Sau bài Sai chiến lược dễ trượt đại học, hàng loạt ý kiến gửi về cho rằng việc vào đại học không còn là hành trình học tập đơn thuần mà như cuộc đua thông tin, bài toán chiến lược cùng câu hỏi không mới “Bao giờ chấm dứt cảnh tuyển sinh năm nào cũng đổi?”.
“Không biết đến bao giờ Bộ Giáo dục và Đào tạo mới ngừng thay đổi tuyển sinh đại học?”, bạn đọc Ly Lan đặt câu hỏi.
Nhiều phụ huynh cho biết năm nào cũng nghe thông tin “ổn định” nhưng thực tế lại xuất hiện những điều chỉnh mới khiến họ luôn trong trạng thái thấp thỏm.
“Quanh năm toàn nghe chuyện thay đổi quy chế tuyển sinh đại học, hết sức ngán ngẩm”, một bạn đọc bày tỏ. Người khác than phiền: “Thay đổi hoài, học sinh, giáo viên, phụ huynh chạy theo mệt mỏi năm nào cũng vậy”.
Ngay giáo viên phổ thông cũng lúng túng khi tư vấn cho học sinh. Bạn đọc Thu Thủy – một giáo viên, chia sẻ bản thân “không biết giải thích, tư vấn cho học sinh thế nào” trước những thay đổi liên tục.
Theo cô, năm nào cơ quan quản lý cũng khẳng định tuyển sinh sẽ ổn định nhưng thực tế lại khác: “Nhiều năm nay, năm nào quy chế tuyển sinh đại học cũng điều chỉnh, sửa đổi, toàn những thay đổi lớn, ảnh hưởng rất nhiều đến thí sinh”.
Phụ huynh Trí có con cùng lúc thi vào lớp 10 và đại học cho biết chỉ riêng việc đọc và hiểu các thông tin tuyển sinh đã thấy “đau đầu” nên mong quy chế được xây dựng ổn định và trình bày thật rõ ràng, dễ hiểu.
Nếu trước đây việc vào đại học chủ yếu dựa vào kết quả thi thì nay nhiều ý kiến cho rằng tuyển sinh đã trở thành một “cuộc chơi nhiều biến số”.
“Học sinh bây giờ không chỉ học, thi, chọn ngành mà còn phải tính chiến lược nguyện vọng, điểm cộng, tổ hợp, quy đổi điểm… nghe đã thấy mệt”, một ý kiến nhận xét. Trong khi lẽ ra tuyển sinh phải giúp học sinh vào đúng ngành, đúng năng lực chứ không nên biến thành “bài toán mẹo cho ai có nhiều thông tin hơn thì thắng”.
Nhiều ý kiến cũng chỉ ra sự chồng chéo giữa các phương thức xét tuyển. Việc vừa xét học bạ, vừa yêu cầu ngưỡng điểm thi tốt nghiệp THPT trong tổ hợp môn khiến không ít người cảm thấy khó hiểu.
Bạn đọc Huy cho rằng việc xét tuyển học bạ dựa trên đủ 6 học kỳ của ba năm THPT là hợp lý vì phản ánh cả quá trình học tập của học sinh. Tuy nhiên không nên kèm thêm điều kiện điểm thi tốt nghiệp THPT trong tổ hợp xét tuyển. “Nếu đã quy định như vậy thì không cần đến phương thức xét học bạ”, bạn đọc Huy viết.
Cùng băn khoăn, ý kiến khác cho rằng các chính sách tuyển sinh nhiều năm qua tạo cảm giác chính ngành giáo dục chưa thực sự tin vào “sản phẩm” của mình.
Theo đó, việc vừa xét học bạ vừa bổ sung ngưỡng điểm từ kỳ thi tốt nghiệp THPT hay yêu cầu kết hợp thêm điều kiện với các kỳ thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy khiến các phương thức trở nên chồng chéo, mất đi ý nghĩa ban đầu.
Việc quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển cũng gây nhiều tranh cãi. “Năm ngoái mỗi trường quy đổi một kiểu, chả hiểu được gì”, một ý kiến phản ánh và đề nghị cần có quy định chung áp dụng toàn quốc.
Bạn đọc Minh Trí cho rằng mỗi phương thức tuyển sinh hướng đến những nhóm thí sinh khác nhau nên nếu vẫn yêu cầu quy đổi điểm như cách làm thời gian qua thì việc tồn tại nhiều phương thức trở nên thiếu ý nghĩa. Nếu bắt buộc quy đổi điểm thì nên quy định mỗi trường chỉ sử dụng một phương thức tuyển sinh để đảm bảo rõ ràng, tránh rối rắm.
Có nhiều đề xuất được đưa đều mong muốn hệ thống tuyển sinh phải rõ ràng hơn. Một bạn đọc mong quy chế cần ổn định trong vài năm, công bố sớm, viết thật dễ hiểu và quy đổi điểm minh bạch, đừng để chuyện vào đại học trở thành cuộc thử sức của phụ huynh trong việc đọc quy chế và đoán điểm chuẩn.
Ý kiến khác đề xuất đơn giản hóa các phương thức tuyển sinh. Bạn đọc Đỗ Dũng cho rằng cần tính toán lại khâu ra đề thi tốt nghiệp THPT theo hướng tăng tính phân loại để kỳ thi này phục vụ đồng thời hai mục tiêu: xét tốt nghiệp và tuyển sinh đại học.
“Đề thi chỉ cần 30% câu hỏi khó để phân loại thí sinh là có thể dùng cho tuyển sinh”, bạn đọc này nêu quan điểm.
Đồng thời đã đến lúc cần nhìn nhận đúng giá trị thực của giáo dục, tránh nặng về thành tích khi tỉ lệ tốt nghiệp nhiều năm luôn ở mức rất cao nhưng chưa phản ánh rõ năng lực phân hóa.
Ở hướng khác, các ý kiến ủng hộ trao quyền tự chủ tuyển sinh cho các trường đại học. Bộ chỉ nên tập trung giám sát, kiểm soát chất lượng đào tạo thay vì can thiệp sâu vào cách thức tuyển sinh.
Những ý kiến khác quan tâm đến chất lượng giáo dục đại học. “Tuyển sinh chỉ là một phần trong cả quá trình đào tạo. Nếu chỉ tập trung chọn đầu vào mà bỏ qua kiểm soát chất lượng trong quá trình học và đầu ra sẽ khó đảm bảo hiệu quả giáo dục”, một giảng viên nhận định.
Các chuyên gia từ Đại học Harvard, Stanford và Dartmouth ngày 14/5 công bố nghiên cứu về "Bảng điểm Giáo dục". Trong đó, họ phân tích điểm thi môn Đọc hiểu và Toán của học sinh từ lớp 3 đến lớp 8 tại hơn 100 học khu trên khắp nước Mỹ, trong giai đoạn 2009-2025.
So với một thập kỷ trước, điểm Đọc hiểu năm 2025 đã giảm ở 83% học khu có dữ liệu, trong khi con số này ở môn Toán là 70%.
Đáng chú ý, nghiên cứu chỉ ra sự đi xuống này không chỉ do đại dịch Covid-19 mà đã bắt đầu từ năm 2013. Đến năm ngoái, điểm Đọc hiểu của học sinh lớp 8 đã chạm mức thấp nhất kể từ năm 1990.
"Đại dịch dường như đã khiến học sinh trở nên kém Toán nhanh hơn. Còn với Đọc hiểu, tỷ lệ điểm sụt giảm hàng năm cả trước, trong và sau đại dịch là như nhau", nhóm nghiên cứu nhận định.
Tom Kane, giám đốc Trung tâm nghiên cứu chính sách giáo dục tại Harvard, gọi hiện tượng này là một cuộc "suy thoái học tập". Theo ông, tình trạng này bắt đầu từ một thập kỷ trước, khi mạng xã hội bắt đầu xâm chiếm cuộc sống của trẻ em.
Ngoài ra, các tác giả nhận định một lý do nữa là đạo luật "Không trẻ em nào bị bỏ lại phía sau" bị chấm dứt ở Mỹ vào năm 2015, sau hơn 10 năm có hiệu lực. Các trường không còn chịu áp lực phải kiểm tra và báo cáo sát sao tiến độ của học sinh, dẫn đến kết quả dần đi xuống.
Những nguyên nhân khác là tình trạng học sinh nghỉ học kéo dài và thiếu hụt các cải cách về kỹ năng đọc viết.
Dù kết quả nghiên cứu gây lo ngại, Elaine Allensworth, giám đốc điều hành Hiệp hội nghiên cứu trường học thuộc Đại học Chicago, cho rằng đây chưa phải là một cuộc khủng hoảng.
"Điểm số sụt giảm không có nghĩa là học sinh không có năng lực. Đây là vấn đề cần lưu tâm hơn là hoảng loạn", bà Allensworth nhận định. Chuyên gia này nhấn mạnh thay vì gây áp lực, xã hội cần tìm cách hỗ trợ học sinh để các em tăng hứng thú với việc đến trường và xử lý các yếu tố đang làm giảm hiệu quả học tập.
Ở một số học khu mà điểm số của học sinh được cải thiện, như ở thủ đô Washington, các trường đã có nhiều biện pháp như kiểm tra hàng tuần, thu điện thoại trong giờ học, dạy kèm cho học sinh yếu, tăng tiền thưởng cho giáo viên dạy tốt,...
Ghi nhận ở Trường ĐH Nha Trang, nhiều thí sinh đã có mặt từ 6 giờ 30 để chuẩn bị dự thi. Trần Thị Thùy An, học sinh lớp 12 Trường THPT Nguyễn Văn Trỗi (Nha Trang), thông tin rằng em đặt nhiều hy vọng ở đợt 1 thi V-ACT, bởi đợt 2 tổ chức vào cuối tháng này quá sát với lịch thi học kỳ 2 trên trường. "Em chỉ bắt đầu chú trọng V-ACT từ đầu năm vì trước đó phải tập trung thi lấy chứng chỉ IELTS", An nói.
Theo An, phần thi em thấy khó nhất trong đề V-ACT là toán, nhất là nội dung phân tích số liệu và toán phổ thông bởi đề không chỉ hỏi kiến thức của lớp 12 mà còn hỏi cả lớp 10, 11. "Do đó những bạn nào bị 'mất gốc' kiến thức hai khối trước sẽ đặc biệt khó khăn, trong đó có cả em", An bộc bạch. Ngược lại, nữ sinh không hề thấy thử thách ở phần thi tư duy khoa học, dù nội dung này có môn giáo dục kinh tế và pháp luật mà em chưa từng học qua.
"Em có đăng ký học thêm trực tuyến ở một trung tâm, ngoài ra còn tìm đề thêm trên TikTok và những trang mạng khác. Nếu kết quả thi lần này chưa tốt, em nghĩ mình sẽ dốc toàn lực vào kỳ thi tốt nghiệp THPT", nữ sinh đặt mục tiêu đạt từ 750-900 điểm chia sẻ.
Đứng cạnh bên, Hoàng Ngọc Khánh Trang, học sinh lớp 12 Trường THPT Hoàng Văn Thụ (Nha Trang), thẳng thắn: "Em chỉ mới được ôn được 3 ngày là đi thi luôn nên xác định lần này nhường hết 1.200 điểm cho đối thủ. Thực tế, lần này em chỉ muốn trải nghiệm là chính, sau đó chú trọng nhiều hơn vào đợt 2. Do xét tuyển vào ngành y nên em cũng coi trọng kỳ thi tốt nghiệp THPT hơn, xem đây chỉ là phương án dự phòng".
Nguyễn Anh Quân, học sinh lớp 12 Trường THPT Lý Tự Trọng, đã bắt đầu ôn tập từ hè năm trước, với mục tiêu đạt từ 900-1.000 điểm thi V-ACT. Dù có sự chuẩn bị dài hạn, Quân vẫn cảm thấy khó nhằn ở nội dung toán phổ thông ở phần thi toán, trong khi câu hỏi tư duy logic và phân tích số liệu "chỉ cần suy luận là ra nên rất dễ". Logarit và hàm số mũ là những điểm kiến thức được cho là thử thách nhất.
"Nội dung khó thứ hai là tiếng Việt, vốn bao hàm rất nhiều lý thuyết và khó phân biệt khiến em dễ bị nhầm không biết đâu là câu đúng, câu sai. Đặc biệt khó là câu phân tích biện pháp nghệ thuật và ý nghĩa trong ngữ liệu đã cho", nam sinh bộc bạch.
"Điểm V-ACT rất quan trọng và em dự kiến sẽ thi tiếp đợt 2 vì ĐH Kinh tế TP.HCM sẽ xét cả điểm này cộng với điểm thi tốt nghiệp THPT và những yếu tố khác", Quân nói thêm.
Lê Nguyễn An Thuyên, học sinh lớp 12 Trường THPT Hà Huy Tập (Nha Trang), cùng với Lê Nguyễn Thanh Tuyền, học sinh lớp 12 Trường THPT Lý Tự Trọng cũng đồng tình rằng toán là môn thi khiến các em "cảm thấy ám ảnh nhất". "Đề hỏi kiến thức rộng quá, nhất là những kiến thức cũ ở năm lớp 10, 11. Tiếng Anh cũng là một thử thách vì dù trường có dạy nhưng tụi em đều không quá chú tâm vào môn này", cả hai chia sẻ.
Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM vừa công bố thông tin cập nhật tuyển sinh ĐH chính quy năm 2026. Theo đó, năm nay trường tuyển sinh 4.159 chỉ tiêu với 51 ngành/chương trình đào tạo thuộc hình thức đào tạo chính quy gồm: chương trình chuẩn, chương trình chuẩn quốc tế, chương trình liên kết quốc tế. Phương thức tuyển sinh gồm:
Phương thức 1: Xét tuyển thẳng theo quy định của Bộ GD-ĐT.
Phương thức 2: Xét tuyển tổng hợp, sử dụng các tiêu chí: kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026; kết quả kỳ thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM năm 2026; kết quả học tập 3 năm THPT (học bạ); thành tích trong học tập, hoạt động xã hội, văn hóa, thể dục, thể thao, văn nghệ; chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế.
Để hiểu đúng thông tin tuyển sinh cũng như không bỏ lỡ việc đăng ký xét tuyển, nhà trường lưu ý thí sinh về về mốc thời gian, công thức tính điểm xét tuyển.
Mốc thời gian đăng ký xét tuyển của phương thức xét tuyển thẳng từ 1.6 đến 17 giờ ngày 20.6; Phương thức xét tuyển tổng hợp thời gian khai báo và nộp hồ sơ minh chứng trên cổng tuyển sinh của trường từ ngày 3.6 đến 17 giờ ngày 30.6. Thời gian đăng ký, điều chỉnh nguyện vọng từ ngày 2.7 đến 17 giờ ngày 14.7 trên hệ thống của Bộ GD-ĐT.
Phương thức xét tuyển tổng hợp, việc tính điểm xét tuyển được chia thành 3 đối tượng, cụ thể:
Đặc biệt, thí sinh đối tượng 3 cần lưu ý thêm, tổ hợp xét tuyển có giá trị cao nhất của học bạ không nhất thiết phải cùng tổ hợp với điểm thi THPT. Ví dụ, ngành giáo dục học có 4 tổ hợp lần lượt là B00, C00, C01 và D01. Khi lấy giá trị điểm cao nhất của 4 tổ hợp xét tuyển của học bạ và và THPT có thể cho kết quả là điểm cao nhất của học bạ là tổ hợp C00 và điểm cao nhất của THPT là tổ hợp D01.
Trường hợp môn ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển của học bạ không đủ 6 học kỳ ở cấp THPT theo năm do thay đổi lựa chọn môn học thì sử dụng kết quả học tập môn ngoại ngữ khác để thay thế theo nguyên tắc: môn ngoại ngữ thay thế không vượt quá 2 học kỳ so với môn ngoại ngữ chính.
Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM sử dụng điểm cộng cho thí sinh có thành tích trong học tập, hoạt động xã hội, văn hóa, thể dục, thể thao, văn nghệ; chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế.
Tổng điểm của 3 nhóm thành tích không vượt quá 10% mức điểm tối đa của thang điểm xét (10 điểm theo thang điểm 100), cụ thể:
Trong từng nhóm thành tích chỉ cộng 1 mức điểm cao nhất. Chi tiết về mức cộng điểm của từng nhóm sẽ được Hội đồng tuyển sinh Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn TP.HCM xem xét trong quá trình xử lý nguyện vọng và công bố cùng với kết quả xét tuyển.
