Thông tin được nêu ở tạo đàm về chương trình hướng nghiệp cho giới trẻ diễn ra sáng 22.4 tại TP.HCM, do Hiệp hội Kế toán công chứng Anh quốc (ACCA) phối hợp với Công ty CP kết nối văn hóa Việt và Nhà văn hóa Sinh viên TP.HCM tổ chức. Tọa đàm diễn ra trong bối cảnh Bộ GD-ĐT vừa ban hành Thông tư 16 quy định về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục hồi cuối tháng 3.
Chia sẻ với Thanh Niên bên lề sự kiện, bà Khuất Thị Liên Hương, Giám đốc đào tạo ACCA Việt Nam, cho biết điểm nhấn của Thông tư 16 là quy định cụ thể nội dung, cách thức phối hợp giữa cơ sở giáo dục phổ thông không chỉ với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, ĐH, mà còn với doanh nghiệp, tổ chức liên quan. Đây là hành lang pháp lý quan trọng để nhà trường tích hợp, lồng ghép nội dung hướng nghiệp vào các môn học và hoạt động giáo dục.
Đơn cử, chương trình hướng nghiệp của các tổ chức và doanh nghiệp liên quan tới lĩnh vực kế toán, tài chính, kinh doanh có thể kết hợp với môn giáo dục kinh tế và pháp luật và hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp, theo bà Hương. Việc triển khai thành công phụ thuộc vào định hướng, nguồn lực của nhà trường, nhu cầu của học sinh cũng như sự phối hợp với các bên liên quan.
Từ thực tế quan sát, bà cho rằng nhiều bạn trẻ đang loay hoay trong việc tìm ra ngành nghề phù hợp, một phần tới từ việc thiếu trải nghiệm thực tế. Hệ quả là không ít học sinh đưa ra lựa chọn dựa trên định hướng của phụ huynh, giáo viên hơn là từ mong muốn của bản thân. “Do đó, thay vì để các em tiếp cận thông tin rồi phải lập tức quyết định ngành học, cần cho các em có thêm bước trải nghiệm để quyết định”, nữ giám đốc chia sẻ.
Tuy nhiên, bà Hương cho biết dù một số trường công lập bày tỏ quan tâm đến việc hợp tác doanh nghiệp, họ vẫn còn ít nhiều băn khoăn xoay quanh việc xây dựng chương trình, thủ tục xin phép cũng như mức độ hỗ trợ từ phía đơn vị triển khai. Ngược lại, ở khối trường quốc tế, quá trình tích hợp diễn ra thuận lợi hơn và hiện đã có những trường tiên phong bắt tay hợp tác và dự kiến triển khai ngay từ năm học tới.
Trong khi đó, bà Trầm Từ Mai Anh, Giám đốc dịch vụ kiểm toán của PwC Việt Nam, thông tin chỉ vài tháng nữa, đơn vị sẽ tổ chức trại hè dành cho học sinh THCS và THPT, tập trung vào 3 mục tiêu chính là rèn kỹ năng mềm như tư duy và làm việc nhóm; dạy kiến thức cơ bản về ngành nghề và trải nghiệm thực tế tại doanh nghiệp; cũng như dạy kiến thức cơ bản về kế toán, kiểm toán theo khung chứng chỉ quốc tế.
Đây là nỗ lực mới nhất của đơn vị nhằm hướng nghiệp sớm cho học sinh ngay từ bậc phổ thông. Song song đó, với bậc ĐH, PwC Việt Nam hiện cũng đang phối hợp với một số ĐH triển khai chương trình “Study tour” (tham quan học thuật) thay vì dừng ở tham quan doanh nghiệp đơn thuần. Hoạt động này sẽ cho phép các sinh viên quy đổi kết quả tham gia thành điểm số trong học phần cụ thể.
Tiến sĩ Phan Thị Bảo Quyên, Phó trưởng khoa Kế toán Trường Kinh doanh UEH, ĐH Kinh tế TP.HCM (UEH), lưu ý thêm nội dung hướng nghiệp phải có sự tương thích với phát triển tâm, sinh lý mức độ nhận thức của học sinh ở từng cấp học. Chẳng hạn khi nói về lĩnh vực tài chính, nếu đối tượng là các em lớp 6, người phụ trách không nên chia sẻ quá sâu về các khái niệm, câu chuyện doanh nghiệp mà có thể đề cập đến việc quản lý tài chính cá nhân.
Trao đổi tại sự kiện, bà Nguyễn Thị Tú, Hiệu trưởng Trường Trung học Thực hành (Trường ĐH Sư phạm TP.HCM), chia sẻ rằng nhà trường hiện thiết kế một mạng lưới mentor (cố vấn) bài bản, thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia tới từ các trường ĐH, tổ chức, doanh nghiệp. Đây là mô hình nổi bật giúp học sinh được “đỡ đầu” từ sớm, giúp các bạn phát triển và có định hướng tốt hơn cho tương lai.
“Bản thân chúng tôi cũng trở thành mentor cho học sinh những trường khác”, bà Tú nói.
Bài học kinh nghiệm từ ĐH Bách khoa Hồng Kông (PolyU) cho thấy, việc hình thành mạng lưới cố vấn không chỉ dừng ở quan hệ song phương người cố vấn – người được cố vấn, mà có thể mở rộng thành mô hình nhóm gồm 3 lớp: sinh viên – cựu sinh viên mới vào nghề – chuyên gia giàu kinh nghiệm với tỷ lệ nhân sự là 3:2:1, theo PGS George Wong, Phó trưởng khoa Kế toán và tài chính thuộc Trường Kinh doanh PolyU.
Cụ thể, một chuyên gia sẽ cố vấn cho 2 cựu sinh viên đang ở giai đoạn đầu sự nghiệp, và hai bạn này tiếp tục cố vấn cho 3 sinh viên đang theo học. Trong đó, chuyên gia buộc phải là những người có vị thế rất cao trong nghề, còn cựu sinh viên là những người đã tốt nghiệp trong vòng 10 năm trở lại. “Mô hình giúp cố vấn và người được cố vấn hầu như không tồn tại khoảng cách thế hệ”, PGS Wong chia sẻ.
Ông Wong cũng đề xuất lộ trình giúp sinh viên có năng lực sẵn sàng trong nghề nghiệp với 3 giai đoạn chính trải dài trong 4 năm. Trong đó, điểm nổi bật là yêu cầu sinh viên tham gia thực tập từ năm nhất, cũng như tiến tới bắt buộc tất cả phải tham gia kỳ học trao đổi ở nước ngoài vào cuối năm 2027. Chưa kể, các môn học của khoa ông hiện tích hợp tối thiểu 10% yếu tố công nghệ, trong đó có AI.
“Nếu muốn tìm hiểu sâu hơn về nền tảng, hạ tầng của AI, các bạn cũng có thể đăng ký học chuyên ngành phụ do Khoa Khoa học máy tính phụ trách đào tạo”, ông chia sẻ.
Những ngày gần đây, nhiều sinh viên, cựu sinh viên của Đại học Bách khoa Hà Nội bày tỏ sự nuối tiếc khi nghe tin cổng Parabol của đại học này có thể nằm trong khu vực giải tỏa, để mở rộng đường Giải Phóng lên 90m.
Ông Đào Trung Mỳ - cựu sinh viên Bách khoa Hà Nội khóa K22, ngành hệ thống điện - cho biết với bao thế hệ sinh viên Bách khoa Hà Nội, đặc biệt là những người từng đi qua tuổi trẻ dưới mái trường này, chiếc cổng Parabol không đơn thuần chỉ là một chiếc cổng. Đó là ký ức. Là thanh xuân. Là biểu tượng không thể thay thế.
Ông Mỳ kể sau nhiều năm ra trường, đến giờ ông vẫn nhớ như in những ngày đi học năm xưa. Mỗi lần về thăm trường, nhìn thấy chiếc cổng Parabol cong cong ông lại thấy lòng mình thân thuộc đến lạ.
Biết bao thế hệ sinh viên đã bước qua cánh cổng Parabol với bao ước mơ, hoài bão. Có người từ một cậu sinh viên tỉnh lẻ trở thành kỹ sư, nhà khoa học, cán bộ quản lý. Có người mang theo cả tuổi trẻ, tình bạn, tình yêu và những năm tháng đẹp nhất cuộc đời gửi lại phía sau cánh cổng ấy.
Nghe tin việc mở rộng đường Giải Phóng có thể khiến cổng Parabol không thể giữ nguyên vị trí cũ, ông Mỳ bày tỏ mong muốn nhà trường tìm cách lưu giữ lại chiếc cổng này.
"Có thể di dời làm cổng mới, hoặc đặt trong khuôn viên trường như một dấu ấn lịch sử, một nơi để các thế hệ sinh viên trở về chụp tấm ảnh kỷ niệm và nhắc nhớ về thời tuổi trẻ", ông Mỳ đề xuất.
Tương tự, một cựu sinh viên K48 chia sẻ đã gần 20 năm kể từ ngày ra trường, mỗi lần đi qua Đại học Bách Khoa Hà Nội đều nhìn về chiếc cổng Parabol huyền thoại, nơi lưu giữ nhiều kỷ niệm thời sinh viên.
Cựu sinh viên này cũng hy vọng khi triển khai mở rộng đường Giải Phóng, nhà trường vẫn giữ lại chiếc cổng này. Nếu có thể sẽ di dời vào vị trí làm cổng mới. Hoặc nếu không hãy đưa cổng Parabol vào khuôn viên trường, coi đó như một địa điểm check-in lý tưởng cho từng thế hệ sinh viên. Lý do cổng Parabol Bách khoa luôn là một biểu tượng.
Cổng Parabol được xây dựng cách đây hơn 50 năm, mang kiến trúc độc đáo, từng là niềm tự hào của tri thức thế hệ mới.
Theo truyện ngắn "Những ngọn sóng soliton" của Trần Đức Trung, cổng Parabol của Đại học Bách khoa Hà Nội có lẽ nên gọi là cổng soliton mới đúng, bởi thời đó một kỹ sư người Nga muốn xây một cánh cổng mang hàm ý đúng như ý nghĩa của ngọn sóng soliton - ngọn sóng cô độc vượt lên tất cả.
Cụ thể, sau khi hòa bình lập lại ở miền Bắc, Liên Xô quyết định giúp Việt Nam xây dựng một trường đại học bách khoa kỹ thuật ở phía nam Hà Nội. Một kiến trúc sư Nga được cử sang để tìm hiểu và chọn ý tưởng thiết kế.
Đến hồ Gươm, được nghe chuyện kể về Lê Lợi hoàn kiếm cho rùa thần, hình ảnh về một trường đại học mang cái hồn từ ngàn xưa đó đã xuất hiện, ám ảnh người kiến trúc sư người Nga.
Đó là sóng nước hồ Gươm bắn lên từ lưỡi gươm thần chém xuống nước của Lê Lợi đã trào về phía nam, cuộn dừng lại thành hồ Thuyền Quang, rồi trào ập sang thành hồ Bảy Mẫu. Những đợt sóng nối tiếp nhau hình thành Đại học Bách khoa Hà Nội.
Có thể thấy những ngọn sóng trên nóc tòa nhà chính C1. Các hành lang, tòa nhà C1, C2, C3, C4, C5 cũng lượn lên xuống theo nhịp sóng. Và chỉ có con sóng nào vượt lên, tách khỏi đám đông, bay lên trên những cái tầm thường của đời thường, chấp nhận sự thách thức cô đơn thì mới dám hiến dâng thật sự vào khoa học, con đường đầy chông gai. Đó là hình ảnh cổng Parabol, cái ngọn sóng soliton đơn độc.
Bách khoa vốn nổi tiếng về chương trình học tập nặng, những kỳ thi đầy áp lực. Nhiều thế hệ sinh viên Bách khoa hay nói vui “bước qua cổng Parabol để đến đường Giải Phóng” với hàm ý rằng khi được tốt nghiệp sinh viên sẽ được giải phóng sau những năm tháng học tập vất vả.
Ngoài cổng Parabol trên đường Giải Phóng, Đại học Bách khoa Hà Nội còn hai cổng khác nằm trên đường Đại Cồ Việt và Trần Đại Nghĩa.
Hiện cổng Trần Đại Nghĩa là nơi đi lại chính của nhiều sinh viên nhưng cổng Parabol vẫn là một nét đặc trưng và là huyền thoại của sinh viên mỗi khi nhắc về trường.
Định hướng của TP.HCM là từ năm 2027 sẽ tính toán mở rộng khu vực xét tuyển, học sinh không phải thi lớp 10 nhằm giảm áp lực thi cử.
Khi các loại hình trường đảm bảo thực hiện chủ trương, Sở sẽ nghiên cứu xây dựng các tiêu chí xét tuyển không chỉ đảm quyền lợi của học sinh mà còn để các trường THPT tuyển chọn được học sinh có nguyện vọng, phù hợp với định hướng phát triển của mỗi nhà trường.
Trước thông tin này, đã có nhiều luồng ý kiến và phân tích bày tỏ quan điểm nên hay không nên thi lớp 10.
Theo bạn đọc Nguyễn Tuyến, học tập là quyền lợi của tất cả trẻ em. Chúng ta nên xây dựng đủ trường lớp cho các cháu được học ở trường gần nhà nhất.
Đồng tình với phương án xét tuyển lớp 10, một phụ huynh cho hay: "Còn thi tuyển là còn mệt mỏi và dạy thêm tràn lan. Con tôi năm nay bước vào lớp 9. Bắt đầu từ hè và cả năm lớp 9 tới cháu sẽ chỉ đi học thêm 3 môn thi tuyển để đấu vào trường điểm cháu chọn. Giờ bậc phụ huynh như tôi biết phải làm sao? Cấm thì không ổn, mà để theo kế hoạch của cháu thì không đành. Vậy là năm nay không được nghỉ hè!".
Trong khi đó, một giáo viên dạy toán gửi ý kiến đến Báo Thanh Niên bày tỏ quan điểm, nếu hệ thống giáo dục đáp ứng được hết nhu cầu học tập thì nên xét tuyển. Nếu không thì thi lớp 10 vẫn là giải pháp công bằng nhất, đánh giá theo học bạ hoàn toàn chưa đáng tin.
Một phụ huynh học sinh gửi ý kiến đến thanhnien.vn: "Tôi thấy hình thức xét tuyển nhìn thì nhẹ cho học sinh nhưng thực thế thì học sinh phải học nhiều hơn, học đều hơn và vất vả hơn, không còn vừa học vừa chơi nữa" (?).
Bạn đọc này đưa ra ví dụ: Nếu thi tuyển, học sinh lớp 6-7-8 học tầm tầm vừa học vừa chơi, lên lớp 9 cố gắng và tập trung học thi. Còn giờ xét tuyển học bạ thì học sinh sẽ phải học chăm chỉ từ lớp 6 đến lớp 9 để được thành tích cao mới xét tuyển được vào trường tốt. Điều này gây nên áp lực cho học sinh và phụ huynh nhiều hơn, học sinh đi học thêm sẽ nhiều hơn.
“Còn ai nói bây giờ nhà trường chạy theo thành tích nên học bạ điểm cao thì có con đi học mới biết được. Học sinh lớp 6, lớp 7 bây giờ bắt buộc phải biết vi tính, làm poster, canva một cách thuần thuật rồi trong khi thời tôi đi học, sinh viên năm nhất còn chưa biết làm Powerpoint. Đề thi bây giờ các con trắc nghiệm nhiều hơn (nhưng cũng chiếm không quá 70% điểm) thì để đạt điểm cao cần học rộng hơn. Còn các câu hỏi tự luận không hề dễ nên muốn có điểm cao các môn không dễ như phụ huynh nghĩ”, phụ huynh trên nêu quan điểm.
Để bảo vệ quan điểm đồng tình với việc thi tuyển lớp 10, bạn đọc Trí Điền nói, trước hết chúng ta cần hiểu rõ học tập ở đây không có nghĩa là chỉ học tập văn hóa, mà còn có học tập nghề nghiệp. Ở độ tuổi bước vào cấp THPT, các em bắt đầu có sự phân tầng, phân hóa rất rõ, sở trường, sở đoản được hình thành. Có những em cảm thấy học văn hóa như một cực hình, nhưng học nghề thì lại rất đam mê, và ngược lại... Vì vậy ở độ tuổi này không nhất thiết chỉ đào tạo văn hóa.
Bạn đọc trên tiếp tục đặt ra các vấn đề nếu xét tuyển vào lớp 10: Thử nghĩ xem một đất nước chỉ toàn là thầy hoặc toàn là thợ thì sẽ thế nào? Nếu như bỏ thi chuyển cấp thì liệu các em có cần học, cần phấn đấu không, khi biết chắc mình tự nhiên có chỗ học lớp 10? Liệu tình trạng "sáng 6 chiều 1" có tái hiện không? Và liệu có thầy cô tiêu cực giúp các em "chạy điểm" để được xét tuyển không?".
Còn bạn đọc Q.V, phụ huynh học sinh Trường THCS Nguyễn Gia Thiều (P.Tân Hòa, TP.HCM), bày tỏ quan điểm, phổ cập là chủ trương đúng nhưng cần cho học sinh đăng ký dựa trên nhu cầu và nguyện vọng lớp 10. Những học sinh nào có nhu cầu đăng ký không thi tuyển thì TP phân tuyến. Đồng thời cần có trường hoặc lớp phải tổ chức thi với đề chung toàn thành phố, để có sự đánh giá công bằng, minh bạch nếu học sinh muốn đăng ký vào học trường, lớp mình mong muốn.
Bên cạnh đó, vị phụ huynh này cũng cho biết, nếu xét bằng học bạ vào lớp 10 còn có thể nảy sinh các tiêu chí phụ vì có nhiều học sinh có điểm học bạ bằng nhau. Vì vậy đảm bảo chủ trương nhân văn thì vẫn cần có những phương án sao cho đảm bảo việc phổ cập nhưng học sinh vẫn có quyền lợi học tập theo nguyện vọng.
Ngày 27.5, Trường đại học Kinh tế, Đại học Huế tổ chức họp báo công bố 4 chương trình đào tạo mới.
Tại buổi họp báo, nhà trường công bố mở mới 2 chương trình đào tạo trình độ cử nhân gồm: Digital marketing và kinh doanh quốc tế.
Trong đó, ngành digital marketing được xây dựng nhằm giải quyết bài toán thiếu hụt nhân lực trong kỷ nguyên số. Chương trình trang bị cho sinh viên tư duy marketing hiện đại, năng lực ứng dụng công nghệ, phân tích dữ liệu và triển khai chiến lược truyền thông trực tuyến nhằm hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số.
Ngành kinh doanh quốc tế hướng đến đào tạo nguồn nhân lực am hiểu về thương mại quốc tế, xuất nhập khẩu, logistics và quản trị vận hành. Sinh viên sẽ được chú trọng phát triển ngoại ngữ, kỹ năng đàm phán để sẵn sàng làm việc tại các doanh nghiệp FDI hoặc các mô hình kinh doanh xuyên biên giới.
Song song với bậc đại học, nhà trường cũng ra mắt chương trình thạc sĩ kế toán đáp ứng yêu cầu quản trị hiện đại, chuyển đổi số và tiến sĩ quản lý kinh tế, đào tạo chuyên gia nghiên cứu, nhà hoạch định chính sách cấp cao.
PGS-TS Trương Tấn Quân, Hiệu trưởng Trường đại học Kinh tế, Đại học Huế, khẳng định việc mở mới và cập nhật các chương trình đào tạo là bước đi chiến lược nhằm đáp ứng kịp thời xu thế phát triển của xã hội. Tất cả chương trình đã được đổi mới toàn diện trên nền tảng công nghệ.
Đối với 2 ngành cử nhân mới, bên cạnh đội ngũ giảng viên trong nước, chương trình được thiết kế dựa trên sự hợp tác với các đơn vị nước ngoài và có sự tham gia giảng dạy của giáo viên quốc tế. Đáng chú ý, đại diện nhà trường khẳng định mức học phí của sinh viên sẽ giữ nguyên, không thay đổi, tạo điều kiện tối đa để người học trải nghiệm môi trường đa quốc gia.
Dù không phải là đơn vị duy nhất mở các ngành học này, Trường đại học Kinh tế, Đại học Huế tự tin với bề dày truyền thống đào tạo khối ngành kinh tế, kết hợp ứng dụng khoa học công nghệ, sẽ tạo nên thế mạnh và giá trị cốt lõi riêng biệt cho người học.
Ngoài ra, theo ông Quân, tất cả chương trình của nhà trường cũng đã được đổi mới, làm mới trên nền tảng công nghệ, toàn diện, tổng thể để bắt nhịp sự đổi mới giữa khoa học công nghệ. Ông Quân cũng nhấn mạnh rằng, thời gian tới, ngoại ngữ là điểm then chốt mà nhà trường đang chú trọng trong đào tạo, theo định hướng đến 2030, 100% sinh viên có đủ khả năng giao tiếp trong môi trường quốc tế. "Không chỉ thực hiện đổi mới học thật làm thật mà các em phải giao tiếp, làm việc hiệu quả trong môi trường lao động quốc tế. Nhà trường ưu tiên tiếng Anh, tiếng Nhật, tiếng Hàn, tiếng Trung. Đây là 4 ngoại ngữ cốt lõi nhà trường thâm nhập thị trường", ông Quân nói.
