Steve Schwarzbach, cổ động viên sống tại Đức, đã tham dự mọi kỳ World Cup từ năm 2006. Ông từng đến Nam Phi hay Brazil, những nơi vốn được cảnh báo về rủi ro an ninh.
“Tại đó tôi thấy an toàn vì lực lượng an ninh xuất hiện ở khắp nơi”, Schwarzbach nói với CNN. Đến kỳ World Cup năm 2026 tại Mỹ, ông Schwarzbach đang có ý định ở nhà và cảm thấy lo ngại khi tới Mỹ.
Ông Schwarzbach bày tỏ sự quan ngại về các hoạt động kiểm soát di trú gắt gao tại Mỹ. Ông cũng lo ngoại hình khác biệt khi mang dòng máu lai Đức – Hàn có thể khiến ông trở thành đối tượng bị kiểm tra giấy tờ, tạo ra cảm giác không an toàn khi tham gia ngày hội bóng đá.
Dù đã sở hữu cặp vé tứ kết và bán kết trị giá 1.600 USD, ông quyết định từ bỏ chuyến đi sau khi biết tin về các đợt truy quét của ICE và việc chính phủ Mỹ xem xét kiểm tra mạng xã hội của du khách.
Schwarzbach không phải trường hợp duy nhất. Trên mạng xã hội, các nhóm tẩy chay World Cup 2026 tại Mỹ đang thu hút cổ động viên quốc tế tham gia. Một bản kiến nghị trực tuyến tại Hà Lan yêu cầu đội tuyển quốc gia rút lui đã thu hút hơn 174.000 chữ ký. Trên Facebook, nhóm “Tẩy chay World Cup 2026 tại Mỹ” có hơn 25.800 thành viên. Cựu Chủ tịch FIFA Sepp Blatter cũng ủng hộ phong trào tẩy chay của người hâm mộ. Lãnh đạo CLB FC St. Pauli (Đức) công khai thảo luận về việc đội tuyển bỏ giải.
Nguyên nhân tẩy chay chủ yếu đến từ các chính sách nhập cư thắt chặt và tình hình tại nước chủ nhà. Một trong những trở ngại lớn nhất đối với du khách là quy trình xin thị thực. Tại một số quốc gia như Ấn Độ hay Colombia, thời gian chờ phỏng vấn visa Mỹ hiện kéo dài 400-700 ngày. Điều này khiến việc lập kế hoạch tham dự giải đấu trở nên khó khăn đối với cổ động viên ngoài nhóm được miễn thị thực.
Việc Mỹ tăng cường kiểm tra an ninh, yêu cầu cung cấp thông tin mạng xã hội, dữ liệu sinh trắc học, đã tạo tâm lý e dè. Nhiều người lo ngại về quyền riêng tư và những rắc rối pháp lý có thể phát sinh khi nhập cảnh.
Omar Hassan, một nhà phát triển phần mềm tại Montreal, Canada, đang có ý định bán lại vé các trận đấu tại Boston và New York. Trước đó, Hassan đã lên kế hoạch đi cùng em họ mang quốc tịch Tanzania, quốc gia nằm trong danh sách bị hạn chế nhập cảnh.
“Thật sợ hãi khi nghe những gì đang xảy ra ở biên giới, bạn bè tôi từng bị buộc phải giao mật khẩu và bị tịch thu điện thoại”, Hassan nói.
Peter Holmes, một cổ động viên Anh, chọn đến Mexico xem bóng đá thay vì sang Mỹ. Ông bị sốc sau vụ việc đặc vụ liên bang nổ súng vào người dân ở Minneapolis. “Tôi cảm thấy bất an”, ông chia sẻ.
Vẫn có những người lạc quan như Arjun Modhwadiam người Canada gốc Tanzania. Anh cho rằng hộ chiếu Canada và lý lịch “phi chính trị” trên mạng xã hội sẽ bảo vệ anh.
“Tôi không nghĩ chính phủ Mỹ lại để những rắc rối xảy ra, vì World Cup là nguồn thu khổng lồ”, anh nói.
Bài toán kinh tế là thách thức tiếp theo. World Cup 2026 được tổ chức tại ba quốc gia Bắc Mỹ gồm Mỹ, Canada và Mexico, nhưng phần lớn trận đấu diễn ra tại Mỹ. Do khoảng cách giữa các thành phố đăng cai cách xa, du khách gần như bắt buộc di chuyển bằng đường hàng không.
Theo các chuyên gia du lịch, chặng bay từ Seattle đến Miami dài hơn 5.000 km, giá vé máy bay và phòng khách sạn có khả năng tăng cao trong thời điểm diễn ra giải đấu. Ước tính, Mỹ cần đầu tư thêm khoảng 10 tỷ USD để nâng cấp hạ tầng sân bay và hệ thống giao thông công cộng nhằm phục vụ khoảng 40 triệu lượt khách dự kiến.
Chuyên gia nghiên cứu bóng đá David Goldblatt cho rằng mức giá vé tăng vọt đang biến World Cup 2026 thành sự kiện dành cho “nhóm 1% giàu có”.
“Bóng đá vốn là môn thể thao của đại chúng, nhưng sự đắt đỏ hiện nay đang vô tình tạo ra khoảng cách với những cổ động viên nhiệt huyết”, ông Goldblatt nói.
Dù FIFA kỳ vọng sẽ phá kỷ lục 3,5 triệu vé của kỳ World Cup 1994, các chuyên gia ngành khách sạn lại tỏ ra lo ngại. Jan Freitag, Giám đốc phân tích của đơn vị theo dõi dữ liệu khách sạn CoStarCoStar, cho biết các xung đột địa chính trị và giá vé cao đang làm suy giảm nhu cầu. Các khách sạn tại Dallas, Miami hay San Francisco đang phải điều chỉnh giảm giá phòng để thu hút khách. Tại Houston, lượng đặt phòng tháng 6 tăng 30%, nhưng 85% trong số đó là khách nội địa, 15% là khách quốc tế.
Hiện Bộ Ngoại giao Mỹ và các thành phố đăng cai khẳng định đang nỗ lực tối ưu hóa quy trình để đón người hâm mộ,. Thực tế cho thấy lượng đặt chỗ quốc tế vẫn đang thấp hơn kỳ vọng của nước chủ nhà.
Các nhà khảo cổ nghiên cứu trên những ngọn núi lửa cao thuộc dãy Andes đã xác định được trường hợp đầu tiên có bằng chứng rõ ràng về việc đứa trẻ bị hiến tế trong nghi lễ Capacocha - hình thức hiến tế trang trọng và linh thiêng nhất của Đế chế Inca.
Cụ thể, nạn nhân bị hiến tế được ướp xác một cách có chủ đích sau khi qua đời.
Nghiên cứu được thực hiện dựa trên các ảnh chụp cắt lớp vi tính (CT) của 4 thi thể trẻ em được bảo quản tự nhiên nhờ điều kiện băng giá trên đỉnh các núi lửa Ampato và Sara Sara ở miền nam Peru.
Công trình là một phần của dự án quốc tế do nhà nghiên cứu Dagmara Socha thuộc Đại học Warsaw (Ba Lan) dẫn đầu.
Nghi lễ hiến tế bí ẩn của đế chế Inca
Capacocha được xem là một trong những nghi lễ cấp cao quan trọng nhất của đế chế Inca.
Các tài liệu do người Tây Ban Nha ghi chép từ thời thuộc địa mô tả những đoàn rước trong đó trẻ em và các thiếu nữ phải đi quãng đường rất dài trước khi bị hiến tế trên các đỉnh núi thiêng.
Tuy nhiên, bằng chứng khảo cổ học về nghi lễ này vẫn còn hạn chế bởi phần lớn địa điểm chôn cất nằm ở những vùng núi cao hẻo lánh, khó tiếp cận.
Điều kiện giá lạnh trên các đỉnh núi đã giúp bảo tồn cơ thể người chết ở mức độ hiếm thấy, bao gồm mô mềm, nội tạng và các bó vải liệm.
Để tránh làm hư hại hiện vật, các nhà khoa học sử dụng công nghệ chụp CT thay vì mở các lớp bọc xác ướp. Hình ảnh thu được cho phép họ quan sát cấu trúc xương, tình trạng nội tạng cũng như các vật phẩm được đặt bên trong thi thể.
Kết quả cho thấy cả 4 xác ướp trẻ con đều có dấu hiệu tử vong vì chấn thương vùng đầu.
Trong một trường hợp, bé gái 8 tuổi xuất hiện khối tụ máu nội sọ. Đứa trẻ này còn có dấu hiệu mắc bệnh Chagas - căn bệnh ký sinh trùng phổ biến ở Nam Mỹ - thể hiện qua thực quản phình to và các mảng canxi lắng đọng trong mô phổi.
Phát hiện này thách thức quan điểm lâu nay dựa trên các ghi chép cổ vốn cho rằng, chỉ những đứa trẻ hoàn toàn khỏe mạnh và có ngoại hình hoàn hảo mới được lựa chọn để hiến tế.
Các nhà nghiên cứu cũng kiểm tra xác ướp nổi tiếng được đặt tên Juanita. Kết quả cho thấy ngoài chấn thương đầu, thi thể còn có các tổn thương ở ngực và vùng chậu.
Một số thi thể khác mang dấu vết bị sét đánh sau khi chôn cất. Đây là hiện tượng thường gặp trên các đỉnh núi lửa cao và trống trải. Những cú sét đã làm gãy xương và thiêu hủy một phần lớp vải bọc bên ngoài.
Trường hợp đặc biệt nhất là một xác ướp được ký hiệu là "Ampato 4".
Ảnh chụp CT cho thấy nhiều xương đã biến mất hoặc bị dịch chuyển khỏi vị trí ban đầu. Bên trong khoang bụng còn xuất hiện đá và các mảnh vải được đặt vào một cách có chủ đích.
Cấu trúc bên trong cơ thể hoàn toàn khác với quá trình phân hủy tự nhiên hoặc hiện tượng đông lạnh thông thường.
Theo nhóm nghiên cứu, đây là bằng chứng cho thấy thi thể đã được xử lý sau khi chết.
Họ cho rằng cô bé có thể qua đời ở một địa điểm khác trước khi cơ thể được mở ra, chỉnh sửa cấu trúc bên trong rồi mới được đưa lên núi để an táng.
"Nghĩa địa xác ướp" trên các đỉnh núi cao
Các nhà khoa học cho biết khảo cổ học vùng núi cao đang tiếp tục hé lộ nhiều dữ liệu quý giá từ những địa điểm từng được xem là gần như không thể tiếp cận.
Từ năm 2024, các cuộc khai quật trên một số đỉnh núi Andes đã được nối lại với nguồn tài trợ từ Trung tâm Khoa học Quốc gia Ba Lan. Trong thời gian tới, giới nghiên cứu sẽ tiếp tục phân tích mô mềm, vải dệt và các đồ vật tùy táng đi kèm nhằm làm sáng tỏ hơn những bí ẩn xoay quanh nghi lễ hiến tế trẻ em của nền văn minh Inca.
Trưa 5/7, gia đình Lê Ngọc Thúy (sống tại phường Phương Liệt, Hà Nội) tới tại một nhà hàng buffet (ăn tự chọn) ở ngay dưới chân chung cư để ăn trưa.
Bố chồng chị Thúy - ông Trần Như Nguyên (74 tuổi) vừa bị tai biến nên đi lại rất chậm, cần có người dìu bước. Vì thế, gia đình chị Thúy ưu tiên chọn nơi gần nhà, thuận tiện để ông đi lại.
Hôm đó, chồng chị Thúy dìu bố vào bàn ăn. Tuy nhiên do sức khỏe không còn như trước, ông chỉ ăn được vài miếng rồi thấy no. Bữa ăn của ông gói gọn trong vòng 15 phút. Thấy vậy, cháu nội liền đưa ông Nguyên lên nhà nghỉ ngơi, còn mọi người vẫn ở lại dùng bữa.
Khi gia đình chuẩn bị thanh toán, nữ quản lý nhà hàng tiến tới hỏi thăm sức khỏe ông Nguyên. Sau khi biết ông vừa trải qua cơn bạo bệnh và đang trong quá trình phục hồi sức khỏe, người quản lý bày tỏ sự quan tâm và đưa ra quyết định khiến mọi người bất ngờ.
Nữ quản lý cho biết, chị quan sát thấy ông Nguyên gần như không ăn được nhiều. Nếu không tính phí sẽ sai quy trình, nhưng nếu tính đủ, chị thấy áy náy, nên xin phép tính chi phí bữa ăn của ông theo giá vé trẻ em.
Theo quy định của nhà hàng, buffet người lớn có giá 150.000 đồng/người (bao gồm VAT), trong khi trẻ nhỏ là 69.000 đồng. Trẻ em dưới 1m sẽ được miễn phí.
Lời đề nghị của nữ quản lý khiến vợ chồng chị Thúy thấy cảm động. Họ không bất ngờ vì số tiền được giảm, mà thấy được quan tâm.
"Nhìn ánh mắt ái ngại của cô ấy dành cho bố tôi khi biết ông vừa bệnh nặng, tôi cảm nhận được sự đồng cảm chân thành", chị Thúy chia sẻ với phóng viên Dân trí.
Theo người con dâu, ông Nguyên từng là Giảng viên tại trường Đại học Y Hà Nội. Ngoài con cháu, ông có nhiều bạn bè và học trò trẻ tuổi nên thường xuyên ra ngoài gặp gỡ, dùng bữa tại các quán ăn. Đây cũng là một trong những quán mà ông hay đưa học trò tới thưởng thức.
Sau khi nghe chị Thúy kể lại câu chuyện, ông Nguyên cũng bày tỏ niềm vui trước sự quan tâm của nữ nhân viên. Ông liên tục hỏi đó là nhân viên nào đã dành cho mình sự ưu ái và muốn có dịp gặp lại để gửi lời cảm ơn.
Theo tìm hiểu, quán buffet nơi gia đình chị Thúy tới dùng bữa nằm tại một chung cư trên phường Phương Liệt. Đây là quán ăn chuyên về các món đồ ăn vặt kiểu Hàn Quốc.
Trao đổi với phóng viên Dân trí, chị Nguyễn Thị Hoài Như - nữ quản lý của quán - xác nhận, gia đình chị Thúy là khách quen của quán từ lâu.
"Mỗi lần, gia đình tới đây thường đi 5 đến 8 người nên tôi rất nhớ mặt bác. Trước đây, khi bác còn khỏe mạnh vẫn hay trò chuyện và hỏi han về các món ăn trong quán", chị Như kể.
Một thời gian dài không thấy ông quay lại, chị Như nghĩ có thể ông bận việc gia đình. Tới khi gặp lại, chị mới biết ông vừa trải qua cơn tai biến.
Nữ quản lý khẳng định đây không phải chương trình ưu đãi của nhà hàng mà chỉ là quyết định xuất phát từ sự đồng cảm đối với một vị khách quen.
"Tôi chỉ nghĩ đơn giản là mình muốn làm một điều nhỏ để gia đình cảm thấy được quan tâm. Thật sự tôi không nghĩ câu chuyện lại được nhiều người biết đến như vậy", chị nói.
Nördlingen, thị trấn nhỏ thuộc vùng Bavaria phía nam nước Đức, thu hút khách du lịch bởi biệt danh "thị trấn kim cương". Các nhà khoa học ước tính lượng kim cương ở đây khoảng 72.000 tấn.
Sự xuất hiện của kim cương bắt nguồn từ một vụ va chạm thiên thạch khoảng 15 triệu năm trước, tạo ra hố sụt Nördlingen Ries (hay hố thiên thạch Ries) có đường kính rộng hơn 14 km. Đây cũng chính là vị trí của thị trấn Nördlingen ngày nay.
Người dân trong thị trấn không biết đến sự tồn tại của số kim cương khổng lồ cho tới thập niên 1960 khi hai nhà địa chất người Mỹ - Eugene Shoemaker và Edward Chao - tới khảo sát.
Ban đầu, cư dân địa phương nghĩ miệng hố Nördlinger Ries là kết quả của vụ phun trào núi lửa. Tuy nhiên, Shoemaker và Chao nghi ngờ miệng hố tạo bởi một tiểu hành tinh va chạm với Trái Đất.
Ngay khi ghé thăm và nhận thấy các bức tường của nhà thờ rải rác những cụm kim cương nhỏ li ti, họ biết giả thuyết đó đúng.
Tác động cực mạnh từ vũ trụ tạo ra suevite - loại đá chứa các mảnh vụn góc cạnh gồm thủy tinh, tinh thể và kim cương. Dưới áp suất ước tính lên tới 60 GPa từ vụ nổ, đá gneiss chứa graphite trong khu vực đã bị biến đổi cấu trúc và hình thành kim cương.
Vào năm 898, những cư dân đầu tiên bắt đầu đến định cư và lập nên thị trấn Nördlingen. Đến thời Trung cổ, họ xây dựng bức tường thành bảo vệ bao quanh thị trấn - công trình vẫn tồn tại nguyên vẹn đến ngày nay sau nhiều cuộc chiến. Để xây dựng nhà cửa và các công trình công cộng, thợ xây thời đó đã khai thác nguồn vật liệu địa phương dễ tìm kiếm nhất: đá suevite.
Suốt nhiều thế kỷ, người dân địa phương không biết đá xây nhà của họ chứa kim cương.
Nhà thờ St. Georgs, công trình nổi tiếng của thị trấn, được xây dựng hoàn toàn bằng đá suevite và chứa khoảng 5.000 carat kim cương. Tuy nhiên, kích thước của chúng siêu nhỏ - viên lớn nhất chỉ đạt 0,3 mm - nên không có giá trị kinh tế.
"Bạn chỉ có thể quan sát thấy chúng dưới kính hiển vi", bà Gisela Pösges, nhà địa chất học kiêm Phó Giám đốc Bảo tàng Hố thiên thạch Ries tại Nördlingen, nói.
