Ô tô tải tông 2 xe máy ở TPHCM, một người tử vong

Ở đây, mỗi tấc đất rẫy, mỗi gốc keo đều thấm đẫm mồ hôi, nước mắt nhưng đồng bào vẫn sẵn sàng nhường cơ nghiệp, dành đất cho những công trình trường học, cây cầu, con đường...

Ở tuổi 75, ông Huỳnh Quốc Vinh vẫn giữ dáng vẻ nhanh nhẹn, ánh mắt sáng và giọng nói trầm ấm. Trong căn nhà nhỏ giữa thôn 4, ông chậm rãi kể lại cuộc đời mình như lật từng trang ký ức đã ngả màu thời gian.

Bên chén trà xanh đậm vị núi rừng, ông đưa chúng tôi trở về những năm tháng tuổi trẻ. Năm 1969, chàng trai chưa tròn đôi mươi ấy tình nguyện nhập ngũ tham gia kháng chiến, biên chế tại D2 Quân khu 5. Những tháng ngày hành quân giữa rừng sâu, vượt suối, tải đạn đã rèn giũa ông thành một người lính kiên cường.

"Khó khăn, đói rét là chuyện thường ngày. Nhưng cứ mỗi lần nghĩ tới đồng bào đang chịu khổ, nghĩ tới lời dặn của Bác Hồ là cái chân mình lại vững, cái chí mình lại quyết thôi", ông Vinh bồi hồi nhớ lại.

Sau ngày đất nước thống nhất, ông Vinh về quê, khai hoang, trồng rừng, gây dựng kinh tế gia đình. Với ông, đã là người lính thì cả đời phải sống gương mẫu.

Năm 2022, khi địa phương mở rộng trường học phục vụ con em vùng cao, giữa lúc nhiều hộ còn đắn đo thì ông chủ động bàn giao hơn 6 ha đất của gia đình. "Tôi từng đi qua chiến tranh, chịu cái đói, cái khổ và cả nạn mù chữ của những năm tháng gian lao nên tôi hiểu giá trị của con chữ lắm. Có cái trường to, trường đẹp cho con cháu học cái chữ, để cái nghèo cái đói không đeo bám tụi nó nữa là hạnh phúc lớn nhất của đời tôi rồi", người lính già tâm sự.

Ông Vinh nhấp chén trà, rồi nói chậm rãi nhưng dứt khoát: "Tôi là đảng viên, là cựu chiến binh, phải làm gương. Ngày trước hiến mình cho kháng chiến, bây giờ hiến đất cho Nhà nước xây trường để con cháu học hành, xã hội phát triển. Có gì mà phải tính toán thiệt hơn!".

Hơn 6 ha đất, với người dân miền núi là tài sản lớn, là cả cơ nghiệp gây dựng qua nhiều năm. Thế nhưng với ông Vinh, giá trị tinh thần và tương lai của thế hệ sau quan trọng hơn tất cả. Chính nghĩa cử ấy đã tạo nên cú hích mạnh mẽ cho phong trào hiến đất xây dựng nông thôn mới tại Trà Đốc.

Rời nhà ông Vinh, men theo con đường bê tông uốn lượn, chúng tôi đến thôn 6 gặp ông Hồ Thanh Vân - một "cây đại thụ" trong cộng đồng Ca Dong.

Ông Vân, 69 tuổi, từng là du kích bám làng đánh giặc, được trao Huân chương Kháng chiến hạng ba. Hòa bình lập lại, ông đảm nhiệm nhiều vị trí: Trưởng trạm Y tế xã Trà Bui cũ, Bí thư chi bộ, Chủ tịch Hội Người cao tuổi xã Trà Đốc...

Năm 2022, khi địa phương xây dựng cầu sông Bui và kè chống sạt lở, ông là người đầu tiên tự nguyện hiến gần 900 m² đất mặt tiền cùng toàn bộ cây cối, hoa màu. Trước đó, trong trận lũ lịch sử năm 2020, tuyến đường độc đạo bị chia cắt, ông không ngần ngại chặt bỏ cây trong rẫy để mở đường cho xe cơ giới vào thông tuyến.

Điều khiến mọi người nể phục không chỉ là những lần hiến đất, mà còn ở cách ông Vân giáo dục con cháu. Gia đình ông hiện có 7 đảng viên đang công tác tại địa phương. Vừa qua, ông vinh dự nhận Huy hiệu 45 năm tuổi Đảng.

"Một đời theo Đảng thì phải đi trọn con đường vì dân. Tiếc vài cái cây, tiếc từng mét đất với dân thì nói chẳng ai nghe đâu", ông Vân bộc bạch giản dị, thẳng thắn như cái bụng của người miền núi.

Nếu ông Vinh, ông Vân là biểu tượng của thế hệ đi trước, thì anh Nguyễn Văn Nhăng (43 tuổi, ở thôn 9) là hình ảnh của thế hệ tiếp nối tại Trà Đốc.

Gặp anh vào buổi chiều muộn trên công trình mở đường nông thôn, chúng tôi thấy anh cùng vợ con đang thu dọn những thân keo vừa san ủi. Gia đình anh Nhăng thuộc diện khó khăn trong thôn, có tới 5 đứa con đang tuổi ăn tuổi học, cuộc sống gia đình chỉ trông chờ vào nương rẫy. Tuy nhiên, khi nghe ban quản lý thôn phổ biến về chủ trương mở đường lớn đi qua đúng phần rẫy keo của nhà mình, anh không ngần ngại ký vào biên bản tự nguyện hiến 728 m² đất rẫy, để xe ủi san phẳng hơn 3.000 gốc keo 3 năm tuổi sắp đến ngày thu hoạch.

"Chặt đi cây cối là tài sản của gia đình thì tiếc chứ. Nhưng nghĩ lại, mất keo thì trồng lại được. Chứ nếu không có con đường rộng rãi, xe cộ không vào được, bà con mình chở nông sản đi bán bị ép giá, tội nhất là mấy đứa nhỏ đi học ngày mưa trơn trượt té nhào hoài. Có con đường mới, dân mình đỡ khổ, con chữ về bản cũng nhanh hơn, cái bụng mình thấy vui là được rồi!", anh nói, giọng bình thản.

Ông Phan Duy Hưng, Chủ tịch UBND xã Trà Đốc, cho biết địa phương là xã vùng cao với phần lớn cư dân là đồng bào dân tộc thiểu số, điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, ngân sách địa phương cho việc giải phóng mặt bằng các công trình công cộng còn rất hạn hẹp. Chính vì vậy, sự tiên phong, gương mẫu hy sinh quyền lợi cá nhân của những người như ông Huỳnh Quốc Vinh, ông Hồ Thanh Vân hay anh Nguyễn Văn Nhăng có ý nghĩa cực kỳ to lớn.

"Các bác, các anh đã tạo ra một luồng sinh khí mới, tạo sự đồng thuận, tin tưởng tuyệt đối trong nhân dân, giúp cho nhiều công trình dân sinh trọng điểm từ trường học, đường sá đến cầu cống được triển khai một cách thuận lợi và nhanh chóng", ông Hưng nói.

Chủ tịch UBND xã Trà Đốc cho hay điều quan trọng không chỉ nằm ở giá trị đất đai hay vật chất, mà là sự chuyển biến trong nhận thức cộng đồng. Người dân đã hiểu rằng mỗi con đường, mỗi cây cầu, mỗi ngôi trường đều gắn với lợi ích lâu dài của chính bản thân và con em họ.

"Nghĩa cử của các cá nhân tiêu biểu này đã lan tỏa mạnh mẽ tinh thần trách nhiệm và ý thức cộng đồng sâu sắc. Đây chính là những câu chuyện đẹp, những tấm gương sống động được bà con nhân dân nhắc đến với tất cả sự trân quý, tự hào, tạo nền tảng vững chắc để xã Trà Đốc sớm hoàn thành các tiêu chí xây dựng nông thôn mới trong thời gian tới", ông Hưng chia sẻ.

Diện mạo vùng cao Trà Đốc đang thay đổi từng ngày, từng giờ. Thành quả ấy được kiến tạo từ sự đồng lòng của những con người bình dị nơi đây. Mỗi người một hoàn cảnh, một cách đóng góp khác nhau, nhưng đều chung khát vọng đưa bản làng đi lên.

Tin Gốc: Thanh Niên

Quốc lộ 51 dài 72 km, nối TP HCM với Đồng Nai và cụm cảng Cái Mép - Thị Vải. Vai trò của tuyến càng lớn khi đây là trục chính kết nối sân bay Long Thành, dự kiến khai thác cuối năm nay.

Dự án sửa chữa quốc lộ được triển khai cách đây khoảng 4 tháng với tổng vốn hơn 700 tỷ đồng. Tuy nhiên đến nay, nhiều đoạn vẫn ngổn ngang, mặt đường nham nhở. Rãnh đào, ổ gà, hố ga và các dải phân cách lắp đặt dở dang trở thành những "bẫy" khiến nhiều người đi xe máy té ngã, bị thương.

Đoạn từ khu vực Mũi Tàu (phường Long Thành) đến vòng xoay cao tốc TP HCM - Long Thành - Dầu Giây dài khoảng 400 m được người dân xem là điểm nóng tai nạn.

Ông Nguyễn Văn Tùng, ngụ phường Long Thành, cho biết khoảng hai tháng trước đơn vị thi công cắt ngang mặt đường để sửa chữa, tạo rãnh rộng khoảng 50 cm, sâu 10 cm rồi để nguyên nhiều ngày. Tuyến đường lại không có dải phân cách riêng cho xe máy nên phương tiện liên tục sụp xuống rãnh, nhất là khi trời mưa.

"Xe máy té liên tục, có ngày gần 10 vụ, nhiều nhất vào buổi tối và sau cơn mưa", ông Tùng nói.

Theo ông, thời gian đầu người dân tự đặt vật cứng làm biển cảnh báo nhưng không hiệu quả. Đèn đường khu vực này cũng lúc sáng lúc tắt, khiến việc đi lại ban đêm càng nguy hiểm. Nhiều nạn nhân bị chấn thương nặng phải đưa đi cấp cứu.

Anh Đức Dương, chủ quán hủ tiếu bên quốc lộ 51, cho biết gần như ngày nào quán cũng chứng kiến người đi đường gặp nạn.

"Hễ có người té là cả quán chạy ra hỗ trợ, đưa nạn nhân vào nghỉ hoặc gọi cấp cứu. Có người bất tỉnh ngay tại chỗ", anh nói.

Theo anh Dương, ngoài rãnh đào và ổ gà, nhiều hố ga nhô cao khoảng 20 cm cũng tiềm ẩn nguy cơ tai nạn khi bánh xe trượt qua.

Không chỉ các đoạn đang thi công, nhiều vị trí đã sửa chữa xong cũng phát sinh bất cập khi lắp dải phân cách cứng phân làn xe máy và ôtô.

Người dân cho hay nhiều "con lươn" được đặt ngay khúc cua nhưng không có biển báo hoặc cọc phản quang, khiến xe máy chạy tốc độ cao không kịp xử lý. Tai nạn thường xảy ra vào sáng sớm và ban đêm, khi lưu lượng phương tiện lớn hoặc đèn đường không hoạt động.

"Từ ngày lắp dải phân cách, tai nạn xảy ra liên tục. Người dân phải tự mang vật cứng ra cảnh báo nhưng không hiệu quả", bà Hằng, ngụ phường Long Hưng, nói.

Anh Sơn, xã An Phước, cho biết ban đêm nhiều ôtô lấn làn hoặc dừng đỗ ven đường làm hạn chế tầm nhìn, khiến xe máy dễ đâm vào dải phân cách. Người dân nhiều lần phải đặt vật cản trước các "con lươn" để cảnh báo.

Trong khi đó, đoạn dài hơn 500 m từ vòng xoay cao tốc TP HCM - Long Thành - Dầu Giây đến ngã ba 25B cũng bị tài xế phản ánh do mặt đường bị đào xới cả hai làn xe. Trời mưa xuất hiện chi chít vũng nước sâu, còn nắng thì bụi mù mịt. Nhiều ôtô phải né đoạn đường xấu, khiến khu vực thường xuyên ùn tắc.

Ông Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Trung tâm Quy hoạch, Kiểm định xây dựng và Bảo trì đường bộ (Sở Xây dựng Đồng Nai), cho biết đơn vị sẽ yêu cầu nhà thầu kiểm tra, khắc phục ngay các rãnh đường gây mất an toàn tại khu vực phường Long Thành.

"Đối với các dải phân cách, chúng tôi đã chỉ đạo đơn vị thi công bổ sung biển cảnh báo, những dải chưa sơn phản quang sẽ được đưa vào lề để bảo đảm an toàn", ông Tuấn nói.

Theo ông Tuấn, Sở Xây dựng cũng yêu cầu chủ đầu tư tăng cường giám sát, buộc các nhà thầu tuân thủ đầy đủ quy định về bảo đảm an toàn giao thông trong quá trình thi công. Do ảnh hưởng thời tiết, dự án sửa chữa quốc lộ 51 dự kiến hoàn thành vào cuối tháng 7.

Tin Gốc: Vnexpress

TP HCM dự kiến miễn vé 135 tuyến xe buýt từ tháng 5, nếu hoàn tất thủ tục và được thông qua sớm. Chính sách nhằm giảm chi phí đi lại, khuyến khích người dân sử dụng giao thông công cộng, qua đó hạn chế ùn tắc và ô nhiễm. Khi triển khai, đây sẽ là lần đầu toàn bộ người dân thành phố được đi xe buýt miễn phí.

Theo PGS-TS Nguyễn Hồng Quân, Viện trưởng Nghiên cứu Phát triển Kinh tế tuần hoàn (Đại học Quốc gia TP HCM), chủ trương này được đưa ra trong bối cảnh giá xăng dầu tăng cao, mang ý nghĩa an sinh lớn khi góp phần giảm chi phí đi lại cho người dân. Tuy vậy, ông cho rằng miễn phí chưa phải yếu tố quyết định để người dân bỏ xe máy, bởi nhiều năm nay giá vé xe buýt vốn thấp và không phải rào cản lớn nhất.

Dẫn kinh nghiệm trong và ngoài nước, ông Quân cho biết miễn vé thường giúp lượng khách tăng nhanh, có nơi thêm 20-30% ngay sau khi áp dụng. Tại TP HCM, các đợt miễn vé xe buýt và metro dịp lễ, Tết hoặc sự kiện lớn cũng ghi nhận lượng người sử dụng tăng mạnh. Tuy nhiên, để giữ chân hành khách lâu dài, yếu tố quan trọng nhất vẫn là chất lượng dịch vụ.

"Người dân chỉ gắn bó khi xe buýt thực sự thuận tiện, đúng giờ, an toàn và sạch sẽ", ông Quân nói.

TP HCM hiện có 180 tuyến xe buýt với hơn 2.400 xe, trong đó 135 tuyến nội tỉnh, chủ yếu hoạt động trên địa bàn cũ trước khi sáp nhập Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu. Dù giữ vai trò chủ lực của giao thông công cộng, thị phần xe buýt vẫn chưa đạt kỳ vọng.

Năm 2025, hệ thống phục vụ gần 97 triệu lượt khách, tăng so với năm trước, nhưng tỷ lệ người đi xe buýt chỉ đạt 1,6%, thấp xa mục tiêu 7,23%. Khoảng cách này cho thấy xe buýt chưa đủ sức hút, trong khi phương tiện cá nhân, nhất là xe máy, vẫn chiếm ưu thế áp đảo. TP HCM hiện quản lý gần 13 triệu xe, gồm hơn 1,4 triệu ôtô và gần 11,3 triệu xe máy - nhiều nhất cả nước.

Theo ông Quân, một trong những nguyên nhân chính là ùn tắc khiến xe buýt khó đảm bảo thời gian hành trình. Trong khi đó, mạng lưới nhiều năm qua dù mở rộng nhưng vẫn chủ yếu bám các trục chính, chưa đi sâu vào đường nhỏ, hẻm và khu dân cư mới. Điều này hạn chế khả năng tiếp cận, chưa đáp ứng cự ly đi bộ hợp lý 300-500 m theo khuyến nghị.

Tại khu trung tâm, bán kính đi bộ đến điểm đón gần nhất khoảng 100-300 m, nhưng nhiều nơi từ các hẻm có thể hơn một km; ở ngoại thành độ phủ còn hạn chế hơn. Với khoảng cách này, người dân có thể mất 15-30 phút đi bộ ra trạm. Nếu gặp ùn tắc, tổng hành trình có thể kéo dài 1-2 giờ. Trong khi đó, đi xe máy thường chỉ mất khoảng một nửa thời gian và linh hoạt hơn, khiến xe buýt khó cạnh tranh.

Ông Lê Trung Tính, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải hành khách TP HCM, cũng cho rằng trở ngại lớn nhất hiện nay là xe buýt thường xuyên trễ giờ do ùn tắc. Mỗi ngày, xe buýt phải chen trong dòng ôtô, xe máy dày đặc, khiến hành trình thiếu ổn định và giảm sức hút với hành khách.

Ông nhắc lại việc TP HCM từng triển khai làn riêng cho xe buýt trên đường Trần Hưng Đạo, nhưng mô hình sau đó dừng hoạt động. Theo ông, đây là bước lùi trong mục tiêu phát triển giao thông công cộng.

"Khi xe buýt không được ưu tiên trên đường, việc đảm bảo đúng giờ gần như bất khả thi với điều kiện giao thông TP HCM hiện nay", ông nói.

Ngoài hạ tầng, ông Tính cho rằng lựa chọn của hành khách còn phụ thuộc vào chất lượng đoàn xe và thái độ phục vụ. Dù vậy, ông đánh giá chất lượng xe buýt gần đây đã cải thiện rõ rệt nhờ đội xe mới, tỷ lệ xe điện tăng cao và ứng dụng công nghệ trong quản lý, vận hành.

PGS-TS Nguyễn Thị Bích Hằng, Đại học Giao thông Vận tải, cũng nhận định miễn phí xe buýt mới chỉ là một "điều kiện cần". Hiệu quả thực sự phụ thuộc vào các yếu tố nền tảng như chất lượng dịch vụ, độ phủ mạng lưới và khả năng kết nối.

Theo bà, đây là cơ hội để TP HCM tổng rà soát, nâng cấp toàn diện hệ thống vận tải công cộng. Trọng tâm là tái cấu trúc mạng lưới, tổ chức làn ưu tiên để cải thiện độ đúng giờ, đồng thời tăng kết nối giữa xe buýt với metro, xe đạp công cộng và các loại hình khác.

"Nếu sự chuẩn bị về hạ tầng và dịch vụ chưa đủ, tác động ban đầu có thể giảm rất nhanh, khó đạt mục tiêu đề ra", bà Hằng nói.

Sở Xây dựng TP HCM cho biết sẽ tiếp tục tái cấu trúc mạng lưới, phát triển các tuyến buýt nhỏ, xanh đi sâu vào khu dân cư, bảo đảm người dân tiếp cận trong bán kính đi bộ 300-500 m. Hệ thống cũng sẽ mở rộng các tuyến kết nối Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu, sân bay Long Thành, nghiên cứu buýt đêm và mô hình vận tải theo nhu cầu.

Về lâu dài, thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030 toàn bộ xe buýt chuyển sang điện và năng lượng xanh, đồng thời đầu tư thêm bến bãi, nhà chờ, lối đi bộ kết nối và bãi giữ xe trung chuyển.

Tuy nhiên, cả chuyên gia và nhà quản lý đều cho rằng các giải pháp kỹ thuật chỉ phát huy tối đa khi việc kiểm soát xe cá nhân được triển khai đồng bộ.

Theo PGS-TS Nguyễn Hồng Quân, bên cạnh mở rộng mạng lưới, xe buýt cần tăng kết nối với metro, xe đạp công cộng, đồng thời cải thiện hạ tầng đi bộ theo hướng xanh và thuận tiện. Chính sách cũng nên ưu tiên nhóm khó tự di chuyển như học sinh, người cao tuổi, người khuyết tật.

Ông dẫn kinh nghiệm từ Luxembourg - quốc gia đầu tiên miễn phí giao thông công cộng - cho thấy chính sách này không chỉ nhằm giảm ùn tắc, ô nhiễm mà còn bảo đảm quyền tiếp cận đi lại cho người thu nhập thấp. Theo ông, TP HCM cần áp dụng vé điện tử gắn định danh để hỗ trợ đúng nhóm cần ưu tiên, đồng thời có dữ liệu phục vụ đánh giá và điều chỉnh chính sách.

Tin Gốc: Vnexpress