Những vi phạm, thiếu sót về quy hoạch, quản lý, sử dụng quỹ đất 20% làm nhà ở xã hội được Thanh tra Chính phủ chỉ ra trong kết luận việc chấp hành quy định pháp luật trong công tác quản lý sử dụng đất đai và quy hoạch xây dựng, cấp phép xây dựng trên địa bàn TP Hà Nội.
Thông báo kết luận vừa được Phó tổng Thanh tra Lê Tiến Đạt ký ban hành.
Theo kết luận, TP Hà Nội là nơi tập trung nhiều người lao động thu nhập thấp, có nhu cầu cao về nhà ở xã hội, nhưng việc quy hoạch và quản lý, sử dụng quỹ 20% đất làm nhà ở xã hội vẫn còn hạn chế, có một số thiếu sót, vi phạm pháp luật.
Giai đoạn 2011-2022, UBND TP Hà Nội đã phê duyệt 8 dự án khu đô thị, nhà ở có quy mô từ 10ha trở lên nhưng không dành quỹ đất 20% để xây dựng nhà ở xã hội. Ngoài ra có 4 dự án được Thủ tướng cho phép nộp tiền tương đương giá trị quỹ đất 20% và phải bố trí quỹ đất nhà ở xã hội tại địa điểm khác, song đến thời điểm thanh tra thành phố chưa thực hiện, kết luận nêu.
Cơ quan thanh tra cũng chỉ ra 3 dự án quy mô từ 10ha trở lên được UBND TP Hà Nội phê duyệt, nhưng bố trí không đủ quỹ đất để xây dựng nhà ở xã hội theo quy định.
Tại khu nhà ở sinh thái Xuân Phương, TP bố trí gần 6.900m² đất thuộc các ô BT6 và BT11 có chức năng là đất biệt thự sinh thái để phát triển nhà ở xã hội. Thanh tra Chính phủ cho rằng việc bố trí này thiếu khả thi, không phù hợp với nhu cầu của đối tượng thu nhập thấp.
Đối với dự án nhà ở thương mại phục vụ cán bộ cấp thứ trưởng và tương đương đang công tác tại các cơ quan của Quốc hội, UBND TP Hà Nội đã chấp thuận đầu tư phù hợp quy hoạch chi tiết khu đô thị mới Xuân Phương. Tuy nhiên đến năm 2014, thành phố điều chỉnh quy hoạch, đưa dự án vào quỹ đất 20% để phát triển nhà ở xã hội. Theo Thanh tra, việc này không đúng mục tiêu đầu tư và quy hoạch đã được phê duyệt trước đó.
Kết luận thanh tra cũng nêu rõ, trong giai đoạn từ năm 2011 đến tháng 8-2019, Hà Nội chưa theo dõi riêng việc quản lý, sử dụng số tiền tương đương giá trị quỹ đất 20% phát triển nhà ở xã hội.
Thành phố chưa có hướng dẫn để quản lý, đôn đốc các chủ đầu tư thực hiện nghĩa vụ nộp khoản tiền tương đương giá trị quỹ đất 20% phát triển nhà ở xã hội, và chưa đôn đốc các chủ đầu tư thực hiện nghĩa vụ nộp tiền vào ngân sách, kết luận nêu.
Thanh tra cũng kết luận thành phố chưa tổng hợp số thu đã nộp vào ngân sách, chưa tách riêng khoản thu tương đương quỹ đất 20% khi xác định nghĩa vụ tài chính của các chủ đầu tư.
Bên cạnh đó, việc thu nộp bị cho là không được hạch toán riêng mà tính chung vào tiền sử dụng đất. Đến ngày 13-8-2019, UBND TP Hà Nội mới ban hành văn bản quy định việc thu, nộp, quản lý khoản tiền tương đương giá trị quỹ đất 20%.
Thanh tra Chính phủ cũng chỉ ra, thành phố chưa bố trí nguồn vốn để đầu tư phát triển nhà ở xã hội từ khoản thu trên.
“UBND thành phố chưa đầu tư xây dựng nhà ở xã hội bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước đối với 10 dự án đã được bố trí quỹ đất để đáp ứng nhu cầu về nhà ở xã hội của người dân trên địa bàn, trong khi nguồn thu tương đương với giá trị quỹ đất 20% từ các dự án là rất lớn, gây lãng phí đất đai”, kết luận nêu.
Từ các vi phạm, thiếu sót được chỉ ra trong kết luận, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Hà Nội bố trí đủ quỹ đất để xây dựng nhà ở xã hội trong năm 2026 đối với 15 dự án liên quan.
Trong đó có 8 dự án quy mô trên 10ha nhưng thành phố không dành quỹ đất bố trí nhà ở xã hội, 4 dự án được Thủ tướng chấp thuận cho phép hình thức nộp tiền và phải bố trí quỹ đất xây dựng nhà ở xã hội thay thế tại địa điểm khác.
Đồng thời cơ quan thanh tra kiến nghị thành phố cần đôn đốc các chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại, khu đô thị triển khai xây dựng nhà ở xã hội trên quỹ đất 20% theo tiến độ đã được phê duyệt.
Trường hợp chủ đầu tư không thực hiện, cần xử lý theo quy định để lựa chọn nhà đầu tư khác hoặc đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách từ khoản thu tương đương giá trị quỹ đất 20%, kết luận nêu.
Thanh tra Chính phủ cũng yêu cầu thành phố rà soát, bổ sung quy hoạch đô thị, khu công nghiệp để bảo đảm quỹ đất phát triển nhà ở xã hội, triển khai các dự án nhà ở xã hội bằng nguồn vốn ngân sách trên quỹ đất đã được bàn giao.
Đối với khu nhà ở sinh thái Xuân Phương, thành phố cần rà soát, bố trí đủ quỹ đất nhà ở xã hội thay thế ở địa điểm khác hoặc thu hồi quỹ đất 20% để thực hiện theo quy định.
Với dự án nhà ở thương mại phục vụ cán bộ cấp thứ trưởng và tương đương hiện đang công tác tại các cơ quan của Quốc hội, cần rà soát, điều chỉnh theo đúng mục tiêu đầu tư và quy hoạch chi tiết đã được chấp thuận, phê duyệt, Thanh tra kiến nghị.
Ngày 15.5, ông Võ Văn Minh, Chủ tịch HĐND TP.HCM có buổi làm việc với ông Atsaphangthong Siphandone, Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thủ đô Vientiane (Lào), đồng thời chứng kiến lễ ký biên bản ghi nhớ về thỏa thuận hợp tác giữa TP.HCM và thủ đô Vientiane giai đoạn 2026 - 2030.
Theo đó, 2 bên tiếp tục tăng cường hợp tác trên nhiều lĩnh vực, gồm chính trị - ngoại giao, an ninh - quốc phòng, pháp chế - tư pháp, kinh tế, giáo dục, văn hóa - xã hội, y tế, hoạt động của các đoàn thể, tổ chức chính trị - xã hội và hỗ trợ phát triển.
Trong lĩnh vực chính trị, ngoại giao, TP.HCM và thủ đô Vientiane thống nhất duy trì trao đổi đoàn đại biểu, tăng cường liên hệ, hợp tác cấp cao; đồng thời khuyến khích các cơ quan, sở, ban, ngành, đoàn thể và địa phương 2 bên chủ động chia sẻ kinh nghiệm, ký kết, triển khai các nội dung hợp tác phù hợp với điều kiện thực tế.
Hai bên cũng sẽ phối hợp tổ chức các hoạt động giao lưu, kỷ niệm 65 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Lào và 50 năm ngày ký Hiệp ước Hữu nghị và hợp tác Việt Nam - Lào trong khuôn khổ Năm đoàn kết hữu nghị Việt Nam - Lào 2027.
Một nội dung quan trọng khác là tăng cường hợp tác trong xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị và phát triển kinh tế - xã hội. HĐND TP.HCM và HĐND thủ đô Vientiane tiếp tục trao đổi kinh nghiệm trong xây dựng văn bản dưới luật, hoạt động giám sát, quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục truyền thống về quan hệ đặc biệt Việt Nam - Lào, nhất là trong thế hệ trẻ 2 địa phương.
Về kinh tế, TP.HCM và Vientiane nhất trí tăng cường trao đổi thông tin về cơ hội đầu tư, định hướng phát triển và chính sách thu hút đầu tư của mỗi bên. Hai địa phương sẽ tạo điều kiện để doanh nghiệp giao lưu, kết nối, tìm kiếm đối tác thông qua các diễn đàn, chương trình xúc tiến thương mại, quảng bá thương hiệu, sản phẩm và kết nối hàng hóa.
Trọng tâm hợp tác kinh tế tập trung vào thương mại, nông nghiệp, chế biến nông sản, xúc tiến chuyển giao công nghệ; hỗ trợ sản phẩm nông nghiệp, thủ công mỹ nghệ của 2 bên đáp ứng tiêu chuẩn của mỗi quốc gia theo hướng hài hòa, bền vững.
Tại buổi làm việc, ông Võ Văn Minh và ông Atsaphangthong Siphandone cũng điểm lại kết quả hợp tác giữa 2 địa phương trong giai đoạn 2021 - 2025. Theo đánh giá, nhiều nội dung hợp tác đã được triển khai tích cực, góp phần củng cố tin cậy chính trị, tăng cường hiểu biết lẫn nhau và tạo nền tảng cho giai đoạn hợp tác mới.
Đáng chú ý, hoạt động trao đổi đoàn, tiếp xúc cấp cao giữa TP.HCM và thủ đô Vientiane được duy trì thường xuyên. Một số chương trình, dự án như mô hình nuôi bò tại thủ đô Vientiane, dự án "Gia đình Việt với sinh viên Lào, Campuchia đang học tập tại TP.HCM" cùng các hoạt động hợp tác giữa sở, ngành, tổ chức chính trị - xã hội của 2 địa phương đã mang lại kết quả thiết thực.
Hai bên khẳng định biên bản ghi nhớ hợp tác giai đoạn 2026 - 2030 là dấu mốc quan trọng, tạo khuôn khổ mới để TP.HCM và thủ đô Vientiane tiếp tục đưa quan hệ hợp tác đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả hơn. Biên bản ghi nhớ lần này không chỉ kế thừa kết quả đã đạt được mà còn mở rộng sang nhiều lĩnh vực phù hợp với nhu cầu phát triển của mỗi địa phương trong giai đoạn mới.
Chủ tịch HĐND TP.HCM Võ Văn Minh và Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thủ đô Vientiane Atsaphangthong Siphandone thống nhất sẽ tiếp tục chỉ đạo các sở, ban, ngành, đơn vị liên quan cụ thể hóa biên bản ghi nhớ thành các chương trình hành động, dự án hợp tác cụ thể.
Chiều 4-5, Bí thư Thành ủy Cần Thơ Lê Quang Tùng dẫn đầu đoàn công tác khảo sát và làm việc về dự án nâng cấp, mở rộng quốc lộ 91 đoạn từ km0 đến km7, qua bốn phường Ninh Kiều, Cái Khế, Bình Thủy và Thới An Đông.
Tại buổi làm việc, ông Châu Văn Vũ - Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Cần Thơ - cho biết dự án ảnh hưởng 1.095 hộ dân, đến nay đã chi trả bồi thường cho 742 hộ, trong đó 505 hộ đã bàn giao mặt bằng (đạt 46,21%). Hai phường Ninh Kiều và Thới An Đông đã giải phóng mặt bằng 100%; phường Cái Khế và Bình Thủy phấn đấu đạt trên 90% vào cuối tháng 5.
Phát biểu tại buổi làm việc, Bí thư Thành ủy Lê Quang Tùng cho biết thành phố xác định đây là dự án trọng điểm đặc biệt quan trọng, song giải phóng mặt bằng là điểm nghẽn kéo dài nhiều năm. Ban Thường vụ Thành ủy đã họp và ban hành chính sách đặc thù, theo đó người dân được đền bù ở giai đoạn trước được vận dụng linh hoạt để đảm bảo quyền lợi tương đương với giai đoạn hiện nay - thể hiện quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị.
Ông Tùng không đồng tình với mục tiêu hoàn thành giải phóng mặt bằng trên 90% vào cuối tháng 5, mà yêu cầu phải đạt 100%.
Theo ông, 10% còn lại mà rải "lốm đốm" suốt chiều dài dự án thì "làm sao thi công được".
Qua buổi khảo sát, ông Tùng cho biết vẫn rất lo lắng về tiến độ. Riêng cầu Bình Thủy - hạng mục trong dự án này - cần 18 tháng thi công nhưng đã chậm 3-4 tháng.
Với mốc hoàn thành cuối năm 2027, ông yêu cầu thi công cả ngày lẫn đêm để kịp tiến độ.
Ông Tùng cũng đề nghị UBND thành phố mạnh dạn phân cấp, phân quyền, giao nguồn lực cho cấp phường, xã. Ông lưu ý Trung tâm Phát triển quỹ đất đang phụ trách tới 200 dự án, nếu không phân cấp thì không thể kham nổi.
"Một đồng chí từng là chủ tịch UBND quận, một đồng chí từng là chánh Thanh tra thành phố (bí thư Đảng ủy phường Bình Thủy trước đây là chủ tịch UBND quận Bình Thủy, bí thư Đảng ủy phường Cái Khế trước đây là chánh Thanh tra thành phố) có quá nhiều kinh nghiệm để làm, phải giao quyền, giao trách nhiệm, giao nguồn lực để làm. Đã chọn người vào vị trí này thì phải mạnh mẽ phân cấp, phân quyền", ông Tùng yêu cầu.
Ngày 22.5, tại Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM, chương trình "Trao hạnh phúc - Thắp sáng niềm tin" lần 1 năm 2026 được tổ chức trong không khí ấm áp, hướng về các học viên khuyết tật, mồ côi, có hoàn cảnh khó khăn nhưng luôn nỗ lực vươn lên trong học tập và cuộc sống.
Chương trình do Câu lạc bộ Truyền thống kháng chiến Đoàn Thanh niên các cơ quan Trung ương Cục miền Nam, gia đình cố luật sư - quyền Chủ tịch nước Nguyễn Hữu Thọ, Ban Công tác Mặt trận cùng các đoàn thể khu phố 6, phường Xuân Hòa phối hợp tổ chức với sự đồng hành của Nhóm tình nguyện T&T.
Điểm nhấn của chương trình là tinh thần chăm lo trẻ em yếu thế được gợi mở từ chuyến thăm thân tình của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến gia đình cố luật sư - quyền Chủ tịch nước Nguyễn Hữu Thọ vào trưa 18.5.
Phát biểu tại chương trình, ông Nguyễn Hữu Châu, Phó chủ nhiệm thường trực Câu lạc bộ Truyền thống kháng chiến Đoàn Thanh niên các cơ quan Trung ương Cục miền Nam, trưởng nam cố luật sư Nguyễn Hữu Thọ cho biết, trong cuộc gặp gỡ thân mật này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bày tỏ sự quan tâm đến việc chăm lo cho thiếu nhi khuyết tật, mồ côi, có hoàn cảnh khó khăn.
Theo ông Châu, chương trình được tổ chức không chỉ mang ý nghĩa trao tặng vật chất mà còn là sự sẻ chia, động viên tinh thần đối với các học viên.
Ông Châu cho biết, trong nhiều năm qua, các đơn vị đã phối hợp Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM để tổ chức các hoạt động chăm lo cho học viên. Nhiều em tuy không may mắn, khiếm khuyết về cơ thể nhưng vẫn học giỏi, chăm ngoan, biết vượt khó và giúp đỡ nhau trong từng buổi học. Những hình ảnh ấy, theo ông Châu, là bài học xúc động về nghị lực, tình thương và niềm tin vào cuộc sống.
Tại chương trình, ban tổ chức trao 20 suất học bổng cho các học viên có hoàn cảnh khó khăn, chăm ngoan, vượt khó. Những phần học bổng tuy không lớn nhưng gửi gắm sự quan tâm của cộng đồng, tiếp thêm động lực để các em tiếp tục học tập, rèn luyện, tự tin hơn trên hành trình phía trước.
Không chỉ trao học bổng, chương trình còn tạo không gian giao lưu gần gũi giữa các học viên và các đoàn thể địa phương. Các tiết mục văn nghệ do học viên trung tâm và tình nguyện viên biểu diễn cũng góp phần làm cho chương trình thêm xúc động.