“Trong nhiều năm, tôi đặt báo thức trên iPhone sớm hơn nửa tiếng, nhấn nút báo lại sau mỗi 9 phút và tự nhủ cách duy nhất để tôi tỉnh dậy buổi sáng là chiếu ánh sáng xanh vào mắt”, Roya Shahidi, một cộng tác viên Gen Z (sinh trong giai đoạn 1997-2012) của Business Insider thuộc, cho biết.
Theo Shahidi, việc mở màn hình smartphone mỗi sáng, sau đó kiểm tra tin nhắn, xem Instagram, TikTok và X khiến cô “quá sức chịu đựng”. Tình cờ biết đến trào lưu hoài cổ trên mạng xã hội, cô cũng chọn một giải pháp cho mình: chiếc đồng hồ báo thức giá 16 USD.
Dù đồng hồ chỉ cho phép đặt báo thức một lần duy nhất, sau vài tháng, cô đã có thể để điện thoại bên ngoài phòng ngủ để sạc qua đêm. Cô cũng không còn tiếp xúc với nhiều thông tin tiêu cực trên mạng xã hội, chuyển sang đọc sách, viết nhật ký và thấy ngủ ngon hơn trước.
Theo NYPost, dù chưa có thống kê cụ thể, thế hệ Z và Alpha (sinh trong giai đoạn 2010-2024) tại nhiều nơi ở Mỹ, Anh và các quốc gia khác đang cố gắng kết nối lại với thế giới xung quanh thay vì vùi đầu vào mạng xã hội, hình thành một số xu hướng như sử dụng điện thoại “cục gạch” hay những thiết bị xưa cũ chỉ có chức năng liên lạc, hay “xích” smartphone của mình. Một số người dùng TikTok đề xuất mang theo “túi analog” đựng tất cả thiết bị cũ như máy chơi game bốn nút hay trò chơi ghép chữ, nhằm tránh chạm vào smartphone. Số khác thậm chí để hẳn smartphone ở nhà, chỉ mang theo điện thoại cơ bản.
Roya Shahidi, một cộng tác viên tin tức khác của Business Insider tại Anh, thử đến một số cửa hàng bán đồ cũ để xem Gen Z và Alpha có thực sự đang quay trở lại với công nghệ analog hay không. Cô bắt đầu với một cửa hàng bán đĩa CD, DVD và đĩa than cũ nơi mình sinh sống. Lúc này, có hai cô bé mặc đồng phục học sinh dưới 15 tuổi bước vào, đi thẳng đến khu bán đĩa CD và lật xem từng chiếc.
“Tôi rất ngạc nhiên, bởi tôi lớn lên khi Soptify đã bắt đầu thịnh hành, còn việc mua đĩa VCD đã diễn ra từ thời còn bé tí rồi”, Shahidi nói.
Một chuyện tương tự cũng xảy ra tại CEX, chuỗi bán lẻ đồ cũ nổi tiếng với hơn 600 cửa hàng trên toàn cầu. Tại quầy game Nintendo DS, hai cô gái đang bàn tán về việc mua game và xem giá thiết bị trên website nhằm so sánh trước khi mua.
Key Production, công ty chuyên sản xuất đĩa CD, ép đĩa than và sao chép đĩa CD có trụ sở tại Anh, cho biết đã tiến hành cuộc khảo sát với hơn 2.000 người tham gia ở mọi lứa tuổi cuối năm ngoái. “Trong 12 tháng qua, Gen Z thực tế đã mua nhiều đĩa CD hơn so với tổng số người dùng ở các thế hệ còn lại”, Neil Gibbons, CEO Key Production, cho biết.
Dựa trên số liệu nội bộ, Gibbons nhận thấy hầu hết giao dịch được thực hiện tại các cửa hàng băng đĩa trên phố. Điều đó cho thấy nhóm người trẻ đang tích cực tìm kiếm định dạng này theo hướng vật lý, thay vì phụ thuộc nền tảng thương mai điện tử.
Tại một cửa hàng game cổ điển Crazy Thumbs ở nam London, nhân viên bán hàng tên Honour nói với Shahidi rằng các loại máy chơi game công nghệ cũ như Nintendo DS và PlayStation 1, PlayStation 2 đang thu hút người mua Gen Z và Alpha. Có một số lý do thực tế cho điều này: đồ họa tốt hơn, ít nội dung bị khóa, dễ dàng “mod” (can thiệp sâu vào trò chơi) hơn. Tuy nhiên, lý do lớn nhất, theo Honour, là đến từ sự hoài niệm, muốn trải nghiệm công nghệ cũ.
“Nhiều người nói chán ngấy việc phụ thuộc smartphone hay công cụ AI, nên tìm đến công nghệ cũ”, Honour nói. “Giới trẻ muốn trực tuyến, nhưng vẫn có nhu cầu ngoại tuyến”.
Theo một số chuyên gia, trong bối cảnh smartphone và AI phát triển mạnh, xu hướng quay trở lại thiết bị analog được xem là “sự ngẫu hứng”. “Thế hệ trẻ đang thay đổi hành vi tiêu dùng. Họ lo sợ ảnh hưởng xấu và tác động tiêu cực của thế giới số đến cuộc sống”, nhà phân tích công nghệ Joe Birch, nói với Guardian năm ngoái, dẫn một thống kê cho thấy trung bình 3 trong 5 người thuộc Gen Z nói muốn ít kết nối với thế giới kỹ thuật số.
Tuy vậy, việc rời xa hoàn toàn được đánh giá không thể. Hannah Whelan, điều phối viên dữ liệu của tổ chức từ thiện Good Things Foundation, cho biết hàng triệu thanh niên có thể bị hạn chế quyền tiếp cận với dịch vụ, tài liệu và công cụ giáo dục trên Internet nếu không có thiết bị số. “Người không có smartphone có thể gặp bất lợi, như không thể quét mã QR để điền vào biểu mẫu hoặc đặt món”, bà Whelan giải thích.
Bảo Lâm tổng hợp
Cơn sốt AI kéo Gen Z vào nghề thợ điện
"Tôi đang nhắn tin với bạn trên nền tảng Facebook Messenger thì tài khoản đột nhiên bị thoát ra ngoài. Tôi đã cố gắng đăng nhập lại nhiều lần nhưng không được", chị Ngọc Anh, sống tại phường Thạnh Mỹ Tây, TPHCM, chia sẻ.
Cụ thể, khi truy cập Facebook bằng nền tảng web, người dùng sẽ nhận được thông báo: "Xin lỗi, điều gì đó đã xảy ra. Chúng tôi đang làm việc và sẽ sớm xử lý vấn đề này".
Trong khi đó, một số người dùng cho biết tài khoản Facebook và Messenger trên điện thoại của họ đột ngột bị thoát khỏi điện thoại. Khi cố gắng đăng nhập lại, hệ thống sẽ báo lỗi.
Không chỉ riêng Việt Nam, sự cố này cũng đang diễn ra trên phạm vi toàn cầu.
Ghi nhận từ chuyên trang theo dõi sức khỏe mạng xã hội Downdetector, hơn 50.000 người dùng trên toàn cầu đã báo cáo về tình trạng lỗi của nền tảng mạng xã hội Facebook.
Không chỉ Facebook, một số nền tảng khác của Meta cũng đang gặp sự cố. Ứng dụng Instagram vẫn mở được nhưng không hiển thị bất cứ bài đăng nào. Trong khi đó, nền tảng Messenger không thể gửi được tin nhắn.
Đến thời điểm hiện tại, Meta chưa đưa ra bất cứ thông báo chính thức nào về sự cố trên.
Vào tháng 3/2024, hàng loạt nền tảng của Meta như Facebook, Instagram, Messenger và Threads đồng loạt ngừng hoạt động. Đến tháng 12/2024, một sự cố tương tự tiếp tục xảy ra và ảnh hưởng đến hàng triệu người dùng toàn cầu.
Theo Phys.org, thiết bị được phát triển bởi nhóm của Beichen Huang tại Đại học Thanh Hoa, Trung Quốc, và Luca Toscani De Col tại Trung tâm Khoa học và Công nghệ lượng tử Vienna ở Áo, sử dụng hạt nhân của thorium-229 để đo thời gian. Thiết bị có độ chính xác vượt qua những đồng hồ nguyên tử tốt nhất hiện nay.
Tính đến nay, đồng hồ nguyên tử là chính xác nhất, đo thời gian bằng cách ghi nhận tần số phát ra khi electron dao động giữa các mức năng lượng nguyên tử. Vì rất ổn định, những tần số này dễ dự đoán, cho phép người quan sát theo dõi thời gian trôi qua bằng cách đếm số lần dao động.
Về lý thuyết, đồng hồ hạt nhân có thể hoạt động theo nguyên tắc tương tự nhưng chúng dựa vào chuyển đổi năng lượng của proton và neutron bên trong hạt nhân thay vì electron. Do hạt nhân bị cách ly với môi trường nhiều hơn electron xung quanh, nó ít bị ảnh hưởng bởi điện trường và từ trường hơn. Do đó, đồng hồ hạt nhân có độ chính xác và độ bền cao hơn so với đồng hồ nguyên tử hiện nay.
Tuy nhiên, theo Interesting Engineering, vấn đề là phần lớn các chuyển đổi năng lượng hạt nhân đều quá mạnh nên không thể điều khiển bằng laser mà phải dùng tia gamma năng lượng cao. Nhưng thorium-229 (Th-229), đồng vị phóng xạ của nguyên tố Thori, là ngoại lệ đặc biệt do có mức năng lượng kích thích hạt nhân cực thấp, cho phép điều khiển bằng ánh sáng laser.
Các nhà vật lý từ lâu đã xác định thorium-229 là lựa chọn khả thi duy nhất để chế tạo đồng hồ hạt nhân. Dù vậy, công cuộc chế tạo vẫn đầy thách thức bởi việc chuyển đổi năng lượng xảy ra ở bước sóng khoảng 148 nanomet, nằm sâu trong vùng tử ngoại chân không (vùng bức xạ điện từ trong phổ tia cực tím với bước sóng cực ngắn từ 100 đến 200 nm). Do đó, giới chuyên gia rất khó tạo ra ánh sáng laser ổn định ở bước sóng này và phối hợp chính xác với quá trình chuyển đổi hạt nhân.
Hai nhóm nghiên cứu giải quyết vấn đề bằng phương pháp tương tự là đặt nguyên tử thorium-229 vào bên trong tinh thể canxi florua, hoạt động như vật rắn giữ hạt nhân thorium cố định tại chỗ trong khi ánh sáng laser tương tác với chúng. Sau đó, họ chiếu laser tử ngoại chân không lên tinh thể. Theo Science News, các nhà nghiên cứu châu Âu và Trung Quốc lần lượt công bố kết quả nghiên cứu trên cơ sở dữ liệu arXiv ngày 3 và 7/6.
Để kiểm tra đồng hồ, mỗi nhóm áp dụng một cách tiếp cận riêng biệt. Nhóm của Huang chứng minh thiết bị của họ có thể ổn định tần số của laser tử ngoại chân không và gắn với quá trình chuyển đổi hạt nhân. Theo họ, mức độ bất ổn định chỉ xấp xỉ một phần 10 nghìn tỷ sau một ngày hoạt động.
Trong khi đó, nhóm của Toscani De Col sử dụng đồng hồ để tìm kiếm dấu vết của vật chất tối siêu nhẹ, loại hạt được cho là chiếm phần lớn khối lượng vũ trụ. Họ tìm kiếm những dịch chuyển nhỏ tuần hoàn trong năng lượng chuyển đổi của thorium. Dù không tìm thấy bằng chứng về vật chất tối, thí nghiệm chứng minh đồng hồ hạt nhân đủ nhạy để cạnh tranh hoặc vượt qua những đồng hồ nguyên tử tốt nhất thế giới.
Hai nghiên cứu cung cấp bằng chứng mạnh mẽ cho thấy đồng hồ hạt nhân không còn là khái niệm lý thuyết mà là công nghệ khả thi. Dù thế hệ đồng hồ đầu tiên vẫn nằm trong phòng thí nghiệm, chúng đánh dấu khởi đầu kỷ nguyên mới trong đo lường thời gian chính xác. Theo các nhà nghiên cứu, các đồng hồ hạt nhân tương lai có thể cải thiện định vị và dẫn đường vệ tinh, cung cấp phép đo trọng lực chính xác hơn và tiến hành nhiều thử nghiệm vật lý mới. Mục tiêu tiếp theo của hai nhóm nghiên cứu là tinh chỉnh công nghệ, giảm kích thước và độ phức tạp của thiết bị, so sánh các đồng hồ hạt nhân với nhau.
Được phát triển dựa trên nền tảng Android 17, One UI 9 đang được Samsung chạy thử nghiệm trên 18 thiết bị Galaxy khác nhau. Hoạt động này diễn ra song song với One UI 9 Beta Program mà Samsung triển khai từ giữa tháng 5, với bản cập nhật beta công khai chỉ dành riêng cho dòng Galaxy S26.
Dự kiến, One UI 9 sẽ chính thức được Samsung ra mắt vào cuối tháng 7, với quá trình triển khai cập nhật cho các thiết bị hỗ trợ sau vài tuần. Công ty Hàn Quốc sẽ ưu tiên cập nhật cho các thiết bị mới nhất trước, thay vì phát hành đồng loạt cho tất cả các mẫu máy.
Kể từ khi One UI 9 Beta Program được khởi động vào giữa tháng 5, Samsung đã phát hành ba bản beta của One UI 9 cho người dùng Galaxy S26 tại 6 quốc gia trên toàn cầu, tính đến tuần thứ ba của tháng 6. Beta Program chỉ giới hạn cho các thiết bị cao cấp mới nhất, bao gồm Galaxy S26, S26+ và S26 Ultra.
Bên cạnh đó, quá trình thử nghiệm nội bộ cũng đã bắt đầu cho nhiều mẫu thiết bị Galaxy khác, bao gồm điện thoại dòng S, điện thoại gập dòng Z và máy tính bảng dòng Tab. Đặc biệt, một số điện thoại dòng Galaxy A cũng đã tham gia vào quá trình này. Thậm chí, Samsung đang mở rộng thử nghiệm nội bộ sang các mẫu điện thoại không ngờ tới, bao gồm cả các dòng giá rẻ, với tốc độ triển khai nhanh chóng.
Danh sách 18 thiết bị Galaxy tham gia thử nghiệm One UI 9 bao gồm:
Lưu ý rằng danh sách trên vẫn chưa đầy đủ và Samsung dự kiến sẽ bổ sung nhiều thiết bị Galaxy vào chuỗi thử nghiệm phần mềm nội bộ. Beta Program có thể sẽ mở rộng cho nhiều người dùng hơn, tuy nhiên điều này sẽ chỉ diễn ra sau sự kiện Galaxy Unpacked vào mùa hè.
