếp tục hướng về eo biển Hormuz.
Nils Haupt, phát ngôn viên tập đoàn vận tải Hapag-Lloyd của Đức, doanh nghiệp có tàu bị mắc kẹt ở vùng Vịnh, nói với AFP rằng mở cửa Hormuz “nhìn chung là tin tốt”. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh các hãng vận tải biển vẫn cần thông tin chi tiết về tuyến đường mà tàu thuyền có thể đi và thứ tự di chuyển, đề cập lo ngại về thủy lôi.
“Một nghìn tàu không thể ngay lập tức đi vào eo biển, điều đó sẽ gây hỗn loạn. Iran cần đưa ra thông tin rõ ràng. Chúng tôi sẽ sẵn sàng rời đi nếu một số câu hỏi được giải đáp trong cuối tuần này”, ông nói.
Hiệp hội Chủ tàu Na Uy cho hay một số vấn đề quan trọng chưa được giải quyết, gồm rà phá thủy lôi, các điều kiện của Iran và cách thực thi trên thực tế.
Tập đoàn vận tải biển BIMCO cảnh báo thành viên không nên vội vã qua eo biển, viện dẫn mối đe dọa từ thủy lôi. Một cảnh báo của hải quân Mỹ mà Reuters xem được cũng nhắc đến nguy hiểm do loại vũ khí này gây ra.
Matt Wright, nhà phân tích vận tải hàng đầu tại công ty phân tích dữ liệu Kpler, cho biết vẫn chưa chắc chắn các tàu có thể đi theo tuyến đường nào để rời khỏi vùng Vịnh.
Dữ liệu của Bloomberg cho thấy có khoảng 770 tàu thương mại đang bật bộ phát đáp tín hiệu trong vịnh Ba Tư vào ngày 16/4, trong đó khoảng 360 tàu chở dầu khí. Trước khi xung đột giữa Mỹ – Israel và Iran bùng phát, số lượng tàu thuyền qua eo biển trung bình mỗi ngày là khoảng 120 chiếc, theo Lloyd’s List.
Một quan chức cấp cao Iran nói với Reuters rằng tất cả tàu thương mại, gồm cả tàu mang cờ Mỹ, đều có thể đi qua eo biển Hormuz, song hành trình phải được phối hợp với Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC). Tàu thuyền cũng sẽ bị giới hạn trong các luồng hàng hải được Iran coi là an toàn, trong khi tàu quân sự vẫn bị cấm.
Tiêm kích F-15E và cường kích A-10 nằm trong số các chiến đấu cơ đầu tiên của Mỹ lẫn Israel bị bắn hạ sau hàng ngàn đợt xuất kích vào không phận Iran.
Tuy nhiên, tờ The Wall Street Journal hôm 4.4 dẫn nguồn thạo tin tiết lộ chiếc A-10 không rơi xuống lãnh thổ Iran. Phi công Mỹ đã xoay xở lái được máy bay ra khỏi không phận Iran trước khi nhảy dù và được cứu sống.
Câu hỏi được đặt ra là những tổn thất như trên sẽ ảnh hưởng gì đến quyết tâm của Tổng thống Mỹ Donald Trump để tiếp tục và thậm chí leo thang chiến dịch quân sự trong thời gian tới.
"Những gì đã xảy ra cho thấy Iran có thể thắng mà không cần chiến thắng", theo nhận định của nhà phân tích Viện Trung Đông Alan Eyre, cựu chuyên gia của Bộ Ngoại giao Mỹ về Iran.
"Phía Mỹ cho rằng đang nắm mọi thứ trong tay, và diễn biến trên làm lung lay luận điểm này của họ", ông Eyre phân tích.
Thay vì tìm cách đối đầu trực diện với Mỹ và Israel, Iran lựa chọn chiến lược phi đối xứng, tấn công những quốc gia Arab vùng Vịnh, phá hủy các hệ thống radar và cơ sở hạ tầng phòng không, và làm gián đoạn lưu thông hàng hải qua eo biển Hormuz.
Chiến thuật này từng được lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) áp dụng trong chiến tranh Iraq, thông qua việc trang bị cho các nhóm vũ trang ủy nhiệm những thiết bị nổ tự chế khiến hàng ngàn binh sĩ Mỹ thiệt mạng.
Chiến dịch không kích của Mỹ và Israel đã bắn phá nhiều cơ sở tên lửa và các bệ phóng di động của Iran, nhưng Tehran vẫn tiếp tục phóng hàng chục tên lửa và máy bay không người lái (UAV) mỗi ngày, kéo dài cuộc xung đột, làm leo thang tổn thất kinh tế cho các nước vùng Vịnh và Mỹ.
Và đến ngày 3.4, Iran đã làm được điều chưa thể trước đó: bắn hạ chiến đấu cơ của Mỹ hoặc Israel trên không phận nước này
Cùng ngày, giới chức Tehran nói với bên trung gian rằng nước này từ chối gặp quan chức Mỹ tại Islamabad (Pakistan) và họ không thể chấp nhận được những yêu sách quá đáng của Nhà Trắng nhằm chấm dứt xung đột.
Chuyên gia William Wechsler, đứng đầu chương trình Trung Đông tại Hội đồng Đại Tây Dương, nhận định rằng, dù giành ưu thế trên không, Mỹ vẫn chưa đạt được quyền kiểm soát tuyệt đối.
"IRGC là một tổ chức quân sự chuyên nghiệp, được chứng minh có năng lực học hỏi và thích ứng, và rõ ràng vẫn duy trì được khả năng đe dọa các phi công và quân nhân Mỹ", ông phân tích, đồng thời cảnh báo rằng cuộc xung đột có thể leo thang nhanh chóng dù Mỹ đang có ưu thế trên không.
Theo báo The Nation, ngày 6-4, chính quyền đô thị Bangkok (BMA) phát đi cảnh báo khi chỉ số nhiệt tại thủ đô đã chạm ngưỡng "nguy hiểm", tiềm ẩn nhiều rủi ro nghiêm trọng đối với sức khỏe người dân.
Sở Môi trường thuộc BMA cho biết chỉ số nhiệt cao nhất ghi nhận trong ngày 6-4 dao động từ 42 - 51,9 độ C - mức "nguy hiểm" và có khả năng chuyển sang mức "rất nguy hiểm" nếu vượt quá 52 độ C.
Dù nhiệt độ không khí thực tế chỉ khoảng 38 - 40 độ C, độ ẩm cao đã khiến nhiệt độ cảm nhận tăng vọt, làm gia tăng nguy cơ kiệt sức và sốc nhiệt.
Giới chức khuyến cáo người dân cần theo dõi chặt chẽ các dấu hiệu như chóng mặt, mệt mỏi, đau đầu, tim đập nhanh hoặc đổ mồ hôi bất thường. Khi xuất hiện các triệu chứng này, cần nhanh chóng tìm đến nơi râm mát hoặc có điều hòa để nghỉ ngơi.
Bên cạnh đó, người dân được khuyến nghị uống đủ nước trong ngày, hạn chế ra ngoài vào khung giờ nắng nóng cao điểm, đặc biệt từ 11 - 15h, và tránh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng trong thời gian dài.
Các nhóm có nguy cơ cao như trẻ em, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền hoặc béo phì được khuyến cáo nên hạn chế ra ngoài, đồng thời đi khám ngay khi có dấu hiệu bất thường.
Chính quyền Bangkok nhấn mạnh tình trạng nắng nóng cực đoan có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, đặc biệt là nguy cơ sốc nhiệt. Người dân được khuyến khích theo dõi thông tin cập nhật theo thời gian thực qua nền tảng AirBKK để chủ động phòng tránh.
